Raadsvoorstel Aanvullend voorbereidingskrediet MIRT Verkenning Bosch Centraal

Raadsvoorstel Registratienummer Raadsvergadering

15533796 12 december 2023

Onderwerp

Aanvullend voorbereidingskrediet MIRT Verkenning Knooppuntontwikkeling Bosch Centraal Momenteel loopt voor de Knooppuntontwikkeling station 's-Hertogenbosch en het gebied eromheen een MIRT Verkenning, onder de titel “Bosch Centraal”. Dit project is een samenwerking met ProRail, de provincie Noord-Brabant, NS en het Rijk. De MIRT Verkenning leidt tot een voorkeursontwerp voor dit knooppunt waarin ook de gemeentelijke ambities zijn geborgd.

Voorgesteld besluit Het college van Burgemeester en Wethouders stelt de gemeenteraad voor het volgende te besluiten: Een aanvullend voorbereidingskrediet van €530.000 over de periode 2023-2024 beschikbaar te stellen voor de gemeentelijke bijdrage en kosten voor de MIRT Verkenning Knooppuntontwikkeling station 's-Hertogenbosch (Bosch Centraal). www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Aanleiding In de stuurgroep MIRT Verkenning Bosch Centraal in juli 2023 is geconstateerd dat het proces om met alle partijen in deze complexe stedelijke omgeving inhoudelijke stappen te maken meer tijd en inspanning zal gaan kosten dan vooraf is ingeschat. Daarnaast is de verkenning uitgebreid met een opgave voor stedelijke verdichting en zijn de kosten voor de uitvoering van het opgestelde participatieplan hoger. Dat alles heeft gevolgen voor het budget en de planning van deze MIRT Verkenning. Om tot afronding van de lopende MIRT Verkenning Bosch Centraal te kunnen komen, dienen de samenwerkende partijen een aanvullend projectbudget voor de MIRT Verkenning te verschaffen. Dit betreft een bedrag van €1.500.000 ex btw, waarvan een deel (14%) ten laste komt van de gemeente. Parallel hieraan zijn ook de eigen ambtelijke kosten die de gemeente zelf draagt hoger dan vooraf ingeschat. Sinds het besluit van het Rijk om een MIRT Verkenning (Meerjarenprogramma Infrastructuur Ruimte en Transport) te starten zijn er veel stappen gezet. Partijen hebben een gezamenlijk budget beschikbaar gesteld en vanaf begin 2022 is de MIRT Verkenning daadwerkelijk gestart. Afgelopen mei hebben wij uw raad geïnformeerd met de raadsinformatiebrief Voortgang Knooppuntontwikkeling Station ’s-Hertogenbosch: Ambities Bosch Centraal (reg. nr. 14867238) over de ambities van de Stuurgroep MIRT Bosch Centraal.

Het budget dat partijen bij elkaar hebben gebracht blijkt door omvang en complexiteit van de opgave onvoldoende om de lopende MIRT Verkenning te kunnen afronden. Daarom heeft het Rijk het onderzoeksbudget verhoogd in de verwachting dat de regio (gemeente en provincie gezamenlijk) dat eveneens doen. Op deze manier kan de MIRT Verkenning worden afgerond volgens het plan van aanpak dat eerder door de Stuurgroep Bosch Centraal. De verkenning heeft daarbij een langere doorlooptijd dan eerder aan uw raad aangegeven. Dat betekent dat wij voorzien dat uw raad voorjaar 2024 kan worden geïnformeerd over de eerste resultaten van de MIRT Verkenning (de Nota Kansrijke Oplossingen), waar eerder de verwachting was dat dat dit najaar 2023 zou zijn. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Beoogd doel Met het beschikbaar stellen van een aanvullend budget bereikt uw raad dat de gemeente samen met de Provincie de regionale bijdrage naar rato verschaft voor het voortzetten en afronden van de MIRT Verkenning naar een nieuwe en toekomstvaste stationsomgeving. De MIRT Verkenning is gevorderd tot de deelfase die toeziet op het opstellen van een Nota Kansrijke Oplossingen. De verkenning is inhoudelijk en organisatorisch complex en vraagt meer personele inzet van partijen en externe bureaus. Het traject kent ook een langere doorlooptijd om te kunnen worden afgerond. Dat noodzaakt een vergroting van het werkbudget van de MIRT organisatie.

