Reactie ZLTO Oss Den Bosch op bespreeknotitie uitgifte pachtgronden gemeente Den Bosch

Secretariaat: Kromstraat 125 5345 AB Oss www.zltoossdenbosch.nl

Den Bosch, 16 januari 2023

Reactie op bespreeknotitie uitgifte pachtgronden Eind 2022 heeft de gemeente Den Bosch uitgifte van pachtgronden mede gebaseerd op het Didam-arrest. Het Didamarrest houdt in dat een overheidslichaam de pachter moet selecteren aan de hand van objectieve, toetsbare en redelijke criteria. In de gemeente Den Bosch is gekozen voor een aantal duurzaamheidsaspecten in hun criteria. Waaronder bijvoorbeeld de keuze voor bloemrijke akkerranden, het telen van graan, het omzetten van bouwland naar grasland of bijvoorbeeld de keuze voor verlaat maaien. Daarnaast krijgen biologische bedrijven op voorhand extra punten. Graag nemen wij u mee naar een stuk historie over de landbouw. De landbouw is het langst bestaande kringloopsysteem dat we kennen. Dierlijke mest wordt omgezet in voeding voor het bodemleven. Het bodemleven maakt de beschikbare mineralen vrij om door de plant opgenomen te worden. Mens en dier eten de planten en met hun uitwerpselen wordt de bodem gevoed. De basis kringloop. In de jaren 50 en later groeit de bevolking sterk. De voedingsindustrie neemt in omvang toe. De reststromen uit deze industrie worden in de beginjaren in de omgeving geloosd. Met grote milieubelasting en vervuiling tot gevolg. De veehouderij biedt oplossing door deze reststromen te verwaarden tot goed benutbare eiwitten in de vorm van groente, melk, vlees en eieren.

Landbouwgewassen leggen CO2 vast, legt de koolstof vast in de bodem en produceert zuurstof (fotosynthese). Op droge zandgronden zien we meer akkerbouw en groenteteelt ontstaan, op de kleigronden vooral veehouderij. Iedere grondsoort kent zijn eigen specifieke eigenschappen en daarbij passende teelten. De landbouw is de basis voor de ontwikkeling van veel achtergestelde gebieden tot onze huidige welvarende maatschappij. Organon, Zwanenberg, Unox, Marel zijn voorbeelden van bedrijven die vanuit de landbouw zijn ontstaan. De landbouw kent diverse kringloopsystemen, van gangbaar tot biologisch. Allemaal bezig met duurzaam bodemgebuik. Grond is het kapitaal van de landbouw. Iedere ondernemer gaat daar zuinig mee om. Van nature. In de notitie van PvdD en GL wordt gesuggereerd dat plantaardige landbouw voor menselijke consumptie veel duurzamer is dan veehouderij of teelt van veevoer. Wij missen hier de feitelijke onderbouwing van. Daarnaast zijn zwaardere (klei)gronden vooral geschikt voor grasland. Gras biedt tot op heden geen mogelijkheden tot menselijke consumptie. De gronden die de gemeente Den Bosch wil verpachten zijn vooral zwaardere gronden. Men wil vanuit de notitie voorrang geven aan biologische landbouwbedrijven binnen een systeem van korte verpachting. Biologische bedrijven dienen aan SKAL voorwaarden te voldoen.

Om landbouwgrond als biologisch te mogen gebruiken zijn meerdere perioden van specifiek gebruik volgens SKAL voorwaarden noodzakelijk. Bestendigere uitgifte van landbouwgronden voor kringlooplandbouw is zowel voor biologische als reguliere landbouwbedrijven van belang. Wij pleiten voor gelijke behandeling van ondernemers ongeacht hun productiewijze. En ongeacht hun bedrijfsadres. Gelijke kansen voor primaire agrarische ondernemers woonachtig binnen de gemeente Den Bosch.

Secretariaat: Kromstraat 125 5345 AB Oss www.zltoossdenbosch.nl

Reactie op de stellingen: 1.Stel als voorwaarde voor uitgifte dat alle pachtgronden biologisch worden beheerd en dat hierop akkerbouw voor menselijke consumptie of teelt van natuurlijke bouwmaterialen plaats vindt. Wij zijn het niet met deze stelling eens. We kunnen de vraag stellen of biologisch duurzamer zou zijn dan reguliere (kringloop) landbouw. De wetenschap is hier niet eenduidig over. Niet alle gronden zijn geschikt voor productie van direct voor humaan te gebruiken teelten. De zwaardere gronden in de Bossche regio zijn vrijwel alleen geschikt voor grasland en een enkele graansoort. De verwachting vanuit enkele innovatieprojecten is dat productie van mogelijke bouwmaterialen vooral plaats zal gaan vinden in de te vernatten zandgronden rondom de Peelgebieden. 2.Geen groei in aantal bedrijven dat bedrijfsmatig landbouwhuisdieren houdt op de pachtgronden tav de huidige situatie. De CBS cijfers laten al jaren een dalend aantal bedrijven zien. Maatschappelijke ontwikkelingen versterken de daling van het aantal bedrijven. Ook in Den Bosch. 3. Geen groei in aantal landbouwhuisdieren dat gehouden wordt op de pachtgronden tav de huidige situatie. Het aantal landbouwhuisdieren in Brabant en Nederland is gebonden aan omgevingsvergunningen, ruimtelijke beperkingen en productierechten. 4.

De verhoudingen 1-jarige pachtovereenkomsten en meerjarige pachtovereenkomsten meer in balans brengen. Hier valt wat van te zeggen. Dit zou beter passen bij de sector en recht doen aan eventuele kwaliteitsinvesteringen in de gronden. Echter zoals in het stuk geschreven, is de uitgifte van bepaalde percelen niet altijd voor meerdere jaren mogelijk in verband met de plannen die erop gaan komen.