Bijlage 4 Zakelijke beschrijving

Onteigeningsstuk A-5: De zakelijke beschrijving.

ZAKELIJKE BESCHRIJVING Onteigeningsplan ‘Noordelijke gemeente 's-Hertogenbosch

aansluiting

Lage

Diezebrug’,

1. Aanhef Onteigening ten name van de gemeente ’s-Hertogenbosch van onroerende zaken voor de realisatie van het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’.

2. Aanleiding, nut en noodzaak werk en urgentie onteigening 2.1.

Aanleiding, nut en noodzaak

De Orthenseweg in de gemeente 's-Hertogenbosch vormt een ontsluiting van en naar het centrum van de stad. Onderdeel van deze ontsluiting is de Hoge Diezebrug, die de beide oevers van de Dieze met elkaar verbindt. De Hoge Diezebrug werd in 1939 gebouwd en is later jarenlang in gebruik geweest als onderdeel van de rijksweg A2 (Utrecht – Eindhoven). Na de omlegging van de rijksweg A2 heeft de gemeente 's-Hertogenbosch het beheer van de Hoge Diezebrug overgenomen van Rijkswaterstaat. Op de brug is vooral ruimte voor autoverkeer. Fietsers en voetgangers komen er bekaaid af. Vanwege de beroepsvaart was aanvankelijk een royale doorvaarthoogte noodzakelijk. De Hoge Diezebrug is daarom in oorsprong uitgevoerd als een ophaalbrug met aan de beide oevers steile hellingen. Sinds de aanleg van het Maximakanaal wordt de Dieze niet meer gebruikt voor de beroepsvaart en is de brug vastgezet. Vanwege de behouden gebleven steile hellingen vormt de Hoge Diezebrug een fysieke en stedenbouwkundige barrière. De gemeente wil deze barrière opheffen. Deze opheffing van de Hoge Diezebrug vormt een randvoorwaarde voor de beoogde stedelijke herontwikkeling van het gebied. In 2019 is de bouwtechnische staat van de Hoge Diezebrug door een deskundige partij beoordeeld.

Hierdoor is komen vast te staan dat de Hoge Diezebrug onderhevig is aan diverse en omvangrijke schades en gebreken, vooral aan betonnen delen, maar ook aan stalen onderdelen. Ten behoeve van de instandhouding van de brug op een korte termijn van 5 jaar, is in 2019 een tweejaarlijkse aanvullende beoordeling geadviseerd. Bovendien heeft de deskundige groot onderhoud in 2024 geadviseerd, ten behoeve van een aanvullende instandhoudingsperiode van 20 jaar. Aan dit groot onderhoud zijn omvangrijke kosten verbonden. Aangezien de opheffing van de Hoge Diezebrug een randvoorwaarde vormt voor de – nog nader uit te werken – herontwikkeling van het omliggende stedelijke gebied, beoogt de gemeente de kosten van het groot onderhoud te voorkómen. Daarvoor is het noodzakelijk dat de Hoge Diezebrug uiterlijk in het vierde kwartaal van 2026 (Q4 2026) aan het verkeerskundige gebruik wordt onttrokken, of zoveel eerder als mogelijk is. Om de Hoge Diezebrug aan het verkeerskundige gebruik te kunnen onttrekken wordt voorzien in een vervangende brug: de Lage Diezebrug. Het tracé van de Lage Diezebrug Versiedatum: 18 oktober 2023 Zakelijke beschrijving Titel IV

Pag.1

Onteigeningsstuk A-5: De zakelijke beschrijving.

komt te liggen op ongeveer 50 meter ten westen van het bestaande tracé. Door het nieuwe tracé met de Lage Diezebrug ten westen van het bestaande tracé aan te leggen, voorafgaande aan het buiten gebruik stellen (en vervolgens slopen) van de Hoge Diezebrug, wordt tijdig voorzien in een vervangend tracé zodat de verkeershinder tot een minimum wordt beperkt en de verkeersdoorstroming geborgd blijft voor het lokale, regionale en bovenregionale verkeer vanuit het noorden de stad in en naar het noorden de stad uit. De situering en het verlagen van de nieuwe brug over de Dieze als rode loper tussen de noord- en zuidoever, ondersteunt een van de hoofduitgangspunten van de ruimtelijke structuur van de gebiedsontwikkeling Bossche Stadsdelta: het creëren van een waterplein als het hart van de Bossche Stadsdelta. De Lage Diezebrug wordt daarmee beschouwd als een aanjager voor de verdere gebiedsontwikkeling Bossche Stadsdelta. De huidige Hoge Diezebrug past door zijn schaal niet bij de huidige kwaliteit van de binnenstad. De vervanging van de bestaande Hoge Diezebrug biedt kansen om de barrièrewerking van de bestaande hoge brug weg te nemen en de ruimtelijke kwaliteit van het gebied te verbeteren. De staat van onderhoud van de Hoge Diezebrug maakt het noodzakelijk om de brug op korte termijn te vervangen.

