Brief college 23 november 2021 inzake Meerjarenbegroting jeugdhulp en Wmo 2022-2025

Aan de leden van de gemeenteraad

Uw brief van :

Ref.

: Dhr. H.J. ter Steege

Uw kenmerk :

Tel.

:

Afdeling

: MO/VOLW

E-mail :

(073) 6159029 h.tersteege@s-hertogenbosch.nl

Zaaknummer : 11782142 Datum

: 23 november 2021

Onderwerp

: Meerjarenbegroting jeugdhulp en Wmo 2022-2025

Geachte raadsleden, U bent gewend dat wij u twee keer per jaar informeren over de resultaten van de Zorgmonitor. Daarbij geven wij u ook het actuele inzicht in de meerjarige financiële ontwikkelingen voor jeugdhulp en Wmo. Vanwege een vertraging in de levering van de nieuwe cijfers door het CBS, verschijnt de tweede Zorgmonitor over 2021 pas in januari 2022. Uw raad behandelt op 7 december de Marap 2021. Wij hebben u hiervoor al eerder de stukken aangeboden. Intussen hebben wij actuele informatie ontvangen die van invloed is op de meerjarenbegroting jeugdhulp en Wmo 2022-2025. Deze brief is bedoeld om u hierover te informeren. U zult zien dat het actuele beeld afwijkt van de Marap 2021. Ook is er een wijziging ten opzichte van de begroting 2022 die uw raad op 9 november 2021 heeft vastgesteld. Dit alles leidt ertoe dat we de koppeling met de Zorgmonitor eenmalig loslaten. Op 1 juni 2021 informeerden wij u voor het laatst over de meerjarige financiële ontwikkelingen voor jeugdhulp en Wmo. We gaven toen een doorkijk voor de jaren 2021-2024 (registratienummer 11048440). Op basis van de informatie op dat moment was de conclusie dat we vanaf 2023 een tekort zouden zien in het Sociaal & Zorgfonds, oplopend tot € 20,0 miljoen in 2025. Wij kunnen u nu een gunstiger beeld laten zien.

Op basis van de informatie op dit moment zien we een overschot in de reserve oplopend naar € 21,9 miljoen in 2023, daarna dalend tot € 19,8 miljoen in 2024. We verwijzen u naar de praatplaat van het Zorgbedrijf in de bijlage. We geven eerst een toelichting op de praatplaat en gaan daarna in op de achtergronden van het beeld. Vervolgens geven we een belangrijke winstwaarschuwing af en sluiten we af met een conclusie. Praatplaat We onderscheiden de volgende onderdelen: ‘Basis’, ‘Wmo licht oud’ (taken vanaf 2007), ‘Wmo licht nieuw’ (taken vanaf 2015), ‘Wmo zwaar’ (taken vanaf 2015) en ‘Jeugdhulp’ (taken vanaf 2015). We presenteren per onderdeel de inkomsten en uitgaven in meerjarenperspectief inclusief een doorkijk

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

voor de ontwikkeling van de reserve Sociaal & Zorgfonds. Alleen voor ‘Basis’ doen we dit niet, omdat dit onderdeel niet is gekoppeld aan de reserve Sociaal & Zorgfonds. Bij elk onderdeel geven we een toelichting op de verwachte ontwikkeling van de inkomsten en uitgaven. Aan de inkomstenkant hebben we rekening gehouden met de informatie uit de septembercirculaire 2021. Aan de uitgavenkant leggen we relaties met de ontwikkeling van de vraag naar jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning voor zover we die op dit moment kunnen zien binnen het Zorgbedrijf. Ook leggen we verbindingen met maatschappelijke ontwikkelingen en met landelijk en lokaal beleid. Bekostigingssystematiek p*q Aan de uitgavenkant hebben we rekening gehouden met de nieuwe bekostigingssystematiek p*q. Zoals bekend, passen we die vanaf 2022 regionaal toe voor begeleiding en dagbesteding bij ‘Wmo licht nieuw’, beschermd wonen bij ‘Wmo zwaar’ en ‘Jeugdhulp’. De doorrekening van de nieuwe bekostigingssystematiek p*q is niet meer dan een nulmeting op basis van de informatie die we van aanbieders hebben gekregen. We hebben die deels kunnen spiegelen aan onze eigen informatie. Bij de doorrekeningen is gebruik gemaakt van een set van indicatoren (i.e. aantallen voorzieningen, zorgduur en zorgzwaarte).

