CConstaterende dat's-Hertogenbosch
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2) VRBN Ontwerp Programmabegroting 2024 versie 12 april

Gemeenteraad 6 juni 2023, gemeente 's-HertogenboschBij agendapunt: Zienswijze Programmabegroting 2024 en resultaatbestemming 2022 Veiligheidsregio Brabant-Noord19.219 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Aantal 2025

Aantal 2026

Aantal 2027

Cluster Bosch en Duin

199

199

199

199

Cluster De Meijerij

260

260

260

260

Cluster Maasland

232

232

232

232

Cluster Land van Cuijk

214

214

214

214

Totaal

905

905

905

905

Percentage overhead In onderstaand overzicht zijn de lasten per taakveld weergegeven. Ons percentage overhead is 23% in 2024. Overzicht Overhead VRBN Code 0.4 0.5 0.8 0.9 0.10 1.1 Totaal lasten

Bedragen x € 1.000

Taakveld Overhead Treasury Overige Baten en Lasten VPB Mutatie reserves Crisisbeheersing en Brandweer

2024 13.836 400

2.862 42.685

% 23% 1% 0% 0% 5% 71%

59.783

2025 14.734 645

1.373 43.325 60.077

% 25% 1% 0% 0% 2% 72%

2026 14.981 645

1.154 44.025 60.805

% 25% 1% 0% 0% 2% 72%

2027 15.007 732

1.154 44.649

% 24% 1% 0% 0% 2% 73%

61.542

Rechtmatigheidsverantwoording Het Dagelijks Bestuur is verantwoordelijk voor het rechtmatig tot stand komen van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties, in overeenstemming met de begroting en met de relevante wet- en regelgeving. Tot en met 2022 bracht de accountant hierover verslag uit. Met ingang van verslagjaar 2023 dient het Dagelijks Bestuur zelf een rechtmatigheidsverantwoording op te stellen, die opgenomen wordt in de jaarrekening. In de paragraaf bedrijfsvoering dient vanaf dan gerapporteerd te worden over de bevindingen boven de rapporteringstolerantie. Het bestuur heeft de grensbedragen, rapporteringstolerantie, normenkader en het in-controlplan vastgesteld. Deze dienen als basis voor de (verbijzonderde) interne controles die door de veiligheidsregio worden gedaan om de werkprocessen en de genomen interne controlemaatregelen te toetsen. Elke sector gaat een eigen deelverantwoording afgeven over de rechtmatigheid. Samen met de resultaten van de verbijzonderde interne controles resulteert dit in een rechtmatigheidsverantwoording voor de gehele veiligheidsregio.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

25

De werkwijze om te komen tot een rechtmatigheidsverantwoording is afgestemd met de accountant. In 2023 moet alleen nog de financiële- en de controleverordening worden aangepast. De accountant zal overigens ook vanaf 2023 blijven toetsen of de jaarrekening getrouw is. Oftewel, conform de realiteit. De door VRBN opgestelde rechtmatigheidsverantwoording wordt onderdeel van de jaarrekening. De accountant controleert daarmee impliciet ook de getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording van het Dagelijks Bestuur. Privacy VRBN is verantwoordelijk voor het wettig behandelen van persoonsgegevens. Dit zijn persoonsgegevens van burgers, ambtenaren en vrijwilligers. Daarbij heeft VRBN een morele plicht om de vertrouwelijkheid en gevoelige aard van deze persoonsgegevens te eerbiedigen. VRBN verwerkt geen persoonsgegevens tenzij dat noodzakelijk is. De persoonsgegevens worden onder andere gebruikt voor het beheren van incidenten, om toezicht te houden, voor relatiebeheer, werving en selectie, en de werknemersadministratie. VRBN zorgt er voor dat er altijd een grondslag is voor die verwerking, dat de betrokken persoonsgegevens niet langer worden bewaard dan noodzakelijk, en dat deze alleen met bevoegde partijen worden gedeeld. Door gepaste technische en organisatorische maatregelen te nemen zorgt VRBN er ook voor dat de persoonsgegevens adequaat beveiligd zijn.

Betrokkenen kunnen uitvoering geven aan hun rechten door te mailen met de Functionaris Gegevensbescherming. Verplichtingen uit de nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen (WGR) De aanpassingen in de wet gemeenschappelijke regelingen hebben als gevolg dat VRBN de Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Brabant-Noord zal moeten aanpassen. Ten tijde van het opstellen van deze begroting wordt gewerkt aan de planning en aan de wijze waarop een goede invulling wordt gegeven aan wat de gewijzigde WGR beoogd. Op korte termijn zal deze planning met de voorgestelde invulling ervan worden voorgelegd aan het bestuur van VRBN. Het informeren van én de betrokkenheid van de raden is daarbij een belangrijk aandachtspunt.

2.2

Financiering

De financieringsparagraaf is een onderdeel van de programmabegroting en voorgeschreven voor gemeenschappelijke regelingen, zoals VRBN. De Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet FIDO) stelt regels voor het financieringsgedrag, die binnen de veiligheidsregio zijn vertaald in een treasurystatuut. Financieringsportefeuille VRBN is externe financiering overeengekomen bij de huisbankier Bank Nederlandse Gemeenten (BNG Bank). Met de BNG bank is een krediet- en depotarrangement vastgelegd van € 3.300.000 voor de kortlopende negatieve saldi in rekening-courant. Wat betreft de financieringsbehoefte voor de financiering van de nieuwe huisvestingsprojecten is in 2022 een tweetal nieuwe langlopende leningen voor een totaal van € 36 miljoen aangetrokken ter grootte bij de BNG bank. De opname van deze leningen is gebaseerd op de investeringsplanning. Wet FIDO In de Wet FIDO worden door de overheid specifieke regels gesteld ten aanzien van de structuur van de leningen van de decentrale overheid, om zodoende de gevoeligheid voor rentefluctuaties te beperken. Hiertoe wordt een kasgeldlimiet en een renterisiconorm gehanteerd. De kasgeldlimiet stelt grenzen aan de omvang van de financiering door middel van kort vermogen (looptijd korter dan 1 jaar). Voor gemeenschappelijke regelingen is de kasgeldlimiet vastgesteld op

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

26

8,2% van de lasten van de jaarbegroting. Voor VRBN betekent dit dat de kasgeldlimiet voor 2024 is gesteld op € 4,8 miljoen (8,2% van € 59,0 miljoen). De renterisiconorm heeft tot doel om de renterisico’s op de langlopende schulden (langer dan 1 jaar) te beheersen door grenzen te stellen aan de spreiding van looptijden van de leningenportefeuille. Voor de gemeenschappelijke regeling is de renterisiconorm gesteld op 20%, met een minimumbedrag van € 2,5 miljoen. Voor VRBN betekent dit dat de renterisiconorm voor 2024 € 11,9 miljoen bedraagt (20% van € 59,0 miljoen). Op basis van de gegevens van de leningenportefeuille (zie bijlage 4.4) kan een overzicht worden samengesteld voor de renterisiconorm. Toets Renterisiconorm VRBN

bedragen * € 1.000

Jaar

2024

2025

2026

2027

Begrotingstotaal

59.382

59.431

60.158

60.808

Percentage (norm voor GR)

20,0%

20,0%

20,0%

20,0%

Renterisiconorm

11.876

11.886

12.032

12.162

Aflossingen

2.500

3.150

3.150

3.150

Renterisico

2.500

3.150

3.150

3.150

Ruimte onder renterisiconorm

9.376

8.736

8.882

9.012

Renteherzieningen

Rente De BBV voorschriften vragen om inzicht in de begroting en verantwoording van de totale rentelasten en de daaraan gekoppelde financieringsbehoefte moet inzichtelijk zijn. Daarom is in deze paragraaf ook de rentelasten, het renteresultaat, de wijze waarop rente aan investeringen en taakvelden wordt toegerekend en de financieringsbehoefte opgenomen. De rentelasten voor 2024 zijn – op basis van de structurele begroting – geraamd op € 397.290.

