Bijlage 1.1 Bijlagen deel 1 bij Toelichting ontwerpbestemmingsplan Heesch West

Naast het bedrijventerrein maken ook de ontsluiting en een ruime landschappelijke inpassing onderdeel uit van het bestemmingsplan. Voorontwerpbestemmingsplan, milieueffectrapport (MER), inspraak en adviezen In het kader van de plan- en besluitvorming is in juni 2019 een voorontwerpbestemmingsplan en milieueffectrapport (MER) gepubliceerd. Het voorontwerpbestemmingsplan en het MER hebben in de periode juni t/m augustus 2019 ter inzage gelegen. In totaal zijn in de inspraakperiode ca. 1.300 inspraakreacties ingediend, waarvan een groot aantal via een in de omgeving verspreide flyer (zie Eindverslag Inspraak, bijlage bij het ontwerpbestemmingsplan). Daarnaast hebben de wettelijke vooroverlegpartners, zoals de provincie en het waterschap, op het voorontwerpbestemmingsplan en het MER gereageerd en heeft de Commissie voor de milieueffectrapportage een toetsingsadvies uitgebracht (zie bijlage). Optimalisatie plan Heesch West Sinds het najaar van 2019 is het plan (programma en stedenbouwkundig ontwerp) verder geoptimaliseerd. Naast de inspraakreacties, vooroverlegadviezen en toetsingsadvies van de Commissie m.e.r. zijn nadere onderzoeken en inzichten betrokken bij de planoptimalisatie.

Voorbeelden hiervan zijn: • Het bestuurlijke besluit om geen windturbines meer te realiseren op Heesch West; • De eventuele toelating van milieucategorie 5.1 qua voorwaarden en omvang te begrenzen; • Meer focus te leggen op regionale bedrijven; • In het bestemmingsplan meer voorwaarden op te nemen om de milieuhinder van bedrijven op de omgeving te beperken; • Het beschikbaar komen van een nieuw regionaal verkeersmodel voor de inschatting van verwachte verkeerseffecten; • De nadere motivatie van stikstof na uitspraak van de Raad van State mei 2019. De optimalisatie van het plan is opnieuw onderzocht op milieueffecten en vastgelegd en gemotiveerd in het ontwerpbestemmingsplan.

Blad 25

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Aanvulling MER Voorliggend rapport is een aanvulling op het MER voor Heesch West. In deze aanvulling MER is een overzicht gegeven van aanpassingen van het plan Heesch West en de resultaten van de nieuwe en aanvullende milieueffectonderzoeken. Hierin zijn het toetsingsadvies van de Commissie m.e.r, inspraakreacties, vooroverlegreacties, en voortschrijdende inzichten betrokken. Het betreft een aanvulling op het MER. Er is niet een compleet nieuw MER opgesteld. Daar waar omgevingswaarden en milieueffecten niet zijn veranderd ten opzichte van het MER 2019 wordt naar het MER 2019 verwezen. Ook zijn niet alle inspraakreactie en vooroverlegreacties in deze aanvulling MER beschreven. Hiervoor wordt verwezen naar het Eindverslag inspraak voorontwerpbestemmingsplan Heesch West dat als bijlage bij het ontwerpbestemmingsplan is gevoegd.

Figuur 1.1a Ligging plangebied in omgeving

Blad 26

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Figuur 1.1b Gedetailleerde begrenzing plangebied bedrijventerrein

Blad 27

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Mogelijkheid voor reactie op aanvulling MER en toetsing door Commissie m.e.r. en GGD Het ontwerpbestemmingsplan wordt samen met de aanvulling MER en bijbehorende bijlagerapporten, alsmede het ontwerp facetplan geluidszone vanaf 10 juni 2021 voor een periode van zes weken ter inzage gelegd. In de periode kan eenieder zijn/haar reactie (zienswijze) op de aanvulling MER, het ontwerpbestemmingsplan en het ontwerp facetbestemmingsplan geluidszone geven. De aanvulling MER is voorafgaand aan de terinzagelegging getoetst door de Commissie voor de milieueffectrapportage en de GGD. De toetsingsadviezen worden tegelijk met de aanvulling MER gepubliceerd (zie bijlagen), zijn nog niet verwerkt in deze aanvulling MER, maar worden betrokken bij de vaststelling van het bestemmingsplan. Leeswijzer De aanvulling MER is als volgt opgebouwd: • In hoofdstuk 2 wordt een samenvatting gegeven van het toetsingsadvies van de Commissie m.e.r.

