Raadsvoorstel Herijking gebiedsontwikkeling Citadelpoort

Raadsvoorstel Registratienummer Raadsvergadering

079618585442 9 december 2025

Onderwerp

Herijking gebiedsontwikkeling Citadelpoort In maart jl. heeft uw raad het Gebiedspaspoort Citadelpoort vastgesteld. Met dit gebiedspaspoort, dat voortbouwt op het eerder vastgestelde Ontwikkelplan Stadsdelta, heeft uw raad de basis gelegd voor een ambitieuze gebiedsontwikkeling met 185 tot 200 woningen, een ontmoetings- en evenementenplein en een parkeergarage aan de noordzijde van de binnenstad, met het Design Museum op de kavel op de kop. Onduidelijkheid over de haalbaarheid van het Design Museum op deze plaats zet nu een rem op de voortvarende aanpak van de gebiedsontwikkeling van de Citadelpoort - die de schakel moet vormen tussen de historische binnenstad en de nieuwe stadsdelen aan de Dieze - en zet de realisatie van onze stedelijke opgaven onder druk. We stellen voor om af te zien van de herhuisvesting van het Design Museum naar de Citadelpoort en te onderzoeken wat er nodig is voor een robuuste toekomst voor het museum. Het is van belang dat we intussen door kunnen pakken op de gebiedsontwikkeling van de Citadelpoort; de woningbouw, werk- en atelierruimten, het terugbrengen van het ravelijn en de openbare parkeergarage inclusief functies die veel mensen naar het gebied trekken.

We vragen uw raad in Q2 2026 om de gewenste kaders voor deze functies en leggen u eind 2026 een voorstel voor met www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

nieuwe scenario's. Het college van Burgemeester en Wethouders stelt de gemeenteraad voor het volgende te besluiten: 1) Op basis van bestaande informatie af te zien van het vestigen van het Design Museum op de Citadelpoort. 2) Het project herhuisvesting Design Museum daarmee terug te brengen tot de verkenningsfase van het Structuurfonds en separaat van de ontwikkelingen op de Citadelpoort te onderzoeken wat er nodig is voor een robuuste toekomst van het Design Museum. 3) Vooralsnog de geraamde bijdrage uit het Structuurfonds voor zowel het museum als de brede ontwikkeling van de Citadelpoort, waaronder de invulling van de functies, ongewijzigd te laten. 4) De ambities uit het Gebiedspaspoort Citadelpoort verder overeind te houden en voortgang te blijven maken op de gebiedsontwikkeling van de Citadelpoort. 5) In het tweede kwartaal van 2026 de kaders vast te stellen voor de cultureel maatschappelijke functies in de Citadelpoort en op basis van de kaders in het vierde kwartaal van 2026 op basis van verschillende scenario’s een besluit te nemen over deze functies.

Bevoegdheid raad De gemeenteraad heeft de bevoegdheid om financiële middelen beschikbaar te stellen (budgetrecht). Naast de financiële bevoegdheid heeft de raad ook een beleidsmatige bevoegdheid bij de begroting. In het voorliggend voorstel over de gebiedsontwikkeling op de Citadelpoort betreft dat beide bevoegdheden. We brengen uw raad in stelling om de risico’s die we zien voor de gebiedsontwikkeling voor de Citadelpoort te mitigeren. We stellen uw raad voor om af te zien van de herhuisvesting van het Design Museum naar de Citadelpoort en opnieuw te

2

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

oriënteren op welke functies hier een plek zouden kunnen krijgen; aantrekkelijke functies die mensen naar het gebied trekken, een plek waar mensen elkaar kunnen ontmoeten en ontspannen. Het is van belang om de rest van de ambities uit het Gebiedspaspoort Citadelpoort - met een functie die aantrekkingskracht op bezoekers uitoefent, woningbouw en de parkeergarage - overeind te houden. Aanleiding en doel Aanleiding In maart jl. heeft uw raad het Gebiedspaspoort Citadelpoort vastgesteld. Met dit gebiedspaspoort, dat voortbouwt op het eerder vastgestelde Ontwikkelplan Stadsdelta, heeft uw raad de basis gelegd voor een ambitieuze gebiedsontwikkeling aan de noordzijde van de binnenstad; de Citadelpoort. Deze gebiedsontwikkeling omvat het bouwen van 185-200 nieuwe sociale, middel dure huur en vrije sector woningen in een vergroende buitenruimte, het realiseren van een ontmoetings- en evenementenplein, het terugbrengen van het historische Ravelijn van de vesting, het creëren van het nieuwe Design Museum als eyecatcher en trekker van publiek in het gebied, het creëren van werk- en atelierruimten voor makers en het realiseren van een nieuwe parkeergarage onder andere ter compensatie van de te sluiten garage in de Tolbrugstraat. Het gebied vormt de verbinding tussen de historische binnenstad en de nieuwe stadsdelen aan de Dieze.