Rubriek A B C1 C2 C3

D1 D2 E

Renteschema 2024 Omschrijving De externe rentelasten over korte en lange financiering De externe rentebaten (idem) Saldo rentelasten en rentebaten

Bedragen in euro's

€

De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend € De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend De rentebaat van doorverstrekte leningen indien daar een specifieke lening voor is aangetrokken (=projectfinanciering), die aan betreffende taakveld moet worden toegerekend Aan taakvelden toe te rekenen externe rente Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen Totaal aan taakvelden toe te rekenen externe rente De aan taakvelden toe te rekenen externe rente (rente-omslag) Renteresultaat op het taakveld treasury

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

Bedragen in euro's

397.290 €

397.290

-

€

-

€

-

€

- €

-

€ €

- € -397.695

-397.695

€

-405

27

Schatkistbankieren Door een wetswijziging zijn alle lagere overheden vanaf eind 2013 verplicht om hun liquide middelen en beleggingen aan te houden in de schatkist van het Ministerie van Financiën en niet langer bij private instellingen, zoals banken. Voor Veiligheidsregio Brabant-Noord houdt dit in dat alle rekening-courant tegoeden en deposito’s zijn ondergebracht bij het Ministerie van Financiën. Over het saldo bij het Ministerie wordt een slechts een beperkte rentevergoeding ontvangen. De renteopbrengst over de gelden bij de schatkist zullen minimaal zijn vanwege het lage rentepercentage. Deze rentebaten worden niet in de begroting opgenomen. Een heel beperkt deel van het reguliere betalingsverkeer blijft ondergebracht bij de BNG-Bank. Hier wordt een rekening-courant aangehouden waarop een beperkt saldo aan liquide middelen mag staan. Indien het saldo van de rekening-courant boven het toegestane maximum uitkomt, dan moet dit worden afgedragen aan het Ministerie van Financiën. Bij een negatief saldo moet dit juist worden aangevuld vanuit het Ministerie van Financiën. Samenstelling vreemd vermogen Per 1 januari 2024 is de verwachte stand van de huidige geldleningen geraamd op € 56.750.000. Het betreft geldleningen welke door de Bank Nederlandse Gemeenten zijn verstrekt.

Meerjarenbalans en EMU-saldo Met het oog op een betere raming en beheersing van het EMU-saldo wordt in het nieuwe BBV een geprognosticeerde balans voorgeschreven en het meerjarig opnemen van het EMU-saldo. Beide zijn hieronder weergegeven. Meerjarenbalans Activa Materiële vaste activa Vlottende activa Totaal vaste activa Eigen vermogen Voorzieningen Vaste schulden Vlottende passiva Totaal vaste passiva

2022 46.610 13.853 60.463 15.924 4.058 33.000 7.481 60.463

2023 52.110 8.000 60.110 13.000 5.500 36.500 5.110 60.110

2024 63.188 9.000 72.188 14.000 5.500 46.000 6.688 72.188

2025 88.274 10.000 98.274 14.000 5.500 72.000 6.774 98.274

bedragen * € 1.000 2026 2027 98.154 95.315 10.000 10.000 108.154 105.315 14.000 14.000 5.500 5.500 79.000 77.000 9.654 8.815 108.154 105.315

Het balanstotaal van VRBN zal oplopen tot ruim € 105,3 miljoen in 2027. De omvang en het verloop van het balanstotaal wordt voornamelijk bepaald door de materiele vaste activa. Hier is een stijging te zien die grotendeels veroorzaakt wordt door de overdracht van de kazernes aan de veiligheidsregio en de bouw van een hooflocatie in ’s-Hertogenbosch en een nevenlocatie in Zeeland. Het eigen vermogen wordt gedurende de komende jaren afgebouwd, door de inzet van reserves. GHOR De kas- en bankmutaties van de GHOR lopen via een rekening van de GGD Hart voor Brabant en zijn daarom ook niet meegenomen in bovenstaande overzichten.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

28

2.3

Weerstandsvermogen en risicobeheersing

We kunnen ambities niet realiseren zonder risico’s te nemen. Risico’s horen bij het proces van verandering. Of een organisatie in staat is de gevolgen van de risico’s op te vangen zonder dat het beleid of de uitvoering daarvan in gevaar komt, wordt weergegeven door de ‘weerstandscapaciteit’. Onder weerstandscapaciteit verstaan we de middelen en mogelijkheden die een organisatie heeft om onverwachte, niet-begrote kosten te kunnen dekken. Het geld en de mogelijkheden bestaan uit de vrij aanwendbare algemene reserve. De benodigde weerstandscapaciteit is afhankelijk van de aard en de omvang van de risico’s waar een organisatie mee wordt geconfronteerd. Voor deze risico’s kunnen geen verzekeringen worden afgesloten of voorzieningen worden gevormd, omdat de risico’s zich niet regelmatig voordoen en niet goed meetbaar zijn. Tussen de weerstandscapaciteit en de risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen, maar die wel van betekenis kunnen zijn voor de financiële positie, bestaat dus een relatie. Deze relatie noemen we het weerstandsvermogen. In de notitie Risicomanagement en weerstandsvermogen is een methode en een proces vastgelegd waarbij ongedekte risico’s worden geïnventariseerd en beoordeeld. Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen geeft aan hoe de beschikbare weerstandscapaciteit zich verhoudt tot de benodigde capaciteit vanwege ongedekte (resterende) risico’s.

Dit wordt uitgedrukt in de weerstandsratio (benodigde capaciteit / beschikbare capaciteit). Risico-inventarisatie en benodigde weerstandscapaciteit De financiële omvang van de ongedekte risico’s wordt berekend door de kans op een gebeurtenis die een (negatief) effect heeft op de bedrijfsvoering en/of de financiële positie te vermenigvuldigen met de financiële impact (omvang) van de gebeurtenis. In de risicotabel op de volgende pagina hebben we onze belangrijkste risico’s opgenomen.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

29

Risicobedrag Nr. Risico en beheersmaatregel 1 Grotere prijsstijging overige bestaande lasten 2 Cyberincident/Datalek 3 Huisvesting - onderhoud en beheer kazernes 4 Calamiteitenkosten 5 Ziekte/ongeval/overlijden personeel 6 Opleidingskosten 7 Taakdifferentiatie brandweer 8 Tekort aan gekwalificeerd deskundig en ervaren personeel. 9 Niet verzekerde aansprakelijkheid voor handelen medewerkers veiligheidsregio 10 Eigenrisicodrager WW/WIA 11 Fiscaal risico 12 Niet verzekerde schade materiaal 13 Onvoldoende paraatheid door minder beschikbaarheid brandweerpersoneel 14 Uitval/storing/wegvallen en vernieuwen ICT 15 Fraude 16 Niet voldoen aan wet- en regelgeving 17 Pandemie 18 Regulering PFAS-schuim Totaal

Kolom VR VR BBN BBN VR BBN BBN VR

S/I* S S I I I S S S

€ € € € € € € €

Impact Kans (impact x kans) 2.040.000 25-50% € 770.000 2.500.000 20% € 500.000 1.000.000 50% € 500.000 350.000 50% € 175.000 300.000 50% € 150.000 250.000 50% € 125.000 250.000 50% € 125.000 200.000 50% € 100.000

BBN

S

€

1.000.000

10% €

100.000

VR VR BBN BBN

S I S S

€ € €

200.000 200.000 55.000 -

25% € 10% € 25% € 25%

50.000 20.000 13.750 P.M.

VR BBN VR GHOR BBN

S I I I I

25% -

P.M. P.M. P.M. P.M. P.M.

-

€

2.628.750

Vervallen / nieuwe of gewijzigde risico’s Gewijzigd – Taakdifferentiatie brandweer De impact van dit risico is verlaagd van € 1,0 miljoen naar € 125.000. Vanuit het Veiligheidsberaad is in afstemming met de Minister van Veiligheid en Justitie afgesproken om vooralsnog in te zetten op implementatie van Bouwsteen 1. Hiervoor moet nog een aantal randvoorwaarden worden ingevuld. Het primaat hiervoor ligt bij de stelselverantwoordelijke. De afweging of en wanneer de overige bouwstenen moeten worden geïmplementeerd is van latere orde. De inschatting is dat het eventuele financiële effect hiervan na 2024 komt te liggen. Gewijzigd – Indexering: grotere prijsstijging overige bestaande lasten De impact van dit risico is verhoogd naar € 770.000 voor prijsstijgingen op drie onderdelen: prijsindexering op huisvesting, prijsstijging op energie en de stijging van de personele lasten. Door de ontwikkelingen in de bouw zijn de bouwkosten van geplande nieuwbouw en renovatie gestegen. De toekomstige prijsontwikkeling blijft onzeker. Ook de kosten voor energie zijn in 2023 en latere jaren substantieel hoger dan de jaren ervoor. Wegens de hoge inflatie in de huidige conjunctuur en de daaruit volgende inzet in de CAO-onderhandelingen, bestaat een risico dat de stijging van de salarislasten de indexering van de bijdragen overschrijdt.

