Raadsvoorstel Noodmaatregelen 26-1-2023_D

Raadsvoorstel Registratienummer 14667600 Raadsvergadering 28 februari 2023

Onderwerp

Lokale steun energiecrisis voor maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen Met lokale steun in het kader van de energiecrisis voor de maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen én een beperkt aantal commerciële huurders willen we zoveel mogelijk voorkomen dat deze partijen door de stijgende energielasten in financiële problemen komen.

Voorgesteld besluit Het college van Burgemeester en Wethouders stelt de gemeenteraad voor het volgende te besluiten: 1. In 2023 een budget beschikbaar te stellen van € 2,5 miljoen voor lokale steun aan maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen in het kader van de energiecrisis. 2. Deze € 2,5 miljoen vooralsnog te dekken uit onze algemene reserve. Dit vooruitlopend op de definitieve toekenning van toegezegde rijksmiddelen via de meicirculaire 2023. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

3.

Voor de lokale steun uit te gaan van de volgende hoofdlijnen, door ons college verder uit te werken in één of meerdere regelingen: a. We compenseren onder voorwaarden voor onze structurele subsidierelaties maximaal 50% van de werkelijke stijging van energiekosten in de periode november 2022 – december 2023 ten opzichte van de situatie voor de energiecrisis. b. Huurders (stichtingen, verenigingen en eenmanszaken) van gemeentelijke panden met label E, F en G waarmee we als gemeente geen structurele subsidierelatie hebben schelden we de huur kwijt van de maanden november en december 2022 en januari en februari 2023. c. We behouden financiële ruimte voor maatwerk door het college om organisaties die van vitaal belang zijn binnen de basisinfrastructuur van ‘s-Hertogenbosch te ondersteunen als deze onvoldoende geholpen worden met landelijke en/of lokale maatregelen en in financiële problemen (dreigen te) raken.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Aanleiding De energie- en koopkrachtcrisis heeft een grote impact in ’s-Hertogenbosch. Niet alleen voor inwoners en bedrijven. Ook raakt deze crisis de maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen in onze gemeente. Rijksmaatregelen zullen steun bieden, maar niet iedereen komt hiervoor in aanmerking. Ook is nog veel onduidelijk; onder andere of alle instellingen een beroep kunnen doen op de landelijke regeling Tegemoetkoming Energiekosten (TEK). In onze brief aan uw raad van 6 december 2022 hebben wij aangekondigd een onderzoek in te stellen naar de mogelijkheden om een noodfonds in het leven te roepen. Ondertussen is door het Rijk ook aangekondigd dat gemeenten en provincies extra middelen toegekend krijgen om publieke en maatschappelijke voorzieningen te compenseren voor hoge kosten. Dit samen heeft geleid tot dit voorstel.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Beoogd doel We willen onze maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen in 2023 steunen om de negatieve gevolgen van de energie- en koopkrachtcrisis voor hen te beperken en onze verantwoordelijkheid als verhuurder nemen. De energiekosten zijn enorm gestegen. Dit raakt inwoners en bedrijven, maar ook onze maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen. Dit zijn vaak partijen die van vitaal belang zijn voor de basisinfrastructuur in ‘s-Hertogenbosch. Deze partijen willen we daarom helpen om overeind te blijven. Primair richten wij ons daarbij op onze structurele subsidiepartners die geconfronteerd worden met hogere energiekosten. De jaarlijkse subsidie onderschrijft immers het belang dat wij aan deze partijen hechten. Wij onderkennen daarnaast ook onze verantwoordelijkheid als verhuurder van panden die een laag energielabel hebben. Huurders met een rechtsvorm stichting, vereniging of eenmanszaak van deze panden waarmee we als gemeente geen subsidierelatie hebben, willen we tegemoet komen. Wij hopen zo de kleinere kwetsbare ondernemingen te helpen. Als er ongesubsidieerde partijen zijn die van vitaal belang zijn voor de basisinfrastructuur van ‘s-Hertogenbosch of als partijen onvoldoende geholpen worden door landelijke en/of lokale maatregelen willen wij de ruimte open houden om deze te helpen als het bij deze partijen echt mis dreigt te gaan.

