Bijlage Bestuurlijk verloop Vrienden op de Fiets problematiek

Bijlage bij MOTIE: Meldingsplicht Vrienden op de Fiets Problema ek Vrienden op de fiets Inleiding Deze ‘problema ek’ kent een lange geschiedenis die al begint in 2015. Bij I&O 18-11-2024 werd deze kwes e opnieuw aangekaart. In deze no e staan de poli eke handelingen vanaf 2021 op een rijtje. Voor de deelnemers van Vrienden op de Fiets is het in essen e frustrerend dat zij een op een gelijkgesteld worden met een volwaardige B&B een daarom een omgevingvergunning moeten aanvragen waarvoor ze € 385,- moeten betalen. Ook moeten zij toeristenbelas ng betalen maar daar hebben ze geen bezwaar tegen. Uit de gesprekken die we (M.F. Claessen, IJ. Samshuijzen en R. Mees) gevoerd hebben met een aantal deelnemers aan Vrienden op de Fiets uit onze stad blijkt dat het aanvragen van een omgevingsvergunning een barriére vormt, daarmee wordt onze stad voor de fietslie ebber minder aantrekkelijk. Bestuurlijk verloop

Gemeenteraad 18 mei 2021 Vragenhalfuurtje Logement Vrienden op de Fiets te Bokhoven Inleiding Op 24 april jongstleden bericht het Brabants Dagblad dat er in Bokhoven niet langer overnach ngen mogen plaatsvinden door de leden van de vereniging Vrienden op de Fiets. Het BD bericht: “Sinds begin 2019 stelden Ineke van Laake en Hans Drost hun tuinhuisje beschikbaar als overnach ngsplek voor leden van de vereniging Vrienden op de Fiets. Ze hadden het bouwvallige huisje een paar jaar daarvoor gehad van een buurvrouw. In 2019 maakten er 19 fietsers en wandelaars gebruik van. Vorig jaar waren er 26 overnach ngen. Tot het ineens niet meer mocht van de gemeente: ,,Ze zien ons als een Bed & Breakfast en vinden dat we een omgevingsvergunning nodig hebben”, zegt Ineke verontwaardigd. ,,Maar we zijn geen B & B en willen dat ook niet zijn. We zijn niet commercieel, alleen leden van de vereniging kunnen hier terecht. We vragen alleen een kostendekkend tarief van 22,50 euro, dat is vastgesteld door de vereniging”. Uit navraag blijkt dat de eigenaren van het logement van Vrienden op de Fiets in Bokhoven op 11-92019 zijn benaderd voor deelname een “Onderzoek toeristenbelas ng gemeente ’s Hertogenbosch”.

Vervolgens is hen te verstaan gegeven dat zij gezien worden als B&B en ook verplicht zijn een omgevingsvergunning aan te vragen; De eigenaren hebben vervolgens een omgevingsvergunning aangevraagd, die vervolgens (ook in bezwaar) is afgewezen. Bovenstaande berichtgeving lijkt in tegenspraak met hetgeen de raad bij mo e op 22 september 2015 hee uitgesproken en lijkt eveneens in tegenspraak met de eerdere reac e van het college op deze mo e. In de mo e Vrienden op de Fiets die bij de behandeling van het Raadsvoorstel Beleidskader hotels en par culiere logiesaccommoda es is aangenomen spreekt de gemeenteraad uit dat: “Het de voorkeur hee om voor niet commerciële verhuur van kamers geen omgevings vergunning te eisen.” In de mo e werd het college verzocht om: “In het door het College voorgestelde onderzoek ook de mogelijkheid te onderzoeken om geen omgevingsvergunning te eisen voor ini a even als Vrienden op de Fiets, mist de kamerverhuur

1

beperkt blij tot een nader te bepalen maximum”; Bij brief van 22 maart 2017 reageert het college over haar nadere onderzoek, met de volgende relevante passage: Omgevingswet “Op dit moment wordt op na onaal niveau gewerkt aan invoering van de Omgevingswet. Die zal naar verwach ng in 2019 in werking treden. De nieuwe wet beoogt onder andere meer flexibiliteit te bieden. Wellicht dat de wet mogelijkheden voor een oplossing gaat bieden. Zo kan op basis van de nieuwe wet een meldingsplicht in plaats van een vergunningsplicht in het leven worden geroepen. Daarmee houdt de gemeente zicht op het aantal B&B’s. Wij zullen bij de introduc e van de Omgevingswet bezien in hoeverre we bovenstaande lijn kunnen realiseren. In de tussen jd gaan we uit van een status quo voor de Bossche situa e. Feitelijk betekent dit voortze ng van onze handelwijze in de afgelopen jaren. Er hebben zich in die periode geen handhavingskwes es rond VodF-adressen voorgedaan. Aan dit onderwerp is in het Handhavingsuitvoeringsprogramma 2017 geen prioriteit is gegeven. Reac e bestuur VodF Wij hebben het s ch ngsbestuur van VodF de bovenstaande af- en overwegingen voorgelegd. De voorzi er, ir E.H. Limborgh, laat weten het zeer te waarderen dat de gemeente tot een oplossing tracht te komen.

