Bijlage 4 Projectvoorstel de Bossche Stadsdelta

Bijlage 4: Projectvoorstel Structuurfonds Bossche Stadsdelta Probleemstelling en projectbeschrijving De Bossche Stadsdelta betreft een stedelijke transformatie die bestaat uit de plandelen ‘Kop van ’t Zand’ en ‘Orthenpoort Zuid’, die ter weerszijden van de Dieze liggen en het gebied rondom de Citadellaan tussen de Zuid-Willemsvaart en de Citadellaan. Het projectgebied dankt zijn naam aan het feit dat ter hoogte van het gebied de Aa, de Dommel, de Zuid-Willemsvaart en de Binnendieze samenkomen en overgaan in de Dieze. Het plandeel binnen de oevers van de vijf stromen wordt ‘het Waterplein’ genoemd. De Bossche Stadsdelta is een belangrijke schakel in het netwerk van ontmoetingsplekken tussen binnenstad, Spoorzone en Zuid-Willemspark. De Bossche Stadsdelta kan eveneens worden gezien als complementaire uitbreiding van de veelal historische binnenstad, waar naast woningen en bedrijvigheid uitdrukkelijk vorm gegeven kan worden aan thema’s als urban, ecologie, nieuwe mobiliteitsvormen en cultuur met een rauw randje.

Figuur 1: Projectgebied Bossche Stadsdelta Op 8 december 2020 heeft de raad het Gebiedsperspectief Bossche Stadsdelta vastgesteld. Het Gebiedsperspectief geeft een ruimtelijk-functionele visie voor de gebiedsontwikkeling. In de ambities voor de Bossche Stadsdelta staan de volgende drie kernwaarden centraal: 1. Voor eeuwig jong: Vernieuwende initiatieven gedijen echter het best in gebieden met een rauw randje. Kop van ‘t Zand & Orthenpoort Zuid is zo’n gebied waar volop wordt gestudeerd, geëxperimenteerd en geïnnoveerd. Dat vraagt om gebouwen en openbare ruimte die inspelen op voortdurend veranderende wensen en ideeën uit de Bossche samenleving. 2. Ruimte voor de Moerasdraak: De naam Moerasdraak refereert aan de continue strijd tussen de stad en het water. Ontwikkeling van de Bossche Stadsdelta biedt de kans om de Dieze hier veel meer ruimte te geven, zodat de waterveiligheid in onze stad én in de rest van Brabant wordt vergroot. Dit rivierdal vormt tevens de basis voor een uniek, gezond en uitdagend stadsmilieu, waar met het stijgende en zakkende water wordt geleefd. 3. Talent voor gastvrijheid: ‘s-Hertogenbosch is een warme stad die jong en oud verwelkomt. De ligging van de Bossche Stadsdelta, op slechts 300 meter van het station, is een troef. Een bourgondische benadering van mobiliteit stelt hoge eisen aan de kwaliteit van het wandel-, fiets- en vaarnetwerk.

Het gebiedsperspectief Bossche Stadsdelta heeft betrekking op alle publieke en private gronden binnen het projectgebied. De Bossche Stadsdelta kenmerkt zich momenteel door een sterk versnipperd eigendom. In het deelgebied “Kop van ’t Zand” heeft de gemeente een belangrijke eigendomspositie. Sinds 2008 is de gemeente eigenaar van het terrein van de voormalige mengvoederfabriek De Heus. Sinds 2015 is het terrein ter beschikking gesteld aan het experiment Tramkade; een tijdelijke hotspot voor urban culture, sociale innovatie en circulaire economie. Het experiment heeft een looptijd tot augustus 2025. In het deelgebied “Orthenpoort Zuid” is het gemeentelijk eigendom beperkt tot het openbaar gebied. In de Bossche Stadsdelta wil de gemeente regie voeren op de opgave, waarbij de gemeente -gelet op het versnipperd grondeigendom- nadrukkelijk de samenwerking met marktpartijen op zal zoeken. Uiteindelijk zal dit dienen te resulteren in een optimale rolverdeling tussen gemeente en marktpartijen. Financiën Na de vaststelling van het Gebiedsperspectief moet een tussenstap gezet worden. De visie moet in de komende planfase (in samenwerking met de initiatiefnemers, grondeigenaren en andere belanghebbenden) nader worden onderzocht voor wat betreft de haalbaarheid van de diverse ambities.

