Brief college 10 december 2024 over Beleidsregels bijzondere bijstand 2025
Tekst van het document
Aan de leden van de gemeenteraad
Uw brief van
:
Ref.
: P.Deiman
Uw kenmerk
:
Tel.
: (06) 2717 6987
Afdeling
: MO/FD
: p.deiman@s-hertogenbosch.nl
Zaaknummer
: 17118103
Bijlage(n)
: -
Datum
: 10 december 2024
Onderwerp
: Beleidsregels bijzondere bijstand 2025 ‘s-Hertogenbosch
Geachte leden van de gemeenteraad, Het college heeft de ambitie om de bestaanszekerheid van inwoners te versterken, onder andere door niet-gebruik van onze ondersteuning tegen te gaan, daarom zetten we als college hiervoor € 4 miljoen extra in tijdens deze bestuursperiode. Dit heeft onder meer tot resultaat dat Eerste Hulp Bij
Geldzaken vorig jaar 2227 inwoners kon ondersteunen, dat 6422 inwoners gebruik maakten van bijzondere bijstand en 2910 kinderen werden ondersteund bij het uitoefenen van een sport of het volgen van onderwijs via onze kindregelingen. Onze dienstverlening staat, en we proberen nog
meer inwoners te bereiken door ons beleid en onze processen te vereenvoudigen waar dat kan. Uw raad heeft ons in de motie ‘Versimpel de armoederegelingen’ (aangenomen tijdens de Begrotingsraad op 13 november jl.) opgeroepen om in dit kader de complexiteit van de aanvraagprocedure van de bijzondere bijstand tegen het licht te houden en te onderzoeken welke verbeteringen op korte termijn doorgevoerd kunnen worden. Met het collegevoorstel Beleidsregels Bijzondere bijstand 2025 geven we direct gehoor aan deze oproep en doen we de motie af. Met de gewijzigde beleidsregels bereiken we een aantal doelstellingen: We maken het makkelijker voor inwoners om een aanvraag te doen want we vragen minder bewijsstukken op. Hiermee verlagen we voor inwoners de drempel om financiële hulp te vragen. Daarnaast gebruiken we het geïndexeerde budget voor bijzondere bijstand dat door uw raad in de begroting 2025 is vastgesteld om ook de verstrekkingen aan inwoners te indexeren. Deze indexatie wordt vanaf nu jaarlijks toegepast. Op deze manier ondersteunen we onze inwoners bij de stijgende kosten van het bestaan.
Verder stimuleren we het aangaan van een minnelijke schuldregeling door ook inwoners in een minnelijk schuldentraject altijd recht te geven op bijzondere bijstand en ten slotte vereenvoudigen we het taalgebruik van onze beleidsregels zodat inwoners beter in staat zijn om te begrijpen waar ze recht op hebben. Met deze brief informeren we u over deze ontwikkelingen. Vereenvoudiging van het aanvraagproces voor bijzondere bijstand Onze bijzondere bijstand is het laatste vangnet voor inwoners die in financiële problemen komen. Via deze weg ondersteunen we inwoners met onverwachte en noodzakelijke kosten die ze zelf tijdelijk niet kunnen dragen. Het kan hier gaan om zeer diverse soorten kosten, bijvoorbeeld kosten voor rechtsbijstand, een noodzakelijke verhuizing of de kosten voor een bewindvoerder of mentor. Het
www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704
recht op de bijzondere bijstand vloeit voort uit de Participatiewet, wij voeren deze wet als gemeente uit. De Participatiewet is een strikte wet en inwoners moeten hierbinnen aan veel voorwaarden voldoen. Toch is er binnen deze wet enige beleidsvrijheid voor gemeenten en wij gebruiken deze ruimte nu om het proces waar mogelijk te versimpelen. We vragen minder bewijsstukken op en houden geen rekening met nog te ontvangen betalingen zoals vakantiegeld (ten gunste van de inwoner). Hierdoor wordt de drempel om een aanvraag te doen lager en hopen we het bereik verder te vergroten. Draagkracht Bij het berekenen van het recht op bijzondere bijstand kijken we naar het inkomen en vermogen van de aanvrager. Voor het recht op bijzondere bijstand bestaat namelijk geen harde inkomensgrens. Op basis van dit inkomen en vermogen stellen we vast of inwoners middelen hebben om zelf een deel van de kosten te kunnen betalen. Wij hebben altijd geprobeerd om dit voor iedere inwoner zo precies mogelijk te berekenen. Ons huidige beleid houdt daarom bij die vaststelling rekening met een lange lijst aan individuele omstandigheden. Dit leidt tot ingewikkelde berekeningen en veel benodigde bewijsstukken. Daarom vereenvoudigen we de draagkrachtregels: We berekenen niet langer voor iedereen individueel hoe landelijke toeslagen zoals huur- en zorgtoeslag het inkomen beïnvloeden.