Toegevoegd - Cyberincident/datalek Dit risico is toegevoegd met een behoorlijke impact, gebaseerd op de incidenten die zich bij andere organisaties hebben voorgedaan. Aangepaste weergave – Huisvesting Het eerder geraamde risico onder noemer Huisvesting viel uiteen in prijsstijgingen en verborgen gebreken. Het eerste onderdeel is nu gegroepeerd met overige prijsstijgingen (1). Daarnaast blijft het

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

30

risico dat VRBN wordt geconfronteerd met onverwachte tegenvallers in het groot onderhoud (die niet in het meerjarenonderhoudsplanningen zijn meegenomen). Beschikbare weerstandscapaciteit De financiële weerstandscapaciteit bestaat uit de middelen die een organisatie heeft om de negatieve gevolgen te kunnen dekken, bijvoorbeeld reserves en bezuinigingsmogelijkheden, zonder dat dit invloed heeft op de voortzetting van het bestaand beleid. Bij VRBN bestaat de weerstandscapaciteit uit de algemene reserve. Per 31-12-2022 was de stand van de algemene reserve € 2,77 miljoen. Beoordeling weerstandsvermogen Bij een benodigde weerstandscapaciteit van € 2,63 miljoen op basis van de risico’s, komt de weerstandsratio daarmee uit op 1,05. Volgens de kwalificatie van het Nederlands Adviesbureau is de omvang van een weerstandsratio in relatie tot geïdentificeerde risico’s daarmee voldoende (boven de 1 is voldoende). Financiële kengetallen Onderstaand worden de financiële kengetallen weergegeven die op grond van het BBV moeten worden opgenomen in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. De kengetallen zijn berekend aan de hand van de meest recente meerjarengegevens en besluiten van het bestuur van de veiligheidsregio. Deze tabel wordt na afronding accountantscontrole ingevoegd voor vaststelling van de programmabegroting door het bestuur.

De netto schuldquote geeft het niveau van de schuldenlast van VRBN aan ten opzichte van de eigen middelen en geeft zodoende een indicatie in welke mate de rentelasten en aflossingen op de organisatie drukken. De schuldquote zal de komende jaren toenemen. Dit wordt veroorzaakt door het aantrekken van leningen om de investeringen in de komende jaren te kunnen financieren. Voor VRBN is er geen verschil tussen de netto schuldquote en de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen. Dit wordt veroorzaakt doordat er geen kapitaalverstrekkingen worden gedaan aan bijvoorbeeld deelnemingen, gemeenschappelijke regelingen of overige verbonden partijen. De solvabiliteitsratio geeft inzicht in het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal. Dit geeft aan in welke mate de veiligheidsregio in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. In de komende jaren zal een groot gedeelte van de reserves worden ingezet ter dekking van de exploitatie, hierdoor neemt het eigen vermogen af. Dit vormt de belangrijkste oorzaak van de daling van de solvabiliteitsratio. De structurele exploitatieruimte geeft aan of de structurele lasten gedekt worden door structurele baten en de exploitatie hiermee in evenwicht is.

Dit wordt beoordeeld door de structurele lasten, inclusief de structurele toevoegingen aan reserves, af te zetten tegen de structurele baten, inclusief de structurele onttrekkingen aan reserves. Voor de komende jaren wordt een structureel evenwicht van de exploitatie verwacht.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

31

2.4

Onderhoud kapitaalgoederen

In artikel 12 van het BBV wordt aangegeven wat de beleidskaders zijn van het onderhoud van de kapitaalgoederen, de hieruit voortvloeiende financiële consequenties en de vertaling van deze consequenties in de begroting. VRBN beschikt over een aanzienlijke omvang kapitaalgoederen1. Met het onderhoud van de kapitaalgoederen is een substantieel deel van de begroting gemoeid. Deze kapitaalgoederen bestaan uit gebouwen, materieel en voertuigen. Gebouwen Van de 38 brandweerkazernes zijn er 35 in het bezit van de veiligheidsregio. De kazernes Vught en Veghel worden gehuurd van de gemeenten en de kazerne Cromvoirt wordt particulier gehuurd. Naast de brandweerkazernes wordt gebruik gemaakt van een kantoorpand aan de Kooikersweg in ’sHertogenbosch. Om de kosten voor groot onderhoud te egaliseren, is een bestemmingsreserve groot onderhoud kazernes gevormd. We voeden deze reserve op basis van het meerjaren onderhoudsplan (MJOP) dat voor elke kazerne is opgesteld. De boekwaarde van alle panden in bezit tezamen bedraagt € 18,6 miljoen per 1 januari 2023 (exclusief onderhanden werk). Materiaal en voertuigen VRBN heeft een grote vloot aan voertuigen en ander werkmaterieel dat geregistreerd wordt in een Materieelbeheersysteem. Het onderhoud aan zowel de voertuigen als de bepakking wordt voor een deel extern gedaan en voor een deel in eigen beheer.

Er is door VRBN een bestemmingsreserve kapitaallasten ingesteld t.b.v. vervanging van materieel en materiaal.

2.5

Verbonden partijen

Er is sprake van een verbonden partij volgens het BBV als er zowel een bestuurlijk als een financieel belang is voor VRBN. Het bestuurlijk belang komt tot uitdrukking in de zeggenschap. Het financieel belang komt tot uitdrukking in het aan de verbonden partij ter beschikking gestelde bedrag. Dat is niet verhaalbaar als de verbonden partij failliet gaat, of als de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt. VRBN is een samenwerkingsverband op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen, waaraan 11 gemeenten deelnemen. Vastgelegd is dat de deelnemende gemeenten er zorg voor dragen dat de veiligheidsregio over voldoende middelen beschikt om aan zijn verplichtingen te kunnen voldoen, waarmee de exploitatie en het afdekken van financiële risico’s gewaarborgd is. Hierdoor is VRBN een verbonden partij voor de 11 gemeenten. Hieronder is een overzicht opgenomen van derde rechtspersonen waarin VBBN een bestuurlijk en/of financieel belang heeft:

1 De activa van de GHOR worden onderhouden volgens de planning van de GGD Hart voor Brabant.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

32

Naam

Doel

Belang

Eigen en vreemd vermogen voor bestemming 2022

Jaarresultaat 2022

Werkgeversvereniging Samenwerkende Veiligheidsregio's (WVSV)

De WVSV is de werkgeversverniging voor arbeidsvoorwaarden voor alle werknemers van de veilgheidsregio's.

De WVSV is zelfstandig en onafhankelijk, juridisch Nog niet bekend vormgegeven als vereniging. Statuten en huishoudelijk reglement zijn beschikbaar op de website (www.wvsv.nl).

Nog niet bekend

Stichting Risicobeheer Veiligheidsregio's

De veiligheidsregio's willen door samenwerking een beter antwoord bieden op interne en externe ontwikkelingen omtrent verzekeringsaangelegenheden.

Deelname aan de Stichting Risicobeheer Veiligheidsregio's, die door middel van een expertisebureau namens VRBN ondersteuning biedt bij onder meer risicobeheer en de gezamenlijke inkoop van een ongevallenverzekering.

Nog niet bekend

Nog niet bekend

Werkgeversvereniging Samenwerkende Veiligheidsregio's (WVSV) De Werkgeversvereniging Samenwerkende Veiligheidsregio's is de werkgeversvereniging van de 25 veiligheidsregio’s die met de werknemersorganisaties op landelijk niveau tot afspraken komt over arbeidsvoorwaarden voor alle werknemers van de veiligheidsregio’s (met uitzondering van het personeel dat onder een eigen Cao valt bijvoorbeeld Cao Ambulancezorg). De WVSV is per 1 januari 2022 officieel van start gegaan. De WVSV maakt namens haar leden afspraken met de vakbonden over collectieve arbeidsvoorwaarden voor het personeel van de veiligheidsregio’s. Deze afspraken worden vastgelegd in de “CAR(-UWO) Veiligheidsregio’s” (voorheen CAR-UWO). Stichting Risicobeheer Veiligheidsregio’s De veiligheidsregio’s hebben in de loop van 2022 een gezamenlijk expertisebureau risicobeheer in de vorm van een stichting opgericht, waarmee zij collectief een ongevallenverzekering kunnen inkopen en deze schades kunnen afwikkelen. Op termijn kunnen ook andersoortige risico’s door dit expertisebureau worden opgepakt en vindt ook de schadebehandeling centraal plaats. Hiermee ontstaat een professionele organisatie die invulling geeft aan het risicobeheer van de veiligheidsregio’s.

Het expertisebureau risicobeheer heeft bovendien samenwerkingsverbanden afgesloten met soortgelijke organisaties, zoals VNG Risicobeheer en Verzekeringsbedrijf Groot Amsterdam om het initiatief waar mogelijk te versterken. In oprichting: De rechtspositieregeling CAR-UWO schrijft voor dat VRBN als werkgever verantwoordelijk is voor het afsluiten van een ongevallenverzekeringen voor haar medewerkers. VRBN voldoet aan deze verplichting. Omdat verzekeraars de laatste jaren steeds meer beperkingen doorvoeren in hun verzekeringspakketten hebben de samenwerkende veiligheidsregio’s enkele jaren geleden het initiatief genomen om gezamenlijk aan de slag te gaan met het thema ‘Goed werkgeverschap na dienstongevallen’. De veiligheidsregio’s hebben landelijk afgesproken welke aanspraken we aan onze medewerkers bieden. Daarnaast is besloten om deze aanspraken in gezamenlijkheid te financieren in een mix van verzekeren en zelf/samen dragen. Dit wordt geïmplementeerd in de vorm van een tweetrapsraket: de oprichting van een Stichting Risicobeheer Veiligheidsregio’s (expertisebureau) en vervolgens de oprichting van een Stichting Waarborgfonds Veiligheidsregio’s. De landelijke regeling met aanspraken dient als basis voor de Stichting Risicobeheer Veiligheidsregio’s en het waarborgfonds.