Dit zal gebeuren vanuit de doelstelling van een sluitende gemeentelijke grondexploitatie met inbegrip van volledig kostenverhaal en het in dat kader evenwichtig delen van lusten en lasten. Voor de realisatie van diverse ambities is de gemeente ook afhankelijk van de participatie en/of middelen (bijdragen en subsidies) van derde partijen. We zetten immers ook in op het bieden van oplossingen voor bovenlokale opgaven, die niet alleen op het bord van de gemeente dienen te liggen. Voorbeelden hiervan zijn de wateropgave, cultuur en (betaalbaar) wonen. Indien de steun van derden voor het realiseren van de ambities niet kan worden gevonden kan eventueel besloten worden ambities bij te stellen. Niet alle kosten kunnen aan de gebiedsontwikkeling worden toegerekend. Dit geldt onder andere voor kosten met betrekking tot bovenwijkse voorzieningen, die zich binnen het exploitatiegebied van de Bossche Stadsdelta voordoen. In dit verband kunnen worden benoemd: de klimaatopgave (o.a. wateropgave), de ecologische opgave en de stadsbrede verkeersopgave. Tot deze laatste categorie behoort de brug over de Dieze. De bouw van een nieuwe brug over de Dieze is (in grote mate) te beschouwen als een bovenwijkse voorziening. Door het opnemen van de kosten van bovenwijkse voorzieningen in de grondexploitatie leidt de ontwikkeling van de Bossche Stadsdelta op dit moment

niet tot een financieel sluitend verhaal. Dat is de reden om het project als nieuw project aan te dragen in het structuurfonds. In de komende haalbaarheidsfase zal inzicht verkregen moeten worden in hoeverre de grondexploitatie met inbegrip van de bovenwijkse voorzieningen financieel sluitend te maken is. De investeringskosten voor het verleggen en verlagen van de brug over de Dieze op de beoogde nieuwe locatie, zoals opgenomen in het Gebiedsperspectief zijn geraamd op een investeringsbedrag van € 10 mln. In deze investeringskosten is het slopen van de bestaande brug en het verwerven van benodigde gronden inbegrepen. In 2021 is/wordt een start gemaakt met de voorbereiding voor de nieuwe Diezebrug. Daartoe zijn -met het raadsbesluit Vaststelling Gebiedsperspectief Bossche Stadsdelta van 8 december 2020 (reg.nr. 10126475)- middelen (€ 250.000) uit het investeringsplan Constructieve Veiligheid voor Kunstwerken ter beschikking gesteld. Planning De Bossche Stadsdelta staat voor een stedelijke transformatie met een geïntegreerd programma en een mix van doelstellingen op velerlei gebied. Aangezien het een relatief groot gebied met meerdere spelers betreft, zal de realisatie van de Bossche Stadsdelta vanaf 2026 naar verwachting 10-15 jaar in beslag nemen. De realisatie van de nieuwe Diezebrug komt als vertrekpunt voor de ontwikkeling eerder aan de orde.

Ook de staat van onderhoud van de brug maakt het noodzakelijk om op korte termijn te starten om grote onderhoudsuitgaven voor te zijn. De planning is op dit moment, dat de nieuwe brug eind 2024 in gebruik dient te worden genomen. Dit betekent, dat de realisatie van de nieuwe brug in Q3/Q4 2023 gestart moet worden. Voorafgaand aan de realisatie dient de aanbesteding in Q1 2023 te worden opgestart en eind Q2 te worden afgerond.