Bijlage 1 Op weg naar een leefbare, gastvrije en bereikbare binnenstad

Bijlage 1 Op weg naar een leefbare, gastvrije en bereikbare Brede Binnenstad Nog niet zo lang geleden betekende ‘bereikbare binnenstad’ letterlijk dat je je auto op de Markt kon parkeren of aan de voet van de Sint Jan. De bomen op de Parade werden ervoor gekapt. Aan het eind van de jaren '90 was de grens van de dominantie van de auto in de binnenstad wel zo’n beetje bereikt en de leefbaarheid en de kwaliteit van de openbare ruimte op een dieptepunt geraakt.

Ansichtkaart, jaren ’60

Hinthamerstraat, eind jaren ‘90

Er zijn toen een aantal cruciale besluiten genomen om verbetering van de leefbaarheid mogelijk te maken: het instellen van selectieve toegang tot het kernwinkelgebied voor autoverkeer, betaald parkeren, het bouwen van transferia voor langparkeren op afstand van de binnenstad en parkeergarages voor kortparkeren, bereikbaar vanaf een parkeerring rond de historische binnenstad (de Binnenstadsring). Daardoor werd ruimte vrijgespeeld voor een grootschalige herinrichting van de binnenstad. De Markt en de Parade werden heringericht voor voetgangers en geschikt gemaakt voor evenementen, de drie radiale aanloopstraten Vughterstraat, Hoge Steenweg/Orthenstraat en de Hinthamerstraat werden heringericht en Kerkstraat en Stationsweg zorgden voor een goede verbinding met het Station en de Sint Jan.

Hemelvaartsdag op de Markt

Rondom deze kern werd de binnenstad verder opgeknapt en aantrekkelijk voor bewoners en bezoekers, om te winkelen of om op een terras te zitten. Het leverde de stad meerdere keren de prijs op van ‘Meest gastvrije binnenstad’. Met het beperken van de toegang voor autoverkeer werden straten aantrekkelijker en konden parkeerterreinen worden omgezet in pleinen en postzegelparkjes.

Vughterstraat, winnaar van de Omgevingsarchitectuurprijs 1998

Jeroen Bosch plein, van parkeerplaats naar postzegelpark

Het Selectief Toegang Systeem Door het uitbreiden van het Selectief Toegang Systeem ontstaan rondom het kernwinkelgebied nieuwe kansen voor mooie stedelijke buurten in de binnenstad en voor vergroening van bestaande straten. Het pas gerealiseerde Zuidwalkwartier wordt meer onderdeel van de binnenstad, het Gasthuiskwartier zal één van de groenste buurten in de binnenstad worden.

Openbaar toegankelijke binnentuin Zuidwalkwartier / Impressie zwerfgebied Gasthuiskwartier

De vergroening van de binnenstad, die voorzichtig is ingezet met geveltuintjes, het blauwe regenproject en boombakken, kan grootser aangepakt worden.

Geen auto’s maar groen (Maijweg) / Inspiratiebeelden uit de Gebiedspaspoorten van Den Bosch Partners

Het inprikkermodel Onderdeel van de parkeerstrategie voor de binnenstad is de Binnenstadsring, een route rond de binnenstad met een verwijssysteem naar de parkeergarages aan de rand van de binnenstad. Door de ligging van deze binnenstadsring in het Bossche verkeerssysteem wordt deze niet alleen gebruikt door bestemmingsverkeer naar de binnenstad, maar ook door doorgaand verkeer. De herinrichting tot 30 km/u cf. het Handboek Binnenstadsring (‘van verkeersruimte naar verblijfsgebied’) heeft onvoldoende tot afname van verkeer geleid, maar wel tot betere beeldkwaliteit en aangenamere beleving van de openbare ruimte. Zo is de Koningsweg van een 12 meter brede autoweg getransformeerd in een mooie stadsstraat, is het Heetmanplein weer het Wilhelminaplein geworden en de Zuid Willemsvaart een Kanaalboulevard langs het Zuid Willemspark.

Van Berckelstraat: inprikker voor de fiets

Koningsweg: van autoweg naar stadsstraat

De Verkeersstructuur 2030 met het inprikkermodel zal een nieuwe impuls betekenen voor de transformatie van de Binnenstadsring tot verblijfsruimte. Zo ontstaat ook ruimte voor een betere verbinding van het (nieuwe) station met de binnenstad en kan de Zuidwal een stukje Vestingpark worden, met zicht op de Bossche Broek. Wellicht kan hier zelfs nog een nieuwe toegang over de Vestinggracht gemaakt worden, zodat de Bossche Broek voor nog meer binnenstadsbewoners (en bezoekers) toegankelijk is.

Rond de Draak transformeren Stationsweg en Stationsplein in een Stationspark

De Zuidwal als Vestingpark: referentiebeeld

De Verkeersstructuur 2030 zorgt ervoor dat de nieuwe delen van de Brede Binnenstad (Paleiskwartier, Bossche Stadsdelta, IKDB, EKP Noord) beter worden verbonden met de bestaande stad, met name voor voetgangers en fietsers, maar ook goed bereikbaar zijn met het OV en de auto.

Door het inprikkermodel kan de Bossche Stadsdelta optimaal ingericht worden voor voetgangers en fietsers