Dit vraagt dan om maatwerk. We stellen vast dat we op dit moment te maken hebben met een grote mate van onzekerheid. Rijksregelingen zijn nog niet (volledig) uitgewerkt en de Europese Commissie moet nog besluiten over de landelijke TEK-regeling. We hebben daarnaast slechts beperkt zicht op de stijging van de energiekosten (verbruik, tarieven, looptijd contracten) bij maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen en de mate waarin partijen daardoor in de problemen komen. We willen en kunnen echter ook niet langer wachten met de inrichting van onze steunmaatregelen. Gemeentelijke hulp zou daarmee mogelijk te laat komen. Deze omstandigheden maken het noodzakelijk om de besteding van genoemde € 2,5 miljoen niet op voorhand strak in te kaderen. De wijze waarop ons college dit vorm wil geven, lichten wij toe in het vervolg van dit voorstel. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Relevante besluitgeschiedenis - Brief aan de raad inzake Het Bossche energie- en koopkrachtpakket d.d. 6 december 2022. Argumenten

1. De middelen die het Rijk heeft aangekondigd ramen we op € 2,5 miljoen structureel. Het gaat om een extra toename binnen het gemeentefonds (extra prijsbijstelling 2022). Deze middelen kunnen in 2023 ingezet worden om publieke en maatschappelijke voorzieningen te compenseren voor hoge kosten. Daarbij zijn genoemd de compensatie van hogere kosten vanwege de sterk toegenomen inflatie en de stijging van de energiekosten. Wij stellen voor de middelen in 2023 volledig in te zetten voor steunmaatregelen voor maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen binnen onze gemeente, huurders (eenmanszaak, vereniging of stichting) van onze panden met label E, F of G en eventueel andere partijen die van vitaal belang zijn voor de basisinfrastructuur van ‘sHertogenbosch. 2.

We weten pas bij de meicirculaire 2023 het exacte bedrag dat we als gemeente in 2023 voor maatregelen beschikbaar hebben. Hier willen en kunnen wij als college niet op wachten. Het Rijk stelt bij de komende voorjaarsnota de extra middelen definitief vast. Door het Rijk genoemde bedragen zijn dus www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

vooralsnog indicatief. Daarom stellen wij voor de verwachte € 2,5 miljoen voor te financieren vanuit onze algemene reserve. Mocht later dit voorjaar blijken dat het definitieve bedrag voor 2023 hoger ligt, dan stellen wij voor de extra middelen toe te voegen aan het budget. Later dit voorjaar kan ook blijken dat het definitieve bedrag voor 2023 lager ligt. We stellen voor dit risico bij de algemene reserve te laten. De kans dat dit risico zich daadwerkelijk voordoet, schatten wij laag in. 3.

Lokale steun voor de energiecrisis bieden we door:

a. Door onder voorwaarden de stijgende energiekosten voor onze structurele subsidiepartners gedeeltelijk te compenseren helpen we de partijen die van vitaal belang zijn voor de basisinfrastructuur van ‘sHertogenbosch en anders in financiële problemen komen. We gaan uit van een compensatie van maximaal 50% van de werkelijke extra energiekosten van een door onze gemeente structureel gesubsidieerde organisatie. Voor de periode waarin we energiecompensatie willen geven sluiten we aan bij de periode waar de landelijke TEK-regeling van uitgaat. Dit is november 2022 t/m december 2023. We vergelijken uiteraard met de situatie van voor de energiecrisis (2021). Doordat we niet alle extra energiekosten vergoeden, blijft een prikkel bestaan om energie te besparen en/of te verduurzamen. We verwachten ook van partijen dat ze hierop inzetten. Bij de beoordeling van de aanvraag betrekken we ook de vermogenspositie van de betreffende organisatie. Zo moet de energiecompensatie terecht komen bij de gesubsidieerde instellingen die het nu echt nodig hebben. Daarbij houden wij er aan de andere kant wel rekening mee als organisaties aantoonbaar aan het sparen zijn voor nog te treffen verduurzamingsmaatregelen. Een dergelijke reserve houden we dan buiten deze beoordeling. Op de gemeentelijke compensatie wordt de eventuele elders verkregen steun (zoals van het Rijk) in mindering gebracht.

