Notulen raadsvergadering 2021-05-18

Op het moment dat je daar een schoolzone maakt, is het probleem opgelost, dan hoef je die aansluiting niet te maken, dan is iedereen tevreden. Waarom wil de wethouder niet kijken naar het versneld voorzien in een veilige schoonzone rond de Beekmanschool? Dan is de herinrichting geen probleem en kan 44

iedereen gelukkig zijn. Mevrouw VISSCHER: Wat gaat hier nou steeds mis? Ik hoorde de wethouder vanavond al voor de tweede keer zeggen dat hij in een geweldige samenspraak met allerlei mensen afspraken maakt, terwijl wij van die mensen eigenlijk het tegenovergestelde horen, dat er weinig samenspraak is, dat de communicatie niet goed verloopt en dat de uitkomst heel anders wordt ervaren dan u die ervaart. Ik vraag me toch af wat hier gebeurt, kunt u daar misschien iets over zeggen? De heer KAGIE: Er leven bij de betrokkenen, bewoners en de bewonersvereniging 't Zand ideeën om de veilige schoolomgeving rond de Beekmanschool gestalte te geven. Koppel die benaderingen, die ideeën los van de herinrichting van de Koningsweg en de Oranjeboulevard en voorkom dat er een doorgaande route pal voor de deur van de school ontstaat. Een doorgaande autoroute, hoe verzin je dat, en dat hoeft ook niet als je de ideeën van de bewoners over die schoolomgeving serieus ter harte neemt. Voorzitter, dat is mijn punt. De heer VAN HATTEM: Ik ben een heel klein beetje in dubio geraakt. We moeten zonder meer voor een veilige schoolomgeving gaan, maar het probleem is dat het samenhangt met de herinrichting van de Oranjeboulevard en daarmee met de Binnenstadsring, daarvan heb ik net wel aangegeven dat wij daar geen cent voor willen uittrekken omdat er andere prioriteiten zijn.

Ik wil de motie op zich graag steunen om de veilige schoolomgeving te kunnen creëren, maar aan de andere kant is dit probleem niet aan de orde als we de hele Binnenstadsring achterwege laten. Mevrouw EIGENHUIJSEN: Nog een korte vraag aan de wethouder. Het is goed om te horen dat hij voortvarend aan de slag gaat met de veilige schoolomgeving, maar boter bij de vis, wat is daar de planning van? Wethouder KÂHYA: We zijn de halve commissiediscussie aan het overdoen, maar er is wel een nieuwe vraag: hoe is dat proces nou eigenlijk gelopen? Daarin hebben meer dan vijftig bewoners uit de buurt geparticipeerd maar een gedragen voorstel wil niet zeggen dat iedereen het ermee eens is. Als bijvoorbeeld iedereen in een bepaalde straat een drempel wil, wil niemand die voor zijn deur. Dat soort aspecten speelt natuurlijk altijd mee. Als bestuurder heb ik aan het begin en het einde van het traject iedereen die heeft geparticipeerd gesproken en ik heb ook aan hen gevraagd of het voorstel voldragen is en of iedereen achter het totaalpakket aan maatregelen staat. Er zitten maatregelen bij waarmee je iets blijer en iets minder blij mee bent maar het totaal moet functioneren en hier ligt een voorstel voor waarbij het proces goed is doorlopen en waarvoor de mensen die hebben geparticipeerd hun steun hebben uitgesproken.

Uit de verkeersveiligheidstoets blijkt dat dit met de mogelijkheden en beperkingen die er zijn een goede optimale inrichting is die zorgt voor een veilige omgeving voor de school. Daarom staan wij achter het voorstel en ontraden wij de motie. Daarover zijn we het politiek gewoon niet met elkaar eens en die discussie hoeven we niet over te doen. Dan het antwoord op de vraag van mevrouw Eigenhuijsen van de VVD. Het is een natuurlijk een continu, we hebben recent nog bestuurlijk met de school gesproken en ambtelijk gaan de gesprekken ook door. Het hangt natuurlijk ook af van de omgevingsdynamiek met de verschillende maatregelen en hoe het verkeer zich rond zo'n school beweegt en we nemen samen met de ouders en de school passende maatregelen. Dat is niet morgen af, dat is eigenlijk nooit af, het is continu samen optimaliseren. Dank u wel. De heer VAN DEN KERKHOF (stemverklaring): Dit alles horende, staan wij achter de aansluiting van de Alfons Diepenbrockstraat op de nieuwe Oranjeboulevard, juist vanuit het regime van 30 km per uur op die boulevard. Ook de wethouder gehoord hebbende dat hij nog met de school in gesprek gaat, kunnen wij ook dat steunen en steunen wij de motie niet. De heer KAGIE (stemverklaring): We creëren een nog onveiligere verkeerssituatie rond de school en daar tekent de wethouder voor.

De heer VAN HATTEM (stemverklaring): Ondanks dat we tegen de Binnenstadsring zijn, vind ik een veilige situatie rond de school wel belangrijk en ik steun de motie. Mevrouw EIGENHUIJSEN (stemverklaring): Ook gehoord hebbende de school die voor een aansluiting op de Oranjeboulevard is om kerende ouders te voorkomen, weliswaar niet in de vorm waarin het nu wordt voorgesteld, maar ook de school gaat uit van het advies van een 45

verkeersdeskundige en dan doen wij dat ook. Wat betreft het tweede punt houden wij de vinger aan de pols. Motie vreemd aan de orde van de dag 19, Herinrichting Oranjeboulevard en een veilige schoolomgeving Beekmanschool, van De Bossche Groenen, SP, PvdA, gewoon ge-DREVEN en Leefbaar 's-Hertogenbosch is door de gemeenteraad verworpen. De leden van de fracties van 50PLUS (mw. Hernández), De Bossche Groenen (mw. Mees, Hoeben), PvdA (mw. Van Gool, Slikker, Kabbouti), Leefbaar 's-Hertogenbosch (Kagie, Mees), gewoon geDREVEN (Van Creij), PVV (Van Hattem), SP (mw. Visscher, Roovers, mw. Lokhoff) en Bosch Belang (Gersjes, Van der Krabben, Van Valkenburg, Wiggers), hebben voor gestemd. V.20. Motie vreemd aan de orde van de dag Versterk de lokale democratie Deze motie wordt doorgeschoven naar een volgende vergadering. V.21. Motie vreemd aan de orde van de dag Triage/integraal intaketeam ruimtelijkeordeningsaanvragen De VOORZITTER: Deze motie is ingediend door het CDA en de PvdA. Mevrouw Van Zwambagt, ik geef u als eerste het woord. Zijn er nog anderen voor de eerste termijn? Ja, de heer Kabbouti. Mevrouw Van Zwambagt, aan u het woord. Mevrouw VAN ZWAMBAGT: Ja, dank u wel voorzitter. Voor u ligt de motie Integraal intaketeam binnen complexe ruimtelijkeordeningsaanvragen, het CDA heeft hier al vaker aandacht voor gevraagd.

Kunnen processen niet eenvoudiger naar aanleiding van signalen die wij binnenkrijgen? Hierover hebben we in de vorige commissievergadering middels een discussienotitie uitgebreid gesproken en we hebben gediscussieerd over het aanbrengen van een versnelling. Stel dat er een complexe aanvraag binnenkomt, bijvoorbeeld voor de bouw van twee woningen op een perceel door een initiatiefnemer met een bestemmingsplanwijziging. Laten we dit dan direct integraal benaderen vanuit alle disciplines ofwel vanachter elk bureau, zodat tegenstrijdige effecten in een vroegtijdig stadium voorkomen kunnen worden, zaken gelijktijdig in gang gezet kunnen worden en daarmee ook snelheid gemaakt kan worden zonder de zorgvuldigheid in gevaar te brengen en nee, we hebben het hier niet over het plaatsen van een dakkapel of een gebiedsontwikkeling door een projectontwikkelaar. Nee, we hebben het hier juist over bredere complexere aanvragen. Het CDA ziet het verzoek als het proces vooraf versnellen middels een integraal intaketeam zaken afstemmen met de initiatiefnemer en een tijdpad uitzetten. Hierdoor krijg je een open communicatie, snelheid, eenvoud, duidelijkheid en maatwerk. Dit komt ten goede aan cocreatie, participatie, in een vroegtijdig stadium meedenken en oplossingen.

