Discussienotitie Vervolg Annapark

Discussienotitie Registratienummer Commissievergadering

23 november 2021

Onderwerp

Vervolg Annapark

Het college wil uitvoering geven aan een groter en sterker Annapark

Aanleiding Opdracht raad januari 2020 uitgevoerd; er ontstaat een dilemma door strijd met eerdere uitgangspunten raad De raad heeft in haar vergadering van 28 januari 2020 via een motie verzocht om opnieuw in gesprek te gaan met de omwonenden van het Annapark en hun inbreng mee te nemen in nadere uitwerkingen. Hiervoor waren fysieke bijeenkomsten voorzien, die door corona niet door konden gaan. Het college heeft uitvoering gegeven aan de motie door op 25 november 2020 en op 1 april 2021 digitale bewonersbijeenkomsten te laten plaatsvinden begeleid door een onafhankelijk voorzitter. Op 25 november 2020 is een onafhankelijk stedenbouwkundig bureau, Spacevalue, met de bewoners gekomen tot een uitgebreidere analyse van het gebied en de kansen en bedreigingen. Op 1 april 2021 is door Spacevalue een advies en een drietal denklijnen voor het www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

vervolg gedeeld met zowel omwonenden als het college. In de bijlagen zijn de verslagen van de bijeenkomsten en het volledige rapport met advies van Spacevalue opgenomen als opbrengst van het participatieproces alsmede een petitie van omwonenden die na afronding van het verslag aan ons gestuurd is. Er is een uitgebreide dialoog over het huidige en toekomstig gewenste gebruik van het plangebied tot stand gekomen, waarmee uitvoering is gegeven aan het verzoek van uw raad. Toelichting Wij constateren dat er nu feitelijk vijf oplossingsrichtingen mogelijk zijn. Alle vijf hebben voor- en nadelen. We vragen u over deze vijf oplossingsrichtingen van gedachten te wisselen en richting te bepalen in de verdere aanpak voor de verdere uitwerking van een groter en sterker Annapark. Probleemstelling De opbrengsten van het participatieproces blijken te leiden tot dilemma’s. Meegaan in de uitkomsten van participatie leidt tot strijd met eerder vastgelegde (beleids)uitgangspunten vanuit uw raad. Het is de vraag waarmee de wens tot een groter en sterker Annapark het meeste recht wordt gedaan. Relevante besluitgeschiedenis De raad heeft in haar vergadering van 28 januari 2020 naar aanleiding van het raadsvoorstel een groter en sterker Annapark via een motie verzocht om opnieuw in gesprek te gaan met de omwonenden van het Annapark en hun inbreng mee te nemen in nadere uitwerkingen.

En om tevens in samenspraak met de omwonenden tot een oplossing te komen en deze op te nemen in een nieuw raadsvoorstel. https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/document/8350555/1/Raadsvoorstel_Een_groter_en_sterker_Annapark

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/document/8394764/1/Agendanummer_16_-_Motie_vreemd__Een_groter_sterker_Annapark_-_VVD-GL-D66-CDA-RB-BB-LG https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/document/8396299/1/Agendanummer_17_-_Motie_vreemd__Ontsluiting_Annapark_-_SP-PvdA Vragen aan de raadscommissie Welke van de 5 gepresenteerde oplossingsrichtingen dragen het beste bij aan de doelstelling van een groter en sterker Annapark? Afwegingen en/ of scenario’s Oplossingsrichting a: raadsvoorstel december 2019 voldoet aan uitgangspunten raad, omwonenden zijn tegen bebouwing Het raadsvoorstel uit december 2019 en januari 2020 was om woningen te bouwen op een open plek in het plangebied, wat betekent dat er voor de bouw geen bomen hoeven te wijken. De centrale positie en alzijdige gerichtheid van het ontwerp van het appartementengebouw (rondom voorgevels) zorgt voor sociale controle in (en ‘ogen op’) het park en biedt een oplossing voor de bestaande achterkantsituaties doordat veel achtertuinen grenzen aan het park. Het zorgt voor nieuw leven in een op dit moment doodlopend deel van het park (een sterker Annapark). De bebouwing is qua hoogte afgestemd op de omgeving en relatief ver verwijderd van alle omwonenden zodat er geen nadelig verlies van uitzicht ontstaat.

Het Annabos wordt bij de herinrichting betrokken waardoor de Vlieger niet achter het Annabos is gelegen maar aan/in het vergrote Annapark (een groter Annapark).

