Bijlage 1. Zienswijzeverzoek Programmabegroting 2021

Veiligheidsregio Brabant-Noord Postbus 218 5201 AE ‘s-Hertogenbosch

Aan de raden van de aangesloten gemeenten

Datum Onze referentie

21 april 2021 2021-U11694

Behandeld door Telefoon

Uw referentie

E-mail

Zaaknummer

BBN21-24538 zienswijzeverzoek programmabegroting 2022

Onderwerp

J. van Kaathoven 06-22541434 j.vankaathoven@vrbn.nl

Bijlage

1

Geachte Raad,

Hierbij bieden wij u de Programmabegroting 2022 van Veiligheidsregio Brabant-Noord (hierna: VRBN) aan. Uitgangspunten voor de Programmabegroting 2022 zijn uiteraard het Beleidsplan 2020-2023 en de vastgestelde Kadernota 2022. Net als 2020 merken we dat ook 2021 voor ons als veiligheidsregio een druk en roerig jaar is, waarin we veel vragen van onze medewerkers. De focus ligt nog altijd op Covid en toch zien we dat veel van onze reguliere activiteiten – hoewel op een andere manier – doorgaan. Hier zijn we oprecht trots op. Het aantal deelnemende gemeenten aan de veiligheidsregio gaat door de gemeentelijke herindelingen (Maashorst en Land van Cuijk) per 1 januari 2022 terug naar elf. Wij begrijpen dat het herindelingsproces nu de belangrijkste opgave is voor de betrokken gemeenten. Vanuit de veiligheidsregio danken we de raadsleden van de latende gemeenten voor hun betrokkenheid en inzet en wensen we de nieuwe gemeenten succes. De impact op de dienstverlening vanuit de veiligheidsregio is echter beperkt. Dit omdat de herindelingen binnen de regio plaatsvinden.

Samenvatting De Programmabegroting bestaat uit het programma Veiligheid met de thema’s: Crisis en Multi, Brandweer, en Bedrijfsvoering. In de Programmabegroting vragen we aandacht voor de volgende actuele ontwikkelingen: Corona Door de lange duur van de pandemie en de coronacrisis bevinden we ons in een ongekende situatie, waardoor we nieuwe ontwikkelingen moeilijk kunnen duiden. We vragen dan ook aandacht voor de onzekerheden rondom de blijvende impact van de coronacrisis. Corona kan op de lange termijn gevolgen hebben voor het takenpakket van de veiligheidsregio.

Onze referentie:

2021-U11694

Op de korte termijn verwachten we dat onze organisatie zelf ook in 2021 nog te maken heeft met de beperkingen die zijn opgelegd. Denk aan: een afgeslankt programma voor opleiden, trainen en oefenen – met tijdsblokken en in kleine groepen, een ingeperkte dienstverlening, minder controles op locatie, overstappen op thuiswerken, videoteleconferenties en zoeken naar nieuwe wegen om onze verschillende werkzaamheden weer op te pakken. Daarnaast blijft een belangrijk deel van onze organisatie, net als in de gemeentelijke organisaties, betrokken bij crisisorganisatie. Beleidsplan 2020-2023 De tien opdrachten uit het Beleidsplan 2020-2023 ‘Samen Veiliger’ staan in deze begroting centraal. Met de opdrachten geven we handen en voeten aan het beleidsplan. Omdat de opdrachten niet statisch zijn, zijn deze – waar nodig – aangescherpt, zonder de koers te wijzigen. In 2021 wordt de tussentijdse evaluatie van het beleidsplan uitgevoerd, de evaluatie kan leiden tot een bijstelling van het plan. Taakdifferentiatie brandweer De rechtspositie brandweervrijwilligers staat onder druk vanwege de Europese Richtlijn deeltijdarbeid. Dit betekent dat binnen de bestaande wet- en regelgeving naar mogelijkheden moet worden gezocht om de huidige vrijwilliger voor de brandweer te behouden. Hiervoor is medio 2019 een landelijke denktank taakdifferentiatie brandweer opgericht.

Deze denktank heeft de opdracht om een viertal bouwstenen te onderzoeken, waarmee we aan de Europese Richtlijn deeltijdarbeid zouden kunnen voldoen. In het Veiligheidsberaad is afgesproken om in te gaan zetten op bouwsteen 1. Hierbij wordt het onderscheid tussen vrijwilligers en beroepsmedewerkers gemaakt op de verplichte paraatheid van beroepsmedewerkers. Deze bouwsteen zal verder uitgewerkt moeten worden. Het betekent onder andere dat piketfuncties alleen nog maar door parttimeberoepsmedewerkers kunnen worden ingevuld. De verwachting is dat er met bouwsteen I al een significante stap gezet kan worden om aan de wettelijke eisen te voldoen. De besluitvorming door het Veiligheidsberaad en de minister van JenV over de denkrichting vindt plaats in 2021. De personele en financiële consequenties die volgen uit de besluitvorming zijn nog niet bekend. Naar verwachting zullen er na de besluitvorming nog diverse (juridische en financiële) onderzoeken en een langdurend implementatietraject volgen. De taakdifferentiatie is daarom ook in de risicotabel van de programmabegroting opgenomen. Uitkomsten evaluatie WVR en de consequenties voor de VR en brandweer. Op 4 december 2020 heeft de voorzitter van de evaluatiecommissie het rapport ‘Evaluatie Wet veiligheidsregio’s, naar een toekomstbestendige crisisbeheersing en brandweerzorg’ aangeboden aan de minister van JenV.