Naar ons idee kan niemand tegen het aanbrengen van snelheid en duidelijkheid in zorgvuldige processen zijn en dat we dat hier vragen middels een integraal intaketeam, het denken in mogelijkheden zonder ambtelijk iemand tekort te willen doen. Volgens ons past dit prima in de aanloop naar de Omgevingswet en hierbij verzoeken wij het college dan ook om te starten met een integraal intaketeam om complexe ruimtelijke aanvragen te beoordelen en de raad nader te informeren over het verloop. Motie Vreemd Triage/integraal intaketeam binnen complexe ruimtelijkeordeningsaanvragen Ingediend door CDA en PvdA De raad van de gemeente 's-Hertogenbosch, in vergadering bijeen op 18 mei 2021; gehoord hebbende de beraadslagingen op de discussienotitie vereenvoudiging ruimtelijkeordeningsprocessen in de commissie Omgeving op 20 april 2021; overwegende dat: • we binnen ruimtelijkeordeningsprocessen te maken hebben met complexe aanvragen.

• daarbij bijvoorbeeld een bestemmingsplan moet worden vastgesteld of een uitgebreide WABOprocedure moet worden doorlopen; • verschillende aspecten hierbij een rol spelen zoals bijvoorbeeld geluidsonderzoek, milieuonderzoek, stikstofonderzoek, een bomeneffectenanalyse en andere omgevingsaspecten; • de uitkomsten van de verschillende onderzoeken effecten opleveren voor eerder geformuleerde uitgangspunten; • tegenstrijdige effecten in een vroegtijdig stadium zoveel mogelijk voorkomen moeten worden; • een integrale benadering in de vorm van een triagepunt een goede oplossing kan zijn. 46

• • • • • •

het triagepunt bestaat uit een integraal intaketeam; hiermee voortvarendheid betracht wordt waarbij de initiatiefnemer continu in beeld is; hiermee geen tijd aan overbodige of opeenvolgende onderzoeken verloren gaat; het instellen van een integraal intaketeam mogelijk bijdraagt aan een efficiëntere besteding van kostbare tijd, het voorkomt lange vragenbrieven en bijdraagt aan snellere ontwikkelingen; het binnen de Omgevingswet past binnen het versnellen van aanvragen; uitgebreide gebiedsontwikkelingen en beperkte aanpassingen via de gebruikelijke procesgang van de gemeente blijven lopen;

verzoekt het college: • te starten met een integraal intake team om complexe ruimtelijke aanvragen te beoordelen en de raad over het verloop nader te informeren; en gaat over tot de orde van de dag. De heer VAN HATTEM: Ik vraag me toch een beetje af wat de toegevoegde waarde van deze motie is. Volgens mij moet dit straks met de Omgevingswet sowieso gebeuren en is dit enkel om alvast op de Omgevingswet vooruit te lopen want anders is het weinig vernieuwend. Mevrouw VAN ZWAMBAGT: Inderdaad, het is precies zoals u zegt. De Omgevingswet is er nog niet en die loopt mogelijk vertraging op. Dit een prima aanloop naar de Omgevingswet, eigenlijk om al een stukje te oefenen naar die Omgevingswet toe. Daarom vinden we hem hier prima in passen. De heer KABBOUTI: In aanvulling op de toelichting van mevrouw Van Zwambagt. De insteek is inderdaad om de inwoners, de initiatiefnemers, centraal te stellen en vandaaruit onze ambtelijke capaciteit daar zo efficiënt en effectief mogelijk op in te zetten. Die beweging wordt in den lande gemaakt en als het goed is ook in onze gemeente en volgens mij zetten we die beweging met deze motie juist kracht bij, wachten we niet tot het allemaal formeel bij wet geregeld is, maar doen we alvast een stap vooruit. Daarom staan wij ook als mede-indiener onder deze motie, omdat we die stap alleen maar kunnen toejuichen.

Wethouder GEERS: Ik probeer kort te zijn over deze motie vreemd dat de orde van de dag. Een integrale beoordeling van complexe aanvragen via een intaketeam zorgt voor versnelling in de plantoetsing en past ook bij de Omgevingswet, zoals zojuist ook door de indieners is toegelicht. Het college heeft dan ook geen bezwaar tegen deze motie. Mevrouw WELTEN: Toch even een vraag. Wij hebben inderdaad uitgebreid over dit onderwerp gediscussieerd en we hebben driemaal of misschien wel viermaal aan mevrouw Van Zwambagt gevraagd wat deze motie eigenlijk toevoegt. Ik hoorde de wethouder zeggen 'we werken al een beetje zo', maar het is ons nog steeds niet duidelijk wat dit toevoegt. Het woord 'integraal' lijkt wel een toverwoord, als je de mensen in één team zet of je zet die vijf mensen apart in een zaaltje, dan krijg je integraliteit. Dat klopt, maar waar het op strookt is de inzichten die je steeds moet verkrijgen omdat er namelijk voor een aanvraag, en zeker voor een complexe aanvraag, allerlei onderzoeken moeten worden gedaan en wethouder, kunt u ons nou eens uitleggen welke onderzoeken er met dit integrale team niet hoeven te worden gedaan? De heer HOEBEN: Een hele korte aanvullende vraag. Ik kreeg bij de behandeling in de commissie ook een beetje de indruk dat we al zo werken.

Waarom nu ineens deze stap? 'Geen bezwaar' snap ik, maar dan is het toch zonder gevolg? Ik begrijp het niet zo goed, ik ben de weg kwijt, ik krijg nu een ander beeld. Wethouder GEERS: Richting de VVD. De huidige werkwijze is dat er een aanvraag binnenkomt die bij een casemanager terechtkomt die her een der gaat ophalen wat de afzonderlijke deskundigen op elk vakgebied daarvan vinden. Dat wordt bij elkaar gebracht en dan wordt er één advies richting de initiatiefnemer gegeven. We willen ervoor zorgen dat complexe aanvragen ook integraal beoordeeld worden door de deskundigen van de verschillende disciplines om daarmee meer integraal in een keer het totale beeld te krijgen. Daarmee zorg je er bijvoorbeeld voor dat, mocht er op bijvoorbeeld het Bomenbeleid een probleem zijn, op een ander aspect direct wordt meegekeken naar de oplossing. Op die manier is het een meer integrale benadering, waarbij je voorkomt dat een wijziging van een plan op een bepaald onderwerp leidt tot een negatief advies op een ander aspect. Die integrale benadering 47

zorgt ervoor dat dit soort knelpunten veel eerder, eigenlijk direct, boven tafel komt. Dat hebben we ook nodig in verband met de Omgevingswet want de beslistermijnen op aanvragen zullen korter worden en dat betekent dat de gemeente ook sneller moet werken. Een integraal intaketeam is een van de maatregelen die wij voornemens zijn in te voeren. Vandaar dat de voorliggende motie, die begon als een triagepunt en nu wordt voorgesteld als een integraal intaketeam, ook echt van toegevoegde waarde is. De VOORZITTER: Eerst het antwoord op de vraag van de heer Hoeben en daarna een interruptie van mevrouw Welten. Wethouder GEERS: Ja, daar ben ik ook eerlijk in, het zit op een scheidslijn. Er is het nodige in voorbereiding voor een integraal intaketeam en als wethouder ben ik al langere tijd met het CDA in gesprek over welke mogelijkheden er zijn. Ik weet dat het CDA daar aandacht voor heeft en dat op deze manier ook echt met een motie wil bevestigen. Mevrouw WELTEN: Wethouder met alle respect, ook voor het CDA want u weet dat de VVD ook naar een verkorting van het proces streeft want die duren lang, maar in onze beleving zegt u tweemaal hetzelfde. Enerzijds 'we gaan met zijn vijven aan tafel zitten' en vervolgens zegt u 'dan gaan we met z'n allen als een integraal team tegelijk aan de slag'. Voor ons is dat precies hetzelfde en u zegt zelf 'we zitten op de scheidslijn'.

