Jaarstukken 2020
Tekst van het document
50.000
50.000
50.000
50.000
50.000
Een totaaloverzicht van de subsidies per programma en een register van de subsidieontvangers kunt u in de bijlagen vinden.
Verbonden partijen In het Register Verbonden partijen staan de vaste gegevens van iedere verbonden partij waarin de gemeente ’s-Hertogenbosch deelneemt weergegeven. Onder ‘vaste’ gegevens verstaan we die gegevens, die niet ieder jaar wijzigen. Iedere twee jaar zal een check en eventuele update van deze gegevens plaatsvinden. Ook de zware regionale samenwerkingsverbanden waarin de gemeente ’sHertogenbosch participeert staan in dit register. Meer informatie over de verbonden partijen vindt u in de paragraaf verbonden partijen. Dit programma kent de volgende verbonden partijen: 95
BV Paleiskwartier Geplaatst aandelenkapitaal, Rekening courant, leningen,
Financieel belang Eigen vermogen
Vreemd vermogen
31-12-2020
01-01-2020
31-12-2020
Resultaat
garanties, subsidies e.d.
01-01-2020
2020
€ 226.890 (aandelenkapitaal BIM)
€ 16,0 miljoen € 18,6 miljoen € 10,2 miljoen € 6,6 miljoen € 2,6 miljoen
Risicomanagement: Nieuwe deelplannen worden alleen verder in ontwikkeling gebracht, als er voldoende zekerheid is over de afzet van het programma, bijvoorbeeld door vooraf afspraken met beleggers over de afname van huurappartementen te maken en door vooraf huurcontracten met afnemers van kantoren en andere commerciële ruimtes te sluiten. Per ontwikkeling worden binnen de B.V. de mogelijke risico’s in beeld gebracht, zodat op basis daarvan een afgewogen besluit kan worden genomen door directie en Raad van Commissarissen. De BV is sinds eind 2018 in gesprek met een belegger voor de verkoop van deelplan J2. Het gaat daarbij om de tweede, nog te realiseren kantoortoren van circa 9.500 m2 bvo naast het bestaande Ricoh kantoor. Zodra er overeenstemming is bereikt, gaat de B.V. Ontwikkelingsmaatschappij Paleiskwartier het nieuwe kantoor op eigen risico bouwen. Het financiële risico dat de verbonden partij zou kunnen lopen wordt opgevangen door het huidige eigen vermogen en de huidige liquiditeitspositie. Bij in aanbouw zijnde deelplannen worden de risico’s zo veel mogelijk verkleind door maatregelen zoals het verhuren van gerealiseerde woningen en het zo nodig in delen verhuren van kantoorruimte aan geïnteresseerde partijen. Ook het in verhuurde staat verkopen van appartementen aan een belegger is in de huidige markt een reële optie.
In het directieverslag wordt sinds 2013 in een aparte paragraaf ingegaan op de door de vennootschap gebruikte financiële instrumenten. De risico’s op uitstaande vorderingen alsmede de renterisico’s zijn op dit moment beperkt. Het management bewaakt nadrukkelijk de liquiditeitspositie van de vennootschap
BV Willemspoort Geplaatst aandelenkapitaal, Rekening courant, leningen,
Financieel belang Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Resultaat
garanties, subsidies e.d.
01-01-2020
31-12-2020
01-01-2020
31-12-2020
2020
€ 18.000 (aandelenkapitaal, waarvan € 6.000 in het bezit van de gemeente ’sHertogenbosch)
-/- € 1.672
-/- € 6.872
€ 142.750
€ 144.505
-/- € 5.200
Risicomanagement: 96
In het jaarverslag van Willemspoort B.V. wordt niet ingegaan op het risicomanagement, omdat gebruik gemaakt wordt van de vrijstelling tot het opstellen van een bestuursverslag. Risicomanagement is regelmatig onderwerp van gesprek tussen directie en raad van commissarissen. Het vormt een belangrijk onderdeel van de besturing van Willemspoort.
CV Willemspoort Geplaatst aandelenkapitaal, Rekening courant, leningen,
Financieel belang Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Resultaat
garanties, subsidies e.d.