Het dagelijks bestuur van VBRBN heeft op 15 december 2021 ingestemd met de oprichting en de deelname aan het – aan de stichting Risicobeheer Veiligheidsregio’s gelieerde – waarborgfonds. Gemeenteraden zijn daarna in de gelegenheid gesteld hierop een zienswijze te geven. Het algemeen bestuur heeft op 23 maart 2022 een definitief besluit genomen tot deelname aan de nog (op landelijk niveau) op te richten stichting. Daarnaast zijn er partijen waar sprake is van een structureel samenwerkingsverband. Deze worden hieronder toegelicht.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

33

Gemene rekening GHOR Met ingang van 1 januari 2014 is voor de bedrijfsvoering van de GHOR een overeenkomst kosten voor gemene rekening afgesloten met de GGD Hart voor Brabant. Daar zijn de activiteiten van de GHOR in ondergebracht. De gemeenschappelijke regelingen GGD Hart voor Brabant en VRBN maken deel uit van deze gemene rekening. In de gemene rekening zijn de kosten opgenomen ten aanzien van het personeel (inclusief de kosten van ziekte, arbeidsongeschiktheid en ontslag), de toerekenbare overhead en de overige kosten van de GHOR. Ter verdeling van het werkelijke niveau van de kosten is een verdeelsleutel tussen de partijen afgesproken. VRBN participeert voor een aandeel van 94,9% in de gemene rekening. Het instellen en in stand houden van een GHOR is een taak van de veiligheidsregio. De GHOR is een onderdeel van de GGD. Gemene rekening Meldkamer Brandweer Oost-Brabant Met ingang van 1 januari 2018 is voor de Meldkamer Brandweer Oost-Brabant (centralisten en leiding) een overeenkomst kosten voor gemene rekening afgesloten met de Veiligheidsregio BrabantZuidoost. Daar zijn de activiteiten van de Meldkamer Brandweer Oost-Brabant in ondergebracht. De gemeenschappelijke regelingen Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost en VRBN maken deel uit van deze gemene rekening.

In de gemene rekening zijn de kosten opgenomen ten aanzien van het personeel (inclusief de kosten van ziekte, arbeidsongeschiktheid en ontslag) en de overige kosten van de Meldkamer Brandweer Oost-Brabant. Ter verdeling van het werkelijke niveau van de kosten is een verdeelsleutel tussen de partijen afgesproken. De Meldkamer Brandweer Oost-Brabant is ondergebracht bij VRBN en beide veiligheidsregio’s participeren voor een aandeel van 50% in de gemene rekening. Daarnaast wordt Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost een opslag van 8% voor de overhead in rekening gebracht. Gemene rekening de calamiteiten coördinatoren Met ingang van 1 september 2019 is voor het 24/7 organiseren van de functie calamiteiten coördinator (CaCo) op de Meldkamer Oost-Brabant een overeenkomst kosten voor gemene rekening afgesloten met de Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost. Daar zijn de activiteiten van de calamiteiten coördinatoren in ondergebracht. De gemeenschappelijke regelingen Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost en VRBN maken deel uit van deze gemene rekening. In de gemene rekening zijn de kosten opgenomen ten aanzien van het personeel (inclusief de kosten van ziekte, arbeidsongeschiktheid en ontslag) en de overige kosten van de calamiteiten coördinatoren. Ter verdeling van het werkelijke niveau van de kosten is een verdeelsleutel tussen de partijen afgesproken.

De calamiteiten coördinatoren zijn ondergebracht bij VRBN en beide veiligheidsregio’s participeren voor een aandeel van 50% in de gemene rekening.

2.6

Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid

Per 1 mei 2022 is de Wet open overheid in werking getreden. De Wet open overheid (hierna: Woo) is de opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur (hierna: Wob). Waar de Wob voornamelijk zag op het passief openbaar maken van informatie richt de Woo zich voornamelijk op het actief openbaar maken van informatie en het op orde brengen van de informatiehuishouding van bestuursorganen. Een van de verplichtingen die uit de Woo volgt is dat bestuursorganen jaarlijks in de begroting aandacht besteden aan de beleidsvoornemens inzake de uitvoering van de Woo en in de

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

34

verantwoording verslag doen van de uitvoering van de wet, mede in relatie tot de beleidsvoornemens. Bestuursorganen gaan in de openbaarheidsparagraaf in op de beleidsvoornemens (c.q. behaalde resultaten) met betrekking tot de actieve en passieve openbaarmaking en de verbetering van de informatiehuishouding. Passieve openbaarmaking (openbaarmaking op verzoek) VRBN heeft een tweetal medewerkers, die het eerste aanspreekpunt zijn voor de behandeling van Woo-verzoeken. Deze medewerkers zijn de aangewezen personen om met verzoekers in contact te treden wanneer het verzoek niet duidelijk of concreet genoeg is.

Actieve openbaarmaking In 2023 heeft VRBN haar ambitieniveau bepaald ten aanzien van de Woo en de actieve openbaarmakingsplicht, mede op basis van het door de VNG opgestelde meerjarenplan Woo voor gemeenten (april 2022). In 2023 wordt een nieuw digitaal platform beschikbaar gesteld door de Rijksoverheid, die gebruikt moet worden voor het actief openbaar maken van documenten. Het Platform voor Open Overheidsinformatie (PLOOI) wordt het portaal waar actief openbaar gemaakte overheidsinformatie te vinden is. Er zijn 11 verplicht actief openbaar te maken informatiecategorieën uit de Wet open overheid, deze categorieën worden stapsgewijs in de periode 2022 t/m 2027 worden opgepakt. We dienen er daarbij voor te zorgen dat geïnteresseerden de informatie op een centrale plek en op een gebruiksvriendelijke manier kan vinden. Vanaf 1 juli 2023 zijn documenten die ter inzage worden gelegd ook digitaal te zien. Deze digitale ter inzagelegging is een wettelijke verplichting die is geïntegreerd in het bestaande DROP (Decentrale regelgeving en officiële publicaties) dat al gebruikt wordt voor het rechtsgeldig bekend maken van algemeen verbindende voorschriften en besluiten. De informatie die centraal wordt ingevoerd is zichtbaar op www.overheid.nl.

Verbetering van de Informatiehuishouding In 2023 heeft VRBN naast het eerder genoemde ambitieniveau een implementatieplan opgesteld, waarbij de ook ingaan op de vier hoofdlijnen van het actieplan Open op Orde van de Rijksoverheid (maart 2021). In 2024 zullen we in de verantwoordingscyclus ingaan op de uitvoering van de Woo aan de hand van het in 2023 opgestelde implementatieplan. VIND-IM Inzicht hebben in de werkprocessen van de organisatie, is van belang voor het uitvoeren van de Woo. Door de werkprocessen te koppelen aan de applicaties en locaties waar archiefbescheiden zijn opgenomen, kan goed worden bijgehouden waar de informatie, die valt onder de Woo, zich bevindt. We hebben in 2022 het model VIND Informatiemanagement (VIND-IM) aangeschaft. Dit is een model Document StructuurPlan (DSP), gevuld met een complete procesinventarisatie specifiek voor veiligheidsregio’s. Relevante ontwikkelingen worden in de procesinventarisatie verwerkt zoals de Woo. Met VIND-IM kunnen we per documenttype zien onder welk artikel van de Woo dit valt.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

35

3. Financiële begroting

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

36

3.1

Overzicht van baten en lasten

De begrote dotaties aan reserves betreffen in 2024 de reserves: Kapitaallasten Materieel en Materiaal (€0,3 miljoen), Groot Onderhoud (€1,1 miljoen) en Kapitaallasten Huisvesting (€1,4 miljoen). Dit is conform eerdere besluitvorming.