Volgens mij is het precies hetzelfde, dus wat dat betreft vindt u ons niet aan uw zijde. De heer KAGIE: Ik hoorde de wethouder zeggen 'iemand bij de afdeling Stadsontwikkeling krijgt nu een complex dossier over een ontwikkelingsplan in handen, die gaat dan door de sector winkelen en dan pakt hij alles qua invalshoeken bij elkaar'. Ik geloof er niets van dat bij complexe vraagstukken zo wordt gewerkt. De wethouder zegt ook dat hij al langere tijd met het CDA over dit vraagstuk in gesprek is. Heeft de wethouder het afdelingshoofd Stadsontwikkeling bevraagd op de wijze van werken en de toegevoegde waarde ten opzichte van de praktijk die vandaag actueel is? Want de afdeling Stadsontwikkeling van de gemeente Den Bosch werkt bij de toetsing van plannen al zoals hier wordt bedoeld. Mevrouw HERNÁNDEZ: Ik wil iets aan de discussie toevoegen. De motie is inhoudelijk correct en ik begrijp dat ons doel moet zijn om efficiënter te werken en dat is geen punt, maar wij vergeten dat de aanvragers ook een eigen verantwoordelijkheid moeten hebben. Zij moeten van tevoren door specialisten worden geadviseerd. Dus als iemand met zo'n verzoek naar de gemeente komt, moet die van tevoren een heel dossier voorbereid hebben en niet wachten tot wij met de hele organisatie hem gaan toedienen, dus en-en. Ik lees dat niet in de motie en dat is voor mij de reden dat ik die als overbodig beschouw.

Wethouder GEERS: Ja, richting de heer Kagie van Leefbaar 's-Hertogenbosch. Bij uitermate complexe aanvragen, gebiedsontwikkelingen en noem maar op, komen we inderdaad als team bij elkaar maar dat doen we nu in een veel eerder stadium. Dat doen we bij de aanvraag, dat is de insteek van dat integraal intaketeam. Dus niet op het moment dat de casemanager het dossier bij zich heeft, maar we organiseren de complextafel helemaal aan het begin van het traject van de aanvraag waarbij de verschillende disciplines op dat moment al bij elkaar zitten om samen naar het plan te kijken. Dat is feitelijk wat we doen en dat is een verandering ten opzichte van de werkwijze die we hadden. Dat is feitelijk het integraal intaketeam zoals dat in deze motie is bedoeld en daarom hebben wij geen bezwaar tegen deze motie. De heer KAGIE: De wethouder zegt 'de werkwijze zoals we die hadden', maar is er een substantieel verschil tussen wat nu wordt voorgesteld en de dagelijkse praktijk bij de afdeling Stadsontwikkeling? De VOORZITTER: Volgens mij heb ik het antwoord net gehoord, maar u kunt het nog een keer herhalen. Wethouder GEERS: Dat kan ik inderdaad herhalen. We zitten in de transitie naar die andere werkwijze, we gaan werken met een nieuw intaketeam en met een andere, snellere en directere wijziging van de eerste beoordeling van de plannen via een integraal intaketeam.

Dat is een wijziging ten opzichte van wat we hadden. 48

De heer GERSJES (stemverklaring): Blijkbaar leidt dit proces tot een optimalisatie en een verbetering. Eigenlijk betekent dit dat er een verandering in de processen gaat plaatsvinden waarvan we achteraf kunnen zeggen dat dit eerder had kunnen plaatsvinden als ik goed heb geluisterd. Ik stem voor deze motie en ik hoop dat ook wordt gekeken naar andere processen, of die ook voor optimalisatie in aanmerking komen. De heer VAN CREIJ (stemverklaring): Ik stem tegen want het is mij volstrekt, maar dan ook volstrekt onduidelijk wat de meerwaarde is. Dat hebben de wethouder en de indieners niet duidelijk kunnen maken. Mevrouw WELTEN (stemverklaring): Een stemverklaring eigenlijk in het verlengde van de woorden van de heer Van Creij. Met alle respect, ik zie echt geen veranderingen dus we zullen tegen stemmen. De heer VAN HATTEM (stemverklaring): Ik wil best voor stemmen want dit kan een nuttige bijdrage zijn voor versnelde processen, maar dan moet er misschien wel een triagepunt voor onbegrijpelijke moties komen. De motie vreemd aan de orde van de dag Triage/integraal intaketeam ruimtelijkeordeningsaanvragen, van het CDA en de PvdA is door de gemeenteraad aangenomen. De leden van de fracties van de SP (mw. Visscher, Roovers, mw. Lokhoff), gewoon ge-DREVEN (Van Creij), Leefbaar 's-Hertogenbosch (Kagie, Mees), De Bossche Groenen (mw. Mees, Hoeben), 50PLUS (mw.

Hernández) en VVD (Rotman, mw. Eigenhuijsen, Geers, Hack, mw. Welten) hebben tegen gestemd. V.22. Motie vreemd aan de orde van de dag Aanpak uitstoot schadelijke stoffen Asfaltcentrale De VOORZITTER: Deze motie is ingediend door twaalf partijen uit uw raad. De heer Ploegmakers is de eerste indiener, zijn er anderen voor de eerste termijn? De heer PLOEGMAKERS: Vanavond is er aan het college een petitie aangeboden namens verontruste inwoners en ondernemers van onze stad, een motie die meer dan 1150 keer is ondertekend. Het college heeft direct na onze eerste artikel 71-vragen een aantal stappen gezet en toezeggingen gedaan zoals in gesprek gaan met de bewoners en ondernemers en het verstrekken van een opdracht tot metingen. Waarvoor onze dank, maar toch is daarmee de onrust niet weggenomen, zie de brief van de bewoners en de ondernemers aan het college van 13 mei 2021. Het is ook niet niks als je ziet dat de normen van de uitstoot van het kankerverwekkende benzeen en PAK's aan de schoorsteen van de Asfaltcentrale ruimschoots wordt overschreden. Er is sprake van geuroverlast en misselijkheid en hoofdpijnklachten worden geconstateerd en je moet je afvragen 'wat zijn de gevolgen voor mijn gezondheid en die van mijn kinderen?'. Daarnaast wil je dat je klachten gehoord worden.

Voorzitter, onze inwoners mogen van ons verwachten dat we onze verantwoordelijkheid voor de volksgezondheid nemen, maar ook voor het milieu. Het CDA vindt dan ook, zie onze motie, dat de emissie van benzeen en PAK's direct onder de daarvoor geldende normen moeten worden teruggebracht, de geuroverlast moet worden beperkt, we moeten doorgaan met het verrichten van metingen, we handhaving moeten opstarten en we sancties in het vooruitzicht moeten stellen waarvan de zwaarste het stilleggen of sluiten van de Asfaltcentrale is. Wij vragen het college tevens om ook in gesprek te blijven met onze inwoners en hen te blijven informeren. Voorzitter, in Bergen op Zoom heeft het hele proces van verbetering bij AsfaltNu ruim twee jaar geduurd, de rechter moest er zelfs aan te pas komen. Laten we hopen dat het hier allemaal sneller kan en dat de problemen van de Asfaltcentrale gezien de opgedane ervaringen in Bergen op Zoom door middel van revisie binnen enkele maanden zijn opgelost. Tot slot voorzitter, en het is misschien niet gebruikelijk maar toch doet het CDA vanavond vanuit deze zaal en naar wij verwachten ook namens onze collega's een moreel appel op de directie van AsfaltNu en haar aandeelhouders, de bouwbedrijven Heijmans en BAM. Wij vragen hen: neem uw verantwoordelijkheid, los uw problemen op, niet op termijn maar nu.

Loop niet weg voor de maatschappelijke verantwoordelijkheid die u als onderneming heeft, maak waar wat u zegt op uw website 'wij maken asfalt van nu met het oog op morgen, asfalt voor deze en de volgende generatie en een wereld die morgen schoner is dan vandaag'. Tot zover mijn bijdrage voorzitter. Motie Vreemd Directe aanpak uitstoot schadelijke stoffen asfaltcentrale 49

Ingediend door CDA, D66, GroenLinks, De Bossche Groenen, Bosch Belang, 50PLUS, SP, PVV, gewoon ge-DREVEN, PvdA, Rosmalens Belang en VVD De raad van de gemeente 's-Hertogenbosch, in vergadering bijeen op 18 mei 2021; overwegende dat: • er overschrijding plaatsvindt van de uitstootnorm van het kankerverwekkende benzeen en de PAK's (Polycyclische aromatische koolwaterstoffen) door de asfaltcentrale van AsfaltNu aan de Veemarktkade 10; • de uitstoot van benzeen de toegestane norm van 1 mg/m3, meermaals of structureel twee tot driemaal wordt/is overschreden; • de uitstoot van PAK's (Polycyclische aromatische koolwaterstoffen) de toegestane norm van 0,05 mg/m3, meermaals of structureel tot veertigmaal wordt/ is overschreden; • er geen sprake is van permanente metingen door de asfaltcentrale zelf. Nog van controle door de Omgevingsdienst Noordoost-Brabant; • de asfaltcentrale al jaren tekortschiet in het verstrekken van deze gegevens inzake de uitstoot aan de Omgevingsdienst en deze voor eerst weer zijn verstrekt na vragen aan het college van B&W d.d.