Op basis van deze set indicatoren gaan we met ingang van 2022 de nieuwe systematiek in de praktijk monitoren en aanscherpen. Wij verwachten u in de loop van 2022 een actualisatie te kunnen geven in de vorm van een bijgestelde doorrekening. Voor de volledigheid melden we u dat we bij de ‘p’ (prijs) zijn uitgegaan van de tarieven in de overeenkomsten met aanbieders voor 2022. De nieuwe bekostigingssystematiek p*q heeft hogere uitvoeringskosten tot gevolg. In de meerjarenbegroting hebben we hier rekening mee gehouden. Beeld Waarom is het beeld nu gunstiger dan in juni 2021? Hiervoor zijn de volgende verklaringen te geven: 1. De inkomsten voor jeugdhulp en Wmo maken sinds 2019 deel uit van de Algemene Uitkering van het Gemeentefonds. Daardoor zijn zij ook onderhevig aan de (grote) bewegingen die deze uitkering vertoont. De septembercirculaire 2021 laat positieve uitslagen zien bij ‘Wmo zwaar’ en ‘Jeugdhulp’. 2. De positieve uitslagen bij ‘Wmo zwaar’ houden verband met een aanzienlijk lagere uitname uit de Algemene Uitkering in verband met de openstelling van de Wet langdurige zorg voor psychisch kwetsbaren. In juni 2021 gingen we nog uit van een nadeel van € 4,5 miljoen. Dit is nu omgeslagen in een structureel voordeel van € 0,8 miljoen vanaf 2022. 3. De positieve uitslagen bij ‘Jeugdhulp’ houden verband met de tijdelijke extra rijksmiddelen die we voor dit onderdeel krijgen.

Voor 2022 ontvangen we € 11,6 miljoen en conform richtlijnen van het rijk mogen we voor 2023 € 9,5 miljoen begroten, voor 2024 € 9,0 miljoen en voor 2025 € 8,5 miljoen. Met deze tijdelijke middelen werken we op basis van de nog te publiceren landelijke Hervormingsagenda jeugd aan een lokale Hervormingsagenda jeugd. Hiermee richten we ons op het oplossen van bestaande knelpunten, het verder beperken van de uitgaven en het inrichten van een zorgstelsel dat financieel toekomstbestendig is.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

4. De praatplaat die we in juni 2021 hebben getoond was gebaseerd op de beschikbare informatie op dat moment. Er waren toen nog veel onzekerheden, met name aan de inkomstenkant. We zijn nu in staat geweest de foto aan te scherpen. Winstwaarschuwing Het beeld ziet er nu goed. Toch geven we een winstwaarschuwing af. Het blijft een momentopname. Hoewel we de komende jaren meer middelen voor het onderdeel ‘Jeugdhulp’ ontvangen, verwachten we niet dat we erop gaan overhouden. Ook met de extra middelen, zullen we de komende jaren alle zeilen moeten bijzetten om de extra vraag naar jeugdhulp binnen de begroting op te vangen. Bij de onderdelen ‘Wmo licht oud’ en ‘Wmo licht nieuw’ zien we nog steeds de aanzuigende werking van het Abonnementstarief Wmo op het zorggebruik. Ook relativeren we de doorrekening van de nieuwe p*q bekostigingssystematiek. Het gaat het om een nulmeting waarvan de waarde pas duidelijk zal worden bij de monitoring in 2022. Ook hebben we uiteraard nog geen rekening kunnen houden met nieuw rijksbeleid in het kader van de kabinetsformatie en de herijking van het gemeentefonds. De ontwikkeling van de reserve Sociaal & Zorgfonds is nu zodanig dat we in staat zijn om net als de afgelopen jaren eventuele tekorten de komende jaren af te dekken. Ons doel is de reserve zo stabiel mogelijk te houden.

Doorkijk Hoewel er nog onzekerheden zijn, verwachten we dat ons gemeentelijk Zorgbedrijf er de komende jaren financieel gezond voor staat. Dit betekent niet dat we nu achterover kunnen leunen. Er is nog volop werk aan de winkel bij het transformeren van de jeugdhulp en de maatschappelijke ondersteuning. Zo staan we nog voor forse opgaven waar het gaat om het terugdringen van onze wachttijden en de wachtlijsten bij onze aanbieders, het verbeteren van de toegang tot en de kwaliteit van de jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning, de samenwerking met het onderwijs, de medische en langdurige zorg en de aanpassingen in het regionale zorglandschap (specialistische jeugdhulp, beschermd wonen en maatschappelijke opvang). Naar aanleiding van de landelijke kinderopvangtoeslagaffaire zullen we ons als lokale overheid ook de vraag moeten stellen hoe we de menselijke maat in onze dienstverlening nog meer voorop kunnen stellen. Bovendien krijgen we in toenemende mate te maken met problemen op de arbeidsmarkt. Nu al zou een op de vier personen in de zorg moeten werken om de zorgbehoefte op te kunnen vangen. Dit vraagstuk wordt alleen maar groter en urgenter. Inmiddels merken we dat het voor de door ons gecontracteerde aanbieders en voor ons Zorgbedrijf steeds lastiger wordt om vacatures voor uitvoerende professionals in te vullen.

Om deze uitdagingen aan te kunnen gaan is een gezonde financiële basis van het Zorgbedrijf belangrijk. We zien de komende jaren daarom met vertrouwen tegemoet. We blijven ons inspannen om onze inwoners continuïteit van zorg te bieden, terwijl we ondertussen samen met onze partners blijven doorwerken aan de transformatie van de jeugdhulp en de maatschappelijke ondersteuning. Alleen op die manier zijn we in staat om onze inwoners naar vermogen te laten meedoen in de samenleving. Een samenleving waarin mensen gezond leven, gelijke kansen ervaren en hun talenten maximaal kunnen ontwikkelen. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch,

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlage: praatplaat meerjarenbegroting jeugdhulp en Wmo 2022-2025

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704