CConstaterende dat's-Hertogenbosch
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1 Overzicht en toelichting financiële afwijkingen

Gemeenteraad 10 december 2024, gemeente 's-HertogenboschBij agendapunt: Managementrapportage 20244.595 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Bijlage 1 Overzicht en toelichting financiële afwijkingen Op basis van de gegevens die voorhanden zijn verwachten we dat het boekjaar 2024 wordt afgesloten met een positief rekeningresultaat van € 16,4 miljoen. In deze bijlage behandelen we eerst de budgettaire afwijkingen. Vervolgens komen de budgetneutrale onderwerpen aan bod. 1. Budgettaire afwijkingen Het reguliere voordeel bedraagt € 16,4 miljoen. In de geactualiseerde begroting 2024 gingen we nog uit van een tekort van € 1,9 miljoen. Onderstaande tabel bevat alle reguliere budgettaire afwijkingen die we verwachten, onderverdeeld naar programma’s. De belangrijkste afwijkingen worden vervolgens toegelicht (bedragen x € 1.000): Incidenteel

1.

Uitkomst geactualiseerde begroting 2024

Uitkomst actualisatie begroting 2024 2.

Bestuursorganen- en ondersteuning

-192

Structureel, al verwerkt in de begroting 2025

Structureel, nog niet verwerkt in de begroting 2025

Eindtotaal

-1.890

-1.890

-1.890

-1.890

-30

-50

-272

-50

-300

Personeelskosten

-250

Accountantskosten

-40

Afdelingskosten

30

Strategie

45

45

Overige verschillen

23

23

71

71

Personeelskosten

-19

-19

Overige verschillen

90

90

Gezondheid, sociale structuur en maatschappelijke ondersteuning Accommodaties

118

118

Basisondersteuning

80

Samen Gezond

50

50

Kapitaallasten

-12

-12

5.

12

12

Legesopbrengsten

-90

-90

Kapitaallasten

102

102

6.

-262

3.

Dienstverlening met een kloppend hart voor de samenleving

4.

Veiligheid

Cultureel klimaat

-40 -30

0

-70

-70

70

150

-140

-402

Bossche Zomer

329

329

Evenementen

-554

-554

Kapitaallasten

42

42

Kermissen

-79

-79

Personeelskosten 7.

Gelijke kansen op talentontwikkeling

Basisondersteuning

-140

-140

-90

-90

54

54

1

Jongerenwerk- en participatie

55

55

Kapitaallasten

-618

-618

Kinderopvang- en onderwijs

419

419

617

617

Beleidsplan verkeer

8.

70

70

Fietsnetwerk

80

80

Kapitaallasten

333

333

Maatregelen mobiliteitsstransitie (NOVEX)

134

134

47

47

47

47

-87

-87

55

55

-142

-142

-1.320

-1.320

Kapitaallasten

132

132

Milieubeleid

60

60

Personeelskosten

-581

-581

Werken voor derden Afvalstoffendienst

-931

-931

9.

Bereikbare stad, dorpen en wijken

Cultuurhistorische kwaliteit

Kapitaallasten 10. Verstedelijking en Wonen Kapitaallasten Leges Omgevingsvergunning 11. Energie, duurzaamheid en milieu

1.081

1.081

Onderhoud Groen en bomen

12. Openbare ruimte, water en groen

-750

-750

Onderhoud Kunstwerken

-75

-75

Onderhoud Meubilair

200

200

Onderhoud Verhardingen

1.150

1.150

Onderhoud Water en havens

-220

-220

Grondbeheer

-75

-75

Kapitaallasten

981

981

Onderhoud Parken en plantsoenen

50

50

-180

-180

Personeelskosten

-442

137

-305

Eigendomsbeheer Grootschalig zon op dak

13. Ruimte voor economie en voorzieningen

-141 54

137

-4 54

Kapitaallasten

-222

-222

Personeelskosten markten

-54

-54

Reclame

-79

-79

14. Sport en Recreatie Kapitaallasten Sporthallen Rodenborch College

376 201 100

376 201 100

Strandbaden

75

75

23

23

Armoedebestrijding en inkomensondersteuning

15. Gelijke kansen op financiële redzaamheid

-159

-159

Bankzaken en budgetbeheer

182

182

16. Werk en Inkomen

3.060

3.060

BUIG resultaat

2.754

2.754

Kapitaallasten

31

31

Reserve FWI – werk en inkomensdeel

-93

-93

Personeelskosten

368

368

2

17. Gemeentelijke belastingen

170

170

100 70

100 70

5.722

5.722

Dividend Enexis

162

162

Energieregeling: lokale steun aan maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen Evenementen