2 februari 2021 door de CDA-fractie; • er door de Omgevingsdienst noch door de gemeente metingen zijn verricht naar de uitstoot van benzeen of PAK's in de (directe) omgeving van de Asfaltcentrale; • naast de uitstoot van benzeen en PAK's er regelmatig klachten worden gemeld bij de Omgevingsdienst, vanuit de aangrenzende wijken (Boschveld, Veemarktkwartier en Concordialaan e.o.) van geuroverlast (teerachtige lucht) veroorzaakt door de asfaltcentrale die lijden tot misselijkheid en hoofdpijnklachten bij bewoners; • deze klachten door de MilieuKlachtenCentrale van de Omgevingsdienst, niet of onvoldoende zijn of worden opgevolgd of als 'niet vastgesteld' worden afgedaan; • de asfaltcentrale sterk verouderd is en op geen enkele manier meer voldoet aan de milieueisen die vandaag de dag aan zo'n centrale worden gesteld; spreekt uit: • dat de overschrijding van de toegestane norm van de uitstoot van het kankerverwekkende benzeen van 1 mg/m3 door de asfaltcentrale volstrekt onacceptabel is; • evenals het overschrijden van de uitstoot van PAK's (Polycyclische aromatische koolwaterstoffen) boven de toegestane norm van 0,05 mg/m3; • ook geuroverlast afkomstig van de asfaltcentrale en de gevolgen daarvan, zoals hoofdpijnklachten en misselijkheid, voor onze inwoners eveneens onacceptabel zijn; • het niet of onvoldoende opvolgen van de klachten van inwoners door de Omgevingsdienst

Noordoost-Brabant niet acceptabel is; • de gezondheid van de inwoners van 's-Hertogenbosch altijd op de eerste plaats moet staan; verzoekt het college: • een onafhankelijk partij per direct de uitstoot van benzeen en PAK's te laten meten in de wijken rond de Asfaltcentrale, op het bedrijventerrein De Rietvelden en het terrein van de Brabanthallen en De Gruyterfabriek; • een onafhankelijke partij per direct de uitstoot van benzeen en PAK's te laten meten bij de schoorsteen; • in contact te treden met de Omgevingsdienst over het niet of onvoldoende opvolgen van klachten inzake de geuroverlast en hierover een protocol op te stellen; • de asfaltcentrale te dwingen om vóór 1 juli 2021 de uitstoot van benzeen te reduceren tot de toegestane norm van 1 mg/m3 en van PAK's tot 0,05 mg/m3; • bij het niet voldoen aan deze normen binnen de gestelde termijn een dwangsom op te leggen; • indien de asfaltcentrale aangeeft met de huidige centrale en productieprocessen binnen de gestelde termijn niet te kunnen voldoen aan deze norm over te gaan tot stillegging of sluiting; • met de asfaltcentrale in overleg te treden over een spoedige verplaatsing naar een andere locatie; • de gemeenteraad te informeren over de voortgang en ontwikkelingen; en gaat over tot de orde van de dag.

50

Mevrouw WELTEN: Wij zitten hier in het politieke en ik vrees toch dat het, zoals u terecht zegt, niet gebruikelijk is om een beroep te doen op degene waar u een beroep op doet, dus ik wil daar even van wegblijven met uw goedvinden. Wij doen wel een beroep op de leefbaarheid en een gezonde leefomgeving. Zoals u ziet, hebben wij deze motie mede-ingediend want als er dusdanige aanwijzingen zijn dat de Asfaltcentrale stoffen uitstoot die echt schadelijk voor de gezondheid zijn, moeten wij echt ingrijpen. Daar zitten we hier ook voor en met het eigen onderzoek van omwonenden lijkt dat aan de orde, daarom houden wij samen met de andere partijen een pleidooi voor metingen want we houden wel van zorgvuldigheid. Je kunt niet zomaar op basis van emoties een Asfaltcentrale… we moeten echt bewijzen hebben, zo zit onze wereld nu eenmaal in elkaar. Er moet vastgesteld kunnen worden dat sprake is van overschrijding van normen, dat de Asfaltcentrale daarmee overlast veroorzaakt en dat daarmee dus de gezondheid van de omwonenden schade wordt toegebracht. Indien dat wordt bevestigd, moeten er zo snel mogelijk maatregelen worden genomen. Tot zover, dank u wel. De heer VAN DEN KERKHOF: De zorgen onder inwoners in een groot deel van onze stad zijn groot als het gaat om de uitstoot en geuroverlast van de Asfaltcentrale.

Als de wind uit het noorden komt, is er overlast in het Veemarktkwartier, Boschveld en het Paleiskwartier. Als de wind uit het westen komt dan is het in Orthen en oostenwind zorgt voor overlast in de Schutskamp en Deuteren. Ook in andere delen van de stad wordt met enige regelmaat een penetrante lucht geroken zo blijkt uit de vanavond aangeboden petitie die door 1160 inwoners en ondernemers is ondertekend. Voorzitter, die zorgen over de hoge benzeenuitstoot en de geuroverlast delen wij volledig. Iedere keer als je de geur van teer in de wijk ruikt, geeft dat een zorgelijk gevoel. Vandaar dat we op 20 april jl. samen met het CDA, De Bossche Groenen en GroenLinks een opzet voor een motie in de commissie Omgeving hebben ingebracht. Dat is alweer vier weken geleden en sindsdien is door partijen het een en ander in gang gezet en zijn zaken aan het licht gekomen die bij onze fractie nadere vragen oproepen. Ik begin met het goede, het college heeft dit dossier met hoge prioriteit aangepakt: de communicatie met ruim 3000 brieven naar en gesprekken met inwoners en ondernemers, de brieven naar de raad en het middels een aparte website openbaar maken van alle geschriften zoals eerdere metingen en correspondentie met de Asfaltcentrale. Dat is de houding die wij graag zien en in die zin is dat een compliment waard.

Het is ook goed dat de metingen door een onafhankelijk bureau, waartoe in de conceptmotie al werd opgeroepen, inmiddels worden uitgevoerd. Meten is immers weten en dat brengt ons tot de eerste vraag aan de wethouder. Wanneer worden de eerste resultaten van deze onderzoeken verwacht? Want in de brief van 30 april jl. wordt gesteld dat de metingen aan de pijp op korte termijn volgen. Daarnaast ben ik benieuwd wanneer de wethouder verwacht dat de resultaten… De VOORZITTER: Mijnheer Van den Kerkhof, ik wil u er wel op wijzen dat er een motie voorligt en volgens mij is dat het dictum van de motie. Laten we wel even zuiver houden waar het debat vanavond over gaat. De heer VAN DEN KERKHOF: Dat begrijp ik voorzitter, maar dat is vier weken geleden besproken. De VOORZITTER: Ja maar de motie ligt voor. De heer VAN DEN KERKHOF: Ja maar de motie is op een paar elementen aangepast en daar wil ik wel wat helderheid over. De VOORZITTER: Dan maakt u die verbinding want het is wel van belang dat het over de motie gaat. De heer VAN DEN KERKHOF: Absoluut.