Sinds uw raad in 2022–2023 kaders vaststelde voor de ontwikkeling van de Citadelpoort, inclusief het Design Museum op de kavel op de kop, zijn drie omstandigheden wezenlijk veranderd: 1. Het realiseren van het plan om het Design Museum te herhuisvesten naar de Citadelpoort blijkt niet haalbaar binnen de gestelde financiële kaders van de raad, zowel op het gebied van investering als exploitatie. Uit een tussentijds actualisatie blijkt dat de nieuwe raming voor de Herhuisvesting Design Museum om en nabij de €

3

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

56,3 miljoen (excl. BTW, prijspeil juli 2025) uitkomt ten opzichte van € 43,6 miljoen (in november 2022) en dat de exploitatie niet haalbaar zal zijn. 2. Eén van de oorspronkelijke aanleidingen (de ruimtevraag binnen het Museumkwartier en de samenwerking tussen Het Noordbrabants Museum en Design Museum Den Bosch) is verschoven. Een ruimtebehoefte blijft bestaan bij Het Noordbrabants Museum, maar is niet langer voorwaardelijk voor de inhuizing van de collectie van de JK Art Foundation. 3. De ambitie voor de bouw van een iconisch museumgebouw op de Citadelpoort blijkt niet breed gedragen. Doel Als college vinden we het belangrijk om op basis van alle kansen en risico’s een zorgvuldige afweging te maken om binnen de kaders en opdracht van uw raad te blijven. Met de nieuwe informatie blijkt dat dit niet haalbaar is en willen we met uw raad het gesprek voeren op welke wijze we de verschillende ambities binnen de Citadelpoort laten landen zonder dat de ontwikkeling in zijn geheel vertraagd. Dat betekent dat we als college een andere koers voorleggen en hiervoor een besluit van uw raad vragen. We vragen uw raad een besluit te nemen op het afzien van de herhuisvesting van het Designmuseum naar de Citadelpoort.

We halen in Q2 2026 uw aandachtspunten en kaders mee voor de gewenste functies in het gebied die het aantrekkelijk maken voor bezoekers en daarmee uitwerking te geven aan de ambities uit het gebiedspaspoort. We zullen in de verdere uitwerking en gesprekken met stakeholders vervolgens bij uw raad terugkomen om verschillende scenario’s voor te leggen en om een besluit te vragen. Dit stelt uw raad in staat een goede afweging te maken. Het college kan op deze wijze voortvarend doorpakken op de gebiedsontwikkeling Citadelpoort met functies die veel mensen naar het gebied trekken en daarmee uitwerking geven aan onze ambities in dit gebied, en daarnaast te onderzoeken wat nodig is voor een robuuste toekomst voor het Design Museum.

4

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Relevante besluitgeschiedenis · ·

· · · · · · · · · · · ·

Omgevingsvisie ‘Zin in ’s-Hertogenbosch’, d.d. 9 september 2025, reg.nr. 17571535 Wensen en bedenkingen op voorgenomen collegebesluit: Vaststellen Startnotitie Integrale Aanpak Brede Binnenstad - Samen investeren in kwaliteit, 1 juli 2025, reg.nr. 079617900541met bijbehorende Startnotitie Integrale Aanpak Brede Binnenstad, versie 21 mei 2025 Verhaal voor de stad (Wensen en bedenkingen op voorgenomen collegebesluit: Verhaal voor ’sHertogenbosch d.d. 1 juli 2025, reg.nr. 079617997736) Vaststelling Gebiedspaspoort Citadelpoort, d.d. 25 februari 2025, reg.nr. 17043996 Overbrengen parkeergarage Citadelpoort in planstudiefase Structuurfonds, d.d. 25 februari 2025, reg.nr. 17044070 Overbrengen project Bossche Stadsdelta naar de uitvoeringsfase van het Structuurfonds, d.d. 25 februari 2025, reg.nr. reg.nr. 17362313 Collegebesluit Toeristische Visie ’s-Hertogenbosch, d.d. 5 november 2024, reg.nr. 17092496 Vaststelling Ontwikkelplan Bossche Stadsdelta, d.d. 8 oktober 2024, reg.nr. 16836032 Raadsinformatiebrief Aanpak Mobiliteit Brede Binnenstad - update 2024, d.d. 18 juni 2024, reg.nr. 16012678 Voorbereidingskrediet Projecten Tramkade-plus en Citadelpoort, d.d. 5 maart 2024, reg.nr. 15708047 Vaststelling bestemmingsplan Lage Diezebrug, d.d. 12 december 2023, reg.nr. 14437601 Cultuurnota Cultuur Maakt Mensen, d.d. 12 december 2023, reg.nr.