Door een lagere brug ontstaan er meer zichtlijnen tussen de historische binnenstad en het gebied van de Bossche Stadsdelta. Ook het zicht op de Citadel wordt vergroot. Met deze zichtlijnen en door de vorm(-geving) van de Lage Diezebrug als rode loper worden stadsdelen onderling meer met elkaar verbonden en kan synergie tussen de Bossche Stadsdelta en de omliggende gebieden ontstaan. Ook ontstaat er door de nieuwe brug ruimte voor een doorlopende openbare wandel- en fietsroute langs de Dieze in het ZuidWillemspark, die de binnenstad met de Bossche Stadsdelta, EKP-terrein Noord en Brabanthallen verbindt. Voor de ontwikkeling van de Lage Diezebrug heeft de gemeenteraad van de gemeente ‘sHertogenbosch het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’ vastgesteld. De perceelsgedeelten waarvoor om aanwijzing ter onteigening wordt verzocht liggen, samen met omliggende gronden, in het plangebied van het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’. Voor de realisatie van het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’ dienen momenteel nog de op de onteigeningslijst en grondtekening opgenomen perceelsgedeelten verworven te worden. Deze perceelsgedeelten hebben betrekking op de benodigde gronden ter hoogte van de noordelijke aanlanding van de brug.

2.2.

Planning en urgentie

Gelet op de onderhoudsstaat van de bestaande Hoge Diezebrug is het noodzakelijk dat de Hoge Diezebrug uiterlijk in het vierde kwartaal van 2026 (2026 Q4) aan het verkeerskundige gebruik wordt onttrokken. Tot het moment van de onttrekking van de Hoge Diezebrug aan het verkeer bestaat het risico dat tussentijdse noodmaatregelen moeten worden getroffen vanwege de geconstateerde omvangrijke schades en gebreken. Dergelijke noodmaatregelen kunnen ertoe leiden dat de verkeersverbinding over de Hoge Diezebrug vroegtijdig aan het gebruik moet worden onttrokken, met alle verkeershinder van dien. De planning van de gemeente is er dan ook op gericht om uiterlijk in het derde kwartaal van 2025 (2025 Q3) – of zoveel eerder als mogelijk is – te kunnen aanvangen met de realisatie van het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’. Verder uitstel leidt in ieder geval tot extra kosten aan de Hoge Diezebrug en tot extra verkeersmaatregelen (bijvoorbeeld snelheidsbeperking of het weren van vrachtverkeer) ter ontlasting van deze brug. De gemeente staat een planning voor, inhoudende dat in het derde kwartaal van 2025 wordt gestart met de aanvang van de werkzaamheden voor de realisatie van de Lage Diezebrug. De werkzaamheden kunnen worden gestart, zodra de gemeente vrij over de benodigde gronden kan beschikken.

Uitgaande van het doorlopen van de onteigeningsprocedure is de Versiedatum: 18 oktober 2023 Zakelijke beschrijving Titel IV

Pag.2

Onteigeningsstuk A-5: De zakelijke beschrijving.

verwachting dat het bouwrijp maken van de ter onteigening aan te wijzen perceelsgedeelten zal plaatsvinden in het derde kwartaal van 2025. Daarmee zullen de werkzaamheden binnen 5 jaar na de datum van het Koninklijk Besluit tot onteigening starten. Een op het uitvoeren van het werk toegespitste planning is hieronder opgenomen. De contractvoorbereiding betreft de periode 2024 Q3 tot en met 2025 Q1. De aanbesteding zal daaropvolgend plaatsvinden in 2025 Q2. Vervolgens vindt realisatie plaats in 2025 Q3 tot en met 2027 Q1. Binnen de realisatieperiode zullen in 2025 Q3 en Q4 voorbereidende werkzaamheden worden getroffen. Vervolgens vindt de aanleg plaats in 2025 Q4 tot en met 2026 Q4. In 2026 Q4 zal ingebruikname plaatsvinden. Sloop van de bestaande brug kan dan vanaf 2026 Q4 of 2027 Q1 plaatsvinden. Daarnaast vinden in 2027 ook de afrondende werkzaamheden plaats.

2.3.