Op de website van de gemeente staan de resultaten van eerdere metingen en dankzij de oplettendheid van bewoners is duidelijk geworden dat niet enkel de norm op het kankerverwekkende benzeen fors wordt overschreden, maar dat er ook nog een grote zorg bij is gekomen, namelijk de veel te hoge uitstoot van zogenaamde polycyclische aromatische koolwaterstoffen, ook wel PAK's genoemd. Deze stoffen kunnen zeer schadelijk zijn voor de volksgezondheid en er is gemeten dat de norm met meer dan 4000% wordt overschreden. Dat roept veel vragen bij ons op. Hoe kan het dat het college niet eerder over deze overschrijding heeft gecommuniceerd en heeft de wethouder hier… De VOORZITTER: Mijnheer Van den Kerkhof, ik wijs er weer op dat de motie ter discussie 51

staat. Ik probeer heel zuiver te zijn in de behandeling van het onderwerp. De heer VAN DEN KERKHOF: Maar u ziet ook het dilemma. De VOORZITTER: Nee, ik zie het dilemma niet. Het gaat om de motie, die ligt voor, dat is de opdracht die u aan het college geeft en die staat ter discussie. Anders krijgen we een bredere discussie over dit onderwerp en dan kan het alle kanten op gaan. De heer VAN DEN KERKHOF: Terecht, helder. Tot slot in de eerste termijn het volgende. Het is goed dat er gesprekken met de Asfaltcentrale zijn over een mogelijke verplaatsing en een moderne centrale en dat er een mooi perspectief voor de middellange termijn is, maar voor de korte termijn is het wel van belang dat er conform de door onze raad vastgestelde regels voor toezicht en handhaving wordt opgetreden tegen onacceptabel hoge uitstoot van benzeen en PAK's. Wellicht dat de wethouder die vraag vanavond niet kan beantwoorden, maar mijn vraag is op welke redelijke termijn de wethouder dit denkt te kunnen aanpakken. Zover voorzitter. De heer VAN DER KRABBEN: Ik bedank de heer Ploegmakers voor de activiteit die hij met de bewoners heeft verzorgd waardoor dit zo hoog op de agenda is gekomen en ik spreek mijn waardering uit voor hoe voortvarend het college deze zaak aanpakt.

Wij staan als ondertekenaar voor alle activiteiten die op dit moment in de motie staan, maar ik heb nog twee vragen en die hoeven vanavond niet per se beantwoord te worden. Ik ga ervan uit dat de directie en de eigenaren van de centrale maatschappelijke verantwoordelijkheid hebben en dat zij met het college in overleg zijn over hoe dit vraagstuk zo snel mogelijk de wereld uit geholpen kan worden. Zij willen dat maatschappelijk niet en wij en de bewoners willen dat maatschappelijk ook niet. Als ik de namen van de bedrijven hoor, die mij niet onbekend zijn, ga ik ervan uit dat die inzet van de andere kant ook maximaal aanwezig is. Wij hebben allerlei organisaties zoals de Omgevingsdienst en noem ze allemaal maar op die deze zaken van tijd tot tijd moeten controleren. Hoe heeft het kunnen gebeuren dat die organisaties niet eerder aan de bel hebben getrokken? Ik heb het niet over de bewoners, maar over de organisaties. Voorzitter, ik zou dat te zijner tijd graag willen weten. Dan de laatste vraag, daarmee wil ik afsluiten.

Hebben wij nog meer van dergelijke bedrijven waarbij we ons dit soort vragen moeten stellen en waarover we ons zorgen moeten maken? Een paar maanden geleden was er niet ver hier vandaan een grote brand en toen maakten we ons ook zorgen en ik wil eigenlijk een foto van heel Den Bosch waarop is te zien of er nog meer bedrijven zijn waarover we ons zorgen moeten maken en waar de Omgevingsdienst of welke organisatie dan ook meer naar moet kijken. Voorzitter, daarbij wil ik het laten en ik hoop dat u ons goed op de hoogte houdt van de voortgang van dit proces. De heer VAN HATTEM: Mijn dank aan de heer Ploegmakers voor het werk dat hij in deze motie heeft gestoken en ook voor de aangename gedachtewisseling die we hieraan voorafgaand hebben gehad. Ik wil toch wel een beetje een punt maken van het feit dat hier kankerverwekkende stoffen op zo'n manier in onze lucht uitgestoten kunnen worden terwijl de overheid streng ingrijpt op bijvoorbeeld stikstof, wat volstrekt onschadelijk is behalve dan dat de brandnetels iets harder gaan groeien en er landelijk en provinciaal alle mogelijke maatregelen die maar denkbaar zijn worden afgekondigd.

Het toeval wil dat deze Asfaltcentrale ook een natuurbeschermingswetvergunning heeft voor het uitstoten van stikstof en het kan zomaar zijn dat de overheid nu strenger handhaaft op stikstofuitstoot dan op PAK's, benzeen en andere kankerverwekkende stoffen. Dus ik roep de wethouder op om goed met de Omgevingsdienst in overleg te gaan over de handhavingsprioriteiten, dat die echt moeten liggen bij het inzetten op dit soort levensgevaarlijke stoffen. Kan ook worden voorkomen dat dergelijke bedrijven zich zo gemakkelijk in onze gemeente kunnen huisvesten? Straks kunnen op Heesch West ook heel gemakkelijk zulk soort toestanden ontstaan. Tot slot, het verplaatsen van deze centrale zal niets oplossen want dan worden mensen in een andere omgeving er ziek van. Er moet gewoon streng gehandhaafd worden en de uitstoot hiervan moet direct aan banden worden gelegd zodat de omwonenden, die overigens een prachtige flyer hebben gemaakt, hier veilig kunnen wonen. De heer VAN CREIJ: Mijn bijdrage sluit grotendeels aan op wat de heer Van der Krabben van Bosch Belang zei, ik krijg ook graag duidelijkheid over de gevaren die er verder nog in de gemeente zijn. Ik steun de oproep van de heer Ploegmakers aan BAM en Heijmans, zij kunnen ook een tandje lager gaan in de afvalverwerking, dan zou het probleem ook opgelost kunnen zijn. Dus ik steun het morele appel van de heer Ploegmakers aan de bedrijven.

De heer KAGIE: Er is in de commissie indringend over dit onderwerp gesproken. Er zijn twee 52

lijnen, ten eerste de verantwoordingslijn, hoe zijn we de afgelopen drie, vier jaar met deze Asfaltcentrale gevaren als het gaat om toezicht, handhaving e.d. We hebben toen afgesproken dat we een feitenrelaas, een verantwoordingsdocument van de wethouder zouden krijgen en dat is in de brief van het college van 30 april jl. nog eens bevestigd. Ik hoor graag van de wethouder wanneer we dit document krijgen, daar kunnen we lessen uit trekken en er ons voordeel mee doen. Dat is toch wel een urgente kwestie. Dan de tweede lijn. Als je de motie van de collega's leest, liegt het niet om: overschrijding van de uitstootnorm van kankerverwekkend benzeen, de overschrijding van de toegestane norm van 1 mg per kubieke meter is structureel twee- tot driemaal overschreden, er is geen sprake van permanente metingen door de Asfaltcentrale zelf en zo gaat het door voorzitter. Het rammelt, in de laatste bullet van de overwegingen wordt ook nog vastgesteld dat het hier een verouderde centrale betreft en als referentie moeten we dan bedenken dat in Bergen op Zoom de meest moderne centrale staat die in 2016 helemaal is vernieuwd, maar die is eind 2020 stilgelegd om in januari, februari 2021 gereviseerd te worden, zodat dit type vraagstukken zich niet kan voordoen.

Concreet is de vraag of de wethouder wil ingaan op de ernstige overschrijdingen van de norm voor benzeen en kankerverwekkende stoffen, of hij wil ingaan op wat daar aan constateringen wordt opgesomd. Inmiddels zijn we vier weken verder, en kan de wethouder aangeven of de directie van de Asfaltcentrale, die gaat ook over de centrale in Bergen op Zoom, op korte termijn hetzelfde type slagen wil maken als in Bergen op Zoom en wat het realiteitsgehalte daarvan is, In Bergen op Zoom staat de moderne machine, maar die moest toch stilgelegd worden om aan de wettelijke normen te kunnen voldoen en dit is een verouderde machine. De wethouder moet ons meenemen in waar we staan en in het realiteitsgehalte. Als je de motie van de elf collega-partijen ziet en als je dat op een rij zet, kun je onder de streep alleen maar de conclusie trekken: stilleggen en reviseren. Ik hoor graag van de wethouder of dat een reële stap, de mogelijkheden daartoe en dan zullen wij eventueel met een bijgestelde motie komen. De heer HOEBEN: Het merendeel is eigenlijk al gezegd en ik zal het wat korter houden. Sowieso dank aan de heer Ploegmakers voor zijn voortrekkersrol hierin, daar hebben we echt heel veel aan gehad. De heer Kagie slaat de spijker op zijn kop, we hebben de vorige keer in de discussie al gepleit het eerder te doen, maar wat is nu haalbaar? Het moet wel zorgvuldig zoals de VVD al aangaf.