15433039 Opnemen vervanging Tolbruggarage in verkenningsfase structuurfonds, 6 juni 2023, reg.nr. 14992634 Afronden haalbaarheidsfase Bossche Stadsdelta; de stap naar duurzame verstedelijking’, d.d. 9 mei 2023,

5

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

· · · · · · · · · ·

reg.nr. 14866799 Herhuisvesting Design Museum Den Bosch, d.d. 31 januari 2023, reg.nr. 14391708 Opnemen herhuisvesting Design Museum Den Bosch in verkenningsfase structuurfonds, d.d. 8 november 2022, reg. nr. 14111066 Bindend adviesrecht buitenplanse omgevingsplanactiviteiten en categorieaanwijzing als bedoeld in artikel 6.5 lid 3 Bor voor 100 woningen, d.d. 4 oktober 2022, reg.nr. 14223443 Raadsinformatiebrief “Position paper De Brede Binnenstad. Motor van de Koploper” (2022) reg. nr. 11783668 Bestuursakkoord van de gemeente ’s-Hertogenbosch 2022-2026: “Slagkracht en ambitie, met lef en energie de toekomst in” d.d. 31 mei 2022 Aanwijzen gevallen adviesrecht gemeenteraad bij aanvragen omgevingsvergunningen voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten onder de Omgevingswet, d.d. 13 juli 2021, reg.nr. 11100591 Vaststelling Gebiedsperspectief Bossche Stadsdelta, d.d. 8 december 2020, reg.nr. 10126475 Toekomstperspectief 2035, “Stad van Ontmoeting. 's-Hertogenbosch op weg naar 2035” (2020), reg. nr. 10379307 Aanwijzen van 9 ontwikkellocaties en een aantal kleinere locaties voor het vergroten van de plancapaciteit van de woningbouwprojecten, d.d. 9 juni 2020, reg.nr. 9696234 Ontwikkelrichtingen en aanpak Spoorzone ’s-Hertogenbosch, d.d. 6 maart 2018, reg.nr. 7475064

Argumentatie voorgestelde politieke keuzes 1.

Het is in het belang van de groei van de stad en onze verstedelijkingsopgave om een keuze te maken in de benodigde vervolgstappen

6

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Er ligt een forse verstedelijkingsopgave waar veel ambities samenkomen in de Noordelijke Spoorzone, die elkaar raken en waar de Citadelpoort een belangrijk onderdeel van uitmaakt om de binnenstad te kunnen verbreden en de sprong over de Dieze te kunnen realiseren: De Citadelpoort wordt daarmee de toegangspoort tot de stad vanuit het noorden en verbindt via de nieuwe Diezebrug de buurt met de Tramkade en de binnenstad. De sprong over de Dieze wordt niet zomaar gemaakt, het is onderdeel van een lange-termijnstrategie om de historische binnenstad met de groei van de stad mee te laten groeien tot de Brede Binnenstad. Zo kunnen we in het hart van onze stad en op loopafstand van het station, meer Bosschenaren een betaalbare woning bieden. We creëren daarnaast ruimte voor de komst en/of doorontwikkeling van innovatieve bedrijven, verbreden het onderwijs- en cultuuraanbod, koesteren onze oude en nieuwe monumenten en werken aan een stad die groen, circulair en klimaat robuust is. We zetten hiermee een langjarige ontwikkeling van binnenstedelijke verdichting en vernieuwing voort, welke in de jaren ’90 begon met de sprong over het spoor met het Paleiskwartier, Willemspoort en meer recent IKDB (Innovatie Kwartier Den Bosch) en EKP Noord (Expeditie KnoopPunt).

