DN Oevers Noorderplas

Bespreeknotitie oevers Noorderplas 18 januari 2023 – commissie Sociaal Aanleiding De Noorderplas heeft nu nog volledig damwanden als afscheiding. Deze zijn niet natuurvriendelijk en niet natuurlijk. Omdat deze damwanden in verval geraakt zijn, met name aan de noordelijke en oostelijke kant, ligt hier een nieuwe kans om naar een natuurlijker oeverversteviging te gaan en een overgang middels stortstenen zodat de oever een geleidelijkere overgang naar de kant krijgt en tegelijk hiermee een makkelijkere toe- en uitgang voor dieren creëert alsmede diversere oeverbeplanting en schuilpotentie. Bovendien hebben we doelstellingen ten aanzien van biodiversiteit en klimaat en hittestress tegengaan. We willen een groene, natuurvriendelijke openbare ruimte, aantrekkelijk om te bewegen, recreëren en te ontmoeten, aldus de gemeente die daarnaast ook stelt dat het vanwege stabiliteit niet overal mogelijk is de damwanden weg te laten. Ook spreekt de gemeente duidelijk uit als taak te hebben de openbare ruimte zoveel mogelijk ecologisch en duurzaam in te richten. In het oorspronkelijke plan, variant 1 en 2 van vóór de bewonersbijeenkomst in juli, zou er 335 meter damwand, 750 meter natuurvriendelijke oever en 275 meter stortstenen oever komen.

In de aangepaste variant (variant 4) van november dit jaar, gepresteerd tijdens de bewoners bijeenkomst, staan vier niet eerder getoonde of benoemde hengelsteigers én het dubbele aan damwand. Ter verduidelijking, de aangepaste versie van het plan bestaat uit 700 meter damwand, 355 meter natuurvriendelijke oever en 325 meter natuurvriendelijke oevers met stortsteen en 4 hengelsteiger. Hoewel je dit input en participatietraject kan noemen, lijkt dit verdacht op wie veel stennis maakt en zich harder dan anderen laat horen, krijgt er wat voor terug-gedrag. Ook gezien de gemeentelijke formulering van ‘bij nader inzien’. Nadere inzichten Er zijn honderdduizenden onderwaterjacht beoefenaars in Nederland en dus ook duizenden in Den Bosch. Velen zijn aangesloten bij een zogenoemde hengelsportvereniging en op die wijze dus verenigd. De gemeente verpacht zelfs water aan hen en verdient zo geld over de rug van de vissen. Het is daarom logisch dat zij weerstand tonen wanneer er aan hun hobby getornd dreigt te worden. Zij weten zich goed te verzamelen en gehoord te worden.

Veiligheid: is een helling niet veiliger dan een damwand om bijvoorbeeld uit het water te klauteren bij een ongeluk? Uitzicht: wat is er mis met zicht op planten én water waar ook nog een maaibeleid op zit en wat afsterft of op zijn minst dunner wordt in het najaar waardoor automatisch het zicht op de plas weer vergroot wordt. Zwerfafval: dit kan nog meer blijven plakken op de natuurlijke oever. Zoals de gemeente zelf ook aangeeft zit dit in het gedrag van mensen. Zwerfafval is geen natuurlijk, onvoorkoombaar verschijnsel, maar een probleem dat door mensen zelf wordt veroorzaakt, maar wat als argument wordt gebruikt om geen natuurlijke oevers aan te leggen, waardoor dieren en natuur nog meer de dupe zijn. De gemeente is actief bezig met de inzet op zwerfafval, ook kan nog actiever worden ingezet op wijkhelden.

Het probleem Elk jaar worden er professioneel 2,7 biljoen individuele vissen gevangen, miljoenen dus per minuut. De hengelaars zeggen natuurlijk dat de individuele vis die zìj vangen teruggezet wordt wat ook best vaak zal gebeuren. Echter worden de vissen bij het binnenhalen met een haak in hun bek, keel of zelfs slokdarm beschadigd. Zij worden uit hun groep en leefomgeving getakeld hetgeen veel stress en pijn oplevert. Het probleem dat de vis heeft is dat die helemaal niet op een mens lijkt. Veel minder dan bij onze harige huisdieren kunnen we ons inleven. Bovendien kan een vis niet schreeuwen, omdat een vis geen stembanden heeft. Maar al horen we ‘m niet, we wéten dat vissen bewustzijn hebben en pijn lijden. En aan het stikken zijn als we ze optakelen, hangend aan hun eigen gewicht. Zelfs als ze ‘netjes’ teruggezet worden kunnen ze van de stress sterven of sterven omdat ze beschadigd zijn en daardoor bijvoorbeeld niet goed meer kunnen eten. Stelt u zich eens een plaatje voor van een hond met een haak in zijn mond boven zijn waterbak en die daarin verdronken wordt. Het zou een schande zijn! Maar er is geen verschil behalve in onze perceptie.

Bovendien is er niets sportiefs aan sportvissen als de andere partij niet weet dat er een sport gaande is toch? Nog afgezien van het vissenleed, waar u wellicht nooit zo over na heeft gedacht omdàt die vis zo ver van ons af staat, vinden wij dat damwanden niet natuurvriendelijk en gewoonweg niet nodig zijn. Zoals de gemeente zelf ook aangeeft in haar communicatie ligt er een duidelijke taak om de openbare ruimte zoveel mogelijk ecologisch en duurzaam in te richten. Dit vanuit de noodzaak van de klimaat- en biodiversiteitscrisis waarin wij verkeren, de noodzaak om maatregelen te nemen die deze crisissen tegen gaan en het nemen van maatregelen t.a.v. klimaatadaptatie. Ook met dit in het achterhoofd is het niet uit te leggen om dubbel zo veel damwanden te plaatsen als eerder beoogd. Wij vragen u om u uit te spreken over: 1. In hoeverre moet het welzijn van levende dieren die als vermaak gezien worden, afwegen tegen dierenwelzijn, een gezondere natuur en het kunnen genieten van een meer natuurlijke omgeving? 2. Direct belanghebbenden, waar de betrokkenheid en weerstand uiteraard het grootst is en de stem het luidst, hebben niet perse het algemeen belang voor zich, maar wel de bescherming van hun hobby die slachtoffers maakt en geenszins noodzakelijk is.

Hoe kijkt u aan tegen het belang van een Noorderplas met gezonde natuur, waar je kan zitten, lezen, wandelen, picknicken, een praatje kan maken en naar de vis kan kijken en de jeugd zo kan leren wat de natuur is en hoe daar mee om te gaan? 3. Wat vindt u van de verandering in de hoeveelheid damwand, natuurlijke oever en stortstenenoever in de aangepaste plannen en het invoegen van vier hengelsteigers hierin? 4. Wat is volgens u de juiste prioritering van de plannen en de langste adem? Wij horen graag uw visie hierop. Namens de fractie, Partij voor de Dieren, Eileen Samshuijzen