Ik blijf toch met een aantal dingetjes zitten die nog niet besproken zijn. De eerste stap is het aanschrijven van de Asfaltcentrale en dat is inmiddels gebeurd. Als je dan kijkt naar de brief die daartoe is gestuurd wordt gesproken over een plan van aanpak op 1 augustus a.s. terwijl er in de motie een andere datum staat en ik wil graag van de wethouder horen of dit elkaar niet bijt. Daarnaast heb ik het idee dat de wethouder, en dat doet hij natuurlijk ook, ons heel serieus… Hij heeft ons in de vorige commissievergadering echt meegenomen en mede zijn verontwaardiging uitgesproken, maar ondanks alle informatievoorziening, die was echt top de gemeentelijke website werd in stelling gebracht, alle informatie kwam bovenwater en wij zijn goed geïnformeerd, gebeurt er nog van alles: petities van de bewoners, meer zorgen, er komen nog PAK's bovenwater. Op 28 april jl. was er een bewonersoverleg waarin met geen woord over de PAK's is gerept en de norm daarvoor blijkt nu ook flink te worden overschreden. Wist de wethouder dat op 28 april nog niet? Daar hoor ik hem graag over. Dus… De VOORZITTER: De motie staat centraal mijnheer Hoeben. De heer HOEBEN: Dat is informatie uit de motie.

We hebben we het ineens ook over PAK's, hoe kan het nou dat dit ineens bovenwater komt? Het is triest dat het niet gelukt is om de boodschap zoals die bij ons overgebracht is bij de bewoners voor de bühne te brengen. Ik hoor de wethouder graag over wat daar mis is gegaan. Tot zover voorzitter. De heer KABBOUTI: Het gevaar van dit dossier is natuurlijk dat we de verantwoording en de oplossing door elkaar gaan halen en volgens mij hebben we in de commissie afgesproken dat we dit zuiver houden, we doen de verantwoording op een ander moment, we gaan samen goed terugkijken en daar lering uit trekken. Nu ligt er gewoon een motie op tafel die om actie vraagt en als ik teruggrijp naar de commissievergadering hebben we daar stevig met elkaar gesproken en de zorg in de wijk wordt gedragen, dat wordt breed ondersteund, dat blijkt ook uit de hoeveelheid de partijen dat onder deze motie staat. Als we kijken naar hoe we de commissie uit zijn gegaan, de stand van zaken nu vier weken later en we kijken naar waartoe we oproepen, zie je dat het college al een aantal stappen heeft opgepakt. Je kunt het formele standpunt innemen dat een deel dan misschien wel overbodig is en een deel wel of niet haalbaar is, maar daar wil ik verre van blijven want volgens mij is hier maar één signaal mogelijk en dat is actie. Als we vaststellen dat het college in zijn informatiebrief richting de 53

raad, maar ook in de communicatie richting de inwoners alle registers opentrekt, volledige transparantie probeert te betrachten en daarin de stappen zet die noodzakelijk zijn om de handhavingsprocedure zo zorgvuldig mogelijk vorm te geven, denk ik dat we met deze motie alleen maar kunnen zeggen: dit moet je zien als een stevige uitspraak van deze raad dat we dit binnen onze gemeentegrenzen onacceptabel vinden, dat we het college daarin in alles ondersteunen en eigenlijk misschien wel een stap te ver gaan, maar dat we daarmee ook de urgentie proberen te benadrukken. Dat is wat mijn fractie betreft wat deze motie uitspreekt, dus alle steun voor het college en de wethouder in het bijzonder om dit probleem binnen de mogelijkheden die hij daartoe heeft zo spoedig mogelijk op te vangen en daarmee dus ook de urgentie zoals vanavond ook door de inwoners richting de wethouder bij het overhandigen van de petitie is uitgesproken, ook dat gevoel richting de inwoners uit te spreken: wij hebben u gehoord, wij delen de zorgen met u en wij gaan ervoor zorgen dat dit zo spoedig mogelijk wordt opgepakt. Liever gisteren dan vandaag, maar daarin zijn we soms helaas ook met handen gebonden en moeten we handelen met de mogelijkheden die ons geboden worden. Ik zie deze motie dan ook alleen maar als een stevige ruggensteun voor onze wethouder om dit probleem op te lossen. Tot zover voorzitter.

Wethouder GEERS: Dank u voorzitter en dank aan de raad. Laat ik beginnen met twee zeer belangrijke punten want vanavond nam ik namens het college deze petitie in ontvangst, inderdaad ondertekend door 1160 bewoners, en die is eigenlijk ook een onderstreping van de zorgen die door de bewoners en ondernemers zijn geuit. Wij begrijpen die zorgen volkomen en ook de zorgen die u als raad uit. Die zorgen zijn dan ook leidend voor ons handelen richting de Asfaltcentrale, maar ook in de informatieverstrekking naar de bewoners toe. Wij zullen die zorgen en klachten dan ook geenszins bagatelliseren want dat is ook het gevoel dat in de brief van de bewoners, vertegenwoordigers van de bewoners, is genoemd. Ik betreur het ten zeerste dat het op die manier ervaren wordt en wellicht wordt dat ook veroorzaakt door onze feitelijke benadering die ook nodig is voor een zorgvuldige handhaving. Dat sluit natuurlijk niet altijd aan bij de gevoelens die er zijn bij de mensen die het ook echt aangaat. Voor mij is dat dan ook zeker een aanleiding om op zeer korte termijn dat gesprek een vervolg te geven, in gesprek te blijven met de bewoners en de ondernemers en uiteraard ook met de Asfaltcentrale zelf, wij nemen die zorgen uiterst serieus.

Het andere punt dat ik vandaag met u wil delen, en dat is ook een belangrijk punt om het gesprek met de omwonenden te vervolgen, is het resultaat van de recente meting van de uitstoot van benzeen op de schoorsteen. We hebben die meting eind april gedaan, op 17 mei jl. is het resultaat daarvan bekend worden en dat zullen wij op 19 mei a.s. delen met de bewoners. Ik wil vandaag het resultaat hier in de raad aangeven. Ik heb in de commissie aangegeven dat ik was geschrokken van de metingen van de centrale zelf en ik ben nu weer geschrokken van de resultaten van die meting. Ondanks dat die meting is uitgevoerd bij het hoogste percentage recyclebaar asfalt is het resultaat van die meting op geen enkele manier te verantwoorden want er is een uitstoot gemeten van maar liefst 4,7 mg per kubieke meter en dat is voor ons echt onacceptabel De heer VAN DER KRABBEN: Wat is uw bevoegdheid om de centrale stil te leggen als u zoiets constateert? Wethouder GEERS: Ik zou daar graag verder op ingaan. Dat gezegd hebbende, constateer ik ook dat we eigenlijk allemaal hetzelfde willen. Het college, de raad en de inwoners staan niet tegenover elkaar in deze zaak, maar zij aan zij. We hebben hetzelfde doel, namelijk een Asfaltcentrale die voldoet aan de normen die we hebben voor een gezond woonklimaat.

Het streven is dan ook om te komen tot een constructieve samenwerking om dat uiteindelijk te kunnen bereiken. Dit dossier is daarom voor ons een topprioriteit en daar blijven wij dan ook maximaal op inzetten, zowel voor de huidige centrale als voor een eventuele nieuwe centrale op De Brand II. Dan uw motie. Wij hebben, zeker ook in lijn met de reactie van de heer Kabbouti van de PvdA, geen bezwaar tegen het dictum van deze motie, maar we hebben er wel enkele belangrijke opmerkingen bij. Een deel van wat u vraagt, is reeds uitgevoerd of in uitvoering. Zo hebben wij voor een onafhankelijke partij gezorgd die de uitstoot van benzeen en geur aan de schoorsteen meet of heeft gemeten, van geur moeten we het resultaat nog terugkrijgen, en hebben wij de opdracht gegeven om de uitstoot van PAK's aan de schoorsteen verder te meten. We hebben berekend dat bij een fictieve benzeenuitstoot en een continu draaiende centrale de aanwezigheid van benzeen op leefniveau nog steeds onder de norm blijft en de GGD heeft daarop ook aangegeven dat het dan gaat om een verwaarloosbaar gezondheidsrisico. Dat is voor ons een belangrijk uitgangspunt bij de handhavingsstrategie. Wij zullen in overleg met de omwonenden en ter verificatie van de berekeningen ook metingen op leefniveau uitvoeren, dat doen we samen met de bewoners en daarover gaan we in overleg om daar goede meetpunten vast te 54