De volgende stappen worden gezet in de Bossche Stadsdelta, waar de Citadelpoort de belangrijkste schakel vormt in het daadwerkelijk kunnen maken van de sprong over de Dieze. Die verbreding van de binnenstad is nodig en we weten met het oog op de groei van de stad dat de gebiedsontwikkeling tempo nodig gaat hebben. De gebiedsontwikkeling in de Citadelpoort raakt met zijn functie in het gebied daarmee aan veel andere ambities die we hebben in de Noordelijke Spoorzone. Er liggen in het kader van de Novex-opgave harde afspraken met het Rijk om in het gebied woningen te realiseren en er is door het Rijk cofinanciering toegezegd, onder andere voor het Oeverpark en een aantal grote infrastructurele maatregelen (verbinding over het spoor en de kruispunten tussen Citadelpoort en de van Herpense Weide), waar ook concrete deadlines aan verbonden zijn. In het gebied bouwen we nieuwe betaalbare woningen waar juist in de stad hoge nood aan is. Daarnaast biedt het gebied ruimte aan een parkeergarage. Deze garage zal een belangrijke functie gaan vervullen voor bezoekers van de stad en vormt een cruciale schakel in de inrichting van de verkeerstructuur en is van belang voor de gebiedsontwikkelingen in de gebieden eromheen. Bovendien maakt het nieuwe ontwikkelingen op de locatie van Tolbruggarage mogelijk.

7

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

1.1 Sturing vanuit uw raad is van belang om de benodigde vervolgstappen te kunnen maken In januari 2023 (reg.nr. 14391708) is door uw raad een besluit genomen over de herhuisvesting van het Design Museum naar de Citadelpoort, die als complex project onder het Structuurfonds valt. Zoals uw raad weet, ligt er een enorme opgave in de woningbouw en verstedelijking en ligt een groot deel van de te leveren woningen in de Bossche Stadsdelta, waar de Citadelpoort een essentieel onderdeel van uitmaakt. Op dit moment loopt de aanbesteding om een (consortium) van ontwerpers te selecteren die de ambities van het gebiedspaspoort en die van het Design Museum weet te vertalen naar de concrete projectuitwerking. Wij hebben uw raad eerder toegezegd uw raad in positie te brengen om kaders mee te geven voor het nog op te stellen voorlopige ontwerp. In de fase van voorbereiding hebben we tegelijk gewerkt aan de uitwerking van financiële kaders. We constateren dat de bouw van het Design Museum op de Citadelpoort niet haalbaar blijkt binnen de door uw raad gestelde financiële kaders, zowel op het gebied van investering als exploitatie. Uit een tussentijds actualisatie blijkt dat de nieuwe raming voor de Herhuisvesting Design Museum om en nabij de € 56,3 miljoen (excl. BTW, prijspeil juli 2025) uitkomt ten opzichte van € 43,6 miljoen (in november 2022).

Tegelijk weten we nu dat de exploitatie van het Design Museum op de nieuwe locatie met de voorziene omvang sterk gaat stijgen, en zonder aanvullende maatregelen zal leiden tot mogelijk meer dan een verdubbeling van de bestaande huur ( = € 356.000 euro in 2025). Op basis van deze inzichten komt het college tot de conclusie dat de realisatie van het museum binnen door de Raad vastgestelde kaders niet langer haalbaar gaat zijn. Reden dat het college uw raad met dit voorstel vraagt om af te zien van het herhuisvesten van het Design Museum op de Citadelpoort. 2.

De doorontwikkeling van het Design Museum naar een museum van nationaal belang draagt bij aan onze verstedelijkingsopgave en de uitwerking van onze ambities uit de omgevingsvisie

Terwijl we afzien van het herhuisvesten van het Design Museum naar de Citadelpoort, blijven we niettemin geloven in de ambities van het museum en de betekenis die deze heeft en kan gaan hebben voor de stad, regio en (inter)nationaal. De doorontwikkeling van het Design Museum blijft van groot belang.