Men kan zich vinden in de status quo, waarbij men bepleit handhaving geen prioriteit te geven.” Vragen Bovenstaande brengt ons tot de volgende vragen: 1. Is bij het handelen van de gemeente om een omgevingsvergunning te eisen voor de logementen rekening gehouden met de aangenomen mo e van 22 september 2015 en de door het college beloofde gedragslijn hieromtrent? Zo ja, hoe verhoudt zich de gemeentelijke opstelling zoals verwoord in de inleiding dan tot de aangenomen mo e en brief van het college hieromtrent? 2. Zo nee, is het college bereid om alsnog conform de aangenomen mo e en beloofde gedragslijn te handelen zodat logementen binnen een door het college te bepalen maximum kunnen plaatsvinden zonder omgevingsvergunning? Paul Kagie, Lee aar ‘s-Hertogenbosch Cecile Visscher SP Wil Hoeben De Bossche Groenen Sjef van Creij gewoon ge-DREVEN Ralph Geers VVD Alexander van Ha em PVV De heer KAGIE: Ja voorzi er, op 24 april jl. berich e het Brabants Dagblad dat leden van de vereniging Vrienden op de Fiets niet meer in het logement Vrienden op de Fiets in Bokhoven mogen overnachten. Wij waren verbaasd omdat wij dachten dat deze kwes e in 2015 was geregeld na de raadsuitspraak bij de behandeling van het raadsvoorstel over de hotel- en logiesaccommoda es en de posi eve reac e van het college.

Die uitspraak van de raad was een gevolg van de indiening van een mo e van GroenLinks om als volgt te gaan handelen: 'het de voorkeur hee om voor nietcommerciële verhuur van kamers geen omgevingsvergunning te eisen'. Het college reageerde daar posi ef op en het zou in afwach ng van de Omgevingswet gaan werken aan een soort gedoogconstruc e. Toen werd nog verondersteld dat die in 2019 ingevoerd zou worden, maar inmiddels is het 2021 en het gaat nog wel een jdje duren. Voor het Bokhovense logement loopt het net even anders, als gevolg van een onderzoek naar de toeristenbelas ng in de gemeente 'sHertogenbosch wordt de eigenaren door medewerkers van de gemeente te verstaan gegeven dat zij

2

gezien worden als een Bed and Breakfast en dat ze verplicht zijn een omgevingsvergunning aan te vragen. Het is posi ef dat de gemeente achter de schermen integraal handelt, toeristenbelas ng, onderzoek en vervolgens wordt geschakeld op de omgevingsvergunning, maar het zou mooi zijn als men de gedragslijn van het college had gevolgd, dat wil zeggen geen omgevingsvergunning aan de ondernemers vragen. Dat brengt ons bij de vragen van De Bossche Groenen, de SP, de PVV, gewoon ge-DREVEN, de VVD en Lee aar 's-Hertogenbosch: - Is bij het handelen van de gemeente om een omgevingsvergunning te eisen voor het logement te Bokhoven rekening gehouden met de aangenomen mo e van 22 september 2015 en de door het college beloofde gedragslijn hieromtrent? Zo ja, hoe verhoudt zich de gemeentelijke opstelling zoals verwoord in de inleiding dan tot de aangenomen mo e en de brief van het college hieromtrent? - Zo nee, is het college bereid om alsnog conform de aangenomen mo e en de beloofde gedragslijn te handelen? Wethouder HOSKAM: Dank voor de vragen. Het bracht wel wat herinneringen met zich mee, maar we gaan het oplossen. Het belangrijkste antwoord op vraag 2 is: we gaan het oplossen, we gaan kijken hoe we deze mensen in een soort gedoogconstruc e in staat kunnen stellen om het beroep uit te oefenen dat ze graag uitoefenen.