Veiligheid Bedragen x € 1.000,-

Thema Jaarrekening

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Thema Brandweer

31.780

33.134

36.745

36.938

37.340

37.964

Thema Crisis en Multi

4.516

5.130

7.060

7.508

7.805

7.805

Thema Bedrijfsvoering

10.489

10.008

12.715

13.612

13.859

13.885

-

-

-

-

-

-

46.784

48.272

56.520

58.058

59.004

59.654

Thema Brandweer

1.439

1.496

1.691

1.691

1.691

1.691

Thema Crisis en Multi

358

329

500

500

500

500

Lasten

Taakstelling totaal lasten Baten

Thema Bedrijfsvoering

225

97

104

104

104

104

totaal baten

2.021

1.922

2.295

2.295

2.295

2.295

-44.763

-46.350

-54.225

-55.763

-56.709

-57.359

46.811

48.582

56.504

57.103

57.730

58.480

-1

-2

-3

-3

-3

-3

46.810

48.580

56.501

57.100

57.727

58.477

Saldo Programma's Algemene middelen Gemeentelijke en rijksbijdragen Saldo financieringsfunctie Totaal algemene middelen Totaal saldo van baten en lasten

2.047

2.230

2.276

1.337

1.018

1.118

Dotaties aan reserves

2.658

2.911

2.862

1.373

1.154

1.154

Onttrekkingen aan reserves

1.892

681

586

36

136

36

Saldo verrekening reserves

-766

-2.230

-2.276

-1.337

-1.018

-1.118

1.281

-

-

-

-

-

Resultaat

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

37

De algemene dekkingsmiddelen zijn als volgt opgebouwd:

Algemene Middelen Algemene Middelen Jaarrekening

BDUR - Brandweer

Begroting

Begroting

Begroting

Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

5.383

4.928

6.854

7.301

7.599

7.599

BDUR - GHOR

1.271

1.271

1.323

1.323

1.323

1.323

Gemeentelijke bijdrage Brandweer

38.520

40.662

46.755

46.907

47.236

47.986

Gemeentelijke bijdrage GHOR

936

982

766

766

766

766

Gemeentelijke bijdrage Bevolkingszorg

701

739

806

806

806

806

46.811

48.582

56.504

57.103

57.730

58.480

-1

-2

-3

-3

-3

-3

46.810

48.580

56.501

57.100

57.727

58.477

totaal bijdragen Saldo financieringsfunctie

Totaal Algemene Middelen

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

38

In onderstaande tabel het totaaloverzicht van de subprogramma’s: Risicobeheersing, Brandweerzorg, Crisisbeheersing en Rampenbestrijding, Bevolkingszorg, GHOR en Bedrijfsvoering.

Veiligheid Bedragen x € 1.000,-

Subprogramma Jaarrekening

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Risicobeheersing

3.410

3.702

4.013

4.013

4.013

4.013

Brandweerzorg

28.370

29.432

32.732

32.925

33.327

33.951

Crisisbeheersing- en rampbestrijding

2.167

2.131

4.161

4.609

4.906

4.906

Lasten

Bevolkingszorg

655

746

810

810

810

810

GHOR

1.694

2.253

2.089

2.089

2.089

2.089

Bedrijfsvoering

10.489

10.008

12.715

13.612

13.859

13.885

-

-

-

-

-

-

46.784

48.272

56.520

58.058

59.004

59.654

Risicobeheersing

51

21

22

22

22

22

Brandweerzorg

1.388

1.475

1.669

1.669

1.669

1.669

Crisisbeheersing- en rampbestrijding

358

329

500

500

500

500

Bevolkingszorg

-

-

-

-

-

-

GHOR

-

-

-

-

-

-

Taakstelling totaal lasten Baten

Bedrijfsvoering

225

97

104

104

104

104

totaal baten

2.021

1.922

2.295

2.295

2.295

2.295

-44.763

-46.350

-54.225

-55.763

-56.709

-57.359

46.811

48.582

56.504

57.103

57.730

58.480

-1

-2

-3

-3

-3

-3

Totaal algemene middelen

46.810

48.580

56.501

57.100

57.727

58.477

Totaal saldo van baten en lasten

2.047

2.230

2.276

1.337

1.018

1.118

Dotaties aan reserves

2.658

2.911

2.862

1.373

1.154

1.154

Onttrekkingen aan reserves

1.892

681

586

36

136

36

Saldo verrekening reserves

-766

-2.230

-2.276

-1.337

-1.018

-1.118

1.281

-

-

-

-

-

Saldo Programma's Algemene middelen Gemeentelijke en rijksbijdragen Saldo financieringsfunctie

Resultaat

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

39

3.2

Kaders totstandkoming begroting

Herijking beleid Op basis van de Kadernota 2024 behandelen we in deze begroting eerst de actuele ontwikkelingen. Vervolgens gaan we in op de bestendiging van het Beleidsplan ‘20-‘23 ‘Samen Veiliger’. Daarbij ligt de focus op de opdrachten Informatievoorziening binnen de veiligheidsregio en Vakmanschap/paraatheid bij de brandweer. Ook staan we stil bij de hoofdpunten van het nieuwe huisvestingsplan ’24-’27. Actuele ontwikkelingen Een belangrijke actuele ontwikkeling is de constatering dat het fundament van de veiligheidsregio’s moet worden versterkt, gezien de langdurige en bovenregionale crises in de praktijk. Deze versterking richt zich nu voornamelijk op het gebied van crisisbeheersing, inclusief informatiepositie. De veiligheidsregio’s krijgen hier vanuit het Rijk extra middelen voor (in totaal 83 miljoen extra, te verdelen over de 25 veiligheidsregio’s). Voor de aanwending van deze extra middelen zijn ook kaders meegegeven vanuit het Rijk en het Veiligheidsberaad. Wij willen de extra BRUR-middelen voor de versteviging van de informatiepositie inzetten voor het borgen en het verder ontwikkelen van informatiegestuurde veiligheid (gericht op o.a. risicomonitoring en –analyse; zicht op risico’s). Komende tijd maken we nadere plannen voor het versterken van onze crisisbeheersing en dus ook voor de besteding van de extra BDUR-middelen, die daaraan gekoppeld zijn.

Ook vragen we aandacht voor de extreme prijsstijgingen van dit moment en welke gevolgen dit al in 2023 kan hebben. De prijsstijgingen zijn dusdanig groot dat we extra goed moeten monitoren of we over 2023 niet tegen een fors tekort aanlopen. Als dit aan de orde is, zal het bestuur met een passend voorstel komen. Informatievoorziening Informatie speelt een steeds belangrijkere rol in het dagelijks leven. Dit biedt veel mogelijkheden, maar brengt ook toenemende risico’s met zich mee. Zowel het beschikbaar hebben van informatie en daarmee ook digitale weerbaarheid wordt steeds belangrijker. Als veiligheidsregio hebben we daarin een opgave. Door het combineren van kennis en informatie kan er snel en adequaat worden ingezet op risico- en crisisbeheersing en versterking van de brandweerzorg. De eerste stappen hiervoor zijn gezet, maar voor de doorontwikkeling van informatievoorziening in het kader van informatiegestuurd werken en informatiegestuurde veiligheid is het randvoorwaardelijk om een versnelde inhaalslag op de beschikbaarheid van personeel en middelen uit te voeren en om daarnaast een basisinformatievoorziening neer te zetten en te onderhouden. Dit alles vraagt een flinke financiële impuls.

Vakmanschap en paraatheid bij de brandweer Bij de brandweer wordt verder ingezet op het organiseren van een toekomstbestendige brandweer met gemotiveerde vrijwilligers en maatwerk bij het oefenen. We constateren dat er te weinig opleidingen kunnen worden gedraaid om aan de stijgende vraag te voldoen. Met als gevolg dat er nu minder mensen (kunnen) instromen in de operationele bezetting dan dat er uitstromen. Dit vormt op termijn een risico voor de continuïteit van de operatie. Ook zien we dat het meer behoefte gestuurd werken – op het gebied van vakmanschap – leidt tot een groter beroep op de vakbekwaamheidsorganisatie. Om aan structureel toenemende behoeftestelling ten aanzien van blijvende vakbekwaamheid te kunnen voldoen, is investeren noodzakelijk en onvermijdelijk.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

40

Hoofdpunten Huisvestingsplan ’24-’27 In 2020 zijn de brandweerkazernes in de regio overgedragen aan de veiligheidsregio. Om lucht in de begroting van de veiligheidsregio te voorkomen is bij de overdracht gekozen voor een ‘genormeerde’ overdrachtswaarde. Dit betekent dat er geen budget is overgegaan voor de nieuwbouw en de grootschalige renovatie van alle kazernes. Veiligheidsregio Brabant-Noord heeft hiervoor dus ook geen middelen binnen de eigen begroting. Er is gekozen is om te werken met een 4-jarig huisvestingsen investeringsplan, waarbij telkens vier jaar vooruit wordt gekeken naar noodzakelijke nieuwbouw, renovatie en majeure ontwikkelingen. Bij de overdracht is hierbij opgemerkt: de kosten voor nieuwbouw en renovatie komen toch; ongeacht of het eigendom nu komt te liggen bij de veiligheidsregio dan wel bij de deelnemende gemeenten blijft. Loon- en Prijscompensatie De te hanteren methodiek ten behoeve van de loon- en prijsindexatie is vastgelegd in art. 2 van de Financiële verordening van VRBN. Voor de loon- en prijsindexatie volgen we voor de VRBN (excl. GHOR) de gemeente ’s-Hertogenbosch. Voor de GHOR volgen we de gemeente Tilburg. In deze begroting gaan we uit van de volgende indexering: Organisatieonderdeel

loon

prijs

gemiddeld

Veiligheidsregio Brabant-Noord (excl. GHOR)

7,34%

9,60%

8,27%

Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio

7,37%

8,48%

7,95%

Ontwikkeling Rijksbijdrage Op basis van de beschikking Rijksbijdrage 2023 (december 2022) van het Ministerie van Justitie en Veiligheid wordt onderstaande bijdrage voor VRBN verwacht. 2024