8

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Niet in de laatste plaats omdat ook rekening gehouden moet worden met het feit dat de stad verder groeit, landelijk en regionaal er een flinke verstedelijking plaatsvindt en dat het nodig gaat zijn om het culturele aanbod in gelijke mate te laten meegroeien om een aantrekkelijke stad te blijven. In de omgevingsvisie benadrukken we de onlosmakelijke verbondenheid van onze gemeente en het culturele leven. Het is belangrijk voor de leefbaarheid en sociale cohesie in ’s-Hertogenbosch en heeft aantrekkingskracht op toeristen en makers uit binnen- en buitenland en het zorgt voor een sterker vestigingsklimaat van bedrijven en inwoners. Kunst en cultuur krijgen hier de ruimte, zowel in voorzieningen en evenementen als in de openbare ruimte. Waarbij het niet gaat om meer van hetzelfde, maar om het verrijken van het palet. Deze culturele, sociale en economische meerwaarde ligt dan ook aan de basis van ons cultuurbeleid, waarin het versterken van de aantrekkelijkheid van onze musea een van de belangrijkste speerpunten is. Het Design Museum heeft sinds 2022 flink gebouwd aan het realiseren van de ambitie om een speler van nationaal belang te worden en zijn (inter)nationale positie verder uit te breiden.

In de programmering van het museum staan maatschappelijke relevante thema’s centraal (waarmee het museum ook een bijdrage levert aan het maatschappelijke debat), speelt het een voorlopers rol op het gebied van digitalisering in het museale veld en slaagt het meer dan andere musea in het bereiken van nieuwe en vooral jongere doorgroepen. Deze ontwikkeling heeft onder meer geresulteerd in het aantrekken van meer externe financiële middelen (€ 700.000 in 2024), en een meerjarige financiering vanuit de Provincie en het Rijk. Wij starten nu een verkenning met het Design Museum naar wat wél mogelijk is: een robuust en toekomstbestendig perspectief voor het museum binnen de stad, inclusief de relatie met Het Noordbrabants Museum en de ruimtevraag in het Museumkwartier. Hierbij zullen we met uw raad in kaart brengen hoe we de stad en experts hierin kunnen betrekken. 3.

De herhuisvesting van het Design Museum naar de Citadelpoort betreft een complex project uit het Structuurfonds

9

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Het Design Museum betreft een project in het Structuurfonds en valt onder de procedure van complexe projecten. Het is daarbij van belang dat we uw raad ter voorbereiding op een te nemen beslissing over de verdere uitwerking en de vervolgstappen t.a.v. de Citadelpoort voldoende in staat stellen om een zelfstandige afweging te maken over de te nemen vervolgstappen. We willen een zorgvuldig procesverloop. We vragen uw raad met dit voorstel om af te zien van het vestigen van het Design Museum op de Citadelpoort en de herhuisvesting van het Design Museum daarmee terug te brengen tot de verkenningsfase van het Structuurfonds. We starten een verkenning met het Design Museum naar een robuust en toekomstbestendig perspectief en voeren een open gesprek met uw raad over de (nieuwe) invulling van de ambities uit het gebiedspaspoort en wat daar nog voor nodig is in de ontwikkeling van het gebied. Daarvoor is het van belang dat we vooralsnog de geraamde bijdrage uit dit fonds beschikbaar voor het museum en ontwikkeling in het gebied ongewijzigd te laten. 4.

Het blijft van belang om de ambities uit het Gebiedspaspoort Citadelpoort, maar ook van de Bossche Stadsdelta en de gehele Noordelijke Spoorzone zoveel als mogelijk te realiseren.

We zien de stad de komende 20 jaar verder door ontwikkelen tot 200.000 inwoners. Deze groei vraagt om een ambitieuze inzet op de ontwikkelingen van onze stad. We ontwerpen nu gebieden die binnen 5 tot 20 jaar gerealiseerd gaan worden. Bij een stad van 200.000 inwoners hoort ook de groei van het niveau van voorzieningen. In de Citadelpoort, maar ook in de Bossche Stadsdelta en de totale noordelijke Spoorzone hebben we er nadrukkelijk voor gekozen in te zetten op een profiel van urban culture, design en makers. Dit profiel helpt om de stad aantrekkelijk te laten voor jonge inwoners, voor mensen van binnen en buiten de gemeente. Willen we deze groepen blijven binden en boeien, dan zullen we niet alleen woningen moeten bouwen maar ook aantrekkelijke gebieden met nieuwe voorzieningen van hoge kwaliteit moeten toevoegen. De ambities op de Citadelpoort met een functie die mensen naar het gebied trekt sluiten daarmee aan bij de groei van ’s-Hertogenbosch richting 200.000 inwoners. Alhoewel de herhuisvesting van het Design Museum naar de Citadelpoort vervalt, willen we tegelijk de ambitie van een aantrekkelijk gebied, dat bezoekers van binnen en buiten de gemeente blijft trekken, niet verlaten. De Citadelpoort blijft onderdeel van de stedelijke structuur