Omdat we geen zicht hebben op het beroep dat op deze compensatie zal worden gedaan, hanteren we een plafond. Als we zien dat er een groter beroep wordt gedaan op deze compensatieregeling, betekent dit dat wij www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

de compensatie lager dan 50% moeten vaststellen.

b. We onderkennen een bijzondere verantwoordelijkheid als verhuurder voor onze huurders in panden met een label E, F of G. De betreffende huurders die ook subsidierelatie zijn komen in aanmerking voor gedeeltelijke compensatie van energiekosten (A). Huurders die daar buiten vallen en huren binnen een ontwikkellocatie van de gemeente willen we echter ook tegemoet komen. Dit geldt voor huurders die als rechtsvorm stichting, vereniging of eenmanszaak hebben. Op deze manier proberen we dat de compensatie terecht komt bij de kleinere kwetsbare ondernemers. Vastgoed binnen een ontwikkellocatie verduurzamen we (nog) niet omdat gewacht wordt op herontwikkeling, zoals bij de Tramkade. Vanuit onze verantwoordelijkheid als huisbaas willen we de huur van deze huurders van ons vastgoed met energielabel E, F en G die geen subsidierelatie zijn en als rechtsvorm stichting, vereniging of eenmanszaak hebben, gedurende de wintermaanden kwijtschelden (november en december 2022 en januari en februari 2023). c.

Het is denkbaar dat partijen die van vitaal belang zijn voor de basisinfrastructuur van ‘s-Hertogenbosch toch buiten landelijke en lokale steunmaatregelen vallen en/of hiermee onvoldoende geholpen worden. Hiervoor is het lastig om een vaste regeling op te tuigen. Maatwerk is daarom gewenst. Het gaat om eenmalige steun, waarbij we eerst onderzoeken of de organisaties die we steunen op langere termijn overeind kunnen blijven. De verwachting moet zijn dat organisaties na deze steun op eigen kracht verder kunnen. Het staat uw raad vrij om extra uitgangspunten mee te geven. Ook voor het maatwerk hanteren we een plafond.

4.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Kanttekeningen en risico’s

1.

Er zijn ook landelijke steunmaatregelen. De lokale steunmaatregelen zijn erop gericht om juist daar te helpen waar de landelijke regelingen geen oplossing bieden. Eventuele landelijke steun op het gebied van energiecompensatie wordt in mindering gebracht op de lokale steun.

2.

De toegezegde middelen van het Rijk zijn beperkt. We zetten in op een regeling waarmee hulp terechtkomt bij partijen die het echt nodig hebben. Daarom hanteren we bij de energiecompensatie een vermogenstoets. We vragen om solidariteit van partijen in het licht van de beschikbare middelen en gegeven de uitzonderlijke tijden waarin we ons bevinden. We zorgen daarnaast voor maatwerk voor organisaties die in financiële problemen (dreigen te) raken. Het is immers onmogelijk om alle organisaties 100% te compenseren voor de hogere energiekosten. Door de plafonds blijven we binnen het beschikbare budget.

3.

We richten ons primair op het compenseren van de hoge energielasten bij organisaties die anders dreigen om te vallen. Een alternatief voor de voorgestelde aanpak die we hebben overwogen is een generieke inflatiecompensatie voor al onze gesubsidieerde instellingen. Subsidie wordt ieder jaar op 1 januari geïndexeerd conform de uitgangspunten in de gemeentelijke begroting. De inflatie is op dit moment hoger dan de index voor 2023. Om onze subsidierelaties tegemoet te komen, kan de indexering eenmalig generiek verhoogd worden. Met een eenmalige extra index van 4% op de subsidies www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

van 2023 is ongeveer € 1,2 miljoen gemoeid. Hier hebben we niet voor gekozen, omdat we verwachten dat de effectiviteit van een generieke extra eenmalige indexering beperkt is. Overigens houden wij bij het opstellen van de begroting 2024 rekening met de hoger dan verwachte inflatie in 2022 en 2023. Dit verwerken we in de toegepaste indexering van de subsidies voor 2024. 4.

Pas in de loop der tijd krijgen we zicht op de benodigde steun. We volgen gedurende het jaar het beroep op de maatregelen in het kader van de energiecompensatie en het maatwerk dat we als college moeten toepassen bij organisaties die anders dreigen om te vallen. Op deze manier houden wij een vinger aan de pols of het beschikbare budget van € 2,5 miljoen toereikend is of dat er wellicht substantieel geld overblijft. In het laatste geval kan overwogen worden om alsnog een generieke inflatiecompensatie te geven. Via de reguliere informatievoorziening aan uw raad houden we u hiervan op de hoogte. Wij monitoren de besteding van de gelden goed. Mocht blijken dat de middelen voortijdig uitgeput dreigen te raken, dan informeren wij uw raad ook hier over.

