Dashboard veiligheid corona t/m dec 2020

Dashboard veiligheid & corona t/m december 2020 Afdeling Onderzoek & Statistiek, 7 januari 2021 Wat zijn de gevolgen van de coronapandemie op de veiligheid in de gemeente ’s-Hertogenbosch? In dit dashboard komen de ontwikkelingen op enkele belangrijke criminaliteits- en overlastvormen aan bod. Aan bod komen prioriteiten uit het integraal veiligheidsplan en vormen van criminaliteit en overlas t waarop ontwikkelingen te verwachten zijn door de coronapandemie. Denk hierbij aan overlast, onrust en spanningen in wijken.

Leeswijzer Deze notitie begint met een beschrijving van de belangrijkste ontwikkelingen sinds de start van de coronapandemie. Op blz. 4 wordt een korte tijdlijn gepresenteerd; welke maatregelen zijn wanneer ingegaan /aangepast. Op blz. 5 staat een overzichtstabel waarin voor de belangrijkste criminaliteits - en overlastvormen de aantallen worden gepresenteerd. Hoeveel incidenten 1 hebben er van week 1 t/m 532 plaatsgevonden? Hoeveel waren dit er in dezelfde periode in 2019? Hoe groot is de toe- of afname ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar? Op de daarop volgende pagina’s laten we voor de belangrijkste criminaliteits- en overlastvormen de ontwikkeling per week 3 zien. Als referentie laten we ook de aantallen van 2019 zien. We doen dit voor de volgende overkoepelende thema’s: vermogenscriminaliteit, bedrijfscriminaliteit, geweldsdelicten, overlast en vandalisme en verkeer.

Belangrijkste ontwikkelingen sinds start coronapandemie Voor welke criminaliteits- en overlastvormen coronapandemie (week 11)?

zien we ontwikkelingen sinds de start van de

Vermogenscriminaliteit •

Er hebben dit jaar (week 1 t/m 53) ruim de helft meer incidenten van diefstallen/inbraken in schuurtjes, garages en tuinhuizen plaatsgevonden dan (week 1 t/m 52) vorig jaar (+53%). Er waren enkele ‘pieken’ in het begin van het jaar, rond week 20 en in de periode van week 25 t/m 33. Op het gebied van woninginbraken zien we weinig verschillen tussen 2019 en 2020. Wel waren er afgelopen maand meer inbraken in vergelijking met december 2019 (respectievelijk 29 en 17 incidenten).

•

Met de start van de coronapandemie zagen we eerst een toename van het aantal diefstallen uit en vanaf auto’s. In week 11 t/m 15 waren er 132% meer diefstallen uit en vanaf auto’s dan in dezelfde weken in 2019. Sinds week 16 ligt het aantal incidenten weer rond of onder ‘het oude niveau’. De afgelopen maand steeg het aantal diefstallen uit en vanaf auto’s weer in vergelijk ing met december 2019 (respectievelijk 55 en 41 incidenten). De meeste incidenten vonden plaats in Binnenstad centrum (8) en Zuid (5).

1 Dit dashboard gaat in op het aantal incidenten per criminaliteits-/overlastvorm. Dit kan afw ijken van cijfers die in andere

producten w orden gepresenteerd. Dit komt doordat w e normaal kijken naar een mix van misdrijven en incidenten. Voor het schetsen van ontwikkelingen is dit onderscheid minder belangrijk. Daarom presenteren w e hier voor alle criminaliteits- en overlastvormen het aantal incidenten per w eek. 2 De ontw ikkelingen per w eek vallen voor 2020 (iets) ongunstiger uit dan voor 2019, omdat 2020 53 w eken telt en 2019 52 w eken. Als verschillen w orden bekeken voor de w eek van de jaarw isseling, dan dient gekeken te w orden naar week 1 2020 en w eek 53 2020. 3 We presenteren in deze notitie het aantal incidenten per w eek. Het gaat hierbij soms om kleine aantallen. We moeten voorzichtig zijn met het interpreteren van de resultaten. Ontw ikkelingen per w eek kunnen toe te schrijven zijn aan meerdere (en andere) oorzaken, zoals w eersomstandigheden.