10

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

van de Bossche Stadsdelta, inclusief de parkeergarage en de 185-200 woningen. De ontwikkeling richt zich op een gemengd stedelijk programma waarin ruimte is voor wonen, werken, recreëren en ontmoeten. Van belang is dat het ontwikkelplan Bossche Stadsdelta en het naar aanleiding daarvan gemaakt financiële kader én het Gebiedspaspoort de Citadelpoort onverkort van kracht kan blijven. De realisatie van de ambities blijft op deze manier onverminderd overeind staan.

4.1 De bestaande afspraken die zijn gemaakt met roeivereniging De Hartog blijven in de herijking van de gebiedsontwikkeling Citadelpoort intact Bij de herijking van de gebiedsontwikkeling blijven de bestaande afspraken, die zijn gemaakt met roeivereniging De Hertog, intact. Dit betekent dat ook na de herijking er binnen de gebiedsontwikkeling geen ruimte is voor handhaving van het huidige clubgebouw van de roeivereniging. Met de vereniging willen we toekomstscenario's verkennen en uitwerken. Hierbij houden we rekening met de uitgangspunten uit de motie ‘Roeien met nieuwe riemen’. 5. Het is van belang om de raad goed in stelling te brengen over de kaders van de functies voor het trekken van bezoekers naar de Citadelpoort Met dit voorstel vragen we instemming van uw raad om op basis van deze informatie de opdracht voor de planontwikkeling op de Citadelpoort te wijzigen. De scope wijzigt van het herhuisvesten van het Design Museum naar de Citadelpoort naar het ontwikkelen van (meerdere) functies - die naast het woongedeelte en de parkeergarage – mensen naar het gebied trekken en bijdragen aan ontmoeting, creativiteit, cultuur en maatschappelijke activiteiten. We stellen uw raad met deze koers in staat om uw controlerende en kader stellende taak uit te voeren.

Het uitgangspunt is dat de uitvoering volgt uit de functie: eerst bepalen welke functies in het gebied bijdragen aan ontmoeting, creativiteit, cultuur en maatschappelijke activiteiten we op de Citadelpoort welke betekenis deze functies

11

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

kunnen hebben voor de stad, pas daarna wordt bezien of en welke fysieke investeringen voor dit deel van de Citadelpoort daarbij horen. Het gaat dus - in deze eerste stap van de herijking - (nog) niet om wat er wordt gebouwd, maar om wat er gebeurt, hoe het gebied mensen aantrekt, verbindt en uitnodigt om deel te nemen aan het stedelijke leven. En hoe we als stad in dat kader meegroeien met de verstedelijking - en de bijbehorende groei in voorzieningen en dynamiek - om ons heen, zowel regionaal als landelijk. We hechten er waarde aan dat er functies landen in Citadelpoort die (laagdrempelige) ontmoeting stimuleren, voor een goede mix van bezoekers zorgen en toegankelijk is voor alle inwoners. We nemen in deze verkenning de mogelijkheid mee voor commerciële, sociaal-maatschappelijke en/of culturele functies op de Citadelpoort en hoe deze kunnen bijdragen aan maatschappelijke meerwaarde voor de lokale gemeenschap; de buurt en inwoners er omheen, maar ook de interactie en meerwaarde voor de inwoners uit de omliggende buurten en wijken en de rest van de stad, dorpen, kernen en regio. Passend bij onze ambities en verstedelijkingsopgave.

Tevens onderzoeken we welke mogelijke recreatieve functies in dit gebied zouden kunnen landen en of de functies mogelijk kunnen bijdragen aan het versterken van het cultuurcluster, zowel waar het gaat om makers en creatieve ondernemingen binnen Citadelpoort als de culturele voorzieningen in de directe nabijheid. We nemen in dit onderzoek ook mee of er mogelijkheden zijn voor woningen in het betreffende gebied, in aanvulling op de functies. De Citadelpoort draagt zo bij aan de levendigheid, toegankelijkheid en identiteit van de Bossche Stadsdelta. Deze verkenning kan vorm krijgen via samenwerking met de markt, culturele instellingen, maatschappelijke organisaties en tijdelijke of flexibele programmering. In Q2 2026 vragen we uw raad om richting te geven in de kaders voor de functies die mensen naar het gebied trekken en bijdragen aan ontmoeting en ontspanning. We zullen uw raad op basis van deze input eind 2026 verschillende scenario's aanbieden met mogelijkheden hoe de gewenste functies kunnen bijdragen