2025

2026

2027

Meerjarenreeks Rijksbijdrage t.b.v. Veiligheidsregio

8.176.894

8.624.172

8.921.721

8.921.721

BDUR-Brandweer Brabant-Noord

6.853.879

7.301.157

7.598.706

7.598.706

BDUR-GHOR Brabant-Noord

1.323.015

1.323.015

1.323.015

1.323.015

De Rijksbijdrage wordt drie jaar vooruit geprognotiseerd. Voor 2026 en 2027 is hetzelfde bedrag aangehouden. Bovenstaande opstelling van de Rijksbijdrage houdt nog geen rekening met aanvullende bijdragen voor taken, die mogelijk vanuit het Rijk aanvullend aan de veiligheidregio’s worden aangedragen. Het Rijk zal daarin haar verantwoordelijkheid moeten nemen om de financiële effecten niet (automatisch) ten laste van de gemeenten te laten komen. Rente De omslagrente wordt conform de BBV-richtlijnen (Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten) toegepast in de begroting. Vooralsnog wordt bij de berekening van de kapitaallasten 0,75% gehanteerd.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

41

3.3

Gemeentelijke bijdrage 2024

Volgens artikel 10.3 van de gemeenschappelijke regeling dient voor berekening van de bijdrage per inwoner uitgegaan te worden van het inwonertal op 1 januari van het jaar, voorafgaande aan dat, waarvoor de bijdrage is verschuldigd. Voor deze programmabegroting is het inwonertal per 1 januari 2023 nog niet bekend. Daarom is voorlopig uitgegaan van het inwoneraantal volgens opgave van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) per 1 januari 2022 namelijk 664.472. Zodra het inwoneraantal per 1 januari 2023 bekend is, hanteren we dit inwoneraantal in de begroting 2024 voor de raming van de totale inwonerbijdragen. Gemeentelijke bijdragen 2024 In onderstaande tabel is samengevat hoe de nieuwe gemeentelijke bijdragen 2024 zijn opgebouwd.

GHOR Berekening bijdrage 2024: Bijdrage 2023 (structureel) Indexering (% ) Indexering bestaand beleid (€) Verhoging BDUR-uitkering Crisisbeheersing Verlaging bijdrage GHOR Informatievoorziening VRBN Vakmanschap en paraatheid Brandweer Huisvestingsplan '24-'27 nieuwbouw/renovatie Huisvestingsplan '24-'27 duurzaamheid Bijdrage 2024

1,489 7,95% 0,118

bijdrage in € 1 VRBN (excl. GHOR en BZ)*

BZ 1,153 0,095

40.661.649 8,27% 3.361.689 1.720.0001.220.000

0,454-

1,153

1,248

2.350.000 650.000 112.000 120.000 46.755.338

Meerjarenbeeld van de gemeentelijke bijdragen In onderstaande tabel is het meerjarenbeeld van de gemeentelijke bijdragen exclusief indexering vanaf 2024 samengevat (de loon- en prijsindex worden jaarlijks in de kadernota vastgelegd). Gemeentelijke bijdrage in € 1, prijspeil 2024 (excl. indexering) VRBN, totaal (excl GHOR en BzBN) GHOR, per inwoner BzBN, per inwoner (bij volledige deelname)

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

2024 46.755.338 1,153 1,248

2025 46.906.538 1,153 1,248

2026 47.236.538 1,153 1,248

2027 47.986.538 1,153 1,248

42

Overzicht van de bijdrage per gemeente in 2024, per kolom aangegeven. Geraamde bijdragen gemeenten 2024 Inwoner- VRBN excl GHOR GHOR BZ TOTAAL aantal en BZ totaal Bijdrage per inwoner € 1,153 € 1,248 Gemeente € 46.755.338 Bernheze 31.715 2.231.615 36.552 39.580 2.307.747 Boekel 11.030 776.122 12.712 13.765 802.600 Boxtel 33.129 2.331.110 38.181 41.345 2.410.637 s-Hertogenbosch 156.538 11.014.741 180.411 172.348 11.367.500 Heusden 45.557 3.205.602 52.505 56.855 3.314.962 Land van Cuijk 90.707 6.382.566 104.540 113.202 6.600.309 Maashorst 58.362 4.106.622 67.262 72.836 4.246.720 Meijerijstad 82.613 5.813.035 95.212 103.101 6.011.347 Oss 93.307 6.565.514 107.537 116.447 6.789.498 Sint-Michielsgestel 29.731 2.092.011 34.265 37.104 2.163.381 Vught 31.783 2.236.400 36.630 39.665 2.312.695 Totaal 664.472 46.755.338 765.807 806.250 48.327.394 *Aantallen per 1.1.2022 vlgs opgave CBS demografische kerncijfers per gemeente. De werkelijke bijdrage zal, cf art 10.3 GR worden gefactureerd op basis van de stand per 1 januari 2023.

De gemeente ’s-Hertogenbosch betaalt een lagere bijdrage voor Bevolkingszorg (Bz) doordat zij niet het gehele pakket afneemt maar een deel intern heeft georganiseerd. De gemeentelijke bijdrage aan de kolommen is in 12 maandelijkse gelijke bijdragen verschuldigd voor de tiende van de betreffende maand.

3.4

Incidentele en structurele lasten en baten

Incidentele en structurele lasten, baten en reserves Het overzicht met de incidentele en structurele lasten, baten en reserves geeft inzicht in het structurele en reële evenwicht van de begroting op korte en langere termijn. Hierdoor wordt het inzicht vergroot in de mogelijkheden van VRBN om eventuele tegenvallers op te vangen binnen de begroting. Structureel begrotingssaldo Veiligheidsregio Brabant-Noord Begroting 2024

be dra ge n * € 1.0 0 0

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Saldo van baten en lasten

2.276

1.337

1.018

1.118

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves

-2.276

-1.337

-1.018

-1.118

Saldo na verrekening reserves

-

-

-

-

Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)

-

-

-

-

Structureel begrotingssaldo

-

-

-

-

De begroting van VRBN bestaat bijna alleen uit structurele baten en lasten. Eventuele incidentele baten en lasten die worden toegevoegd zullen budgettair neutraal zijn.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

43

3.5

Financiële positie

Ontwikkeling gemeentelijke bijdrage Op basis van de vastgestelde financiële uitgangspunten en de ontwikkeling van de Rijksbijdrage, zoals in paragraaf 3.2 weergegeven, presenteren we in paragraaf 3.3 een totaaloverzicht van de gemeentelijke bijdragen. Het financieel perspectief dat in paragraaf 3.1 wordt gepresenteerd laat een structureel sluitende begroting zien. In deze begroting presenteren we een sluitende begroting. In de programmabegroting 2023 van VRBN was nog in het meerjarenperspectief voor 2025 een taakstelling van € 142.000 opgenomen en vanaf 2026 € 174.000. In de programmabegroting 2024 is deze taakstelling omgebogen middels een verlaging van de GHOR-bijdrage. Investeringen In bijlage 2 is per activagroep aangegeven hoeveel vervangings- en uitbreidingsinvesteringen zijn gepland voor 2024. Ook is per jaar aangegeven welke investeringen het betreft. De meeste investeringen hebben betrekking op vervoersmiddelen en overige materiële vaste activa, waaronder bouwkosten en inventaris. Algemene reserve De algemene reserve dient om onvoorziene risico’s op te vangen. Conform het besluit van het Algemeen Bestuur van 6 november 2019 bedraagt de ondergrens van de algemene reserve € 2,0 miljoen en de bovengrens € 2,4 miljoen. De stand van de algemene reserve was op 31-12-2022 € 2,8 miljoen.