Uiteindelijk hebben er dit jaar (week 1 t/m 53) 10% minder diefstallen uit en vanaf motorvoertuigen plaatsgevonden dan in (week 1 t/m 52) 2019. Ook voor andere vormen van voertuigcriminaliteit zien we positieve ontwikkelingen. Zo waren er dit jaar in vergelijking met vorig jaar 20% minder diefstallen van motorvoertuigen, 40% minder diefstallen van bromfietsen/snorfietsen en 15% minder diefstallen af/uit/van overige voertuigen. •

Sinds de start van de coronapandemie (week 11 t/m 53) zijn er meer incidenten van horizontale fraude, 1.092 tegenover 676 incidenten een jaar eerder (week 11 t/m 52). Dit is een toename van 62%. Deze stijging is fors groter in vergelijking met de periode voor de coronapandemie (week 1 t/m 10: +4%). De stijging komt onder andere door fraude met online handel en ‘overige horizontale fraude’. Onder laatstgenoemde rekenen we bijvoorbeeld online oplichting via WhatsApp. In de afgelopen maand waren er 133 incidenten tegenover 80 incidenten in december 2019 (+66%). De afgelopen maand vonden de meeste incidenten van horizontale fraude plaats in de buurten Binnenstad centrum (6).

Geweldsdelicten •

Sinds de start van de coronapandemie (week 11 t/m 53) zijn er meer incidenten van bedreiging geregistreerd in vergelijking met (week 11 t/m 52) 2019 (+11%). In het begin van de coronapandemie (week 11 t/m 14) zagen we een toename van het aantal bedreigingen (+100%). Vervolgens daalde het aantal bedreigingen weer naar het ‘oude niveau’. De afgelopen maand waren er echter weer meer bedreigingen in vergelijking met december 2019 (respectievelijk 46 en 33 incidenten). De meeste incidenten vonden afgelopen maand plaats in het Zand (5).

•

Sinds de start van de coronapandemie (week 11 t/m 53) zijn er minder incidenten van openlijk geweld (-62%) en eenvoudige en zware mishandeling (-23%) geregistreerd dan (week 11 t/m 52) vorig jaar. Met name tussen week 19 en 22 vonden er minder mishandelingen plaats (-73%). In deze periode was o.a. de horeca gesloten. In week 42 is de horeca weer opnieuw gesloten. Sindsdien zijn er weer minder mishandelingen in vergelijking met een jaar eerder. In december waren er 22% minder incidenten in vergelijking met dezelfde maand vorig jaar. In de Binnenstad – waar normaal meer geweldsmisdrijven plaatsvinden tijdens het uitgaan – is het aantal mishandelingen in december gedaald met 62%.

•

Sinds de start van de coronapandemie (week 11 t/m 53) is het aantal door de politie geregistreerde incidenten van huiselijk geweld niet veel veranderd in vergelijking met (week 11 t/m 52) vorig jaar (+1%). Wel zien we een toename in het aantal opgelegde huisverboden. In de voorgaande jaren kwamen het aantal opgelegde huisverboden steeds uit rond de 20. Dit jaar hebben we dat aantal al medio oktober bereikt.

Overlast en vandalisme •

Om te kijken of er spanningen en onrust ontstaat in wijken door de coronamaatregelen, kijken we naar de ontwikkelingen op een aantal overlastvormen, zoals burengerucht en geluidshinder.

•

Sinds de start van de coronapandemie zien we een toename van burengerucht. Sinds de start van de coronapandemie (week 11 t/m 53) waren er 528 incidenten tegenover 411 incidenten (in week 11 t/m 52) vorig jaar, een toename van 28%. In de afgelopen maand waren er 41 incidenten tegenover 33 incidenten in december 2019. De meeste incidenten vonden afgelopen maand plaats in de Kruiskamp (10).

2

•

Sinds de start van de coronapandemie zijn er meer incidenten van geluidshinder. Sinds week 11 waren er 1.861 incidenten tegenover 1.158 incidenten (in week 11 t/m 52) vorig jaar, een toename van 61%. Ook de afgelopen maand was het aantal incidenten van geluidsoverlast hoger dan in december 2019 (respectievelijk 183 en 98 incidenten). De afgelopen maand werden de meeste incidenten geregistreerd in Binnenstad centrum (22), het Zand (17) en de Gestelse buurt (12).

•

Een overlastvorm die zich de afgelopen maanden erg negatief heeft ontwikkeld is jongerenoverlast. Sinds de start van de coronapandemie (week 11 t/m 53) waren er 1.523 incidenten van jongerenoverlast tegenover 723 een jaar eerder (week 11 t/m 52). Dit is een toename van 111%. Kijken we naar de situatie van december, dan zien we dat er 97 incidenten van jongerenoverlast waren, tegenover 67 in december 2019. Een toename van 45%. De afgelopen maand vonden de meeste incidenten plaats in de buurten Binnenstad centrum (10), de Hambaken (10), Rosmalen centrum (8), de Kruiskamp (7), het Zand (5) en de Rompert (5).