en wordt aangegeven of het toetsingsadvies, vooroverlegadviezen en inspraakreacties hebben geleid tot aanvullingen; • Hoofdstuk 3 geeft een overzicht van de aanpassing van het plan voor Heesch West als gevolg van voortschrijdend inzichten en ontwikkelingen; • In hoofdstuk 4 is een overzicht gegeven welke aanvullende onderzoeken zijn verricht; • In hoofdstuk 5 t/m 18 is voor de diverse milieuthema’s beschreven of de aanpassing van het plan leidt tot andere milieueffecten en wordt ingegaan op vragen vanuit het advies van de Commissie m.e.r. en vooroverlegreacties / inspraakreacties, mits relevant voor de aanvulling MER en algemeen voor het plangebied. Locatie-specifieke vragen in inspraakreacties zijn beantwoord in het Eindverslag inspraak (bijlage bij het ontwerpbestemmingsplan); • Hoofdstuk 19 geeft een samenvattende conclusie van de aanvulling MER: leiden de aanpassingen in het plan van Heesch West tot andere conclusies en aandachtspunten/ aanbevelingen voor het ontwerpbestemmingsplan. • In Hoofstuk 20 is beschreven of er nog leemten in kennis zijn en hoe daar mee wordt omgegaan in het vervolg van de plan- en besluitvorming. Achtergrondinformatie is in de vorm van bijlagen toegevoegd. Afkortingen en begrippen GR MER

Gemeenschappelijke regeling Heesch West: samenwerkingsverband ’s Hertogenbosch, Bernheze en Oss Het milieueffectrapport

m.e.r.

De procedure waarbinnen het milieueffectrapport opgesteld wordt

Voornemen

Datgene, wat de initiatiefnemer wil realiseren, in dit geval de realisatie van Regionaal Bedrijventerrein Heesch West, planologisch vastgelegd in de bestemmingsplannen Heesch West De huidige situatie (zonder toekomstige ontwikkelingen en zonder voornemen De toekomstige situatie aangevuld met autonome ontwikkelingen, maar zonder het voornemen De toekomstige situatie met voornemen en autonome ontwikkelingen

Huidige situatie Referentiesituatie Plansituatie Plangebied Studiegebied

Het uiteindelijke deel van het zoekgebied waar het voornemen gerealiseerd gaat worden en dat vastgelegd wordt in de bestemmingsplannen Het gebied waar als gevolg van het voornemen effecten kunnen optreden. Het studiegebied kan groter zijn dan het plangebied en het kan per aspect verschillen

Blad 28

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

2

Adviezen en reacties op MER 2019

2.1

Advies Commissie m.e.r op MER 2019 Algemeen De Commissie voor de milieueffectrapportage (Commissie m.e.r.) stelde in haar advies d.d. 19 oktober 2019 (zie bijlage) dat het MER 2019 veel informatie gaf over de milieueffecten van het plan en de maatregelen die genomen kunnen worden om negatieve effecten te beperken. De Commissie m.e.r. stelde dat grondig onderzoek is uitgevoerd naar de effecten op het verkeer, waardoor niet alleen negatieve effecten maar ook positieve effecten van het voornemen duidelijk worden. De Commissie m.e.r. stelde dat de samenvatting van het MER omvangrijk is en geen duidelijke visualisaties van de toekomstige situatie bevatte, waardoor voor een niet ingevoerde lezer niet eenvoudig om goed zicht te krijgen op de belangrijkste conclusies van het MER. Reactie: bij deze aanvulling MER is een duidelijkere en beter leesbare samenvatting opgenomen De Commissie concludeerde dat in het MER nog belangrijke informatie ontbreekt en adviseert deze informatie in een aanvulling op het MER op te nemen, en dan pas een besluit te nemen over de bestemmingsplannen Reactie: middels deze aanvulling MER wordt de gevraagde aanvullende informatie en motivatie gegeven. Locatiekeuze bedrijventerrein De Commissie m.e.r.