01-01-2020
31-12-2020
01-01-2020
31-12-2020
2020
€ 6 miljoen (aandelenkapitaal, waarvan € 2 miljoen in het bezit van de BIM)
€ 5.833.492
€ 5.790.516
€ 1.499.749
€ 1.568.193
-/- € 43.000
Risicomanagement: Het risico op het noordelijke plandeel is beperkt: Alle woningen zijn opgeleverd en de omliggende openbare ruimte is grotendeels ingericht. De grondexploitatie Willemspoort Noord van de B.V. is sluitend. De grondverkoop van de overige twee locaties is afgerond. Voorjaar 2021 start de bouw van beide vlekken. In het stedenbouwkundig plan voor Willemspoort Zuid zijn ongeveer 500 appartementen voorzien. Opgeteld bij de 300 appartementen in Noord levert dat een totaal van ongeveer 800 appartementen. Onderdeel van het stedenbouwkundig plan is een bezoekersgarage ten behoeve van bezoekers van zowel het JBZ als van Willemspoort. Voor deze garage is nog geen exploitant gevonden. In dit stadium kan nog geen zekerheid worden gegeven over de gemeentelijke grondopbrengsten en de haalbaarheid van de grondexploitatie van de BV. Bovenstaande betekent, dat de kans groot is, dat de historische boekwaarde van € 5.6 miljoen, die zwaar op de het plan drukt, niet (volledig) terugverdiend kan worden. In de gemeentelijke jaarrekening 2013 is uit voorzichtigheidsoverwegingen binnen het grondbedrijf op dit project een voorziening ter grootte van € 4 miljoen getroffen. Als gevolg van onder andere lagere rentekosten is deze voorziening inmiddels bijgesteld naar € 2,9 miljoen. De B.V. en het grondbedrijf blijven de risico’s van het project kritisch beoordelen.
Haverleij BV Geplaatst aandelenkapitaal, Rekening courant, leningen,
Financieel belang Eigen vermogen 31-12-2020
Vreemd vermogen
Resultaat
garanties, subsidies e.d.
01-01-2020
01-01-2020
31-12-2020
2020
€ 23.143 (aandelenkapitaal, waarvan € 7.714 in bezit BIM)
€ 11.200.000 € 11.400.000 € 2.000.000
€ 1.600.000
€ 240.000
97
Risicomanagement: De activiteiten van de B.V. waren sinds 2012 grotendeels bevroren en zijn in 2016 weer opgepakt. PPHP (Sjoerd Soeters) heeft een actueel stedenbouwkundig plan opgesteld voor de twee nog te realiseren kastelen Oeverhuyze en Heesterburgh. Het kasteel Heesterburgh is inmiddels in aanbouw en omvat 49 woningen en 24 appartementen. De verkoop van de woningen is gestart medio mei 2019. De eerste woningen worden voorjaar 2021 opgeleverd. Het kasteel Oeverhuyze is ontwikkeld en omvat 57 woningen en 14 appartementen. De geplande start verkoop is voorjaar 2021. De vennootschap heeft einde 2020 overeenstemming bereikt over de verkoop van de golfbaan. De marktrisico’s voor de B.V. lijken in deze fase van het project te overzien en binnen de vennootschap op te vangen, mede in het licht van het aanzienlijke eigen vermogen van de B.V. ter grootte van circa € 11 miljoen.
Heesch-West Geplaatst aandelenkapitaal, Rekening courant, leningen,
Financieel belang Eigen vermogen
Vreemd vermogen
31-12-2020
Resultaat
garanties, subsidies e.d.
01-01-2020
01-01-2020
31-12-2020
2020
58% batig/nadelig saldo ten gunste/laste van de gemeente ‘s-Hertogenbosch
-/- € 116.325 -/- € 166.607 € 2.862.608
€ 2.836.593
-/- € 50.282
Risicomanagement: De grondexploitatie van de GR Heesch West wordt elk jaar geactualiseerd en bij tekorten zullen de deelnemende gemeenten (Bernheze, ’s-Hertogenbosch en Oss) het tekort aanvullen. Hierdoor is er geen reserve als weerstandsvermogen binnen de GR nodig. De geactualiseerde exploitatieberekening van begin 2019 sluit met een tekort van € 43,7 miljoen. De deelnemende gemeenten hebben daarop hun verliesvoorziening afgestemd (€ 43,7 miljoen) en deze zal bij overdracht van de gronden eveneens worden overgedragen. Verder is er een beperkt beschikbare weerstandscapaciteit in de grondexploitatie bij het budget bouw- en woonrijp maken opgenomen (post onvoorzien).