De kabinetsreactie op het evaluatierapport is op 3 februari 2021 aan de Tweede Kamer aangeboden. Vanwege de demissionaire staat van het kabinet, heeft de Tweede Kamer het rapport vooralsnog niet in behandeling genomen. Het evaluatierapport bevat een aantal kernadviezen. De besluitvorming zal door het nieuwe kabinet plaats moeten vinden. Het lijkt echter waarschijnlijk dat de eerste resultaten en mogelijke gevolgen hiervan voor VR en brandweer te verwachten zijn in 2022. We zullen dit nauwlettend volgen met het bestuur.

2 van 5

Onze referentie:

2021-U11694

Omgevingswet De komst van de Omgevingswet heeft gevolgen voor financiële stromen van decentrale overheden. Rijk, IPO, Unie van Waterschappen en VNG hebben daarom een hoofdlijnenakkoord gesloten over financiering van uitvoering van de Omgevingswet. In het bestuursakkoord is afgesproken om aanvullend financieel onderzoek te plegen naar de uitgaven, kosten en besparingen van de Omgevingswet. Het onderzoek wordt in het tweede kwartaal 2021 opgeleverd. Ingebruikname nevenlocatie en laatste voorbereidingen bouw hoofdlocatie In 2022 wordt de nieuwe nevenlocatie in Zeeland gebouwd. Dit zal voor meerdere teams tot verandering leiden in werkprocessen en werklocatie. De organisatie zal zich inzetten om deze overgang zo soepel mogelijk te laten verlopen. Ook worden in 2022 de verdere voorbereidingen getroffen om in 2024 de nieuwe hoofdlocatie in ’s-Hertogenbosch op te leveren. Daarnaast starten in 2022 de voorbereidingen voor de (ver)nieuwbouw van de kazerne in Oss. Energietransitie De energietransitie betekent in het kader van veiligheid een verschuiving van risico’s. Het uitgangspunt is dat VRBN graag meedenkt hoe de energietransitie zo veilig mogelijk kan verlopen. Vanuit dit oogpunt duiden wij risico’s en adviseren we over het beperken ervan (ja, mits-houding).

De komende jaren maakt VRBN vanuit de risico’s een vertaling naar de gevolgen voor Risico-, Crisisbeheersing en Brandweerzorg. Daarbij streven we naar een cyclische werking; Brandweerzorg geeft vanuit repressie input aan Risico- en Crisisbeheersing en vice versa. Vervolgens kan samen met gemeenten en andere partners onderzocht worden hoe de impact (schade, slachtoffers en maatschappelijke ontwrichting) hiervan kan worden verkleind.

Financiële samenvatting Voor 2022 presenteren we een incidenteel sluitende begroting voor de jaren 2022 en 2023. In het meerjarenperspectief is er vanaf 2024 een structurele taakstelling van € 52.000, die nog moet worden ingevuld. De kadernota 2022 bevatte geen nieuw beleid dat gevolgen had voor de gemeentelijke bijdrage. In onderstaande staan we nog stil bij: het AB-besluit van 24 maart 2021 en de afspraken aangaande de financiering van het Beleidsplan 2020-2023. AB-besluit 24 maart 2021 Aanvullend op de kadernota heeft het Algemeen Bestuur besloten om de structurele bijdrage van de deelnemende gemeenten aan de GHOR-BN met € 189.000 te verlagen. Dit besluit komt voort uit de opdracht van het Dagelijks Bestuur om – samen met de GHOR en GGD HvB – de financiële situatie van de GHOR nader in beeld te brengen. De bijdrage aan de GHOR kan verlaagd worden, zonder dat het takenpakket en de ambities van de GHOR er onder lijden. Daarbij heeft het Algemeen Bestuur besloten om het structurele voordeel bij de GHOR van € 189.000 in te zetten om de hogere jaarlijkse lasten van de hoofdlocatie te dekken. Dit was nodig omdat de nieuwe kostenraming van de hoofdlocatie hoger uitviel dan de 1e kostenraming uit 2018.

3 van 5

Onze referentie:

2021-U11694

Afspraken financiering Beleidsplan 2020-2023 De veiligheidsregio werkt met een 4-jarig beleidsplan. De projecten en programma’s uit het beleidsplan 2020-2023 worden op dit moment incidenteel gefinancierd vanuit de reserve Doorontwikkeling VR. Het financieren van het beleidsplan vanuit de reserve betekent echter wel dat er na 2023 geen structurele middelen zijn om deze projecten en programma’s voort te zetten. Met het Algemeen Bestuur is afgesproken dat we – in de periode dat het beleidsplan loopt – onderzoeken waar we structurele ruimte vrij kunnen maken om het beleidsplan na 2023 voort te zetten. Via de reguliere P&C-rapportages informeren we u over de stand van zaken m.b.t. de opgave om structurele financiering te vinden voor het beleidsplan. Een belangrijke vraag van de tussentijdse evaluatie is: wat is de (structurele) financieringsbehoefte na 2023?