gaf in haar advies de overweging een beschouwing te geven over de locatie voor het bedrijventerrein ten opzichte van andere potentiële locaties, gegeven de duurzaamheidsambities en de actuele inzichten over de invulling van het bedrijventerrein, zodat er een actuele locatieonderbouwing beschikbaar komt. De Commissie constateerde op basis van bovenstaande dat de locatie Heesch West al lange tijd in beeld is als ontwikkellocatie voor een bedrijventerrein en dat milieuoverwegingen een rol hebben gespeeld in de achtereenvolgende keuzes voor deze locatie en dat het MER 2019 dan ook stelde dat er geen aanleiding is om de locatiekeuze te heroverwegen, omdat de voordelen van de locatie onverminderd geldig zouden zijn. Gezien de gewijzigde inzichten over de omvang en aard van de bedrijven en de ambities op het gebied van duurzame energie, circulaire economie, landschap en biodiversiteit kan mogelijk ook op andere locaties aan deze doelstellingen worden voldaan. Hierbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan locaties aansluitend op bestaande bedrijventerreinen, waar de impact op landschap en natuur mogelijk beperkter is. Reactie: in deze aanvulling MER is een actualisatie van de locatiemotivatie opgenomen, waarin o.a. gekeken naar alternatieve locaties in de regio (zie paragraaf 4.2). Alternatieven voor invulling van het bedrijventerrein Volgens de Commissie m.e.r.

was te weinig in beeld gebracht welke milieuwinst te halen is wanneer op (een deel van) het terrein bedrijven met bijvoorbeeld een lagere geluidemissie worden toegestaan. In de praktijk zal een invulling met voornamelijk logistiek waarschijnlijk tot lagere geluidbelastingen leiden dan een invulling met voornamelijk industrie. Dit zou de mogelijkheid kunnen bieden de geluidzone te verkleinen, waardoor minder hogere grenswaarden aangevraagd hoeven te worden. Ook was de Commissie m.e.r. van mening dat de locatiekeuze voor de windturbines nog onvoldoende onderbouwd is en vroeg de Commissie m.e.r. ook de mogelijkheid van 4 lagere (150 m) windturbines te onderzoeken.

Blad 29

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Reactie: Er is in het MER 2019 voldoende onderzoek gedaan naar alternatieve invullingen. Het voorkeursalternatief is het alternatief dat het beste aansluit op het beoogde programma van Heesch West en tegelijkertijd een worst-case inschatting geeft van te verwachten effecten, zodat geen onderschatting van effecten optreedt. Wel is het programma aangepast (zie paragraaf 3.2), wat tot minder hinder op de omgeving leidt. Ten aanzien van de windturbines is de vraag om locatiemotivatie niet meer relevant. Het effect van 4x150m windturbines is onderzocht (zie paragraaf 3.2), maar mede in vervolg op onderzoek van varianten, is inmiddels afgezien van inpassing van windturbines op Heesch West. Alternatieven voor inpassing en landschapspark De Commissie m.e.r. was van mening dat een andere inrichting van het landschapspark meer recht kan doen aan de ambities op het gebied van landschap en biodiversiteit en de bijzondere hydrologische situatie. Het gaat erom de tegenstelling tussen de zeer forse maten en verhoudingen op het bedrijventerrein en het veel kleinschaliger agrarisch landschap adequaat te geleiden. Dit geldt vooral aan de zuidzijde – de landschapskant - van het bedrijventerrein, en dan met name de omgeving van de Ruitersdam. Een kwalitatief stevige overgang vraagt nog nadere uitwerking en een forse ontwerpinspanning.

De doelstellingen van het circulair landschapspark suggereren zorgvuldig uitgewerkte overgangszones, zeker aan de zuidkant van het bedrijventerrein. Het plangebied ligt in de Roerdalslenk en onder het gebied komt een (zij)breuklijn voor die kan leiden tot een bijzondere hydrologische situatie. Hoewel historische landschappelijke elementen niet meer zichtbaar zijn, is - zoals het MER aangeeft - deze bijzondere hydrologie (nog steeds) van invloed. Welke condities hier precies spelen is nog onvoldoende onderzocht. Beter inzicht in de condities kan mogelijk leiden tot een optimale (ruimtelijke) inrichting - mogelijk met een plaatselijke aanpassing van de begrenzing van deelgebieden binnen het plangebied - met het oog op het halen van de biodiversiteitsambities. Reactie: In het kader van het ontwerpbestemmingsplan en aanvulling MER is nader onderzoek verricht naar de Peelrandbreuk (zie hoofdstuk 15 Landschap en hoofdstuk 16 Water van deze aanvulling MER). Het onderzoek leidt niet direct tot een planaanpassing, wel biedt het inspiratie en richting voor uitwerking van het landschapsontwerp. Het landschapspark en de landschappelijke inpassing van Heesch West worden parallel aan de aanvulling MER en het ontwerpbestemmingsplan nader uitgewerkt. Dit in samenspraak met de omwonenden en natuuren milieuorganisaties. De door de Commissie aangehaalde aandachtspunten worden hierin meegenomen.