Ook houden we, ten gunste van de inwoner, geen rekening met uitgesteld inkomen zoals een dertiende maand of vakantiegeld. Om te voorkomen dat aanvragers erop achteruitgaan door minder nauwkeurige berekeningen, verhogen we de inkomstenvrijlatingen voor alle aanvragen. We laten voor alleenstaanden 150 euro en voor gezinnen 300 euro boven de bijstandsnorm vrij. Deze vereenvoudigingen maken het voor inwoners makkelijker om een aanvraag te doen en maken onze beoordeling daarnaast begrijpelijker. Voor onze professionals wordt het makkelijker om deze aanvragen te beoordelen, waardoor we aanvragen sneller af kunnen handelen. Inwoners die bij inwerkingtreding van het nieuwe beleid reeds een aanvraag hebben ingediend maken automatisch gebruik van de overgangsregeling, waarbij we de voor hen meest gunstige methode hanteren om hun recht op bijzondere bijstand te berekenen. Indexeren van de verstrekkingen In de begroting 2025 die uw raad op 13 november 2024 heeft vastgesteld is het budget voor bijzondere bijstand geïndexeerd. We gebruiken deze budgettaire ruimte om ook de verstrekkingen aan inwoners structureel te kunnen indexeren. Dit doen we ieder jaar met het door de gemeente vastgestelde indexatiepercentage. Zo verhogen we bijvoorbeeld de maandelijkse bijdrage aan de aanvullende pakketten van de collectieve zorgverzekering via de gemeente, de gemeentepolis.
Ook stijgt de bijdrage voor het deelnemen aan sport en cultuur en stijgen onder meer de bijdragen bij het inrichten van een woning in het geval van een noodzakelijke verhuizing. Overige aanpassingen Met deze nieuwe beleidsregels bijzondere bijstand passen we nog een aantal andere zaken aan. Ook inwoners met een minnelijk schuldentraject hebben voortaan recht op bijzondere bijstand, ongeacht hun inkomen. We willen dat inwoners met problematische schulden hun schulden kunnen oplossen met een schuldregeling, zonder dat dit negatieve gevolgen heeft. Daarom krijgen deze inwoners net als inwoners uit een wettelijke schuldregeling, altijd recht op bijzondere bijstand.
www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704
Daarnaast verlengen we de termijn waarin we de tegemoetkoming voor slachtoffers van de toeslagenaffaire niet meetellen bij het inkomen of vermogen bij een aanvraag bijzondere bijstand tot 2029. Op deze manier blijven we garanderen dat een tegemoetkoming die slachtoffers van de toeslagenaffaire ontvangen voor het leed dat hen is aangedaan, niet van invloed is op de hoogte van de bijzondere bijstand die ze kunnen ontvangen. Ten slotte hebben we het taalgebruik in ons beleid vereenvoudigd, zodat inwoners beter in staat zijn om zelf na te gaan waar ze recht op hebben. We hopen met deze aanpassingen een belangrijke volgende stap te hebben gezet om het niet-gebruik van onze regelingen te verminderen. We zijn daarom blij met het positieve advies van de Cliëntenraad Participatiewet en houden bij toekomstige wijzigingen in het armoedebeleid hun aandachtspunten in gedachten. We willen namelijk dat inwoners altijd een beroep op onze ondersteuning kunnen doen in een geval van financiële nood. We blijven ons wel zeer bewust van de beperkte mogelijkheden die wij als gemeente hebben om structureel iets in de daadwerkelijke inkomenssituatie van onze inwoners te veranderen. Deze beleidsverantwoordelijkheid ligt echt bij de Rijksoverheid. Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch,
De gemeentesecretaris,
De burgemeester,
drs. B. van der Ploeg
drs. J.M.L.N. Mikkers
www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704