Er lag 1,5 jaar tussen het indienen van de mo e en de beantwoording omdat wij bij de ac viteit geen onderscheid kunnen maken tussen commercieel en niet-commercieel verhuur. Iemand die € 250 voor een kamer vraagt, zei 'ik ben ook niet commercieel bezig'. Dat was een probleem dat we moesten oplossen en het tweede was dat het dagencriterium ook weinig soelaas bood. Toen dachten we een uitweg gevonden te hebben in de Omgevingswet, maar die Omgevingswet is nog steeds niet ingevoerd. Dit gaan we via een gedoogconstruc e oplossen, maar dat neemt niet weg dat de ac viteit nu en in de toekomst ook gewoon vergunningplich g is. Als de Omgevingswet wordt ingevoerd hopen we dat te kunnen ondervangen met een meldingsplicht, zodat de lasten zo laag mogelijk worden gehouden. Een andere construc e is helaas niet mogelijk. De heer KAGIE: Dank voor het antwoord van de wethouder, hij gaat werken aan een gedoogconstruc e, maar ik begrijp even niet dat dan toch de vergunningplicht boven de markt blij hangen. Ik begreep wel dat het de bedoeling is dat er een soort meldplicht zou zijn, dat het in een logboek wordt vastgelegd als mensen daar overnachten en dat dit ook gemeld wordt. Ik kan het volgen als u dat bedoelt.

De heer VAN CREIJ: De wethouder gaf in de inleiding aan dat hij het ziet als een beroep en ik hoop dat dit een verspreking was want deze mensen doen het hobbyma g en als u straks wilt gedogen zit er wel een verschil in of het een beroep of een hobby is. Wethouder HOSKAM: Het onderscheid tussen commercieel en niet-commercieel kan ik juridisch gezien niet maken omdat dit niet in de hoogte van het bedrag zit. Daarom hebben we des jds zo lang gepuzzeld en zijn we ook in overleg getreden met Vrienden van de Fiets om te kijken hoe we het zo gemakkelijk mogelijk kunnen maken. Toen kwamen we erop uit dat de Omgevingswet de mogelijkheid zou bieden om het via een melding te doen, dat hee voor ons het voordeel dat we ook ons ac viteitenbestand op orde hebben. Uw raad hee ook aangedrongen op veiligheid van Bed and Breakfasts en overnach ngsfaciliteiten en daar zit die spanning in. De Omgevingswet laat op zich wachten en die meldingsplicht is er niet gekomen. Dan komt er een controle en dan is er inderdaad een foute signalering gemaakt want dan is erop gewezen dat ze een vergunning moeten aanvragen terwijl, als het via Economische Zaken was binnengekomen, er een gedoogbeschikking was afgegeven. Daarvoor is ook in de ambtelijke organisa e aandacht gevraagd en we gaan nu ook even kijken hoe we dit bijzondere geval kunnen rechtbreien.

Ik denk dat dit via een gedoogconstruc e gaat tot de Omgevingswet ingaat want dan gaan we opnieuw kijken hoe we hiermee moeten omgaan.

Gemeenteraad 16 mei 2023 3

Vragenhalfuurtje Vrienden op de fiets Op 18 mei 2021 hebben de frac es van SP, BG, VVD, PVV en gG vragen gesteld in het vragenhalfuurtje over het wel en wee met betrekking tot Vrienden van de Fiets. Tijdens de beantwoording van deze vragen hee voormalig wethouder Hoskam aangegeven dat er een oplossing zou komen via een gedoogconstruc e en dat de invoering van de omgevingswet wellicht de sleutel was om te komen tot een oplossing. Gelet op de ingekomen brieven van de vorige raadsvergadering, Vrienden van de Fiets uit Bokhoven en de berichtgeving van het Brabants Dagblad van afgelopen maandag 15 mei, hebben wij de volgende vraag; Wat is de stand van zaken van hetgeen de wethouder hee toegezegd? Namens de frac es De Bossche Groenen, Will Hoeben Lee aar ‘s-Hertogenbosch, Paul Kagie gewoon ge-DREVEN, Sjef van Creij De heer VAN CREIJ: Deze soap van Vrienden van de Fiets begon in 2015 met een mo e van GroenLinks en in 2021 hebben Lee aar ’s-Hertogenbosch, de SP, De Bossche Groenen, de VVD, de PVV en gewoon ge DREVEN hier vragen over gesteld. Dat ging toen over het hobbyma g beschikbaar stellen van een slaaploca e in Bokhoven. Wethouder Hoskam was daar toen heel duidelijk in, er zou tot de invoering van de Omgevingswet worden gedoogd, die Omgevingswet is uitgesteld maar de berichtgeving van 15 mei jl.