400

400

100

100

Belastingen Personeelskosten 18. Beleggingen en overige baten/lasten

Facilitaire kosten Financieringsresultaat Huisvesting

-35

-35

1.583

1.583

21

21

Kapitaallasten

-1.061

-1.061

Kapitaallasten - Omslagrente

3.607

3.607

Personeelskosten

-236

-236

Onvoorzien

225

225

Personeelskosten - Stelpost loonontwikkeling

1.095

1.095

Wachtgeldwethouders

-110

-110

Overige verschillen

-29

-29

19. Algemene Uitkering Gemeentefonds

6.349

Accres Algemene Uitkering voorgaande jaren

1.978

1.100

9.427

-822

-822

1328

Basisgegevens

1.328 2.800

Onderuitputting BTW compensatiefonds

5.021

totaal

16.253

1.100

3.900 5.021

55

1.050

16.358

Algemeen In bovenstaande tabel staan alle onderwerpen per programma uitgesplitst. De personeelskosten, kapitaalslasten en overige verschillen komen in elk programma terug. Hieronder geven we voor deze onderwerpen een korte toelichting. ➢ Personeelskosten (per saldo € 0,0 miljoen) Als gevolg van de krappe arbeidsmarkt en het niet kunnen opvullen van vacatures ontstaan voordelen op personeelskosten. Daartegenover zijn er ook nadelen te vermelden; de inhuurkosten zijn o.a. toegenomen. Per saldo geen resultaat op personeelskosten. ➢ Kapitaallasten (voordeel € 3,6 miljoen) Het voordeel wordt gerealiseerd doordat investeringen worden doorgeschoven naar 2025 in verband met langere levertijden, gebrek aan personele capaciteit en vertraagde aanbestedingen. Voorbeelden zijn MIRT A2, verkeersregelinstallaties, diverse scholen, VDI servers en GSB aandachtsgebieden. ➢ Overige verschillen < € 50.000 (voordeel € 0,1 miljoen) Op diverse onderdelen van de begroting ontstaan kleine voordelen, doordat budgetten niet volledig zijn aangewend.

3

Startpunt Managementrapportage 2024 Uitkomst geactualiseerde begroting 2024 (nadeel € 1,9 miljoen) De actualisatie van de begroting 2024 resulteerde in een tekort van € 1,9 miljoen. Feitelijk vormt dit het startpunt van deze managementrapportage. Grote budgettaire verschillen per programma Veiligheid ➢ Legesopbrengsten (nadeel € 90.000) Door een wijziging in de risicoscan van de Veiligheidsregio, worden veel meer evenementen in een lagere risicocategorie ingeschaald. Dit heeft tot consequentie dat begrote B-evenementen als A-evenement worden afgehandeld. Het verschil tussen de leges voor deze evenementen (€1677,- ten opzichte van € 69,-) zorgt voor duidelijk verschil in legesopbrengsten. Verder blijft het aantal aanvragen voor horecavergunningen ver achter bij de aantallen zoals deze in 2017 en 2018 (referentiejaren) zich voordeden. Het bedrag dat hierdoor minder in rekening wordt gebracht als leges, zal rond de € 90.000,- bedragen. Cultureel klimaat ➢ Bossche Zomer (voordeel € 329.000) De Bossche Zomer in de vorm die we kenden tijdens de corona jaren is opgehouden te bestaan. De stuurgroep van de Bossche Zomer heeft het initiatief genomen om te komen tot het Cultureel Wijkenprogramma. Wij zijn in afwachting van een inhoudelijk plan van aanpak en wegen op basis hiervan af op welke manier we de plannen willen ondersteunen.

➢ Evenementen (nadeel € 554.000) Voor het faciliteren van evenementen wordt een nadeel gerealiseerd van € 554.000. Na corona is het aantal mensen dat ‘s-Hertogenbosch intrekt op de 11-de van de 11-de en met carnaval fors toegenomen. Dat geldt ook voor Koningsdag. De Bossche horeca en de Oeteldonkse club acteren niet als organisator van deze brede publieksevenementen. Van de gemeente wordt verwacht dat zij de gevolgen van deze grote toeloop faciliteert vanuit haar verantwoordelijkheid voor de openbare orde en veiligheid. De gemeentelijke kosten voor deze publiekstrekkers zijn afgelopen jaren fors toegenomen. Deze kosten zijn tot 2023 nooit begroot. De omvang en ontwikkeling van deze kosten zijn inmiddels dusdanig dat het college het niet verantwoord vindt om deze niet in de begroting te verwerken. Daarom is met de actualisatie van de begroting 2024 € 550.000 structureel geraamd voor extra maatregelen en inzet op het gebied van veiligheid en het faciliteren van evenementen in de openbare ruimte. Tevens is incidenteel € 343.000 geraamd voor de extra kosten bij Stadstoezicht en de inhuur van een evenementencoördinator. Daarbij is aangegeven dat gewerkt wordt aan een beleidslijn voor het faciliteren van met name de volksfeesten. Het doel is om keuzes te kunnen maken in de mate waarin de gemeente dit soort volksfeesten faciliteert.