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

In dit bebouwingsmodel is het parkeren reeds uitgewerkt. Door de ligging midden in het park is halfverdiept parkeren onder www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

het gebouw mogelijk wat kan worden ingekleed door een oplopend maaiveld. Met dit model zal een netto vergroting van het park plaatsvinden, omdat de oppervlakte van het Annabos dat wordt toegevoegd veel groter is dan de footprint van het te bouwen appartementengebouw. De kwaliteit van het bos wordt gewaardeerd en het parkareaal verder uitgebreid door het bos te kopen en openbaar te maken. Het voetbalveld zou (mogelijk in kleinere vorm) een plek elders in het Annapark kunnen krijgen. Uit eerdere analyses van de feitelijke situatie en uit het reeds eerder doorlopen participatieproces bleek dat dit veld niet heel intensief gebruikt werd. Omwonenden geven op basis van de huidige situatie (mogelijk door de coronatijd) aan dat het wel intensief wordt gebruikt. In het eerder doorlopen participatieproces bestond weinig draagvlak voor dit bebouwingsmodel omdat veel omwonenden in basis tegen elke vorm van bebouwing in het park zijn. Spacevalue heeft negatief geadviseerd over dit bebouwingsmodel, de centrale positie van het bouwvolume (‘in de vide van het park’), omdat dit volgens hen een te groot uitstralingseffect heeft op het parkgebied.

b: Denklijn 1 Spacevalue: Vrije zichtlijn, bebouwing aan zuidwestzijde kent van alle bebouwingsmodellen meeste draagvlak maar voldoet niet aan (beleids)uitgangspunten In de denklijnen van Spacevalue zijn enkel stedenbouwkundige richtingen uitgezet. Ze zijn nog niet zo ver uitgewerkt als ons oorspronkelijke bebouwingsmodel uit 2019. Veel aspecten zoals parkeren zijn nog niet getoetst of uitgewerkt. Dit kan nog een behoorlijke ruimtelijke impact hebben. Parkeren zal hier niet halfverdiept kunnen plaatsvinden maar meer ruimte vergen in het park, wat ten koste gaat van een groter en sterker Annapark. Denklijn 1 kent van alle bebouwingsmodellen het grootste draagvlak bij de participatie met de omgeving. Hierbij voorziet www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Spacevalue bebouwing aan de zuidwestzijde van het Annapark, nabij de Jasmijnstraat, ten zuiden van de bestaande boerderij. Op deze locatie is in het verleden als voorwaarde bij bouwmogelijkheden nabij de boerderij door ons ingezet op het toevoegen van particuliere grond aan het openbare park om de entree van het park ter plaatse te versterken. Bebouwing op deze plek doet dit weer teniet en wordt ingeboet op kwaliteit. Bij een aantal aanvragen om planologische medewerking is tot zeer recent aangegeven dat er aan de zuidwestzijde van het Annapark sprake moet blijven van een goede entree. Voorts is geadviseerd dat de bestaande boerderij, vanwege de ligging op een terp, vanuit cultuurhistorisch perspectief blijvende zichtbaarheid verdient. Het verder brengen van deze denklijn zou geen recht doen aan eerder genomen uitgangspunten en vergt uitgebreide uitleg naar voormalige initiatiefnemers en de omgeving. De voorgestelde bebouwing in Denklijn 1 zal de huidige entree veranderen en doorbreekt de parkstructuur. Het te bebouwen parkdeel heeft een prominente plek in de parkenzone richting IJzeren Kind, dus op de aansluiting van Annapark op de overzijde van de Jan Heijmanslaan. In het oorspronkelijke voorstel is het bomenbeleidsplan uitgangspunt geweest, waardoor deze Denklijn 1, waarbij structuurbomen verdwijnen, niet aan de orde is gekomen.

Spacevalue geeft als onafhankelijk stedenbouwkundig adviesbureau een andere waardering aan deze bomenstructuur.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

c: Denklijn 2 Spacevalue: Grotere bosbiotoop, bebouwing aan verlengde straat Annapark nabij Annabos levert weerstand bij omwonenden en deelt het park op Denklijn 2 met bebouwing nabij de woningen aan de oostzijde van Annapark levert veel weerstand op bij die omwonenden. Dit is voorstelbaar vanuit de effecten die deze op korte afstand van deze woningen gelegen locatie zal hebben op het gebied van verkeer en parkeren. Door nabij het bos te bouwen op een plek waar het park het smalst is, wordt het (achterliggende) gebied enigszins aan het zicht onttrokken, waardoor het geen duidelijk onderdeel meer vormt van het Annapark. Het parkgebied wordt ‘op slot’ gezet, geknepen en feitelijk opgeknipt in twee kleinere parkdelen. Spacevalue ziet hierdoor een rustiger en een levendiger deel van het park ontstaan. Dit bebouwingsmodel zorgt echter niet voor de oorspronkelijk beoogde verbinding van de Vlieger met het totale Annapark, maar slechts met het rustigere deel.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

d: Denklijn 3: Het buurtbos levert meeste consensus op bij omwonenden maar kent bedenkingen bij uitvoering Denklijn 3 levert bij de omwonenden de meeste consensus op, hetgeen verklaarbaar is vanwege het feit dat in deze oplossingsrichting niet gebouwd wordt. De denklijn voegt tegelijkertijd het Annabos toe aan Annapark en zorgt er door de wijze waarop voor dat er mogelijk (nog) meer betrokkenheid ontstaat bij de natuurwaarden. Onze bedenkingen zitten op het vlak van uitvoerbaarheid. Komt er voldoende geld beschikbaar? De eigenaar van het Annabos kan niet worden gedwongen om mee te gaan in het plan voor crowdfunding. Zij laat zich hierover vooralsnog niet uit. Wie is er verantwoordelijk voor het onderhoud aan het Annabos? Hoe wordt dit onderhoud voor de langere termijn gewaarborgd? Komt er een dusdanig duurzame (groene) inrichting van het Annapark, dat daarmee daadwerkelijk de discussie over mogelijke bebouwing aan randen of op open plekken in het Annapark voor eens en altijd gesloten is? Welk precedent schept deze ontwikkeling naar andere projecten?

