I&O Inspreektekst KIA Gabbie van der Kroef

’s-Hertogenbosch, 10 juni 2025 Geachte leden van de gemeenteraad, Op 1 juli kunt u een besluit nemen over extra reductiemaatregelen om de CO2-uitstoot in onze gemeente te beperken. Die extra reductie is cruciaal, omdat onze gemeente fors achterblijft op de geplande CO2-korting die voor 2030 nodig is. Op weg naar een klimaat- en CO2-neutraal ’sHertogenbosch in 2045. Overigens kunt u op 1 juli ook een besluit nemen over het versterken van het duurzaamheidsbeleid van onze gemeente. Zeker zo nodig! Mijn naam is Gabbie van der Kroef. Ik spreek hier namens de Klimaatcoalitie Den Bosch en namens Lokaal FNV ’s-Hertogenbosch. Nog even in het kort de voorgeschiedenis. U heeft in 2024 het rapport van CE Delft over de achterstand op de CO2-reductie gelezen. In dat rapport staat dat voor de gehele gemeente tot 2045 een reductie van ruim 600 kiloton CO2 noodzakelijk is. U weet daarom van de noodzaak van stevige extra CO2-reductiemaatregelen, waarover u op 1 juli kunt besluiten. Bovendien kent u de eerder door het College van B&W aan u voorgelegde ‘Discussienota Klimaat Impact Analyse’ met daarin drie scenario’s voor extra reductiemaatregelen. Tot onze verbazing lukte het de zes coalitiepartijen dit voorjaar niét om uit de drie scenario’s een gezamenlijke keuze te maken.

Opvallend: de VVD, het CDA en het Rosmalens Belang wilden dit voorjaar helemaal géén keuze maken, met name omdat zij de voorgestelde CO2-reductiemaatregelen rond mobiliteit te drastisch vonden. Het College van B&W stelt nu voor om de doelstelling voor CO2-reductie vast te stellen op 280 kiloton in 2045, met een tussendoel van 140 kiloton in 2035. Dat is dus nog niet eens de helft van de benodigde CO2reductie van ruim 600 kiloton CO2-reductie die volgens het onderzoek van CE Delft nodig is voor de gehele gemeente. B&W geeft nu aan dat zij voor een groot deel van de CO2-reductie voor mobiliteit rekent op Europese en nationale maatregelen om de CO2-uitstoot op onder meer de snelwegen en vliegverkeer te beperken. De Klimaatcoalitie Den Bosch schat in dat met de voorgestelde maatregelen, hoe zinvol die afzonderlijk ook zijn, onze gemeente in 2045 nog niet CO2-neutraal is. Het voorstel dat u heeft ontvangen is wellicht politiek haalbaar, zo schatten wij in, maar onduidelijk is wat nu alle maatregelen bij elkaar opgeteld aan CO2-reductie opleveren. Een berekening daarvan is nodig, zo stellen wij voor, om daarna te kunnen vaststellen of er alsnog extra CO2-reductiemaatregelen nodig zijn. De Klimaatcoalitie stelt daarom voor dat de gemeenteraad jaarlijks een update ontvangt van de voortgang op de voorgestelde maatregelen én de daarbij gerealiseerde CO2-reductie.

Blijkt die reductie onvoldoende: rapporteer dan over de aanvullende maatregelen die de gemeente gaat nemen. De Klimaatcoalitie vraagt u daarom, zowel de coalitiepartijen en de oppositie, om méér ambities, concrete doelen en méér daadkracht te tonen! Wat ons betreft houdt u, de zes coalitiepartijen, zich aan de uitvoering van het bestuursakkoord: maak ’s-Hertogenbosch daadwerkelijk CO2-neutraal in 2045! Hoe dan ook – en dat geldt voor alle partijen – kies nu in elk geval tenminste vóór het pakket van maatregelen dat het College aan u voorlegt, zonder voorbehoud, zonder afzwakkingen! Ga daar niet aan tornen! De voorstellen zijn zonder meer een stap in de goede richting, maar er moet wat ons betreft meer gebeuren! Kies liever nog op 1 juli voor een extra pakket van stevige maatregelen voor het verkeer en vervoer, op weg naar géén fossiele brandstoffen. Lift niet alleen slechts mee met nationaal en Europees

beleid, maar maak ook lokaal keuzes voor éxtra CO2-reductie rond mobiliteit. Wacht niet met een grotere zero-emissie-zone in onze gemeente tot 2035, zoals B&W nu voorstelt. Immers, de uitstoot van broeikasgassen in onze gemeente wordt grotendeels veroorzaakt door het gebruik van fossiele brandstoffen. Stevige maatregelen om het verkeer binnen de bebouwde kom te verduurzamen zijn daarom hard nodig! Daarnaast: Kies voor stappen om de energietransitie te versnellen. Indien nodig via een spoedig besluit binnen een volgende coalitie over een Transitie Visie Warmte 3.0. Het benutten van een ‘aanwijsbevoegdheid’ om buurten aardgasvrij te maken is zeker een stap voorwaarts. Maar ook hier is meer nodig! Geef voor eind 2026 duidelijkheid over energie-oplossingen in alle Bossche wijken en buurten. In de Transitie Visie Warmte 2.0. van oktober 2023 staan alleen energieoplossingen voor warmtenetten in Noord, tot 2035, en de Maaspoort, 2035 tot 2040. Voor andere Bossche wijken zijn nog geen warmte-oplossingen voorzien. Onlangs bleek dat één op de zes woningen in onze gemeente slecht geïsoleerd is. Ga daarom voortvarend dóór met het isoleren van woningen in Den Bosch! Maak daarom met alle bewonersinitiatieven, woningbouwcorporaties en bedrijven afspraken over warmte-oplossingen in alle ruim honderd Bossche wijken, buurten en dorpen.

En maak afspraken om 50% van de woningen en gebouwen aardgasvrij te maken al in 2035! De Bossche politiek staat bij de aanpak van de klimaatcrisis niet alleen. Het draagvlak voor klimaatmaatregelen onder de bevolking is groot. Dat draagvlak kan nog vergroot worden door campagnes rond duurzaamheid, woningisolatie, hergebruik en duurzame mobiliteit. Op 1 juli staat niet alleen het klimaat en de duurzaamheid op uw agenda. Uw besluiten gaan ook over het vertrouwen in de voorgang en het doorpakken van het klimaatbeleid van Den Bosch. Er is onze stad en in onze gemeente voldoende draagvlak bij burgers en bij bedrijven voor duidelijke klimaatmaatregelen en de aanpak van duurzaamheid. Veel Bosschenaren vragen om duidelijkheid én dóórpakken! Kies daarom met ambitie, concrete doelen en daadkracht. Kies nu voor extra CO2-maatregelen, kies voor het klimaat, niet alleen voor 2030 en 2045, maar ook voor onze planeet en onze kleinkinderen! Ik dank u wel!

2