Duurzaamheid De Commissie m.e.r. constateerde dat de duurzaamheidsambities – bijvoorbeeld ‘circulair grondstofgebruik’ en ‘duurzame mobiliteit’ - niet allemaal even concreet zijn en in de praktijk moeilijk toetsbaar zijn. De Commissie m.e.r. vindt het essentieel voor de besluitvorming dat de duurzaamheidsambities (zoveel mogelijk) vertaald worden naar (semi-)kwantitatieve en toetsbare criteria. Dit is vooral van belang om te zorgen dat gedurende de uitgifte van het terrein kan worden gevolgd in hoeverre aan de ambities wordt voldaan. Op basis van monitoring van deze criteria kan indien nodig besloten worden om ontwikkelingen bij te sturen. Reactie: In hoofdstuk 18 van deze aanvulling MER wordt invulling gegeven aan de vragen van de Commissie m.e.r. en het thema duurzaamheid verder uitgewerkt, voor zover dat op dit moment van plan- en besluitvorming kan. Uitwerking van de duurzaamheidsambities, -doelstellingen en wijze van borging en monitoring is verder in belangrijke mate onderdeel van het jaarlijks te actualiseren beleidsplan binnen de Gemeenschappelijke Regeling, het uitgifteplan en verdere uitwerking van het Circulair Kwaliteitsplan in de periode tot vaststelling van het bestemmingsplan en erna richting start realisatie.

Blad 30

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Milieueffecten: Uitgangspunten voor effectbeoordeling De Commissie adviseerde om in een aanvulling op het MER 2019 te motiveren dat uitgegaan is van een worst-case inschatting van effecten en een risico inschatting te geven voor de milieueffecten die te voorzien zijn op basis van de toegelaten invulling van het bedrijventerrein. Als hieruit risico’s naar voren komen, geef dan daarnaast aan welke mitigerende maatregelen genomen kunnen worden om effecten te voorkomen of beperken en pas waar nodig de effectbeoordeling aan. Ook stelde de Commissie m.e.r. dat de effecten op geluidhinder niet goed te controleren zijn, omdat uitgangspunten niet helder zijn. Reactie: Er is in het MER 2019 uitgegaan van een worst-case invulling van het bedrijventerrein en worst case effecteninschatting (zie paragraaf 4.6). De inwaartse zonering van de milieucategorieën, in combinatie met separate milieuwetgeving zoals de Wet geluidhinder en de Wet milieubeheer, borgen de milieuaspecten grondig en op een algemeen door de Raad van State geaccepteerde werkwijze. Wel is aangegeven hoe in het bestemmingsplan extra wordt geborgd dat er geen wezenlijk negatieve hindereffecten kunnen optreden. Ook is het programma aangepast (zie hoofdstuk 3), wat tot minder mogelijke hinder op de omgeving leidt.

De uitgangspunten voor het akoestisch onderzoek zijn verhelderd (zie aangepast akoestisch onderzoek, bijgevoegd als bijlage). Milieueffecten: Natuur-stikstof Het MER 2019 gaf in de optiek van de Commissie m.e.r. nog niet de onderbouwing dat aantasting van de natuurlijke kenmerken van de nabijgelegen Natura 2000-gebieden kan worden voorkomen. De Commissie adviseerde in een aanvulling op het MER een alternatief te beschrijven dat uitvoerbaar is binnen de kaders van de Wet natuurbescherming en dit te onderbouwen met een Passende beoordeling voor de beide bestemmingsplannen en hierin een beschrijving en onderbouwing te geven van de uitgangspunten die voor de stikstofberekeningen worden gehanteerd. Reactie: In het kader van het ontwerpbestemmingsplan en aanvulling MER is nader onderzoek verricht naar het stikstofeffect op Natura2000-gebieden en is een Passende beoordeling opgesteld (zie hoofdstuk 17 Natura2000 en de bijlage Passende beoordeling). Ook is een specifieke juridische regeling opgenomen in het ontwerpbestemmingsplan om e.e.a. te borgen.