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

In deze denklijn is geen sprake van woningbouw. Woningbouw draagt bij aan het voldoen aan de enorme opgave van het woningbouwprogramma in onze stad. Het Annapark betreft voor de gemeente een reguliere inbreidingsopgave, die net als andere locaties op mogelijkheden wordt beoordeeld. De opgave die in het Annapark kan worden ingevuld kan niet worden afgewenteld op andere locaties. Keuze e: Onvoldoende basis om ontwikkeling te vervolgen. Mochten bovengenoemde alternatieven voor u niet of onvoldoende leiden tot een groter en sterker Annapark dan resteert de keuze om de ontwikkeling niet te vervolgen. Er zal dan geen groter en sterker Annapark ontstaan. Kwaliteitsverbetering van het park blijft uit. Het bos blijft in particuliere handen en omheind. Er zijn geen garanties voor het behoud van de ontstane ecologische waarden in dit bos. De Vlieger komt niet aan/in het park te liggen.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Alternatieve locaties Een bijzonder discussiepunt betreft de rol van alternatieve locaties. Tijdens de commissiebehandeling op 26 november 2019 is de suggestie gedaan om bebouwing te verplaatsen/compenseren naar willekeurige locatie buiten het park. In de brief van het college van 8 januari 2020 is daarop reeds als volgt gereageerd: “Wat voor locatie De Vlieger geldt, geldt impliciet ook voor andere woonlocaties in de gemeente. Alle ontwikkellocaties (zowel bestaande als nieuwe) zijn of worden op een ruimtelijk verantwoorde wijze ingevuld met programma. Het optimum wordt steeds per locatie gezocht en bepaald. Dit geldt zowel ruimtelijk als functioneel en zal als onderdeel van participatie worden getoetst met de omgeving. Wij vinden het derhalve niet opportuun om de bebouwing naar een willekeurige locatie buiten het park te verplaatsen. Ook daar gaan wij voor een goed evenwicht tussen kwaliteit en kwantiteit. Daarnaast beogen wij juist een versterking van het Annapark door het toevoegen van woningen op deze plek, zodat ook de sociale controle in het park wordt vergroot. Met een locatie buiten het plangebied vindt verbetering niet plaats en realiseren we in onze beleving 16 woningen minder voor de gemeentebrede opgave voor woningbouw.” Binnen de gemeente wordt dus elke inbreidingslocatie bezien op woningbouwmogelijkheden, gezien de grote opgave vanuit de Woonvisie.

In die zin is de ene locatie geen alternatief voor de andere. Een groep vertegenwoordigers van omwonenden hebben wel alternatieve locaties voorgelegd. De door de omwonenden als alternatieven aangedragen locaties hebben geen relatie met Annapark. De nieuwbouw komt dus niet ten goede aan de uitgangspunten en doelstellingen van het project, waaronder verbetering van de sociale veiligheid en uitstraling van het Annapark zelf en het verbeteren van de toegankelijkheid en verwerving (openbaar toegankelijk maken) van het Annabos. Dit geldt zelfs voor later in het proces naar voren gebrachte mogelijke locaties die aansluitend aan het park liggen. De grondexploitatie van een alternatieve locatie wordt op zijn eigen merites beoordeeld en zal daarom geen ruimte bieden voor dekking van de kosten van verwerving en inrichting van een op afstand gelegen ander terrein zoals het Annapark en Annabos. www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Voorgaande argumenten zijn ook meermaals aan omwonenden uitgelegd. Dit is onder andere gebeurd in een bijeenkomst door wethouder Geers met vertegenwoordigers van de omwonenden op 4 juni 2020 in de Biechten en in een bijeenkomst van vertegenwoordigers van omwonenden met ambtenaren op 9 september 2020.

Kanttekeningen en risico’s

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch, De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlagen 1. 2. 3. 4.

Rapport Spacevalue Verslag bewonersbijeenkomst 25 november 2020 Verslag bewonersbijeenkomst 1 april 2021 Nagekomen petitie omwonenden

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Registratienummer Commissie Portefeuillehouder Sector/Afdeling Inlichtingen

11773289 Omgeving/23 november 2021 Geers SO/PROGRAMMAS & PROJECTEN K.J.H.M. van Sleeuwen k.vansleeuwen@s-hertogenbosch.nl

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704