Bestemmingsreserves In bijlage 4.3 zijn de gerealiseerde en verwachte stand van de reserves en voorzieningen weergegeven op basis van de cijfers in de jaarrekening 2022 en de verwachte onttrekkingen en stortingen in 2023-2027. VRBN heeft elf bestemmingsreserves met een waarde van € 11,9 miljoen. Zes van deze bestemmingsreserves hebben een relatief kleine bestemming en hebben daarom ook een relatief klein saldo per 31-12-2022 (samen: € 0,7 miljoen). De vijf belangrijkste bestemmingsreserves zijn: - Reserve Doorontwikkeling Veiligheidsregio - Reserve Groot Onderhoud - Reserve Huisvesting (kapitaallasten ter dekking van hoofd- en nevenlocatie) - Reserve Kapitaallasten Materieel en Materiaal - Reserve Digitale werkplekken FLO-voorziening Na de regionalisering van de FLO-kosten heeft VRBN de FLO-voorziening ingesteld om de kosten over de periode 2020-2045 op te vangen. Het bedrag dat we jaarlijks opzij zetten in de FLOvoorziening bedraagt vanaf 2024 € 380.000. Dit bedrag komt uit de gemeentelijke bijdrage en als de FLO in 2045 is afgewikkeld, brengen we dit bedrag in mindering op de gemeentelijke bijdrage. Bij de jaarstukken 2021 heeft de accountant vastgesteld dat het saldo van de voorziening – in combinatie met de jaarlijkse dotatie – voldoende is om de FLO-kosten te dekken.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

44

Bijlagen

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

45

Bijlage 1: Begroting naar hoofdkostensoort Thema Crisis en Multi Crisisbeheersing- en rampenbestrijding

Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting

Jaarrekening

Begroting

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Salarissen en sociale lasten

1.442

1.452

2.702

2.851

2.943

2.943

Bedrijfsvoeringskosten

361

183

729

877

970

970

Bestrijding risico's

116

152

132

132

132

132

Informatiemanagement

82

111

343

494

606

606

Lasten

Voorbereiding Crisisorganisatie

166

233

255

255

255

255

totaal lasten

2.167

2.131

4.161

4.609

4.906

4.906

358

329

500

500

500

500

Baten Salarissen en sociale lasten totaal baten Saldo van baten en lasten C&R

358

329

500

500

500

500

-1.809

-1.802

-3.661

-4.109

-4.406

-4.406

Reservemutaties Dotaties aan reserves Onttrekkingen aan reserves

208

saldo mutatie reserves

208

-

-

-

-

-

-1.601

-1.802

-3.661

-4.109

-4.406

-4.406

Saldo na verrekening reserves C&R Bevolkingszorg

Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting

Jaarrekening

Begroting

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Salarissen en sociale lasten

289

342

367

367

367

367

Bedrijfsvoeringskosten

90

104

114

114

114

114

Functiestructuur BZ

106

139

152

152

152

152

Opleiden en oefenen BZ

170

161

177

177

177

177

totaal lasten

655

746

810

810

810

810

Lasten

Baten Salarissen en sociale lasten Bedrijfsvoeringskosten totaal baten Saldo van baten en lasten Bevolkingszorg

-

-

-

-

-

-

-655

-746

-810

-810

-810

-810

4

Reservemutaties Dotaties aan reserves

30

Onttrekkingen aan reserves

7

4

4

4

saldo mutatie reserves

-30

7

4

4

4

4

Saldo na verrekening reserves Bevolkingszorg

-685

-739

-806

-806

-806

-806

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

46

GHOR

Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting

Jaarrekening

Begroting

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

2.089

2.089

2.089

2.089

Lasten GHOR-bijsrage VR

1.694

Personeelslasten

1.072

Kapitaalslasten

5

Huisvestingskosten

93

Bedrijfskosten

834

Overhead incl. bestuurskosten totaal lasten

249 1.694

2.253

2.089

2.089

2.089

2.089

-

-

-

-

-

-

-1.694

-2.253

-2.089

-2.089

-2.089

-2.089

-

-

-

-

-

-

Saldo na verrekening reserves GHOR

-1.694

-2.253

-2.089

-2.089

-2.089

-2.089

Totaal Crisis en Multi

-3.980

-4.794

-6.556

-7.004

-7.301

-7.301

Baten Vrijval voorziening Overige baten Bijzondere baten totaal baten Saldo van baten en lasten GHOR Reservemutaties Dotaties aan reserves Onttrekkingen aan reserves saldo mutatie reserves

Thema Brandweer Bedragen x € 1.000,-

Subprogramma Risicobeheersing Jaarrekening

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Salarissen en sociale lasten

3.159

3.514

3.772

3.772

3.772

3.772

Bedrijfsvoeringskosten

225

155

205

205

205

205

Lasten

Brandveilig leven

26

33

36

36

36

36

totaal lasten

3.410

3.702

4.013

4.013

4.013

4.013

51

21

22

22

22

22

Baten Salarissen en sociale lasten Subsidies totaal baten Saldo van baten en lasten Risicobeheersing

51

21

22

22

22

22

-3.359

-3.681

-3.991

-3.991

-3.991

-3.991

Reservemutaties Dotaties aan reserves Onttrekkingen aan reserves saldo mutatie reserves Saldo na verrekening reserves Risicobeheersing

59 59

-

-

-

-

-

-3.300

-3.681

-3.991

-3.991

-3.991

-3.991

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

47

Subprogramma Brandweerzorg

Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting

Jaarrekening

Begroting

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Salarissen en sociale lasten

12.387

12.930

14.187

14.187

14.187

14.187

Overige personeelskosten

20

21

24

24

24

24

Vrijwilligersvergoedingen

4.010

4.242

4.818

4.818

4.818

4.818

Overige vrijwilligerskosten

159

136

136

136

136

136

Lasten

Bedrijfsvoeringskosten

481

415

491

491

491

491

Huisvesting

3.581

3.425

3.775

3.818

3.901

4.625

Materieel & materiaal

5.420

6.038

6.771

6.921

7.140

7.140

Opleiden - Brandweerzorg

988

776

823

823

823

823

Trainen en oefenen - Brandweerzorg

894

873

1.021

1.021

1.121

1.021

Informatisering en automatisering

194

221

242

242

242

242

Jeugdbrandweer

21

27

29

29

29

29

Planvorming

18

87

151

151

151

151

Verzekeringen en eigen risico

197

241

264

264

264

264

28.370

29.432

32.732

32.925

33.327

33.951

Salarissen en sociale lasten

1.213

1.198

1.285

1.285

1.285

1.285

Overige personeelskosten

7

5

6

6

6

6

Bedrijfsvoeringskosten

58

84

127

127

127

127

Huisvesting

11

-

-

-

-

-

Materieel & materiaal

69

110

121

121

121

121

Opleiden - Brandweerzorg

11

60

66

66

66

66

Jeugdbrandweer

18

18

20

20

20

20

44

44

44

44

totaal lasten Baten

Planvorming totaal baten

1.388

1.475

1.669

1.669

1.669

1.669

-26.982

-27.957

-31.063

-31.256

-31.658

-32.282

Dotaties aan reserves

2.427

2.911

2.862

1.373

1.154

1.154

Onttrekkingen aan reserves

796

489

489

32

132

32

Saldo van baten en lasten Brandweerzorg Reservemutaties

saldo mutatie reserves

-1.632

-2.422

-2.373

-1.341

-1.022

-1.122

Saldo na verrekening reserves Brandweerzorg

-28.613

-30.379

-33.436

-32.597

-32.680

-33.404

Totaal Brandweer

-31.914

-34.060

-37.427

-36.588

-36.671

-37.395

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

48

Thema Bedrijfsvoering Bedrijfsvoering VR (exclusief GHOR)

Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting

Jaarrekening

Begroting

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Salarissen en sociale lasten

6.100

5.818

8.123

8.123

8.123

8.123

Overige personeelskosten

483

517

567

567

567

567

Bedrijfsvoeringskosten

1.320

593

650

698

709

735

Huisvestingkosten

332

418

458

1.307

1.543

1.543

Bovenregionale projecten

253

262

287

287

287

287

Communicatie

96

112

123

123

123

123

1.629

1.985

2.175

2.175

2.175

2.175

Lasten

Financieringsfunctie* Informatisering en automatisering Verzekeringen en eigen risico totaal lasten

276

303

332

332

332

332

10.489

10.008

12.715

13.612

13.859

13.885

159

80

86

86

86

86

17

18

18

18

18

Baten Salarissen en sociale lasten Bedrijfsvoeringskosten Huisvesting

0

Financieringsfunctie* Informatisering en automatisering Verzekeringen en eigen risico totaal baten saldo

65 225

97

104

104

104

104

-10.264

-9.911

-12.611

-13.508

-13.755

-13.781

185

93

Reservemutaties Dotatie aan reserves

201

Onttrekkingen aan reserves

829

saldo mutatie reserves

628

185

93

-

-

-

Saldo na verrekening reserves Bedrijfsvoering

-9.636

-9.726

-12.518

-13.508

-13.755

-13.781

Totaal Bedrijfsvoering

-9.636

-9.726

-12.518

-13.508

-13.755

-13.781

Begroting

Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting

Algemene Middelen Algemene Middelen Jaarrekening

BDUR - Brandweer

Begroting

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

5.383

4.928

6.854

7.301

7.599

7.599

BDUR - GHOR

1.271

1.271

1.323

1.323

1.323

1.323

Gemeentelijke bijdrage Brandweer

38.520

40.662

46.755

46.907

47.236

47.986

936

982

766

766

766

766

Gemeentelijke bijdrage GHOR Gemeentelijke bijdrage Bevolkingszorg totaal bijdragen Saldo financieringsfunctie

Totaal Algemene Middelen

701

739

806

806

806

806

46.811

48.582

56.504

57.103

57.730

58.480

-1

-2

-3

-3

-3

-3

46.810

48.580

56.501

57.100

57.727

58.477

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

49

Bijlage 2: Investeringen In onderstaand overzicht is een specificatie opgenomen van het investeringsplan 2024, per activagroep. Investeringen naar Activagroep