in de krant en de eerder binnengekomen brieven hierover hebben ons genoodzaakt te vragen wat de actuele stand van zaken van de toezegging van de wethouder is. Wethouder RALPH GEERS: Ik ken deze casus vanuit het verleden en ik ken toevallig een van de vragenstellers uit 2021 redelijk goed. Op dat moment hebben we nieuwe kaders voor hotels en logies vastgesteld, waarbij we onder andere randvoorwaarden gesteld wat betre veiligheid, bijvoorbeeld geen aparte ingang en een maximaal aantal kamers per woning. Bij de casus die op dat moment in Bokhoven speelde, ging het om een zelfstandige eenheid die niet aan die kaders voldeed en daarmee een afwijzing zou krijgen. Het college snapte dat daar aandacht voor werd gevraagd, wij hebben toen een gedoogbrief naar die mensen gestuurd en in dat geval hebben we gezegd: er zal vanuit ons geen ini a ef komen, maar mocht iemand uit de omgeving wel om handhaving vragen dan moeten we dat opnieuw beoordelen. Met die gedoogbrief hebben we de toezegging van het college op dat moment uitgevoerd. Als u naar het hele betoog van mijn voorganger Hoskam luistert dan schetst hij daarmee ook de uitdagingen die we voor de toekomst hebben omdat je namelijk een weging moet maken, uw raad hee deze discussie ook over de toeristenbelas ng gevoerd, tussen wat wel en niet commercieel is en wanneer verhuur een Bed and Breakfast is.

Daarom hebben wij conform de uitspraak van de raad in 2017 in de afdoening gezegd dat we kijken wat er mogelijk is, maar dat we wel rechtszekerheid willen bieden en het niet te ingewikkeld willen maken. Tegelijker jd kan betaalde logies, of het nu een Bed and Breakfast of Vrienden op de Fiets is, impact op de omgeving hebben. Dus wil je de omgeving als het gaat om geluid of overlast, parkeeroverlast is anders dan auto-overlast als je er een Bed and Breakfast van maakt… Dat vraagt wel dat we ook serieus moeten kijken naar de impact op de omgeving. Wij snappen dat er door een vastgesteld bedrag dat die mensen aan leden van Vrienden op de Fiets vragen een verschil met zich meebrengt, maar tegelijker jd willen we wel iedereen gelijk behandelen en we hebben we de afgelopen jaren omgevingsvergunningen aan deelnemers aan Vrienden op de Fiets verleend. Dus je zou een regel in het Omgevingsplan kunnen opnemen waarin je naar een meldplicht gaat, maar dat kun je niet a akenen tot alleen Vrienden op de Fiets, dan zit je met logies in het algemeen en dan is het las g te bepalen wanneer het Vrienden op de Fiets of een Bed and Breakfast is en hoe je de impact op de omgeving duidt. Het streven is om het zo gemakkelijk te maken, maar we willen ook voorkomen dat we met een simpele gedachte veel onrust in de omgeving creëren.

We zien dat daar gebruik van wordt gemaakt en dat het aanvragen van een Omgevingswet voor zowel de omgeving als voor de gebruiker de meeste rechtszekerheid biedt.

4

Mevrouw VISSCHER: Ik zit er toch een beetje mee dat mensen die vriendelijk hun huis ter beschikking stellen en daar een onkostenvergoeding voor vragen… Wij kunnen allemaal zien dat dit geen commerciële opzet is en geen commerciële uitbater zal het voor bijvoorbeeld maximaal € 30 per overnach ng doen. Je kunt het op die manier a akenen want het is wel erg zuur dat mensen die hun huis niet commercieel ter beschikking stellen op deze manier eigenlijk heel veel last van deze we en ondervinden. Ik denk dat het niet de bedoeling van de gemeente is om dat onmogelijk te maken. De heer VAN CREIJ: Dank voor het uitgebreide antwoord. Hij zei dat de bezoekers van zo'n Bed and Breakfast overlast veroorzaken door een auto, maar de Vrienden op de Fiets komen niet met een auto en de impact op de omgeving is nihil. Ik hoorde ook over de omgevingsvergunning, is er iets te doen aan het kostenplaatje, dat mensen daar op de een of andere manier van kunnen worden vrijgesteld, dat ze het wel doen, maar... Tot zover. Wethouder RALPH GEERS: De complexiteit is dat het aanbieden van betaalde logies in een woning een ac viteit is waarvoor je wel of geen vergunning afgee , dus zonder inkleuring en daarmee hebben wij de afgelopen periode geworsteld.