Relevante besluitgeschiedenis     

Raadsbesluit Ontwikkelingsrichtingen en aanpak Spoorzone ’s-Hertogenbosch d.d. 6 maart 2018, reg.nr. 7475064 Raadsinformatiebrief Toekomstverkenning Knooppuntontwikkeling station ’s-Hertogenbosch d.d. 19 februari 2019, reg.nr. 8660284 Raadsinformatiebrief De stand van de Spoorzone ‘s-Hertogenbosch d.d. 25 juni 2019, reg.nr. 8957559 Raadsbesluit Opnemen in structuurfonds: Knooppuntontwikkeling Station ’s-Hertogenbosch d.d. 12 november 2019, reg.nr. 9365520 Raadsinformatiebrief Spoorzone ontwikkelt met (veer)kracht door (stand van de Spoorzone juni 2020) www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

   

d.d. 7 juli 2020, reg.nr. 10077703 Raadsbesluit OV Knooppunt station ‘s-Hertogenbosch d.d. 13 juli 2021, reg.nr. 10748620 Raadsinformatiebrief Position Paper Spoorzone ’s-Hertogenbosch: ‘De Brede Binnenstad; motor van de koploper’ d.d. 8 maart 2022, reg.nr. 11783668 Bestuursakkoord 2022-2026 Slagkracht en Ambitie, waarin de reservering in het structuurfonds voor Knooppuntontwikkeling is opgehoogd tot 20 miljoen euro d.d. 31 Mei 2022 Raadsinformatiebrief Voortgang Knooppuntontwikkeling Station ’s-Hertogenbosch: Ambities Bosch Centraal, 9 mei 2023, reg.nr. 14867238

Argumenten 1. Door het besluit van het rijk in het BO MIRT 2022 (toekenning NOVEX-bijdrage voor de Spoorzone) is de opgave van de MIRT Verkenning Bosch Centraal uitgebreid In de NOVEXpropositie van de gemeente is een voorstel gedaan voor stedelijke verdichting in de Bossche Spoorzone op basis van een duurzame mobiliteitstransitie. Dat heeft ertoe geleid dat ook in het Knooppunt zelf de mogelijkheden voor stedelijke verdichting worden onderzocht. Dit is een uitbreiding van de opgave en heeft het belang, de verantwoordelijkheid en de positie van de gemeente in de samenwerking ook versterkt.

2. De opgave is door de al aanwezige dichtheid van functies en het groot aantal eisen, wensen en belangen complexer dan op basis van de eerste voorverkenning ingeschat. Het eerste budget is vastgesteld op basis van een referentie van 1% van de geschatte projectomvang (op dat moment €180 miljoen euro inclusief BTW), te weten €1,8 miljoen euro inclusief BTW. Dit budget blijkt te weinig voor een MIRT Verkenning op basis van een integrale benadering (spoor/stad) zoals de Verkenning Bosch Centraal Benchmarking met www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

andere verkenningen leert dat de bandbreedte gemiddeld genomen tussen de 1% en 3% van de totale projectkosten zit. De huidige 1,8 miljoen euro inclusief btw was gebaseerd op die ondergrens van 1% maar dat is niet toereikend voor deze bredere stedelijke opgave, de aanvullende onderzoeken, langere doorlooptijd en nadere verdieping op de diverse bouwstenen/ onderdelen en prijsindexatie. Op basis van een nieuwe raming komen de geraamde kosten voor de verkenning uit op 3,7 miljoen euro inclusief btw. 3. De doorlooptijd van de MIRT Bosch Centraal is langer waardoor de interne plankosten voor de gemeente langer doorlopen en hoger zijn. De langere doorlooptijd ontstaat door het samenvallen van de complexe opgave, de extra doorlooptijd van aanvullende onderzoeken en de het afstemmingsproces tussen partijen in de opgezette projectstructuur.

Een aantal onderdelen in het onderzoek moet gedetailleerder dan verwacht worden uitgewerkt en er moeten extra onderzoeken worden uitgevoerd Het stationsgebied omvat een complexe mix van mobiliteit (verkeersstructuren en routing van voetgangers, fietsers, bus, trein, auto) en gebruiksfuncties (wonen, werken, voorzieningen), Door de omvang van de opgave en de beperkte ruimte voor functies in het gebied moeten individuele onderdelen meer gedetailleerd worden onderzocht om conclusies te kunnen trekken op het gebied van inpasbaarheid, gevolgen en maakbaarheid. Hierdoor wordt ook de noodzakelijke diepgang bereikt om opvolgend op het Ontwikkelingsperspectief uit 2020 de opgave beter te doorgronden en tot oplossingsrichtingen te komen. 4. Het budget voor communicatie en participatie is omhoog bijgesteld in het aangepaste werkbudget In het oorspronkelijke werkbudget zat nog onvoldoende financiële ruimte voor het uitvoeren van het binnen het project opgestelde participatieplan. In het door de stuurgroep MIRT Bosch Centraal is het budget voor de participatie aangepast aan het opgestelde participatieplan. Kanttekeningen en risico’s www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

