Raadsvoorstel kaders Datastad_15187353-04072023T150819

Raadsvoorstel kaders Datastad Registratienummer Raadsvergadering

15187343 20 september 2023

Onderwerp

Raadsvoorstel kaders Datastad ’s-Hertogenbosch onderscheidt zich als Datastad. In het programma Den Bosch Datastad hebben we onze richting uitgewerkt. Deze kaders vormen het uitgangspunt bij het uitvoeren van het programma Datastad.

Voorgesteld besluit Het college van Burgemeester en Wethouders stelt de gemeenteraad voor het volgende te besluiten: de kaders van Den Bosch Datastad vast te stellen.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Aanleiding Onze samenleving verandert steeds sneller en met grotere impact door data- en digitale ontwikkelingen. Digitale diensten zijn niet meer weg te denken uit ons dagelijks leven. Onze gemeente is al een aantal jaren overtuigd dat "data matters" en zette enige jaren geleden in op Datastad. Sindsdien zijn de ontwikkelingen in data en digitalisering versneld. Daarbij vormen ze een steeds belangrijker onderlegger over de breedte van de maatschappij. Hiermee is data en digitalisering voor alle overheden, bedrijven en instellingen -en inwoners- een actueel en relevant thema. Dus ook in onze gemeente. De relevantie van het thema uit zich – juist als overheid – ook op ethisch vlak. In de snel veranderende wereld van data moeten we als gemeente regie blijven houden op onze eigen uitgangspunten. We zetten mogelijkheden van data en digitalisering in als middel voor maatschappelijke uitdagingen. Tegelijkertijd zien we talloze maatschappelijke uitdagingen, van energietransitie tot gelijke kansen op bestaanszekerheid en van een meer inclusieve gemeente tot talentontwikkeling voor iedereen. Ook deze uitdagingen vormen een aanleiding om met data aan de slag te gaan. Er liggen talloze kansen. De afgelopen jaren zijn een aantal uiteenlopende initiatieven gerealiseerd.

Er is nu -mede naar aanleiding van het Bestuursakkoord 2022, Slagkracht & Ambitie – behoefte aan het ontwikkelen van een lange termijn, richtinggevende ambitie. De profilering als Datastad startte met de komst van de Jheronimus Academy of Data Science (JADS) naar ’s-Hertogenbosch. Sindsdien zijn er verschillende uiteenlopende initiatieven en samenwerkingen gerealiseerd onder Datastad. Onze eigen organisatie, maar ook onze partners in de stad, waaronder bedrijven, kennisinstellingen en maatschappelijke partners, hebben behoefte aan richting en structuur op het thema. Hieraan is de afgelopen maanden gewerkt met het programmateam Datastad, in workshops, onderzoek, interne en extern gesprekken. Dit heeft geresulteerd in deze kaders. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Daarnaast is de vraag hoe we ons als gemeente onderscheiden. Zowel in de initiatieven als in het raamwerk, onze manier van werken. Voor iedere gemeente is data en digitalisering een belangrijk thema. Dat vraagt -zeker als Datastad – om een eigen verhaal. We onderscheiden ons ten opzichte van andere gemeentes door onze eigen accenten te leggen. We kiezen voor een aantal speerpuntprojecten die bijdragen aan onze inhoudelijke ambitie. Innovatie om de innovatie is niet ons doel, we gaan wel voor innovatie voor “the social good”: maatschappelijke meerwaarde. In onze kaders Datastad worden deze speerpuntprojecten toegelicht. Ook wordt onze manier van werken toegelicht. Een aantal principes en uitgangspunten zijn eerder behandeld met een discussienotitie verantwoord datagebruik, en ook zo opgenomen in deze kaders. Datastad zijn we niet alleen, maar met partners in de stad. Met deze kaders geven we extern onze belangrijkste uitgangspunten en doelen aan, op basis waarvan we met hen verder werken. Onze gemeente (en regio) kent een groot onderwijscluster, sterk bedrijfsleven, en veel (regionale en landelijke) maatschappelijke instellingen. Samenwerking met partners is cruciaal in het realiseren van onze ambities. Dit betekent niet dat zij zonder meer onze ambitie zonder meer onderschrijven.

We gaan op basis van deze ambitie samen verder werken aan het vorm en inhoud geven aan Den Bosch Datastad.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Beoogd doel Met deze kaders verscherpen we onze positionering als Datastad. Dit geeft richting aan onze inzet op Datastad, onze interne organisatie en zorgt ervoor dat we gerichter samen kunnen werken met externe partners. Met de ambitie “In ’s-Hertogenbosch worden data en digitale vaardigheden ontwikkeld en op maatschappelijke vraagstukken toegepast, voor de stad en daarbuiten” wordt invulling gegeven aan Den Bosch Datastad. Hierbij wordt nadrukkelijk ook op de ethische kant van data en digitalisering ingezet, waarbij de inwoners centraal staat. De ambitie wordt verder uitgevoerd in de volgende 4 programmalijnen: 1. 2. 3. 4.

Een datavaardige stad: de ontwikkeling van data en digitale vaardigheden als inwoners, leerlingen en studenten, en medewerkers van bedrijven. Slimme oplossingen voor de samenleving: de ontwikkeling van praktische data-oplossingen op maatschappelijke vraagstukken in de lab-omgevingen: LabXL, IoT Stadslab en Lab Sociaal. Innovatieve data-economie: het creëren van een ecosysteem van data en ICT bedrijvigheid. Een datawijze overheid: de ontwikkeling van een datavaardige interne organisatie waar datatechnologie effectief en klantgericht wordt ingezet.