2025

2024

2026

2027

Totaal

Gronden en terreinen

€

-

€

-

Bedrijfsgebouwen

€

4.799.000

€

4.799.000

Vervoermiddelen

€

3.572.612 €

1.650.486 €

2.444.737 €

4.087.721 €

11.755.556

Machines, apparaten en installaties

€

1.602.000 €

646.540 €

435.660 €

710.210 €

3.394.410

Overige materiële vaste activa

€

885.946

Totaal

€

10.859.558 €

2.297.026 €

2.880.397 €

€

885.946

4.797.931 €

20.834.912

Investeringen naar object (per jaar) 2024 - investeringsobjecten Redgereedschap

€

19.000

Standaardbepakkingsmaterialen

€

350.000

Duikmaterialen

€

-

Dienstvoertuigen (DB)5x (DA)2x

€

315.000

TS4x2 (2x)

€

930.888

TS4x4 (1x)

€

493.274

Redvoertuigen (2x)

€

1.833.450

Pagers / slim alarmeren

€

90.000

Portofoons/verbindingsmiddelen

€

925.000

Vakbekwaamheid ensceneringsmiddelen

€

58.000

Multigasmeters

€

125.000

Redvesten

€

25.000

Aanhangers en opslagcontainer VBH

€

10.000

Inventaris vervangingsinvesteringen regiobreed

€

585.946

Nieuwbouw inventaris en inrichting: Oss

€

300.000

Nieuwbouw kazerne: Oss

€

4.799.000

Totaal 2024

€

10.859.558

Redgereedschap

€

37.760

Standaardbepakkingsmaterialen

€

310.000

HV-voertuig (1x 4x2 en 2x 4x4)

€

785.000

Dienstvoertuigen DA(4x2) 5x DB(4x2) 2x

€

282.212

TS4x4 (1x)

€

493.274

ORT-voertuig

€

90.000

HAB Verzorgingscontainer

€

75.000

Vakbekwaamheid ensceneringsmiddelen

€

46.000

Pagers / slim alarmeren

€

122.000

Warmtebeeldcamera

€

49.380

I-pads ROL - Devices brandweerzorg

€

6.400

Totaal 2025

€

2.297.026

2025 - investeringsobjecten

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

50

2026 - investeringsobjecten Standaardbepakkingsmaterialen

€

225.000

Warmtebeeldcamera

€

16.460

Dienstvoertuigen (DA)2x

€

52.000

Dienstvoertuigen (DB)1x

€

51.000

Dienstvoertuigen (DA ROL)2x

€

131.915

Logostiek voertuig bakwagens 3x

€

240.000

TS4x4 (3x)

€

1.479.822

HV-voertuig (4x2)2x (HV Boxmeer en OPL voertuig Rosmalen)

€

490.000

Oefenaanhangers gesloten

€

5.900

Brandweervaartuigen bepakking

€

81.100

Oppervlaktereddingteam (ORT)

€

5.000

Vakbekwaamheid ensceneringsmiddelen

€

47.000

AED apparatuur

€

18.200

I-pads ROL - Devices brandweerzorg

€

37.000

Totaal 2026

€

2.880.397

Standaardbepakkingsmaterialen

€

315.000

Redgereedschap

€

38.000

Duikmaterialen (OLV)

€

150.000

Pagers / slim alarmeren

€

67.600

Warmtebeeldcamera

€

57.610

I-pads ROL - Devices brandweerzorg

€

57.000

HAB Oefentank IBGS Vakbekwaamheid

€

25.000

Dienstvoertuigen (DA)4x

€

104.000

HV-voertuig (4x2)1x, Geffen

€

245.000

Logostiek voertuig met laadklep 1x

€

120.000

TS4x2 (5x)

€

2.334.221

HA voertuig (5x)

€

1.284.500

Totaal 2027

€

4.797.931

2027 - investeringsobjecten

Investeringen GHOR De investeringen ten behoeve van de GHOR lopen geheel via de GGD.

Investeringen Bevolkingzorg De investeringen voor het onderdeel Bevolkingszorg zijn opgenomen in bovenstaande overzichten.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

51

Bijlage 3: Reserves en voorzieningen Algemene reserve en bestemmingsreserves VRBN VRBN

Bedragen in euro's

Bedragen in euro's

Omschrijving

Saldo 31-12-23

Algemene reserve

2.773.197

2.773.197

2.773.197

2.773.197

2.773.197

0

0

0

0

0

Saldo 31-12-24

Mutaties

Mutaties

Saldo 31-12-25

Mutaties

Saldo 31-12-26

Mutaties

Saldo 31-12-27

Bestemmingsreserves Activiteitenbudget vrijwilligers Realistisch oefenen

146.579

25.000

171.579

25.000

196.579

-75.000

121.579

25.000

146.579

Kwaliteitsverbetering brandweeronderwijs

109.775

-25.000

84.775

-25.000

59.775

-25.000

34.775

-25.000

9.775

42.491

-7.465

35.026

-7.465

27.561

-7.465

20.096

-7.465

12.631

1.910.748

337.064

2.247.812

187.064

2.434.876

187.064

2.621.940

187.064

2.809.004

Huisvesting

5.843.764

882.110

6.725.874

Bevolkingszorg

143.021

-3.932

139.089

BZK Materieel haakarmvoertuig Kapitaallasten Materieel & Materiaal

Doorontwikkeling VR

0

0

Eigen Risico 3e jaar WW

73.568

13.407

86.974

Digitale werkplekken

100.000

-100.000

0

Groot onderhoud

3.397.762

1.128.748

4.526.510

2e loopbaan en mobiliteit

6.725.874 -3.932

400.000

135.157

6.725.874 -3.932

131.225

0 13.407

100.381

5.655.258

400.000

127.293

0 13.407

113.787

0 1.128.748

6.725.874 -3.932

0 13.407

127.194

0 1.128.748

6.784.006

400.000

0 1.128.748

7.912.754

400.000

400.000

Subtotaal

12.167.708

2.249.932

14.417.639

1.317.822

15.735.461

1.217.822

16.953.282

1.317.822

18.271.104

Totaal reserves

14.940.905

2.249.932

17.190.836

1.317.822

18.508.658

1.217.822

19.726.479

1.317.822

21.044.301

De inzet van incidentele middelen, waarvan deze tabel een indicatie geeft, is neutraal voor de exploitatie. Omdat de inzet over de jaren niet vaststaat zijn deze uitgaven en onttrekkingen nog niet volledig meerjarig begroot. Voorzieningen VRBN BBN

Bedragen in euro's

Omschrijving

Saldo 31-12-23

FLO* Verlofsparen Totaal voorzieningen

3.597.937 107.848 3.705.786

Mutaties -310.000 -310.000

Saldo 31-12-24 3.287.937 107.848 3.395.786

Mutaties -285.000 -285.000

Saldo 31-12-25 3.002.937 107.848 3.110.786

Mutaties -285.000 -285.000

Saldo 31-12-26 2.717.937 107.848 2.825.786

Bedragen in euro's

Mutaties -285.000 -285.000

Saldo 31-12-27 2.432.937 107.848 2.540.786

* Betalingen uit deze voorziening zijn afhankelijk van het tijdstip waarop afrekeningen van het ABP ontvangen worden.

Na de regionalisering van de FLO-kosten heeft VRBN de FLO-voorziening ingesteld om de kosten over de periode 2020-2045 op te vangen. Het bedrag dat we jaarlijks opzij zetten in de FLOvoorziening bedraagt € 380.000. Dit bedrag komt uit de gemeentelijke bijdrage en als de FLO in 2045 is afgewikkeld, brengen we dit bedrag in mindering op de gemeentelijke bijdrage. Bij de jaarstukken 2020 heeft de accountant vastgesteld dat het saldo van de voorziening – in combinatie met de jaarlijkse dotatie – voldoende is om de FLO-kosten te dekken.

Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024

52

Bijlage 4: Leningen Langlopende schulden VRBN (exclusief GHOR) Datum opname geldlening Naam geldgever

Looptijd

Oorspr. Bedrag geldlening

Restant geldlening

Opname

31-12-2021

Aflossing

Restant geldlening

2022

31-12-2022

bedragen * € 1.000 Rente Rente Boekjaar percentage 2022

B.N.G. Leningnr. 40.110628(1)*

01-08-16

10 jaar

5.000

2.500

-

500

2.000

B.N.G. Leningnr. 40.110628(2)*

01-03-17

10 jaar

5.000

3.000

-

500

2.500

B.N.G. Leningnr. 40.112266(1)**

23-10-18

10 jaar

4.000

2.700

-

400

2.300

B.N.G. Leningnr. 40.112266(2)**

01-03-19

10 jaar

1.000

800

-

100

700

B.N.G. Leningnr. 40.113459

18-12-19

15,7 jaar

3.000

2.800

-

200

2.600

0,35%

9

B.N.G. Leningnr. 40.113460

18-12-19

20,6 jaar

3.000

2.850

-

150

2.700

0,51%

14

B.N.G. Leningnr. 40.113544

17-01-20

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12652354/1