Afgelopen maanden is duidelijk geworden dat de daadwerkelijke kosten dit jaar beduidend hoger liggen, wat een geprognosticeerd nadeel geeft van € 554.000 Een deel van de hogere personele inzet wordt gedekt door middelen voor een strategisch regisseur Evenementen op het programma Beleggingen en overige baten en lasten. Per saldo resteert dan nog een overschrijding van de kosten van € 454.000 ➢ Kermissen (nadeel € 79.000) De exploitanten hebben lager ingeschreven in verband met stijgende kosten waardoor een nadeel ontstaat. Gelijke kansen op talentontwikkeling ➢ Kinderopvang- en onderwijs (voordeel € 419.000) Voor het voordeel zijn een drietal oorzaken te benoemen:

4

1. 2.

3.

Op basis van het aantal aanvragen voor peuterarrangementen van gezinnen met kinderopvangtoeslag in de eerste helft van 2024 verwachten we dat eind dit jaar € 75.000,- vrijvalt. Het Rijk heeft gemeenten eenmalig ondersteund door een bijdrage te geven voor de kosten van leerlingenvervoer voor nieuwkomersonderwijs, via een decentralisatie-uitkering. Afgelopen jaar zijn deze middelen ingezet voor het leerlingenvervoer, voor verlaging van het schoolverzuim onder Oekraïense jongeren en om hen te stimuleren tot het behalen van de startkwalificatie. We hebben maximaal ingezet op gebruik van de fiets, hierdoor is niet de gehele decentralisatie-uitkering nodig voor dit doel. Eind 2024 verwachten we dat € 200.000 van de Rijksbijdrage incidenteel vrijvalt We zetten zo veel mogelijk in op bevorderen van zelfredzaamheid van leerlingen als het gaat om leerlingenvervoer. Indien nodig kennen we voorzieningen, zoals taxivervoer of openbaar vervoer, toe. Op basis van de toegekende voorzieningen in de eerste helft van 2024 verwachten we een positief saldo van € 150.000.

Bereikbare stad, dorpen en wijken ➢ Beleidsplan verkeer (voordeel € 70.000) De aanbesteding van de provincie is gunstiger uitgekomen voor het uitvoeren van de verkeerstellingen. Deze tarieven gelden nog dit jaar waardoor het budget niet volledig is besteed. De verwachting is dat volgend jaar minder gunstige tarieven gelden doordat co-financiering vanuit de provincie voor het uitvoeren van verkeerstellingen wegvalt. Daarnaast worden een aantal vaste telpunten ingericht waardoor de abonnementskosten voor verkeerstellingen vanaf volgend jaar ook iets hoger zullen gaan uitvallen. De verwachting is dat in 2025 het budget volledig wordt besteed. ➢ Fietsnetwerk (voordeel € 80.000) Het onderzoek naar het fietsnetwerk is in 2024 opgestart. De kosten hiervoor pakken lager uit dan voorzien. Op basis van het onderzoek kan in 2025 gestart worden met het daadwerkelijk vormgeven van het fietsnetwerk. ➢ Maatregelen mobiliteitstransitie (voordeel € 134.000) In 2024 heeft de focus gelegen op de mobiliteitsaanpak brede binnenstad (oa. Sts, zero-emissie en de verkeersstudie), de ontsluiting van de Grote Wielen, de Kanaalboulevard en de mobiliteitsadvisering in gebiedsontwikkeling en het opstellen van mobiliteitspakketten als compensatie voor het niet door gaan van de aanpak van de A2. In combinatie met een krappe arbeidsmarkt maakt dit dat de budgetten niet volledig zijn gebruikt.

