Raadsvoorstel Besteding vrijvallende Essent-gelden voor de energietransitie

Raadsvoorstel Registratienummer Raadsvergadering

16859333 8 oktober 2024

Onderwerp

Besteding vrijvallende Essent-gelden voor de energietransitie We willen circa een derde van de vrijvallende Essent-gelden investeren in het windpark Duurzame Polder en de opbrengsten gebruiken om te zorgen dat iedereen mee kan doen in de energietransitie. Circa een zesde van de Essent-gelden willen we investeren in een nog op te richten warmtebedrijf en hiermee collectieve warmte in ’s-Hertogenbosch beter betaalbaar te maken. Tegelijkertijd borgen we hiermee dat ook komende generaties kunnen profiteren van de Essent-gelden.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Voorgesteld besluit Het college van Burgemeester en Wethouders stelt de gemeenteraad voor het volgende te besluiten: • • • •

een derde van de vrijvallende Essent-gelden te reserveren voor een publieke investering in de Duurzame Polder; de opbrengsten van deze investering te gebruiken voor duurzaamheidsmaatregelen die erop gericht zijn om iedereen mee te laten doen in de energietransitie; een zesde van de vrijvallende Essent-gelden te reserveren voor een investering in een nog op te richten warmtebedrijf; nadere uitwerking van deze investeringen en de besteding van de opbrengsten via aparte raadsvoorstellen in het kader van besluitvorming rond het Windpark Duurzame Polder en de oprichting van een warmtebedrijf laten lopen.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Aanleiding In het Bestuursakkoord is afgesproken om de helft van de vrijvallende Essent-gelden in te zetten in de energietransitie. Op 1 oktober 2024 valt 31,3 miljoen euro aan Essent-gelden vrij. In het Bestuursakkoord is afgesproken om de helft van deze gelden revolverend in te zetten in de energietransitie. Eerder heeft het college toegezegd om voorafgaand aan het vrijvallen van deze gelden een voorstel voor de besteding hiervan aan uw raad voor te leggen. Beoogd doel We willen de energietransitie versnellen, zorgen dat iedereen mee kan doen in de energietransitie en er tegelijkertijd voor zorgen dat ook komende generaties zoveel mogelijk kunnen profiteren van de Essent-gelden. Dat doen we door de opbrengsten van de investering in het windpark Duurzame Polder te gebruiken voor duurzaamheidsmaatregelen die erop gericht zijn klimaatarmoede tegen te gaan. Zo dragen we bij aan ons streven om iedereen mee te laten doen met de energietransitie en helpen we inwoners met het structureel verlagen van de energierekening. Omdat we deze investering uiteindelijk terugverdienen, borgen we dat ook komende generaties de revenuen van de Essent-gelden kunnen benutten. De investering in het warmtebedrijf gebruiken we voor het inbrengen van eigen vermogen in de eerste collectieve warmteprojecten. Zo maken we collectieve warmte in ’s-Hertogenbosch mogelijk voor inwoners.

Ook door deze investering kunnen komende generaties profiteren van de Essent-gelden. Aangezien de investering in het windpark een hoger rendement oplevert, is ervoor gekozen om het investeringsbedrag in de Duurzame Polder twee keer zo hoog te maken als de investering in het warmtebedrijf.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Relevante besluitgeschiedenis • •

Bestuursakkoord 2022-2026 Motie Publieke uitbating Energielandschap

Argumenten 1. De opbrengst van de investering in het Windpark Duurzame Polder kunnen we gebruiken om te zorgen dat iedereen mee kan doen in de energietransitie. De opbrengst van deze investering bedraagt naar verwachting zo’n 6 tot 8 ton per jaar en kan worden ingezet om (meer) inwoners mee te laten doen aan de energietransitie. 2. De investering in het Windpark Duurzame Polder wordt volledig terugverdiend. De investering in het windpark Duurzame Polder kan na realisatie van het park worden terugverdiend. Hierdoor kunnen ook komende generaties de revenuen van de Essent-gelden benutten. 3. We hebben meer zeggenschap over de verdeling van de ‘lusten’ van het windpark Duurzame Polder. Door zelf te investeren in het windpark Duurzame Polder houden we meer regie op de inzet van de revenuen.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