De risico's ten aanzien van de budgetverhoging op zichzelf zijn beperkt. Het Rijk en Provincie zijn al akkoord gegaan met verhoging van zijn deel van het MIRT budget. Dit betreft het grootste deel van de budgetverhoging. Verhoging van het budget met het gemeentelijke deel past binnen de financiële kaders van het Structuurfonds (gedekte deel). Het verhoogde budget als geheel staat in verhouding tot de beoogde projectomvang en huidige fase van het project. Risico's spitsen zich daarmee niet toe op het voorliggende beslispunt, maar meer op de toekomstige uitkomst van de MIRT Verkenning en de maakbaarheid en financiering van het project als geheel.

Financiën De voorgestelde ophoging van het projectbudget is een combinatie van de ophoging van de kosten van de eigen gemeentelijke organisatie en de bijdrage aan het werkbudget voor de MIRT organisatie dat wordt beheerd door ProRail. Betaling van het budget vindt daarmee ook plaats aan ProRail. De gevraagde ophoging van het budget is als volgt opgebouwd: -

Externe bijdrage aan verhoging projectbudget MIRT (14% van geheel) Dekking interne plankosten gemeente tot einde 2024 Onvoorzien Totaal

€210.000 €270.000 €50.000 €530.000

Samen met het eerste voorbereidingskrediet van €970.000 komt het totaal aan beschikbaar gesteld budget hiermee op €1.500.000 op een dekking van €12.000.000 vanuit het Structuurfonds. Daarmee is het saldo van het gedekte deel in het Structuurfonds €10.500.000. Met betrekking tot financieel commitment op de totale projectkosten is via uw raadsbesluit van 13 juli 2021 €7.500.000 toegezegd, waarvan €320.000 als bijdrage aan het eerste werkbudget voor de MIRT Verkenning. Samen met deze www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

eerdere bijdrage leidt voorliggend besluit tot een totale externe bijdrage aan de MIRT Verkenning van afgerond €530.000. De budgetverhoging vindt plaats binnen het totale budget dat de samenwerkende partijen nu voorzien voor het MIRTproject, te weten €186,5 miljoen euro inclusief btw. Verdere financiële besluitvorming over de bijdrage van gemeente en provincie vindt plaats op basis van de onderzoeksresultaten van de verkenning.

Duurzaamheid Duurzaamheid is een belangrijk uitgangspunt in project Bosch Centraal en vormt ook een belangrijk aspect in het afwegingskader van het project. Aan dit financiële raadsvoorstel zitten op zichzelf geen duurzaamheidsaspecten.

Participatie en communicatie In deze MIRT verkenning zijn er twee participatieronden, een in het kader van het opstellen van de Nota Kansrijke Oplossingen en vervolgens een participatieronde over het voorkeursontwerp. De gemeente heeft hierbij namens de gezamenlijke MIRT partijen een trekkersrol op zich genomen en voert in deze MIRT Verkenning de participatie namens de partijen van Bosch Centraal. De participatie loopt vervolgens door gedurende alle fasen van het project. We hebben uw raad hierover geïnformeerd via het raadsbulletin van 12 oktober 2023.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch, De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlagen Registratienummer Bevoegdheid raad Portefeuillehouder Commissie Sector/Afdeling Inlichtingen

15533796 Budgettair R.A.P Geers Omgeving: 28 november 2023 SO/PROGRAMMAS & PROJECTEN E. Olzheim E.olzheim@s-hertogenbosch.nl

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Besluit van de raad Registratienummer 15533796 Raadsvergadering 12 december 2023 Onderwerp

Aanvullend voorbereidingskrediet MIRT Verkenning Knooppuntontwikkeling

De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, gezien het voorstel van college van 7 november 2023: Besluit: Een aanvullend voorbereidingskrediet van €530.000 over de periode 2023-2024 beschikbaar te stellen voor de gemeentelijke bijdrage en kosten voor de MIRT Verkenning Knooppuntontwikkeling station 's-Hertogenbosch (Bosch Centraal).

Aldus besloten in de openbare vergadering van de gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch van 12 december 2023 De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, De Griffier,

De voorzitter,

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

drs. W.G. Amesz

drs. J.M.L.N. Mikkers

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704