Verstedelijking en Wonen ➢ Leges Omgevingsvergunning (nadeel € 142.000) Per 1 januari 2024 is de Omgevingwet (OW) en de Wet Private Kwaliteitsborging (WKB) in werking getreden. Vanwege de onzekerheid over de OW en de WKB hebben we aan het einde van 2023 een golf van aanvragen ontvangen. In het begin van 2024 bleven de aanvragen om Omgevingsvergunning achter op de raming. Qua aantallen aanvragen zien we wel een licht herstel, maar met name de grote bouwprojecten (bouwkosten meer dan € 1.000.000,=) lopen terug. Het uitblijven van een aantal grote bouwprojecten zal naar verwachting over het gehele jaar leiden tot minder leges inkomsten. Energie, duurzaamheid en milieu ➢ Milieubeleid (voordeel € 60.000) Inzicht in de milieugevolgen is opgenomen in de transitiestrategie Omgevingswet. Dit jaar zijn deze verder uitgekristalliseerd en komt er langzaam jurisprudentie beschikbaar. Nu er meer duidelijkheid is kan in 2025 themagewijs gestart worden met aanpassing van het beleid. Hierdoor ontstaat een voordeel in 2024. ➢ Werken voor derden Afvalstoffendienst (nadeel € 931.000) De hogere indirecte kosten op het gebied van veiligheid, meer onderhoud wagenpark, onderbrekingen in de uitvoering leiden ertoe dat vanuit werken voor derden de begrote afdracht aan algemene middelen uit de overwinst bij de Afvalstoffendienst niet gehaald wordt.

5

Openbare ruimte, water en groen ➢ Onderhoud Groen en bomen (nadeel € 750.000) Met name als gevolg van extra renovatie en inboet van groen als gevolg van droogte vorig jaar en de nog steeds lopende inhaalslag van de herplanting van bomen ontstaat een tekort van € 750.000 waarmee in de besteding van de andere beheerdisciplines rekening is gehouden. ➢ Onderhoud Kunstwerken(nadeel € 75.000) In 2023 konden enkele onderhoudsmaatregelen aan vaste kunstwerken niet worden uitgevoerd. Deze zijn in 2024 alsnog uitgevoerd. Daardoor ontstaat per saldo een nadeel op het beheer van de vaste kunstwerken. ➢ Onderhoud Meubilair (voordeel € 200.000) De pilot aanpak centrum Rosmalen en Binnenstad (opgave vanuit het bestuursakkoord) wordt in 2025 uitgevoerd. Daarnaast zijn er minder kosten voor het beheer en onderhoud van verkeersmeubilair. ➢ Onderhoud Verhardingen (voordeel € 1.150.000) Veelal wordt getracht om verhardingsprojecten integraal aan te pakken. Doordat inspecties geen significante kwalitatieve achterstand aangeven is gekozen om prioriteit te geven aan andere disciplines binnen het beheer en onderhoud ➢ Onderhoud Water en havens (nadeel € 220.000) Er heeft meer onderhoud plaatsgevonden in 2024 als gevolg van het prioriteren van projecten.

➢ Grondbeheer (nadeel € 75.000) Ten behoeve van structurele verhuur (groen en reststroken) en het veilig stellen van onze eigendommen (illegaal in gebruik genomen gronden) worden werkzaamheden uitgevoerd. De geraamde opbrengsten bedragen € 328.620. Deze bestaan deels uit verhuur en deels uit verkoop. De verkoop blijft momenteel achter waardoor een nadeel wordt verwacht van € 75.000. Het is een bewuste keuze van de gemeente ’sHertogenbosch om zoveel mogelijk grond in eigendom te houden vanwege de energie transitie en –congestie, waarvoor nog niet voorziene boven- en ondergrondse voorzieningen nodig zijn. Ruimte voor economie en voorzieningen ➢ Reclame (nadeel 79.000) Door netcongestie (het niet verkrijgen van elektriciteitsaansluitingen) is aanzienlijke vertraging opgetreden in het exploiteren van de digitale panelen. Hierdoor kan de afdracht voor deze panelen nog niet volledig worden gefactureerd aan de concessiehouder en ontstaat een nadeel.

Sport en Recreatie ➢ Sporthallen Rodenborch College (voordeel € 100.000) Het beheer van de sporthallen Rodenborch College voor sportgebruik is ingevuld door de foyerhouder. In de praktijk blijkt echter de combinatie van beheer en het uitbaten van de foyer niet te werken. De verwachting is dat in de toekomst toch eigen beheer moet worden ingevuld. ➢ Strandbaden (voordeel € 75.000) Het boekjaar 2024 was een pilotjaar waarin er geen toezicht was op de strandbaden. Dit zorgt voor enerzijds minder inzet van personeel en anderzijds wegvallende opbrengsten van exploitanten. Per saldo een incidenteel voordeel van € 75.000. Gelijke kansen op financiële redzaamheid ➢ Armoedebestrijding en inkomensondersteuning (nadeel € 159.000) Er zijn enkele redenen waarom hier een tekort ontstaat. Er zijn meer jongeren ingestroomd in de bijstand, het wettelijk minimum loon is verhoogd (waardoor de vergoeding hoger is), de kosten van woonvoorzieningen zijn 6

toegenomen als gevolg van de ingezette beleidslijn van minder dakloze jongeren en er is meer maatwerk ingezet ➢ Bankzaken en budgetbeheer (voordeel € 182.000) Door de onverwachte hogere bankrente op het werkkapitaal van de kredietbank ontstaat een positief saldo van ongeveer € 0,2 miljoen.