12

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

aan de omgeving en op de bredere gebiedsontwikkeling in de Noordelijke Spoorzone conform de ontwikkellijnen en ambities zoals uw raad die heeft vastgesteld in de Omgevingsvisie (2025). Risico’s en risicobeheersing Consequentie van het besluit conform voorliggend voorstel is dat we de lopende aanbesteding ontwerp- en adviesdiensten Citadelpoort niet in ongewijzigde vorm voort kunnen zetten. We onderzoeken momenteel welke stappen nodig zijn om komende tijd alsnog ontwerp- en adviesdiensten Citadelpoort aan ons te binden voor de uitwerking van het gebiedspaspoort. Projectdossier volgens Handvest Informatievoorziening gemeenteraad 2025 nog niet beschikbaar Ons college is zich ervan bewust dat het onderhavige project een complex project is volgens het Handvest Informatievoorziening gemeenteraad 2025. In het Handvest staat onder meer, dat iedere keer dat uw raad een besluit neemt over een complex project, het projectdossier als bijlage bij het raadsvoorstel zou moeten worden gevoegd. Op dit moment zijn wij in afstemming met de Griffie nog aan het bepalen hoe vormgegeven kan worden aan deze projectdossiers. Wij hechten waarde aan zorgvuldigheid bij het opzetten en implementeren van de projectdossiers. Om deze reden is voor het project herhuisvesting van het Design Museum naar de Citadelpoort op dit moment dan ook nog geen projectdossier beschikbaar.

Financiën Het afzien van het herhuisvesten van het Design Museum in de Citadelpoort heeft financiële consequenties voor het Structuurfondsproject Design Museum en voor de grondexploitatie Citadelpoort. Voor het Structuurfondsproject Design Museum betekent dit dat we teruggaan naar de verkenningsfase. We onderzoeken in deze fase wat nodig is voor een robuust en toekomstbestendig Design Museum dat zich kan ontwikkelen tot een museum van nationaal belang. Hierin staat ook de ruimtebehoefte en de mogelijke

13

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

oplossingen daarvoor in het Museumkwartier centraal, inclusief de relatie met Het Noordbrabants Museum. Tevens onderzoeken we in de herijking van deze gebiedsontwikkeling hoe we invulling kunnen geven aan de een cultuur-maatschappelijke functie op de Citadelpoort die mensen naar het gebied trekt. Hiervoor halen we de kaders voor op bij uw raad (zie 3.1.). Daarbij is het van belang dat de geraamde bijdrage uit dit fonds, €28,3 mln. en het resterend voorbereidingskrediet van € 0.9 mln. vooralsnog ongewijzigd blijft. De financiële consequenties voor de grondexploitatie Citadelpoort zijn op dit moment niet goed inzichtelijk te maken. We onderzoeken momenteel wat de gevolgen zijn van de fasering van het project voor de financiën.

Duurzaamheid De duurzaamheidsuitgangspunten voor de ontwikkeling van Citadelpoort blijven conform het vastgestelde Gebiedspaspoort Citadelpoort overeind. Participatie In de uitwerking van het voorlopig ontwerp zal ook een dialoog met de stad ingevoegd worden. Belangrijk is dat de buurt en breder de stad kan meepraten over de invulling van het programma in het gebied. De dialoog zal in 2026 gevoerd worden en daartoe wordt een brede groep van inwoners en ondernemers uitgenodigd. Deze dialoog vindt tegelijk plaats met een bredere verkenning naar de benodigde culturele infrastructuur en voorzieningen passend bij een stad van 200.000 inwoners, op weg naar 2050. Eind 2026 zal de uitkomst van de publieke dialoog en de verkenning naar de culturele infrastructuur bekeken worden.