5.

We willen snel handelen en de regeling op korte termijn openstellen Hoewel de exacte omvang van het geld dat wij van het Rijk gaan krijgen pas in de meicirculaire bekend gemaakt gaat worden, willen we nu al waar nodig gaan ondersteunen. Concreet betekent dit ook dat voorschotten verstrekt gaan worden als organisaties voor de regeling in aanmerking komen. Wij hopen dat dit rust geeft bij betrokken partijen.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Duurzaamheid Door niet alle stijgende energiekosten te vergoeden blijft er een prikkel om te verduurzamen.

Financiën Het Rijk stelt naar verwachting € 2,5 miljoen beschikbaar voor onze gemeente. Wij zien dit als een reële inschatting. Het exacte bedrag wordt duidelijk bij de meicirculaire van dit jaar. Dan worden de middelen ook uitgekeerd aan onze gemeente. Omdat we op korte termijn willen kunnen handelen, vragen wij uw raad nu al een budget van € 2,5 miljoen. Wij stellen uw raad voor deze voor te financieren uit onze algemene reserve. We willen het plafond voor de gedeeltelijke compensatie van energiekosten vooralsnog bepalen op € 1,5 miljoen. Met de voorgestelde kwijtschelding van huur is ongeveer € 400.000 gemoeid. Naast een beperkt bedrag voor uitvoering zijn de resterende middelen beschikbaar voor maatwerk. Dit is een voorlopige verdeling, welke in de loop van de komende maanden kan wijzigen. Dit hangt in het bijzonder af van de omvang van de Rijksbijdrage die we daadwerkelijk gaan ontvangen alsmede de verzoeken om compensatie/maatwerk www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

die bij ons worden ingediend. Een hogere bijdrage van het Rijk voegen we toe aan het genoemde budget. Mocht onverhoopt de bijdrage van het Rijk lager uitvallen, dan komt het ontbrekende bedrag definitief ten laste van de algemene reserve.

Participatie en communicatie Na het raadsbesluit: - Sturen we een brief naar in aanmerking komende gesubsidieerde instellingen en huurders in gemeentelijke panden met een label E, F of G, die als rechtsvorm stichting, vereniging of eenmanszaak hebben - Informatie op de gemeentelijke website - Diverse nieuwsbrieven

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘sHertogenbosch,

De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlagen N.v.t.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Registratienummer Bevoegdheid raad Portefeuillehouder Commissie Sector/Afdeling Inlichtingen

14667600 Budgettair Van der Geld Bestuur M&D/F N. Klein Swormink n.kleinswormink@shertogenbosch.nl (073) 6155731

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Besluit van de raad Registratienummer 14667600 Raadsvergadering 28 februari 2023 Onderwerp

Lokale steun energiecrisis voor maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen

De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, gezien het voorstel van college van 31 januari 2023 besluit: 1. 2. 3.

In 2023 een budget beschikbaar te stellen van € 2,5 miljoen voor lokale steun aan maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen in het kader van de energiecrisis. Deze € 2,5 miljoen vooralsnog te dekken uit onze algemene reserve. Dit vooruitlopend op de definitieve toekenning van toegezegde rijksmiddelen via de meicirculaire 2023. Voor de lokale steun uit te gaan van de volgende hoofdlijnen, door ons college verder uit te werken in één of meerdere regelingen: www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

a. We compenseren onder voorwaarden voor onze structurele subsidierelaties maximaal 50% van de werkelijke stijging van energiekosten in de periode november 2022 – december 2023 ten opzichte van de situatie voor de energiecrisis. b. Huurders van gemeentelijke panden met label E, F en G waarmee we als gemeente geen structurele subsidierelatie hebben en als rechtsvorm stichting, vereniging of eenmanszaak hebben, schelden we de huur kwijt van de maanden november en december 2022 en januari en februari 2023. c. We behouden financiële ruimte voor maatwerk door het college om organisaties die van vitaal belang zijn binnen de basisinfrastructuur van ‘s-Hertogenbosch te ondersteunen als deze onvoldoende geholpen worden met landelijke en/of lokale maatregelen en in financiële problemen (dreigen te) raken.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch van 28 februari 2023 De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, De Griffier,

De voorzitter,

drs. W.G. Amesz

drs. J.M.L.N. Mikkers

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704