Werk en Inkomen ➢ BUIG resultaat (voordeel € 2,7 miljoen) Op de BUIG wordt per saldo wordt een voordelig resultaat verwacht van € 8,5 miljoen, dit is € 2,6 miljoen hoger dan het begrote voordeel van € 5,9 miljoen en bestaat uit: Uitkeringskosten; Bij de begrotingsactualisatie 2024 is conform de prognose door het CPB in haar Macro Economische Verkenning (MEV) van september 2023, uitgegaan van een landelijke stijging van het aantal uitkeringen met 2,33%. Op basis hiervan is het gemiddeld aantal uitkeringen in 's-Hertogenbosch geactualiseerd begroot op 3.135 uitkeringen. In maart 2024 heeft het CPB haar landelijke prognose bijgesteld naar een verwachte stijging van 1,98%. In deze managementrapportage wordt een gemiddeld aantal uitkeringen van 3.126 in 'sHertogenbosch verwacht, 9 minder dan geactualiseerd begroot. Hierbij hoort een verwachte eindstand 2024 van 3.152. Dit is een stijging van 1,71% en ligt lager dan de landelijke prognose. Samen met ander factoren leidt dit tot een voordeel van circa € 1,3 miljoen en bestaat uit: - € 0,2 miljoen voordeel door het lager aantal uitkeringen. - € 0,5 miljoen voordeel wegens een lagere gemiddelde uitkeringsprijs. - € 0,2 miljoen voordelig resultaat op de sociaal debiteuren - € 0,4 miljoen voordeel door een hogere stijging van de inkomstenkorting.

Loonkostensubsidie; Naar verwachting vallen het gemiddeld aantal plaatsingen met loonkostensubsidie beperkt lager uit dan begroot bij de actualisatie 2024 (611 fte i.p.v. 614 fte). Dit zorgt voor een voordeel van € 0,03 miljoen. Budget; Op 1 oktober is het definitieve BUIG macro budget per gemeente gepubliceerd. Hieruit blijkt dat het BUIG budget 2024 voor onze gemeente circa € 1,4 miljoen hoger is dan begroot. Dit wordt voor € 0,8 miljoen veroorzaakt door de verwerkte effecten vanuit het Rijksbeleid, realisaties voorgaand jaar en conjunctuur effecten. Daarnaast is de definitieve gemiddelde prijsbijstelling hoger wat leidt tot een voordeel van € 0,6 miljoen. De aandelen van onze gemeenten in het macro budget voor zowel de uitkeringen als het budget voor de loonkostensubsidies zijn vrijwel conform onze begroting. Omdat het BUIG budget voor 2024 hoger is, wordt ook de storting in de reserve Fonds Werk en Inkomen hoger (nadeel van € 0,1 miljoen). Gemeentelijke belastingen ➢ Belastingen (voordeel € 100.000) Als gevolg van de aanstaande vervanging van K2Belastingen door een andere applicatie wordt er minder dan begroot uitgegeven aan het doen van aanpassingen in deze applicatie. Beleggingen en overige baten/lasten ➢ Dividend Enexis (voordeel € 162.000) Het dividend Enexis over 2023 is uitgekomen op € 1,35 miljoen. Hierdoor ontstaat een overschot. ➢

Energieregeling: lokale steun aan maatschappelijke en culturele partners en sportverenigingen