De kaders worden daarmee op verschillende manier gebruikt: -

het geeft een inhoudelijke richting (scope) en raamwerk waarbinnen we het programma uitvoeren. voor de interne organisatie, ook hier biedt het een inhoudelijke richting en structuur op Datastad. voor externe partners, waaronder kennisinstellingen, maatschappelijke partners, het bedrijfsleven, waarmee we op basis van deze ambitie in gesprek gaan over een gezamenlijke visie. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Zoals met de strategische werkgroep uit de commissie Bedrijvigheid besproken zal de raad op een later moment in stelling worden gebracht over de verdere invulling van de lijn innovatieve data-economie.

Relevante besluitgeschiedenis -Bestuursakkoord gemeente ’s-Hertogenbosch 2022-2026 -Discussienotitie Verantwoord Datagebruik Argumenten 1. Deze ambitie geeft richting aan het programma Datastad, onze interne organisatie en externe partners. Hiermee worden keuzes uitlegbaar, kunnen we prioriteren en gericht investeren. Het maakt ook duidelijk waar we (wel en niet) voor kiezen. Samengevat is deze richting: “In ’s-Hertogenbosch worden data en digitale vaardigheden ontwikkeld en op maatschappelijke vraagstukken toegepast, voor de stad en daarbuiten". Een richting die vanuit ons DNA als gemeente, de kwaliteiten van de stad, de kansen op dit thema richting geeft aan het programma. 2. Data en digitalisering is een thema voor iedere gemeente, als Den Bosch Datastad onderscheiden we ons ten opzichte van andere gemeentes met onze eigen accenten en speerpuntprojecten. Door het kiezen voor speerpuntprojecten maken we duidelijk hoe wij als gemeente onderscheidend zijn. Gegeven de snelle ontwikkelingen in data en digitalisering, blijven we kritisch en iteratief werken aan onze inzet (en bijbehorende keuzes) in constructieve samenwerking met onze partners. 3. Door te kiezen voor vier programmalijnen met bijbehorende speerpuntprojecten werken we aan het realiseren van onze ambities. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

De belangrijkste richtingen onder de brede ambitie Datastad zijn verwerkt in vier programmalijnen. Op die manier organiseren we het programma slagvaardig: dicht tegen de organisatie, lopende projecten en interne expertise. Het programma is daarmee goed verweven met de interne organisatie, tegelijkertijd is er ruimte om vernieuwing te realiseren. 4. Door het vaststellen van onze principes en uitgangspunten geven we ethische kaders en maatschappelijke normen mee waarbinnen innovatie en ontwikkeling kan plaatsvinden. Er kan steeds meer met data en digitalisering. We zijn ons bewust van de mogelijkheden, maar ook van de randvoorwaarden waarbinnen deze vorm moeten krijgen. In ons programma worden deze uitgewerkt, binnen de principes en uitgangspunten die we uiteenzetten. Kanttekeningen en risico’s 1. De in te zetten ambitie vraagt om lange termijn aanpak. Onze ambities vragen om een lange termijn aanpak en -investeringen, met een consistente inhoudelijke richting. Dit is ook zichtbaar in de kaders Datastad, waarbinnen we nu investeren in een aantal fundamentele projecten waarop in een latere fase oplossingen worden ontwikkeld. 2. Data en digitalisering blijft een breed thema. Data en digitalisering is een onderlegger over praktisch alle bedrijfsprocessen, bedrijvigheid, en bij de activiteiten van instellingen.

Daarmee is het enerzijds een actueel thema, maar tegelijkertijd ook breed. Het thema Datastad vraagt om een duidelijke uitwerking van de scope en afbakening van de manier waarop we ons onderscheiden. Onze keuzes zijn in het document opgenomen. 3. Het realiseren van onze ambities kunnen we niet alleen Datastad zijn we niet als gemeente alleen, maar met onze partners in de stad. Dat vraagt om continue gesprek met www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

partners, en doorontwikkeling van onze gemeentelijke ambitie. Dit betekent dat we ook voor het succes van Datastad ook afhankelijk zijn van onze partners.

Financiën In de begroting is per 1 januari 2023 structureel EUR 750.000 voorzien voor het programma Datastad. Het hier gepresenteerde programma past binnen dit budget. Duurzaamheid Het programma Datastad richt zich op maatschappelijke impact. In de verdere invulling van de vier programmalijnen resulteert dat in ook initiatieven op duurzaamheid.

Participatie en communicatie Bij het tot stand komen van de kaders Datastad hebben we gesprekken gevoerd met een groot aantal interne en externe experts, van studenten van de JADS, tot jonge data-startups en een brede groep collega’s. We presenteren de kaders aan onze partners: bedrijven, maatschappelijke instellingen en kennisinstellingen. Hierna gaan we actief in gesprek met een aantal partners om tot een gezamenlijke invulling van de ambities Datastad te komen.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch, De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlagen 1. Programma Den Bosch Datastad Registratienummer Bevoegdheid raad

15187343 kaderstellend

Portefeuillehouder Commissie Sector/Afdeling Inlichtingen

U. Kâhya 4 september 2023 (bedrijvigheid) /SO/DIR Boer www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

e.boer@s-hertogenbosch.nl

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Besluit van de raad Registratienummer 15187343 Raadsvergadering 20 september 2023 Onderwerp

Raadsvoorstel Kaders Datastad

De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, gezien het voorstel van college van 4 juli 2023 :

besluit: De kaders van Den Bosch Datastad vast te stellen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch- van datum 20 september 2023 De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch,

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

De Griffier,

De voorzitter,

drs. W.G. Amesz

drs. J.M.L.N. Mikkers

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704