Verzoeker om onteigening

Het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’ vormt de grondslag voor dit onteigeningsverzoek. De gemeente draagt verantwoordelijkheid voor de uitvoering van het bestemmingsplan. Om deze reden is de gemeente ’s-Hertogenbosch de meest gerede partij om de Kroon te verzoeken om de op de onteigeningslijst en grondtekening opgenomen perceelsgedeelten ter onteigening aan te wijzen.

2.4.

Noodzaak tot onteigening

Voor de realisatie van het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’ dient de gemeente te beschikken over de op de onteigeningslijst en grondtekeningen opgenomen perceelsgedeelten met de grondplannummers 1, 2A en 2B. De besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid Moerasdraak B.V. is eigenaar van het perceelsgedeelte met grondplannummer 1. De gemeente is eigenaar van de perceelsgedeelten met grondplannummers 2A en 2B, zoals ook blijkt uit de kadastrale eigendomsinformatie. De perceelsgedeelten met de grondplannummers 2A en 2B zijn onderdeel van een terrein dat thans wordt gebruikt voor parkeren, van welk terrein eveneens het perceelsgedeelte met grondplannummer 1 onderdeel uitmaakt. Om er zeker van te zijn dat de gemeente tijdig over alle benodigde gronden komt te beschikken vrij van alle met betrekking tot de zaak bestaande lasten en rechten in de zin van artikel 59 lid 3 Onteigeningswet, zijn de perceelsgedeelten met de grondplannummers 2A en 2B meegenomen in het onteigeningsplan. De gemeente heeft met inachtneming van de privaatrechtelijke rechtstoestand, gestreefd om met Moerasdraak B.V. overeenstemming te bereiken over verwerving van de benodigde gronden.

De gemeente streeft ernaar om de onbelaste eigendom te verwerven van het perceelsgedeelte met grondplannummer 1, alsmede te beschikken vrij van eventuele lasten en rechten over de perceelsgedeelten met de grondplannummers 2A en 2B. De gemeente heeft aan Moerasdraak B.V. schriftelijke aanbiedingen gedaan, waarover diverse keren overleg is gevoerd. De onderhandelingen hebben tot op heden niet geleid tot minnelijke overeenstemming. Er bestaat op het moment van het verzoekbesluit ook geen zekerheid op het tijdig bereiken van overeenstemming. Gezien het bovenstaande heeft de gemeente besloten om de Kroon te verzoeken om de onderhavige gronden ter onteigening aan te wijzen. Parallel aan het voeren van de administratieve onteigeningsprocedure blijft de gemeente proberen om de onderhavige gronden alsnog minnelijk te verwerven. Hierover zijn partijen regelmatig met elkaar in gesprek.

Versiedatum: 18 oktober 2023 Zakelijke beschrijving Titel IV

Pag.3

Onteigeningsstuk A-5: De zakelijke beschrijving.

Voor het verloop van de onderhandelingen wordt verwezen naar het logboek met bijbehorende bewijsstukken, die behoren bij het onteigeningsplan. Zakelijk gerechtigden (o.a. gerechtigden op kabels en leidingen) Perceel 1103 - Resultaten erfdienstbaarhedenonderzoek (1 oktober 1838 – 23 augustus 2023). Op perceel kadastraal bekend gemeente ’s-Hertogenbosch, sectie A, nummer 1103, waarvan ten aanzien van een gedeelte om aanwijzing ter onteigening wordt verzocht (grondplannummer 1), rust een erfdienstbaarheid, inhoudende “dat op het verkochte nimmer een detailhandelsbedrijf gevestigd of uitgeoefend mag worden voor de verkoop aan particulieren van andere dan duurzame artikelen met uitzondering van artikelen welke direct verband houden met de verkoop in de autobranche, tenzij Burgemeester en Wethouders vrijstelling verlenen.” Het heersende erf is het perceel kadastraal bekend gemeente ’sHertogenbosch, sectie A, nummer 1163. De gemeente ’s-Hertogenbosch is eigenaar van het laatstgenoemde perceel. De gemeente ’s-Hertogenbosch is derhalve als zakelijk gerechtigde aan te merken. Perceel 1163 - Resultaten erfdienstbaarhedenonderzoek (1 oktober 1838 – 18 augustus 2023).

Op perceel kadastraal bekend gemeente ’s-Hertogenbosch, sectie A, nummer 1163, waarvan ten aanzien van een gedeelte om aanwijzing ter onteigening wordt verzocht (grondplannummers 2A en 2B), rust een erfdienstbaarheid van voetpad ten dienste van het perceel gemeente ’s-Hertogenbosch, sectie A, nummer 1144. Dit recht strekt zich echter niet uit tot de gronden met grondplannummers 2A en 2B. Andere zakelijke rechten en overige belanghebbenden zijn niet aangetroffen.