7

Eind vorig jaar is er een bedrag van € 339.000 overgeheveld voor nog af te wikkelen claims en eindafrekeningen van energiekosten, die afhankelijk zijn van de werkelijke energieprijzen en het werkelijk verbruik. Op basis van de huidige stand van zaken verwachten we dat dit bedrag niet nodig zal zijn en dat er ook nog een deel van de uitbetaalde voorschotten teruggevorderd gaan worden. Per saldo zal het voordeel daarmee ca. € 400.000 bedragen. ➢ Evenementen (voordeel € 100.000) Tegenover de hogere kosten voor evenementen op het programma Cultureel Klimaat staan op dit programma middelen voor een strategisch regisseur evenementen. Per saldo resteert een overschrijding van de kosten van €454.000 ➢ Financieringsresultaat (voordeel € 1.583.000) Als gevolg van de ontvangen bevoorschotting van het Rijk voor specifieke uitkeringen hebben we een positief kassaldo. We zijn verplicht dit af te storten in de Schatkist. De rentevergoeding die we hierover ontvangen is niet begroot en bedraagt € 1,6 miljoen. ➢ Onvoorzien (voordeel € 225.000) Ieder jaar wordt een post opgenomen voor onvoorziene uitgaven. Deze is in 2024 niet aangewend. ➢ Wachtgeldwethouders (nadeel € 110.000) Er maakt op dit moment één wethouder meer dan begroot gebruik van de wachtgeldregeling.

Algemene Uitkering Gemeentefonds ➢ Uitkomsten algemene uitkering gemeentefonds 2024 (voordeel € 8.099.000) De algemene uitkering 2024 valt hoger uit door enerzijds de onderuitputting van het BTW compensatiefonds 2023 en 2024 en anderzijds zorgt de actualisatie van basisgegevens 2024 voor een opwaartse bijstelling van de Algemene Uitkering 2024. Wij hebben uw Raad eerder hierover geïnformeerd na het verschijnen van de septembercirculaire middels het Infobulletin. ➢ Algemene Uitkering voorgaande jaren (voordeel € 1.328.000) Voor boekjaar 2022 en 2023 is onze uitkering uit het gemeentefonds opwaarts bijgesteld. Dit zijn wijzigingen in de uitkeringsfactor en basisgegevens. Zolang nog niet alle basisgegevens zijn vastgesteld, kunnen aanpassingen blijven plaatsvinden.

2.

Budgettair neutrale afwijkingen

In het rekeningresultaat zijn al diverse verrekeningen met reserves en voorzieningen opgenomen, omdat hierover reeds specifieke afspraken zijn gemaakt met de raad. Een voorbeeld is het Sociale Domein. Voor enkele gesloten circuits, zoals afvalstoffen- en rioolheffing zijn geen majeure afwijking geconstateerd. Onderstaand lichten wij de belangrijkste afwijkingen toe op deze zogenaamde 'gesloten circuits'. Jeugdhulp We verwachten eind 2024 een bedrag van ongeveer € 0,9 miljoen toe te voegen aan de reserve Sociaal en Zorgfonds. Deze financiële meevaller komt o.a. doordat wij voor de afbouw Jeugdzorg Plus (JZ+) rekening hadden gehouden met extra kosten omdat er alternatieven gezocht moesten worden. Nu blijken deze alternatieven nog niet beschikbaar te zijn, waardoor de extra kosten uitblijven. Daar bovenop komt dat er steeds minder JZ+ wordt ingezet. Er gaan dus steeds minder jeugdigen naar de gesloten settings (JZ+). Daarnaast gaat de regionale ombouw bij residentiele voorzieningen van groot- naar kleinschalig verblijf ook minder snel. Bij de ombouw is het zo dat de kosten voor kleinschalig verblijf ongeveer twee keer zo duur zijn, maar dat er nog weinig kleinschalige verblijven zijn waardoor de kosten dus ook nog lager zijn dan van tevoren gedacht. De vraag naar ambulante begeleiding en gespecialiseerde GGZ is verder toegenomen, dit komt overeen met het landelijke beeld.

We zien de inzet van landelijk ingekochte voorzieningen en verblijfsvoorzieningen daarentegen afnemen. Dit is op individueel niveau een positieve ontwikkeling, maar is op zichzelf niet 8

voldoende om te komen tot een duurzaam financieel stelsel. Derhalve zetten we binnen het lokale programma jeugdhulp in op meer collectieve voorzieningen, dichtbij de kinderen en ouders zodat zij zich positief kunnen ontwikkelen. Hiervan verwachten we in eerste instantie geen financiële impact. De impact die ermee gemaakt wordt zien we terug in het helpen van meer kinderen, jongeren en hun ouders en het verkorten van wachttijden. Programma jeugdhulp In april 2023 is het lokale programma jeugdhulp opgesteld. Dit programma heeft als doel om de groei van de vraag naar jeugdhulp om te buigen. Het programma bestaat uit projecten in de nabijheid van kinderen en ouders, opdat hulp eerder en dichterbij is en op leefgebieden die voor kinderen en ouders belangrijk zijn, zoals de ontwikkeling van het kind, maar ook op het gebied van relaties tussen ouders en het goed uit elkaar gaan als een relatie voorbij is. Voorbeelden hiervan zijn de projecten als de gezinsadvocaat, een uitbreiding van de Praktijk Ondersteuners Huisartsen GGZJ en Opgroeiondersteuning op school. Voor dat laatste project zijn in september 2024 weer 3 nieuwe scholen gestart, waarmee de teller nu op 4 scholen primair onderwijs staat en 1 school voortgezet onderwijs. In januari start nog een school in het voortgezet onderwijs en nog 3 scholen primair onderwijs. Deze projecten zitten midden in de uitvoeringsfase.