14

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Het Gebiedspaspoort Citadelpoort is tot stand gekomen door een participatief ontwerpproces, waarbij stakeholders (waaronder omwonenden en direct betrokkenen) uitvoerig inbreng hebben geleverd en uiteindelijk het ontwerp tot stand hebben gebracht. De lijn met uitgebreide participatie die ingezet is met het stedenbouwkundige plan, houden we vast. Zodat het zoveel mogelijk een ontwerp van, door en voor de stad wordt. We beginnen met het organiseren van expertsessies, waarin we op basis van de mogelijkheden en ervaringen elders in het land, met experts, gaan ophalen welke mogelijkheden er zijn voor een aantrekkelijke publiekstrekkende functie. Waarmee we onze ambities uit het Ontwikkelplan Bossche stadsdelta kunnen vervullen. Op basis van deze analyse voeren we een inhoudelijk gesprek in uw raad over de gewenste meerwaarde van de mogelijke functies in dit gebied en komen we tot een inhoudelijke opdracht voor de uitwerking van de scenario’s. Hiermee leggen we een basis voor verdere stappen in het proces. Parallel voeren we een bredere analyse uit voor de culturele infrastructuur van ‘s-Hertogenbosch in vergelijking met 200.000+ steden (van amateurkunst tot professionele kunst) waarmee inzichtelijk wordt waar er noodzaak is om het voorzieningenniveau mee te laten groeien met het aantal inwoners van de stad.

Deze analyse biedt daarmee mogelijke ingrediënten om deze kansen te verzilveren in Citadelpoort. Vervolgens gaan we, samen met onze projectpartner BrabantWonen en met stakeholders en de stad een participatieproces in om te spreken over de kansen voor Citadelpoort. We kijken hierbij nadrukkelijk naar de maatschappelijke en culturele kansen voor Citadelpoort als geheel en hoe dit tevens kan bijdragen aan onze profilering als stad, zowel regionaal als nationaal. In de participatie betrekken we ook mogelijke geïnteresseerden om zich in het gebied te vestigen en experts. Zodat we niet alleen het meest maximale resultaat kunnen bereiken, maar ook elkaar kunnen verrijken en inspireren tot waardevolle en haalbare scenario’s.

15

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Communicatie De communicatie over het herijken van het plan vindt stap voor stap en zorgvuldig plaats. We spreken met partners, belanghebbenden, inwoners en pers op een duidelijke en samenhangende manier. De nadruk ligt op continuïteit, verantwoordelijkheid en gezamenlijke ambitie: We stoppen niet, maar sturen bij zodat de ambitie haalbaar blijft. Daarnaast wordt er een persgesprek georganiseerd en verschijnt er een nieuwsbericht om het besluit en de nieuwe koers toe te lichten. Uiteraard investeren we blijvend in dialoog en omgevingscommunicatie. We blijven in gesprek met partners, belanghebbenden en inwoners om samen te werken aan een toekomstbestendige invulling van dit gebied. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch, De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlagen 1. Kostenraming BBN Registratienummer Portefeuillehouder Commissie Sector/Afdeling Inlichtingen

079618585442 M. Craste Sociaal 26 november 2025 SO/PP R. Beckers

16

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

r.beckers@s-hertogenbosch.nl

17

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Besluit van de raad Registratienummer 079618585442 Raadsvergadering 9 december 2025 Onderwerp

Herijking gebiedsontwikkeling Citadelpoort

De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, gezien het voorstel van, van het college, van 4 november 2025 besluit: 1) Op basis van bestaande informatie af te zien van het vestigen van het Design Museum op de Citadelpoort. 2) Het project herhuisvesting Design Museum daarmee terug te brengen tot de verkenningsfase van het Structuurfonds en separaat van de ontwikkelingen op de Citadelpoort te onderzoeken wat er nodig is voor een robuuste toekomst van het Design Museum; 3) Vooralsnog de geraamde bijdrage uit het Structuurfonds voor zowel het museum als de brede ontwikkeling van de Citadelpoort, waaronder de invulling van de functies, ongewijzigd te laten. 4) De ambities uit het Gebiedspaspoort Citadelpoort verder overeind te houden en voortgang te blijven maken op de gebiedsontwikkeling van de Citadelpoort 5) In het tweede kwartaal van 2026 de kaders vast te stellen voor de cultureel maatschappelijke functies in de Citadelpoort en op basis van de kaders in het vierde kwartaal van 2026 op basis van verschillende scenario’s een besluit te nemen over deze functies.

18

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Aldus besloten in de openbare vergadering van de gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch van datum 9 december 2025, De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, De Griffier,

De voorzitter,

ValidSigned door drs. W.G. Amesz op 11-12-2025

drs. W.G. Amesz

drs. J.M.L.N. Mikkers

19

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie adres: Postbus 12345 5200 GZ ‘s-Hertogenbosch KvK nr 17278704