stellen, en we hebben in samenwerking met de Omgevingsdienst een nieuw klachtenprotocol opgesteld. Dat allemaal om ervoor te zorgen dat onze communicatie en de controle op alle gegevens optimaal is. Natuurlijk zijn we dan nog niet klaar, de uitstoot van benzeen is namelijk veel te hoog. Die moet omlaag en wel zo snel mogelijk, dat vindt het college ook. Uiteraard zou ik namens het college net als u en de bewoners direct willen ingrijpen met dwingende maatregelen en daarom is er in de basis dan ook geen bezwaar tegen de motie, maar wel met de uitleg dat we binnen de mogelijkheden van de door uw raad vastgestelde handhavingsstrategie het handhavingstraject op een zorgvuldige wijze inzetten. Dat betekent dat we het bedrijf conform onze eerste brief in de gelegenheid stellen te komen tot een plan van aanpak. De maatregelen die daaruit komen, moet het bedrijf zo snel mogelijk doorvoeren, zodat we met de revisieperiode eind 2021 die maatregelen ook doorgevoerd kunnen hebben en we feitelijk per begin 2022 een centrale hebben die voldoet aan de normen. Ik zal druk blijven uitoefenen om dat zo snel mogelijk voor elkaar te krijgen. Laat ik dan ook alvast vooruitkijken en daar ook heel duidelijk over zijn.

Indien het bedrijf daar niet aan kan of wil voldoen, kunnen en zullen wij overgaan tot het treffen van passende sanctiemaatregelen zoals het opleggen van een dwangsom of gedeeltelijke stillegging. Gehele stillegging is uiteraard ook een mogelijkheid, maar dat moet op dat moment bekeken worden. Een belangrijk punt is dat het eerder opleggen van dwingende maatregelen juist afwijkt van onze handhavingsstrategie. Die strategie is juridisch beproefd en daarvan afwijken leidt volgens onze jurist feitelijk tot een juridisch kwetsbaar handhavingsbesluit dat hoogstwaarschijnlijk door een rechter wordt vernietigd. Dat betekent dat we maanden in de tijd worden teruggeworpen en dat we de handhaving opnieuw moeten starten. Alle tijd die we daarmee verliezen, zorgt er ook voor dat de huidige situatie niet wijzigt en dat is de reden dat wij deze strategie willen vasthouden: het plan van aanpak op uiterlijk 1 augustus a.s., maatregel doorvoeren en begin 2022 een centrale die voldoet aan de normen. De heer VAN DER KRABBEN: Toch even een vraag. U legt nu uit dat ze in 2022 aan de norm moeten voldoen, u zegt eigenlijk tegen de inwoners 'tot die tijd hebt u maar te accepteren wat er uit de schoorsteen komt, wat eigenlijk over de maat is'. Dat hoor ik u zeggen, is dat juist? Wethouder GEERS: Wat heel belangrijk is, is dat voor ons de gezondheid vooropstaat.

Uit alle gegevens die wij nu hebben, de rekenmodellen, hoe het op leefniveau aanwezig is, blijkt niet dat de gezondheid in gevaar is. Sterker nog, de GGD geeft aan dat het om een verwaarloosbaar gezondheidsrisico gaat en daarmee hebben we die uitspraak van een onafhankelijke partij, de GGD die daar deskundig in. Als je dat vertaalt naar welke maatregelen je tegen de uitstoot moet nemen, dan kun je niet zo ver gaan dat je per direct stillegging oplegt, dat is niet proportioneel. De heer HOEBEN: De heer Van der Krabben was me zojuist voor, begrijp ik het nu goed dat we een zware overschrijding op de pijp hebben. Dat is de norm die we vastgesteld hebben, aan de pijp gemeten, en die norm wordt flink overschreden. Het kan wel zijn dat het op leefniveau verwaarloosbaar is, maar we hebben het over de norm aan de pijp gemeten die zwaar boven de vastgestelde norm ligt. Dan kan het wel zijn dat het op leefniveau meevalt, maar de bewoners maken zich zorgen, daar gaan die brieven over en ik begin nu ook te begrijpen waarom zo'n petitie is aangeboden.

Ik wil eigenlijk klip-en-klaar van de wethouder horen of we nu zeggen 'ondanks het feit dat de norm aan de pijp zwaar overschreden wordt, laten we het toch gewoon doorgaan en geven we het bedrijf de mogelijkheden om aanpassingen te doen en daar geven we ze ruimschoots de tijd voor', begrijp ik dat goed? Wethouder GEERS: Dan wil ik ook even uitleggen welke mogelijkheden er zijn want we kunnen ervoor kiezen om de norm te verhogen tot maximaal 5, maar de gemeente kiest daar niet voor. De centrale moet gaan voldoen aan de norm van 1 en op de kortst mogelijke termijn, dat gaan we ook op die manier ook afdwingen, daar hebben we de handhavingsstrategie voor. Via die handhavingsstrategie kunnen we dat op die manier afdwingen om dat ook zo snel mogelijk te regelen. Dat bedrijf heeft ook rechten en ook als er een overtreding is, kunnen we niet ineens allerlei maatregelen opleggen. Dan nog moeten we dat zorgvuldig aanpakken en ervoor zorgen dat ons handhavingsbesluit ook juridisch houdbaar is want als het aangevochten wordt en het door de rechter wordt vernietigd, zijn we maanden terug en daar is niemand mee geholpen. Dus voor ons is het enorm belangrijk om het proces zorgvuldig te doorlopen, zodat we zo snel mogelijk een centrale hebben die aan de norm voldoet. De heer VAN HATTEM: Ik hoorde de wethouder alleen spreken en denken in een juridisch handhavingstraject.

In hoeverre kan ook worden gekeken naar een meer minnelijk traject richting het 55

bedrijf, met het bedrijf in overleg gaan over of het misschien zelf bereid is om bijvoorbeeld al eerder aanpassingen te doen, de productiedruk te verlagen of tijdelijk stil te leggen of andere maatregelen te treffen waardoor in ieder geval de ergste effecten voor de volksgezondheid al uit kunnen uitblijven. Is daar ook naar gekeken? De VOORZITTER: Ik ga gewoon richting de tweede termijn, dat is het gemakkelijkst. Mevrouw WELTEN: Ik vind het een goede suggestie om eens te kijken of je met elkaar kunt praten. Hoe zakelijk het belang ook is, het gaat hier wel om de gezondheid van mensen. Ik hoorde tegelijkertijd zeggen, wethouder verbeter me als het niet juist is, 'ondanks de uitstoot aan de pijp wordt de gezondheid op leefniveau, dus waar mensen wonen, lopen en werken, niet geschaad'. Klopt dat? De heer KAGIE: De wethouder gaf net aan dat hij is geschrokken van de metingen van 30 april jl. en wij kunnen wel aanhoren dat de GGD zegt dat het op leefniveau net anders ligt, maar u zegt daaroverheen direct 'maar er moeten nog metingen op leefniveau plaatsvinden'. We kunnen natuurlijk in de juridische groef gaan zitten, maar ik ben het helemaal met de heer Van Hattem eens, dan moet je ook naar het dossier van Bergen op Zoom kijken.

Ga met de eigenaar en het bestuur van de Asfaltcentrale het gesprek aan, het zijn niet de eerste de beste, zij hebben er ook belang bij om met de lokale overheden een slag te maken. Ga het gesprek aan om eventueel de zaken stil te leggen en tot een revisie à la Bergen op Zoom te komen. Als dat perspectief van Bergen op Zoom om in twee maanden tijd tot revisie over te gaan niet aannemelijk is omdat het een verouderde Asfaltcentrale is, hebben we het over een nog ernstiger vraagstuk en dan kun je het niet maken om tot 2022 een centrale te laten functioneren met een uitstoot waarvan de eerstverantwoordelijke bestuurder geschrokken is. Wethouder, ik vraag u eens in te gaan op dat betere gesprek met die partner in onze stad om tot een uitweg te komen die perspectief biedt en waarbij de gezondheid absoluut niet in het geding is. De heer PLOEGMAKERS: Ik hoorde de wethouder spreken over een revisieperiode eind 2021, maar aan de andere kant ook over een plan van aanpak dat voor 1 augustus 2021 gepresenteerd moet worden. Is het mogelijk dat de Asfaltcentrale met een plan van aanpak komt en direct tot revisie overgaat, zodat de centrale aan de normen voldoet? De heer HOEBEN: Ik sta toch een beetje te kijken van wat er nu gebeurt. Er ligt een duidelijke motie en de wethouder zegt in principe wel met die motie te kunnen leven, maar vervolgens zitten we op een glijdende schaal.