Regionaal samenwerkingsverband Noordoost Brabant/AgriFoodCapital Geplaatst aandelenkapitaal, Rekening courant, leningen, garanties, subsidies e.d. € 3,00 per inwoner per jaar
Financieel belang Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Resultaat
01-01-2020
31-12-2020
01-01-2020
31-12-2020
2020
€ 60.000
€ 60.000
€ 822.262
€ 1.094.509
€0
Risicomanagement:
98
De bestuurlijke regionale samenwerking kent beperkte risico’s omdat zij alleen participeert in overheidsprojecten. De regio staat breed bekend als Agrifood Capital . Agrifood Capital is zelf geen opdrachtgever maar dit zijn de gezamenlijke deelnemende gemeenten. Het samenwerkingsverband Agrifood Capital geeft jaarlijks een opdracht aan Agrifood Capital B.V. De BV participeert in publieke en private projecten. De hoogte van het totale bedrag is echter gelimiteerd tot de opdrachtwaarde van € 1 miljoen. De Stichting Agrifood Capital houdt 100% van de aandelen en het stichtingsbestuur bestaat uit vertegenwoordigers van het samenwerkingsverband, de regionale opleidingsinstituten en vertegenwoordigers van werkgeversverenigingen. Een Raad van Commissarissen houdt toezicht op Agrifood Capital B.V. Het risico is dat de stichting AgriFoodCapital en de BV AgrifoodCapital in financiële problemen kunnen komen. In dat geval is de regio Noordoost Brabant als deelnemer in het stichtingsbestuur en daarmee de gemeenten als deelnemers in de regionale samenwerking (mede) verantwoordelijk. Het financiële risico is echter beperkt tot het aandelenkapitaal van € 60.000.
99
Risico's In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing vindt u een totaaloverzicht van de risico's. Op dit programma zijn de volgende risico´s van toepassing: Omschrijving Aard Maximaal bedrag Omgevingswet
Incidenteel
1.000.000
Kans Verklaring mutatie (1=laag, 5=hoog) 3
Toelichting De Omgevingswet treedt naar alle waarschijnlijkheid op 1-1-2022 in werking. Daarna hebben we tot 2030 de tijd om geheel conform de Omgevingswet te gaan werken. Momenteel zijn er nog onzekerheden in 2021 en 2022 over de definitieve inwerkingtredingsdatum, over ICT omgeving zowel landelijk (robuustheid en performance) als lokaal (integratie en migratie) en over de complexiteit en stabiliteit in wet- en regelgeving om deze tijdig vertaald te krijgen naar de nieuwe kerninstrumenten. Er is een landelijk beeld bij gemeenten dat de hoge implementatiekosten niet zoals beloofd gedekt kunnen worden door toekomstige besparingen. Dit jaar en ook in de komende jaren worden veel aanvullende financiële onderzoeken uitgevoerd om een beter beeld te krijgen. Dit kan op termijn resulteren in extra beschikbare middelen vanuit het rijk. Gezien de onzekerheid en risico’s handhaven we het risicobedrag van structureel € 1 miljoen en daarnaast een risicobedrag van incidenteel € 1 miljoen voor 2022 voor met name het risico op uitstel inwerkingtreding. Ook in positieve zin kan de Omgevingswet structureel bijdragen aan de begroting. Voorwaarde is dat we op een andere manier gaan werken door de Omgevingswet te gebruiken als hefboom voor de organisatieontwikkeling en datagedreven te werken. Dat maakt 2021 tot een belangrijk jaar, waarin we het fundament leggen voor de jaren erna.
Als we nu investeren in de medewerkers door met processen, systemen, trainingen en oefenen al lerend te komen tot een andere werkwijze, dan hebben we een goed fundament gelegd voor de verdere organisatieontwikkeling onder de Omgevingswet.
Beleidskaders/Wet- en regelgeving Agenda Brabantstad Woonvisie Beleidsplan Beheer Openbare Ruimte 2016-2025 Bomenbeleidsplan Lichtvisie Ruimtelijke StructuurVisie, Stad tussen stromen Welstandsnota
100