Notitie 'Zelfredzaam in het vervoer'

Notitie Zelfredzaamheid in het vervoer

mei 2023

Aanleiding Om het recht op vervoer vast te stellen, hanteren we onder andere een minimale kilometer afstand tussen huis en onderwijs. Voor het speciaal onderwijs ligt deze afstand op 2 kilometer. Voor het regulier onderwijs ligt deze afstand op 6 kilometer. We hebben er bewust voor gekozen om deze in de nieuwe verordening niet te verhogen. We zijn van mening dat de kilometerafstand niet bepalend mag zijn voor het recht op vervoer. De mate waarin een leerling zelfstandig kan reizen is dat wel. Binnen de gemeente ’s-Hertogenbosch maken ongeveer 700 leerlingen gebruik van het leerlingenvervoer. We kunnen deze leerlingen onderscheiden in 3 groepen van verschillende mate van zelfredzaamheid:   

Leerlingen met een zodanige medische beperking, dat ze gedurende hun hele schooltijd gebruik zullen moeten maken van leerlingenvervoer. Leerlingen met een medische beperking die mogelijk in staat zijn om gedeeltelijk zelfstandig te reizen. Denk hierbij aan onder begeleiding reizen met het openbaar vervoer of op de fiets Leerlingen die mogelijk in staat zijn om volledig zelfstandig te reizen.

De meeste leerlingen die gebruik maken van het leerlingenvervoer zitten in het speciaal onderwijs. Een deel van de leerlingen gaat wel naar regulier onderwijs, maar heeft een medische beperking, waardoor vervoer noodzakelijk is. Er is ook nog een klein deel dat gebruik maakt van leerlingenvervoer, omdat de dichtstbijzijnde passende school vanwege de keuze voor signatuuronderwijs verder gelegen is dan 6 km. Voor de leerlingen die hun gehele schooltijd afhankelijk zijn van aangepast vervoer gaan we meerjarig beschikken. We willen ouders niet onnodig ieder jaar door hele administratieve molen laten gaan. Binnen de andere 2 groepen leerlingen zien we voor in ieder geval 50 leerlingen mogelijkheden om zelfredzamer in het vervoer te worden. Zelfredzaamheid in het vervoer biedt leerlingen de kans om zelfstandig deel te nemen aan het maatschappelijke leven en daarmee hun horizon te verbreden. Denk aan het zelf kunnen reizen naar stage en werk, maar ook naar sport een ontspanning. Of leerlingen de mogelijkheid hebben om zelfstandig te reizen, hangt af van meerdere factoren. Denk hierbij de aan kilometerafstand tussen huis en school, de medische situatie van de leerling, de mogelijkheid voor leerlingen om veilig deel te nemen aan het verkeer en de thuissituatie. De opsomming is niet gelimiteerd.

Het creëren van mogelijkheden tot zelfstandig reizen vereist maatwerk en de mogelijkheden zullen dus per leerling apart bekeken moeten worden. Doel We willen leerlingen stimuleren en uitdagen om meer uit zichzelf te halen. Ze de kans geven trots te zijn op zichzelf en zich zo goed mogelijk voor te bereiden op een zelfstandig bestaan. Door leerlingen te begeleiden om zelfstandig van en naar school te gaan en meer maatwerk te bieden, ervaren ze dat ze veel in hun mars hebben en dus veel meer zelf kunnen. Zo leren we ze om zelfstandig en met vertrouwen deel uit te maken van de maatschappij, waardoor ze als volwassenen zelfredzamer zijn. Wat hebben we al gedaan

Het afgelopen jaar hebben we gesproken met ouders en het speciaal onderwijs. We hebben gevraagd hoe zij aankijken tegen het zelfredzaam maken van leerlingen in het vervoer. Welke kansen en welke uitdagingen zij zien en waar we vooral op moeten letten. Zowel ouders als het onderwijs zijn enthousiast dat we naar de mogelijkheden willen kijken en zien zeker potentie voor een grote groep leerlingen. Wel geven ze daarbij aan dat de mogelijkheden er niet voor iedere leerling zijn, dat de druk niet te groot mag zijn en dat zelfstandig reizen voor deze leerlingen niet binnen een dag gerealiseerd is. Maatwerk wordt hier als essentieel genoemd. Ouders vinden het een positief geluid dat de gemeente zich wil inzetten voor de kansen van hun kinderen, zonder dat dit gebaseerd is op kostenbesparing in het vervoer. We zijn vanuit de afdeling Jeugd met andere afdelingen binnen de gemeente in gesprek gegaan. We hebben gesproken over samenwerken met de afdelingen Sport en Mobiliteit, we hebben het gehad over de inzet van stagiaires en vrijwilligers. Er is grote bereidheid om samen te werken tussen de afdelingen. Samen zien we mooie kansen om leerlingen te ondersteunen in hun weg naar meer zelfstandigheid in het vervoer.

Wat gaan we doen We gaan samen met leerlingen, ouders, vervoerders en andere mogelijke partijen een afdeling overstijgende aanpak ontwikkelen, waarmee we inzetten op de maximale mogelijkheden tot zelfstandig reizen. Het wordt een aanpak die uitgaat van de kracht en het eigen kunnen van de leerling. We ontwikkelen een concreet protocol, waarmee alle betrokken partijen samen kunnen werken. Hiermee bieden we leerlingen de kans om nieuwe ervaringen op te doen, hun zelfvertrouwen te vergroten en de ondersteuning die ze nodig hebben om zichzelf op de fiets of in het openbaar vervoer te redden. We verwachten deze aanpak binnen een periode van zes maanden te ontwikkelen en stellen voor deze duur een projectleider aan. Kansen en risico’s Kansen:    

Leerlingen doen ervaringen op waardoor ze zich meer ontwikkelen. Leerlingen krijgen meer zelfvertrouwen. Meer leerlingen kunnen zich zelfstandig in het verkeer bewegen. De samenwerking met ouders en scholen zorgt voor een betere verbinding, waardoor het vertrouwen van ouders en leerlingen groeit om de stap naar zelfstandig reizen te maken.

Risico’s: 

Een beperkt aantal leerlingen stapt over op zelfstandig reizen, omdat blijkt dat de stap naar zelfstandig reizen te groot is.

Kosten Inzet projectleider voor de duur van 6 maanden €35000. Deze kosten worden gedekt uit bestaande middelen.