Het aankomend jaar gaan we de eerste evaluaties uitvoeren in de verschillende projecten. Over de financiering van het programma kunnen we het volgende laten weten. In 2024 was ruim € 2,6 miljoen gereserveerd voor het programma jeugdhulp, en daarnaast € 0,3 miljoen voor het project bouwdepot. De verwachtte besteding is in totaal € 2,3 miljoen. Het restant vloeit terug naar de reserve S&Z. WMO Inwoners die extra ondersteuning nodig hebben, kunnen een beroep doen op Wmo-voorzieningen. We verwachten hier een totaal voordeel van € 0,8 miljoen. We zien bij de overige Wmo-voorzieningen (vervoers-, woon-, rolstoelvervoersvoorzieningen en hulpmiddelen) lagere aantallen en kosten dan verwacht. De verwachte groei van cliënten met hulp bij het huishouden (HH) valt lager uit in onze gemeente, dit komt met name door de wachtlijsten bij de aanbieder door de krapte op de arbeidsmarkt. Inwoners moeten hierdoor langer wachten op hun voorziening. Aan de andere kant zien we dat er bij begeleiding/groepsbegeleiding een tekort wordt verwacht van € 0,9 miljoen. Oorzaken hiervan zijn: een toename van het aantal clienten en ze blijven langer in zorg. Met name door complexere zorgvragen en het gebrek aan mantelzorgers/vrijwilligers is het moeilijk om de zorg af te schalen en is er langere specialistische begeleiding nodig.

Bij de jaarrekening 2024 zal het werkelijke resultaat dat is gerealiseerd worden toegevoegd aan de reserve S&Z. Regionaal Beschermd wonen/maatschappelijke opvang De kosten voor zorginkoop beschermd wonen zijn € 1,7 miljoen hoger dan begroot. Dit betreft met name de Voorziening Langdurig Verblijf (VLV). Bij de start van de VLV zijn veel nieuwe cliënten vanuit de Wmo-BW ingestroomd, en de verwachting is dat een deel van deze cliënten de komende tijd gaat doorstromen naar de Wet langdurige zorg. Aan de andere kant is de zorg voor het jaar 2023 afgerekend. Dit zorgt voor een voordeel van € 1,1 miljoen. We zien daarnaast dat de uitgaven voor PGB dalend zijn in lijn met ons beleid. Aan de andere kant zien we de kosten voor maatwerk stijgen, onder andere door forensische BW en BW voor cliënten met licht verstandelijke beperkingen. Deze zorg is onvoldoende binnen onze regio voorhanden. In totaal zien we dan voor de zorginkoop beschermd wonen een nadeel van € 0,7 miljoen. Binnen het uitvoeringsprogramma BW/MO zien we een voordeel van € 0,3 miljoen. Dit komt met name door het niet-realiseren van een respijthuis GGZ. Voor de maatschappelijke opvang zien we een nadeel van € 0,15 miljoen, dit wordt veroorzaakt door de meerkosten voor de winteropvang (verbouwing op voormalig WeenerXL-locatie).

Het is de eerste volledige winter dat de winteropvang naast de reguliere opvang wordt georganiseerd. De dag- en nachtopvang aan de Oranje Nassaulaan kent een hoge bezetting, evenals de 24/7opvang. De kleinschalige opvang is dit jaar uitgebreid met locaties in Vught en Maasdriel. De rijksbijdragen zijn in 2024 verhoogd met € 2,4 miljoen. De integratie-uitkering beschermd wonen is met € 1,7 miljoen verhoogd en in de meicirculaire is € 0,7 miljoen opgenomen voor de aanpak dakloosheid. In totaal