•

Het kabinet heeft besloten dat het verboden is om vuurwerk te verkopen of af te steken tijdens de jaarwisseling 2020-2021 (week 46). Ook in de weken voor dit besluit werd al gesproken over een mogelijk verbod. We zien hierbij een mogelijk effect in de cijfers. Sinds week 40 worden er meer incidenten van afsteken vuurwerk geregistreerd in vergelijking met dezelfde weken vorig jaar. De ‘pieken’ zijn het hoogst in week 42-43 (herfstvakantie) en week 46 (besluit verbod). In oktober en november 2020 registreerde de politie 259 incidenten van afsteken vuurwerk, terwijl dit een jaar eerder 108 incidenten waren. Een toename van 140%. De afgelopen maand was de toename van incidenten minder groot. Toen waren er 224 incidenten, tegenover 179 incidenten in december 2019. Dit is een toename van 25%. Het aantal registraties is de afgelopen maand het hoogst in de buurten de Hambaken (13), de Kruiskamp (12), Kom Empel (12) en de Gestelse buurt (10). N.B. in de grafiek met de ontwikkelingen per week lijkt het aantal incidenten in de laatste week van het jaar (de week van de jaarwisseling 2020-2021) erg hoog. Als we de cijfers vergelijken met de week van de jaarwisseling 2019-2020 (week 1 2020), dan valt dit wel mee. In week 53 2020 waren er 89 geregistreerde incidenten van afsteken vuurwerk, terwijl dit in week 1 2020 83 incidenten betrof (+7%).

•

Sinds de start van de coronapandemie zien we een stijging van het aantal incidenten van overlast door verwarde personen. Van week 11 t/m 53 waren er 933 tegenover 663 incidenten in week 11 t/m 52 2019, een toename van 41%. Positief is dat er afgelopen maand minder incidenten waren dan in december 2019 (respectievelijk 66 en 75 incidenten). De afgelopen maand vonden de meeste incidenten plaats in Binnenstad centrum (70), Hondsberg (6), Binnenstad oost (5) en Zuid (5).

•

Ook het aantal incidenten van overlast door zwervers is tijdens de coronapandemie gestegen. Sinds de start van de coronapandemie (week 11 t/m 53) waren er 555 incidenten tegenover 340 incidenten (in week 11 t/m 52) vorig jaar. Dit is een stijging van 63%. Als we de aantallen van de afgelopen maand vergelijken, dan waren er in december 2020 49 incidenten en in oktober 2019 25 incidenten. Dit is een toename van 96%. De afgelopen maand vonden de meeste incidenten plaats in de buurten Binnenstad centrum (11), de Vliert (8) en het Zand (5).

3

Tijdlijn •

Week 11:

Op maandag 9 maart roept premier Rutte Brabanders op om zoveel mogelijk thuis te blijven. Werk thuis, tenzij het echt niet anders kan. Een paar dagen later wordt heel Nederland hiertoe opgeroepen.

•

Week 12:

Op zondag 15 maart valt de beslissing om alle scholen, eet- en drinkgelegenheden en sportclubs te sluiten.

• •

Week 20: Week 23:

•

Week 27:

De basisscholen gaan weer gedeeltelijk open en er mag weer buiten gesport worden. Sinds 1 juni zijn de eet- en drinkgelegenheden en publiek toegankelijke locaties zoals musea, theaters en bios copen weer gedeeltelijk open. Het OV rijdt weer de normalen dienstregeling. Sinds 1 juli is ook binnensporten weer mogelijk. Basisscholen gaan volledig open. Horeca en publiek toegankelijke locaties mogen meer bezoekers ontvangen. In het OV mogen alle zitplaatsen gebruikt worden. Discotheken, nachtclubs en vergelijkbare dansgelegenheden blijven gesloten.

• •

Week 34: Week 40:

Maatregelen aangescherpt in privésfeer: ontvang max. 6 gasten thuis. Gedeeltelijke lockdown: o.a. ontvang max. 3 gasten thuis . Eet- en drinkgelegenheden sluiten om 22.00 uur. Sportkantines zijn gesloten, sportwedstrijden vinden plaats zonder publiek. Dringend advies tot dragen van mondkapjes.