Dat is eigenlijk precies de worsteling van mevrouw Visscher van de SP, in de prak jk is er echt wel verschil tussen mensen die het erbij doen omdat ze bijvoorbeeld op lee ijd of alleen zijn en het goed is voor hun sociale contacten en anderen, maar juridisch gezien is dat verschil in verband met de rechtsgelijkheid niet te maken, wij kunnen in ons bestemmingsplan geen regels opnemen over dat er tot een bepaalde prijs van een kamer wel of geen vergunning nodig is. Om het zuiver te houden, moeten we wel met een omgevingsvergunning werken, maar we kijken con nu of we het kunnen versimpelen want ik schrok ook van het krantenar kel, dat is fors bedrag. Tegelijker jd is dat nu het bedrag en gaan we rich ng de Omgevingswet die regels op termijn ook bekijken, we kijken hoe we slimmer en effec ever kunnen werken en hopelijk kunnen dan ook de lasten omlaag, maar dat kan ik niet garanderen omdat er ook gewoon allerlei onderzoeken et cetera moeten worden gedaan.

Gemeenteraad 6 juni 2023 Mo e 25: fietsvriendelijk tarief “Vrienden van de Fiets” De gemeenteraad van ’s-Hertogenbosch, in vergadering bijeen op dinsdag 6 Juni, gehoord de beraadslaging over het raadsvoorstel ‘Voorjaarsnota 2024’, Overwegende dat; • “Vrienden van de Fiets” een non commercieel ini a ef is. • “Vrienden van de Fiets” al vanaf 2015 op de poli eke agenda staat ( aangenomen mo e GL ) • Op 18 mei 2021 er wederom aandacht is gevraag in de gemeenteraad ( SP, VVD, LH, BG, PVV en gG) voor deze “Vrienden van de fiets”. • De verhoogde toeristenbelas ng de kosten voor bezoekers al onevenredig zijn verhoogd. • “Vrienden van de Fiets” een leuke en milieuvriendelijke vorm van toerisme is. Spreekt uit dat; • “Vrienden van de Fiets” volgens de gemeenteraad van ‘s-Hertogenbosch een ini a ef is met een non profit doelstelling; en dit ook verder zo juridisch behandeld moet worden. • Dat er voor “Vrienden van de Fiets” een uitzondering op de omgevingsvergunning gemaakt moet worden. Verzoek het College; • Indien noodzakelijk een proces te voeren (zo nodig, in samenspraak met het VNG ) om mogelijk te maken dat ini a even als “Vrienden van de Fiets” kunnen blijven zonder het

5

heffen van omgevingsvergunning belas ng/ heffing. Sjef van Creij gewoon ge-DREVEN René Dupuis SP Eileen Samshuijzen PvdD Alexander van Ha em PVV De heer VAN CREIJ: “Als er een toezegging van de wethouder is natuurlijk al jd want een toezegging van de wethouder is mij al jd geleerd, is meer dan een aangenomen mo e. Wat dat betre tre u mij aan uw zijde, dat wachten we gewoon even af. Dan Vrienden op de Fiets, daar hebben we het ook al vaak over gehad. Onze vraag is: college, wees nu eens niet het braafste jongetje van de klas. Bij de verslaafdenopvang in Den Dungen bleek dat het college dat niet is want daar dur het ook de randen op te zoeken. Doe dat nu ook eens voor Vrienden op de Fiets, lok maar een proefproces uit om zo'n ini a ef te ondersteunen.” RALPH GEERS: “Dan mo e 25, Fietsvriendelijk tarief Vrienden op de Fiets. Die gaan we ontraden. Twee weken geleden in het vragenhalfuurtje hebben we daar ook over gesproken, je kunt geen onderscheid maken voor non-profit. We verwachten ook van bijvoorbeeld 34 woningbouwcorpora es, die ook non-profit zijn, dat zij gewoon een Omgevingsvergunning aanvragen voor de werkzaamheden die zij doen en dat verwachten we ook van andere non-profitorganisa es voor verbouwingen et cetera die zij doen.

Tegelijker jd vinden wij het ook niet passend om onze inwoners die zoiets hebben via Vrienden op de Fiets als een soort proe onijn in een juridische procedure te betrekken, dat is niet de s jl van ons college.” Mo e 25, Fietsvriendelijk tarief 'Vrienden op de Fiets', van gewoon ge-DREVEN, SP, PvdD en PVV is door de gemeenteraad verworpen. De leden van de frac es van De Bossche Groenen (mw. Hendrickx, Hoeben, mw. Van Opdorp), SP (Dupuis, mw. Visscher), Lee aar 's-Hertogenbosch (Kagie, Mees), PvdD (mw. Samshuijzen), gewoon ge-DREVEN (Van Creij), PVV (Van Ha em), VOOR Den Bosch (Gersjes), 50PLUS (mw. Hernández) en Volt (Van Sil out) en hebben voor gestemd.

6