Uitgangspunten Voor de Programmabegroting 2022 zijn ten opzichte van de Programmabegroting 2021 o.a. de volgende aanpassingen verricht:  Aan de inkomstenkant is voor 2022 de gemeentelijke bijdrage per organisatieonderdeel geïndexeerd.  Aan de uitgavenkant zijn de salarissen en de materiële budgetten ook geïndexeerd.  De bijdrage van de deelnemende gemeenten aan de GHOR is met € 189.000 structureel verlaagd en deze middelen zijn verschoven naar de brandweer om de hogere kosten van de hoofdlocatie te dekken. Indexering Bij het opstellen van de Programmabegroting 2022 hebben ’s-Hertogenbosch en Tilburg de definitieve indexcijfers doorgegeven. De definitieve indexcijfers van de Programmabegroting 2022 komen voor Veiligheidsregio Brabant-Noord (excl. GHOR) overeen met de voorlopige indexcijfers van de kadernota 2022. De gemiddelde indexcijfers die we van gemeente Tilburg voor de GHOR hebben doorgekregen zijn wel 0,7 procent hoger t.o.v. de kadernota. In onderstaande tabel zijn de nieuwe indexcijfers weergegeven.

Calculatie omslagrente De omslagrente wordt conform de BBV-richtlijnen toegepast in de begroting. Vooralsnog bij de berekening van de kapitaallasten 0,75% gehanteerd.

4 van 5

Onze referentie:

2021-U11694

Effecten op de gemeentelijke bijdrage van 2022 Conform de afspraken wordt de bijdrage van de brandweer als totaalbedrag vastgesteld en de bijdragen voor de GHOR en Bevolkingszorg als bijdrage per inwoner. In onderstaande komt per organisatieonderdeel terug wat de invloed is van de indexering en nieuw beleid. Brandweer Brabant-Noord Structurele stijging van de gemeentelijke bijdrage van € 36,6 miljoen in 2021 naar € 38,5 miljoen in 2022 (€ 58,73 per inwoner). Dit is een stijging van € 1,9 miljoen als gevolg van: 1. Indexering (€ 516.000); 2. Realisatie hoofd- en nevenlocatie – besloten bij vaststelling programmabegroting 2020 (€ 1.178.000). 3. Hogere kosten hoofdlocatie € 189.000 (AB-besluit, 24 maart 2021). Risico’s In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing (2.3) zijn de belangrijkste (financiële) risico’s opgenomen. Grootste risico is taakdifferentiatie brandweer. De landelijke ontwikkelingen op het gebied van taakdifferentiatie tussen vrijwilligers en beroepsmedewerkers van de brandweer kunnen – in potentie – grote consequenties hebben voor de manier waarop de brandweer landelijk en binnen Brabant-Noord is georganiseerd. Dit kan mogelijk ook grote financiële gevolgen hebben. De uitwerking van bouwsteen 1 brengt landelijk minimaal zo’n € 35 miljoen aan kosten met zich mee. Voor alle bouwstenen samen gaat het over een voorlopige schatting van € 75 miljoen.

Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio Structurele daling van de gemeentelijke inwonerbijdrage van € 1,67 in 2021 naar € 1,42 in 2022. Dit is het gevolg van indexering en de verschuiving van middelen tussen de onderdelen GHOR en Brandweer (minus € 189.000 op de bijdrage van VRBN aan de GHOR). De totale gemeentelijke bijdrage aan de GHOR in 2022 komt hiermee op € 0,9 miljoen. Bevolkingszorg De structurele inwonerbijdrage Bevolkingszorg blijft gelijk en het bestaand beleid wordt alleen geïndexeerd. Door de indexatie komt de inwonerbijdrage op € 1,21 in 2022 ten opzichte van € 1,19 in 2021. De totale bijdrage voor Bevolkingszorg komt hiermee voor 2022 op € 0,7 miljoen.

Verzoek tot zienswijze Voorafgaand aan de besluitvorming in het Algemeen Bestuur van Veiligheidsregio Brabant-Noord vragen wij u om een zienswijze op de Programmabegroting 2022, zodat het Algemeen Bestuur deze kan meewegen. U kunt uw zienswijze tot 18 juni 2021 indienen. De ontvangen reacties worden verzameld en ter vergadering van het Algemeen Bestuur uitgereikt op 30 juni 2021. Op deze wijze wordt uw zienswijze betrokken bij de besluitvorming over de Programmabegroting 2022.

Het Dagelijks Bestuur van de Veiligheidsregio Brabant-Noord, namens dezen

drs. M.J.H. van Schaijk, Secretaris

5 van 5