4. Met de investering in het Windpark Duurzame Polder wordt (mede) invulling gegeven aan de motie Publieke uitbating Energielandschap. In deze motie heeft uw raad het college verzocht (1) te streven naar een gedeeltelijke gemeentelijke uitbating van zon en windenergie, zeker waar het gemeentelijke gronden betreft en (2) de opbrengsten van deze uitbating aan te wenden voor duurzaamheidsmaatregelen die er op gericht zijn klimaatarmoede tegen te gaan. 5. Deze investering in het Windpark Duurzame Polder sluit aan bij de uitkomsten van het onderzoek naar financiële participatie in de Duurzame Polder. In dit onderzoek geeft een groot deel van de respondenten aan dat zij het een goed idee vinden als de gemeente zelf investeert in windturbines. 6. De investering in het nog op te richten warmtebedrijf maakt collectieve warmte mogelijk in 's-Hertogenbosch

Kanttekeningen en risico’s 1. Investeren betekent risico lopen. Door te investeren lopen we financieel risico. Er is een kans dat wij een deel van onze investering verliezen. 2. Bij de investering in het Windpark pakt de gemeente een privaatrechtelijke rol naast haar publiekrechtelijke rol. Dit betekent dat de gemeente een initiatief gaat beoordelen waaraan zij zelf deelneemt. Hiermee krijgen we een dubbelrol die soms lastig uit te leggen is aan inwoners en bedrijven. De gemeente kan dit risico mitigeren door kritisch te zijn op mogelijke tegenstrijdige belangen en transparant te zijn in de afwegingen die leiden tot een bepaald besluit.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

3. Er kan mogelijk sprake zijn van ongeoorloofde staatsteun bij de investering in het Windpark. Er is mogelijk sprake van ongeoorloofde staatssteun als de gemeente rechtstreeks investeert in een privaat bedrijf. Dit gegeven krijgt aandacht in het vervolgproces.

Financiën De voorgestelde investeringen kunnen geheel worden gefinancierd uit de Essent-gelden die per 1 oktober 2024 vrijvallen.

Duurzaamheid Met deze investering dragen we bij aan de realisatie van een groot windpark in onze gemeente en collectieve warmtenetten. We leveren zo een actieve bijdrage aan de realisatie van onze opwek- en klimaatdoelen. Daarnaast dragen we hiermee bij aan het aardgasvrij maken van de gebouwde omgeving.

Participatie en communicatie •

De vraag of het een goed idee is als de gemeente zelf investeert in windturbines maakte onderdeel uit van het onderzoek naar financiële participatie in de Duurzame Polder.

•

Deze investering in het Windpark Duurzame Polder wordt meegenomen in het vervolgproces van de Duurzame Polder. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ’s-Hertogenbosch, De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlagen Geen. Registratienummer Bevoegdheid raad Portefeuillehouder Commissie Sector/Afdeling Inlichtingen

16859333 budgettair M.J.J. van der Geld Bedrijvigheid: 23 september 2024 SO/ECONOMIE & ENERGIE R. van der Zee r.vanderzee@s-hertogenbosch.nl

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Besluit van de raad Registratienummer 16859333 Raadsvergadering 8 oktober 2024 Onderwerp

Raadsvoorstel besteding vrijvallende Essent-gelden voor de energietransitie

De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, gezien het voorstel van college van 2 september 2024 besluit: • • • •

een derde van de vrijvallende Essent-gelden te reserveren voor een publieke investering in de Duurzame Polder; de opbrengsten van deze investering te gebruiken voor duurzaamheidsmaatregelen die erop gericht zijn om iedereen mee te laten doen in de energietransitie; een zesde van de vrijvallende Essent-gelden te reserveren voor een investering in een nog op te richten warmtebedrijf; nadere uitwerking van deze investeringen en de besteding van de opbrengsten via aparte raadsvoorstellen in het kader van besluitvorming rond het Windpark Duurzame Polder en de oprichting van een warmtebedrijf laten lopen.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Aldus besloten in de openbare vergadering van de gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch- van 8 oktober 2024 De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, De griffier,

De voorzitter,

ValidSigned door drs. W.G. Amesz op 10-10-2024

drs. W.G. Amesz

drs. J.M.L.N. Mikkers

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704