Ik zeg niet dat je nu direct de ketting om de poort moet hangen, maar ik sta er een beetje van te kijken dat we nu eigenlijk zeggen 'ja op leefniveau, dat weten we nog niet zeker, maar men garandeert ons dat het daar wel zal meevallen en we geven de tijd'. Moeten we niet gewoon anders in die wedstrijd gaan zitten? De raad geeft hier het signaal dat het onacceptabel is dat de uitstoot zwaar boven de norm is en de wethouder kan wel zeggen 'we mogen het ophogen tot wel 5 en dan zitten ze wel binnen de norm', maar de raad beslist hierin. Nee, we gaan niet zomaar tijdelijk midden in de stad die centrale tot 5 laten uitstoten om vervolgens de tijd te geven. Nee, het gaat hier om de volksgezondheid en wij vinden dat het binnen de norm moet zijn en we gaan er alles aan doen om zo snel mogelijk binnen die norm te komen of de fabriek te sluiten. Dan is het juridisch maar heel erg ingewikkeld, we kunnen dit toch niet zomaar laten doorgaan? De heer VAN DEN KERKHOF: Ik heb eigenlijk nog twee vragen uit mijn eerste termijn waarop ik graag een antwoord krijg, eigenlijk in het verlengde van de woorden van de heer Hoeben. Meten is weten en ik denk dat we in de tussentijd al veel onrust kunnen wegnemen als er een duidelijk plan ligt met termijnen voor dat onderzoek op leefniveau, dus of de wethouder al een doorkijk kan geven in de termijn van dat daadwerkelijke onderzoek.

De wethouder zegt dat het dictum van de motie in stand kan blijven, maar er staat wel degelijk 1 juli 2021 in een ook andere consequenties. De heer VAN DER KRABBEN: Het gaat toch niet over het dictum van de motie, maar over wat wij hier roepen en waar de motie een aanleiding voor is en de zorg van de wethouder. Laten we niet over teksten discussiëren, maar laten we zorgen dat de wethouder vooruit kan met wat geventileerd wordt. Dat is de kern. De heer VAN DEN KERKHOF: Dan hebben we dat hier nog een keer helder vastgelegd, met dank aan de heer Van der Krabben want zo'n dictum kan wel een eigen leven gaan leiden, dan hebben we het hier wel nog een keer benoemd. Dank u wel. 56

De VOORZITTER: Ik hoorde de wethouder alleen zeggen dat er zorgvuldigheid wordt betracht. Dat is volgens mij de kanttekening. De heer Van Hattem nog en dan de heer Roovers. De heer VAN HATTEM: Ik heb eigenlijk nog geen tweede termijn gehad want er werd een tweede termijn van mijn interruptie gemaakt, terwijl die niet zo bedoeld was en ik heb eigenlijk nog wel een punt. Ik wil met een minnelijk traject niet zeggen dat wat er nu in de motie staat niet moet gebeuren, daar moet gewoon stevig op worden ingezet, maar als het nog sneller kan, moet je proberen om er gezamenlijk uit te komen om zo snel mogelijk tot een oplossing te komen. Het is prima om het juridisch hard aan te pakken en door te pakken, maar als het nog eerder kan door direct in overleg te gaan, is dat nog beter want hoe eerder er een oplossing is hoe beter. Ik hoorde de wethouder zeggen dat er op leefniveau geen gezondheidsrisico's zijn, maar hoe zit het met de medewerkers van de centrale zelf, met andere medewerkers op De Rietvelden en de Ertveldplas en omgeving? Is daar ook naar gekeken omdat zij natuurlijk ook risico lopen. Ik hoorde van een van de omwonenden dat ze regelmatig van die grijs-zwarte stof op de vensterbank aantreffen die waarschijnlijk van de Asfaltcentrale komt en dat is een herkenbaar beeld waarvan ik eerder bij de Asfaltcentrale in Eindhoven heb gehoord, daar was ook heel veel overlast.

Wordt daar ook goed naar gekeken want de gevolgen op dit moment zijn gewoon onacceptabel. De heer ROOVERS: Ik heb geen gebruikgemaakt van mijn eerste termijn, maar ik vind dat het debat nu toch wel een vreemde wending krijgt. De wethouder zei in zijn termijn dat de norm nog veel meer is overschreden dan waarvoor we eigenlijk vreesden en ik krijg toch de indruk dat de wethouder ten opzichte van deze motie aan het afzwakken is. Om heel eerlijk te zijn vond ik deze motie al het minimum wat we kunnen doen, eigenlijk vond 1 juli 2021 al te ver weg en het baart mij wel zorgen dat we nu over eind 2021 spreken. Ik heb in de commissie de vergelijking gemaakt met de bewoners van de Vliertstraat en die vergelijking wordt nu toch stukken schrijnender. Ik vraag de wethouder welke maatregelen hij juridisch of moreel, dat maakt me niet uit, richting de directeur van de Asfaltcentrale neemt om die uitstoot onder de 1 mg te krijgen. Heeft de wethouder bijvoorbeeld al aan de directeur van de Asfaltcentrale gevraagd om de bewoners te woord te staan, om de zorgen die daar leven weg te nemen? Dat zou ik een buitengewoon goede handeling richting de bewoners daar vinden. Wethouder GEERS: Om met de laatste vraag te beginnen, dat is een zeer belangrijke en terechte vraag. Ja, wij zijn uitgebreid in gesprek met de directie van de Asfaltcentrale.

Ik heb in mijn eerste termijn ook aangegeven dat we de gesprekken met de bewoners willen vervolgen, dat we hen op korte termijn voor het vervolgtraject uitnodigen en dat we daar ook de Asfaltcentrale bij betrekken want juist dat goed nabuurschap, dat ik ook heb besproken met de Asfaltcentrale, moeten zij wel echt oppakken. Zij moeten laten zien dat ze een goede buurman zijn, dat zij gevoel hebben voor wat er in de omgeving gebeurt en dat ze daar ook op acteren. Daar zet ik hen toe aan en ik zorg ervoor dat de bewoners en de Asfaltcentrale met ons in gesprek gaan, juist om ervoor te zorgen dat… De heer KAGIE: De wethouder zegt op een vraag van de heer Roovers in gesprek met de directeur-bestuurder van de Asfaltcentrale te zijn. Wat heeft de Asfaltcentrale zelf kenbaar gemaakt aan mogelijkheden om slagen te maken rond het binnen de wettelijke norm terechtkomen? Wethouder GEERS: Dan kom ik terug bij de andere vragen die in de tweede termijn gesteld zijn want u vraagt terecht welk spoor we naast het juridische spoor kunnen bewandelen, wat de minnelijk weg is en hoe we goed met elkaar omgaan. Ook dat spoor bewandelen we natuurlijk. Ik hoorde net ook van het CDA dat in Bergen op Zoom wel een traject van 2,5 jaar is doorlopen.

Met de kennis die daar is opgedaan en nog steeds wordt opgedaan, willen wij wel kijken hoe we dat kunnen versnellen en we die maatregelen sneller kunnen invoeren. Daarover zijn we in gesprek met de Asfaltcentrale, juist om ervoor te zorgen dat we zo snel mogelijk, uiterlijk begin 2022, wel die centrale hebben waarvan verwacht wordt en waarvan ook de Asfaltcentrale zelf verwacht dat die aan de norm kan gaan voldoen. Dat is het snelst mogelijke traject. Wij willen allemaal hetzelfde, namelijk zo snel mogelijk een centrale die aan de norm voldoet, maar ik hoor vanuit uw raad ook zeggen dat wij wel een zorgvuldig traject moeten doorlopen om dat te bereiken. De heer KAGIE: Zorgvuldig, dat is allemaal waar, maar het primaat van zorgvuldigheid ligt bij de gezondheidsdimensie. Ik hoorde u wel zeggen 'we proberen de ervaringen van Bergen op Zoom zodanig bij de Asfaltcentrale in de week te leggen dat ze daar hun voordeel mee gaan doen' maar een ding, de Asfaltcentrale heeft er belang bij om de zaak snel op orde te brengen. Hebben ze dat ook 57