•

•

Week 42:

Week 45:

Maatregelen aangescherpt. Sluiting eet- en drinkgelegenheden (uitgezonderd afhaal/bezorgen). Geen verkoop van alcohol en softdrugs tussen 20.00 uur en 7.00 uur. Koopavonden duren tot uiterlijk 20.00 uur (uitgezonderd levensmiddelenbranche). Tijdelijke verzwaring van gedeeltelijke lockdown: o.a. ontvang max. 2 gasten thuis. Binnen en buiten bestaat een groep uit maximaal 2 personen van verschillende huishoudens. Alle publiek toegankelijke locaties zijn gesloten. Beperkingen bij sporten vanaf 18 jaar: geen groepslessen en douches en kleedkamers zijn gesloten. Vermijd niet-noodzakelijke reizen. Aankondiging vuurwerkverbod tijdens de komende jaarwisseling. Terug naar gedeeltelijke lochdown: o.a. ontvang max. 3 gasten thuis. Publiek toegankelijke locaties mogen weer open. Sporten in groepslessen is weer toegestaan. Evenementen blijven verboden en eet- en drinkgelegenheden gesloten.

• •

Week 46: Week 47:

•

Week 49:

Sinds 1 december is het dragen van een mondkapje verplicht in alle openbare en overdekte ruimten, in het onderwijs, het openbaar vervoer en bij contactberoepen.

•

Week 51:

Vanaf 15 december gaat een harde lockdown in. Ontvang max. 2 gasten (behalve met kerst 3 gasten). Sluiting van alle niet-essentiële winkels, (niet medische) contactberoepen, publiek toegankelijke locaties, sportscholen. Vanaf 16 december sluiting basis - en middelbare scholen.

4

Ontwikkelingen gemeente ’s-Hertogenbosch 4

Wat?

W1 t/m 52

W1 t/m 53

2019

2020

Ontwikkeling w1 t/m 53 2019-2020

Ontwikkeling sinds start coronapandemie (w 11 t/m 53)

Vermogenscriminaliteit Woninginbraak Diefstal/inbraak schuur/garage e.d. Diefstal uit/vanaf motorvoertuigen

295 120 806

288 184 727

-2% +53% -10%

-8% +29% -7%

Diefstal van motorvoertuigen Diefstal fietsen

121 618

97 675

-20% +9%

-10% +3%

Diefstal bromfietsen/snorfietsen Diefstal af/uit/van overige voertuigen

281 269

170 228

-40% -15%

-39% -16%

Zakkenrollen Horizontale fraude

168 898

113 1.322

-33% +47%

-51% +62%

425 180

399 262

-6% +46%

-7% +34%

Openlijk geweld Bedreiging

98 452

53 488

-46% +8%

-62% +11%

Eenvoudige en zware mishandeling Ruzie/twist

518 2.243

428 2.451

-17% +9%

-23% +13%

Huiselijk geweld

513

468

-9%

1%

Bedrijfscriminaliteit Winkeldiefstal Diefstal/inbraak bedrijven/instellingen Geweldsdelicten

Overlast en vandalisme Burengerucht

468

603

+29%

+28%

Geluidshinder Jongerenoverlast Vernieling cq. zaakbeschadiging

1.377 848 986

2.085 1.650 1.085

+51% +95% +10%

+61% +111% +3%

Afsteken vuurwerk Overlast door verward gedrag

341 809

653 1.103

+91% +36%

+114% +41%

Overlast door zwervers Alcohol- en drugsoverlast

400 631

632 655

+58% +4%

+63% +3%

Drugsbezit/-handel

325

266

-18%

-16%

Verkeer Ongevallen

1.731

1.379

-20%

-25%

Verkeersoverlast Snelheidsovertreding

389 60

348 165

-11% +175%

-7% +192%

Onder invloed Weg overig (bv. onveilig rijgedrag, rijden zonder rijbewijs)

409 4.090

320 3.862

-22% -6%

-27% -3%

4 De ontw ikkelingen per w eek vallen voor 2020 (iets) ongunstiger uit dan voor 2019, omdat 2020 53 w eken telt en 2019 52

w eken. 5

Ontwikkelingen vermogenscriminaliteit

6

7

8

Ontwikkelingen bedrijfscriminaliteit

Ontwikkelingen geweldsdelicten

9

10

Ontwikkelingen overlast en vandalisme

11

12

13

Ontwikkelingen verkeer (op de weg) 2019 – 2020

14

15