9

verwachten we voor de regionale begroting BW MO een voordeel van € 1,9 miljoen. Bij de jaarrekening 2024 zal het werkelijke voordeel dat gerealiseerd is worden toegevoegd aan de regionale reserve BW/MO. Lokaal Beschermd wonen/maatschappelijke opvang In het lokaal uitvoeringsprogramma BW/MO is de pilot “begeleiding uitstroom” gestart. Voor dak- en thuislozen onderzoeken we, samen met Loods en het straatpastoraat, de mogelijkheden voor een inloop. Het lokaal uitvoeringsbudget is verder ingezet voor bestaande “caring communities” en ambtelijke inzet. Dit jaar zijn nog geen kosten gemaakt voor de “leefbaarheid stadsdeel Zuid” vanuit het lokaal uitvoeringsbudget BW/MO. We zien hierdoor in totaal een voordeel van € 1 miljoen. Bij de jaarrekening 2024 zal het werkelijke resultaat dat is gerealiseerd worden toegevoegd aan de reserve S&Z. Opvang ontheemden Het rijk heeft verschillende financiële regelingen getroffen om de kosten die gemeenten maken voor de opvang van ontheemden uit Oekraïne te vergoeden. De vergoeding die wordt gegeven per gerealiseerde opvangplek bedraagt per 1 januari 2024 € 61 per plek per dag. Uit de voorlopige berekeningen van de werkelijk gemaakte kosten lijkt dit bedrag voldoende te zijn om de Oekraïne opvang te exploiteren. En de ambtelijke inzet die daarnaast nodig is voor het opvangdossier te kunnen voortzetten.

Het is nog onduidelijk hoe de financiering vanuit het rijk zich gaat ontwikkelen in de tijd en of de vergoedingen op hetzelfde niveau blijven. Tegelijkertijd is de verwachting dat de kosten toe gaan nemen, omdat er meer geïnvesteerd moet worden in de kwaliteit van de opvang (meer kleinschalig) zowel m.b.t. de huisvesting als vanuit het oogpunt van zorg, vanwege toenemende mentale problematiek. O.a. om die reden heeft de gemeenteraad op 10 september ingestemd met de inrichting van de reserve Opvang Ontheemden. We verwachten eind dit jaar € 2,4 miljoen te storten in de reserve Opvang ontheemden. Sociale Werkvoorziening Het totale resultaat op de Wet Sociale Werkvoorziening wordt geprognosticeerd op € 1,5 mln voordelig. Deze verwachting bestaat uit: 1. Salariskosten Er worden lagere salariskosten bij de sociale werkvoorziening verwacht van €0,4 mln. Dit wordt veroorzaakt een grotere afname van het aantal SW-medewerkers en een lagere stijging van de gemiddelde kosten. 2. Budget Er wordt een voordeel op het budget verwacht van circa € 1,1mln. Dit wordt enerzijds veroorzaakt door de eenmalige tegemoetkoming vanuit het Rijk in het IUSD-SW budget voor de infrastructurele kosten van de sociaal ontwikkelbedrijven; voor onze gemeente een bedrag van bijna € 0,8mln.

Anderzijds valt de bijstelling van het IUSD-SW budget wegens indexering en bijgesteld gemeentelijk aandeel € 0,3mln gunstiger uit dan waarmee rekening is gehouden. Parkeren De totale parkeeropbrengsten zullen volgens de prognose € 0,8 miljoen lager zijn dan begroot. Er zijn hogere opbrengsten naheffingsaanslagen (€ 0,1 miljoen), maar hiertegenover staat dat er minder inkomsten (€ 0,9 miljoen) wordt behaald op kort parkeren (straat, parkeergarages en transferium). Dit nadeel heeft enerzijds als reden dat de werkelijke parkeertarieven in 2024 met 3% zijn gestegen, maar dat de begrote inkomsten volgens de begrotingsuitgangspunten met 8,6% waren verhoogd. Daarnaast speelt het ook mee dat na de Covid periode niet meer het normale niveau wordt gehaald van voorheen. Volgens de prognose kunnen wij in 2024 aan de afdracht aan de algemene middelen voldoen en kunnen we daarnaast € 1.125.000 in de reserve storten; dat is € 235.000 meer dan begroot. De parkeeruitgaven zijn €1 miljoen lager dan begroot. De grootste voordelen worden onder andere verwacht op kapitaallasten (€ 0,5 miljoen) als gevolg van investeringen die naar achteren zijn verschoven, opbrengsten van de laadpalen in de parkeergarages (€ 0,2 mijoen), lagere beheerkosten fietsenstalling Stationsplein (€ 0,1 miljoen) en een bijdrage vanuit Leefomgeving ivm cameratoezicht emissieloze binnenstad waarvan dit jaar naar

10

verwachting maar 25% gaat worden uitgegeven (€ 163.000). Deze resterende middelen worden volgend jaar uitgegeven voor de mobiliteitsaanpak binnenstad.

11

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14755193/1