3. Grondslag/rechtsbasis onteigening 3.1.

Bestemmingsplan/inpassingplan

De planologische grondslag voor de onteigening is gelegen in het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’ van de gemeente ’s-Hertogenbosch. De gemeente heeft op 10 oktober 2022 het ontwerpbestemmingsplan 'Lage Diezebrug' ter inzage gelegd. Op 12 december 2023 heeft de gemeenteraad het bestemmingsplan vastgesteld. Het bestemmingsplan is ten tijde van het indienen van het verzoekbesluit tot onteigening bij de Kroon nog niet onherroepelijk. Economische uitvoerbaarheid De Lage Diezebrug is gelegen in het project (gebiedsontwikkeling) Bossche Stadsdelta en onlosmakelijk verbonden met de planning van het project Bossche Stadsdelta. De kosten van het realiseren van de Lage Diezebrug zijn opgenomen in het Structuurfonds. Het plan is derhalve economisch uitvoerbaar.

3.2.

Bestemmingen

De enkelbestemming van de ter onteigening aan te wijzen perceelsgedeelten in het bestemmingsplan 'Lage Diezebrug' is 'Verkeer'. De voor 'Verkeer' aangewezen gronden zijn hoofdzakelijk bestemd voor wegen en wegverkeer, fiets- en voetpaden en langzaam verkeer, verblijfsgebied en verblijf, verkeersvoorzieningen, groen en groenvoorzieningen, oeverbeschoeiingen, taluds en bermen, kunstwerken en kademuren.

Versiedatum: 18 oktober 2023 Zakelijke beschrijving Titel IV

Pag.4

Onteigeningsstuk A-5: De zakelijke beschrijving.

Daarnaast geldt voor de ter onteigening aan te wijzen perceelsgedeelten in het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’ de dubbelbestemming ‘Waarde - Archeologie - 1’. De voor 'Waarde - Archeologie - 1' aangewezen gronden zijn, behalve voor de daar voorkomende bestemming, mede bestemd voor de bescherming en veiligstelling van archeologische waarden en te verwachten archeologische waarden.

3.3.

Plangebied

Het plangebied van het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’ omvat de gronden waar de Lage Diezebrug wordt gerealiseerd over de Dieze inclusief de aansluitingen op de bestaande wegenstructuur aan zowel de noord- als de zuidzijde van de Dieze. Daarmee strekt het gehele plangebied zich uit van het Brugplein, over de Havendijk en Buitendijk, over de Dieze, het Werfpad tot de kruising Orthenseweg - Citadellaan. Op onderstaande figuur is de ligging van het plangebied weergegeven.

Afbeelding: ligging plangebied. Bron: verbeelding bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’

Versiedatum: 18 oktober 2023 Zakelijke beschrijving Titel IV

Pag.5

Onteigeningsstuk A-5: De zakelijke beschrijving.

4. Beschrijving/toelichting werken 4.1.

Bestaande situatie

Ter plaatse van de te ter onteigening aan te wijzen gronden, waar de aanlanding van de Lage Diezebrug is voorzien, zijn in de huidige situatie (circa) 80 parkeerplaatsen gelegen, welke bij een bedrijfsverzamelgebouw horen.

4.2.

Wijze van planuitvoering

Het bestemmingsplan ‘Lage Diezebrug’ voorziet in de realisatie van een nieuwe brug – de Lage Diezebrug – tussen de noord- en zuidoever van de Dieze. De ter onteigening aan te wijzen perceelsgedeelten zijn, samen met de omliggende gronden van de gemeente, nodig voor de realisatie van de Lage Diezebrug. Op de ter onteigening aan te wijze gronden is de noordelijke aanlanding van de brug voorzien. Dit bestaat uit een rijstrook voor tweerichtingsverkeer met fietspaden en voetgangerspaden aan beide zijden en bijbehoren. Ook geldt het uitgangspunt dat op een gedeelte van de ter onteigening aan te wijzen gronden een (deel van de) onderdoorgang van circa 10 meter is voorzien, voor een ecologische verbinding, eventueel gecombineerd met een wandelpad onder de brug met een minimale vrije hoogte van 2,5 meter.

5. Gemeente(n) De ter onteigening aan te wijzen gronden zijn gelegen in de gemeente 's-Hertogenbosch.

6. Tenaamstelling onteigening De onteigening op basis van het onteigeningsplan ‘Noordelijke aansluiting Lage Diezebrug’ zal geschieden ten name van de gemeente 's-Hertogenbosch. De onteigening zal plaatsvinden op grond van Titel IV van de Onteigeningswet.

Versiedatum: 18 oktober 2023 Zakelijke beschrijving Titel IV

Pag.6