2.2

Aandachtspunten voor aanvulling MER uit vooroverleg- en inspraakreacties Onderstaand is aangegeven welke reacties uit inspraak en vooroverleg (mede) hebben geleid hebben tot aanvullingen in de aanvulling MER. Alleen de hoofdlijnen van de reacties zijn aangegeven. Een volledige samenvatting en beantwoording van de vooroverleg- en inspraakreacties is opgenomen in het Eindverslag inspraak voorontwerp bestemmingsplan Heesch West (bijlage bij het ontwerpbestemmingsplan). Behoefte en locatie Insprekers vragen of er behoefte is aan een nieuw regionaal bedrijventerrein, waarom het op deze locatie moet, of er geen andere betere locaties zijn en waarom de optie om onder nadere voorwaarden en aanvullende besluitvorming categorie 5.1 te bestemmen nodig is. Reactie: De behoefte is al onderbouwd in het voorontwerpbestemmingsplan 2019. Wel is de behoefteonderbouwing in het ontwerpbestemmingsplan geactualiseerd en enigszins aangepast (meer ruimte regionale bedrijven: zie paragraaf 3.3). In paragraaf 4.2 van deze aanvulling MER is een aanvullende locatiemotivatie gegeven. In het ontwerpbestemmingsplan is de afweging over de locatie en zorgvuldig ruimtegebruik opgenomen.

Blad 31

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Verkeer, hinder en effecten op woon- en leefklimaat en gezondheid Insprekers stellen vragen over de effecten van Heesch West op hun woon- en leefklimaat en gezondheid: verkeer, geluid, luchtkwaliteit, geur, licht, veiligheid, uitzicht. Insprekers vragen of de GGD betrokken kan worden. Reactie: In het Eindverslag inspraak is per thema ingegaan op de reacties en vragen en daarnaast is een reactie gegeven op individuele vragen. In deze aanvulling zijn de algemene vragen over effecten meegenomen. Belangrijke aandachtspunten hierbij zijn dat het plan voor Heesch West is aangepast. Er is een bestuurlijk besluit genomen dat er geen windturbines in het plan Heesch West worden opgenomen (paragraaf 3.3). De hinderaspecten van windturbines verdwijnen hiermee. Ook is besloten het oppervlak voor eventueel (na afwijking) toelaten van bedrijven uit milieucategorie 5.1 te beperken, specifieke bedrijven uit de mogelijke lijst van bedrijven te schrappen en in het bestemmingsplan aanvullende voorwaarden te stellen (paragraaf 3.3). Bovendien is een specifieke nieuwe regeling opgenomen in het ontwerpbestemmingsplan waarmee eventuele nadelige milieueffecten verder worden beperkt. Hiermee wordt het effect van Heesch West beperkt. Daarnaast zijn er nieuwe verkeers-, geluid- en luchtkwaliteitsberekeningen uitgevoerd (hoofdstuk 5, 6 en 8).

Hierin zijn meer rekenpunten/woningen opgenomen zodat beter inzicht gegeven kan worden in de effecten. De GGD heeft advies gegeven over de gezondheidseffecten van Heesch West. Dit is als bijlage toegevoegd en wordt betrokken bij de vaststelling van het bestemmingsplan. Ruimtelijke kwaliteit en landschappelijke inpassing Insprekers stellen vragen over de inpassing van Heesch West in het landschap en de afscherming naar de omgeving. Reactie: Het bedrijventerrein is goed ingepast met een omvangrijk landschapspark van hoge ruimtelijke kwaliteit. Dit is in het bestemmingsplan geborgd met een voorwaardelijke verplichting. Verdere uitwerking van de groene buffer en landschappelijke inpassing is onderwerp van uitwerking van het landschapsontwerp door een landschapsarchitect in samenspraak met de omgeving. Dit deels parallel, deels na het ontwerpbestemmingsplan en aanvulling MER. De uitwerking resulteert in een gespecificeerd landschapsplan. In de regels van het ontwerpbestemmingsplan wordt ook expliciet verwezen naar het landschapsontwerp middels een voorwaardelijke verplichting, waarmee een juridische borging aanwezig is. Peelrandbreuk De provincie vraagt in haar vooroverlegreactie aandacht te besteden aan de ligging van de Peelrandbreuk door het plangebied, de eventuele hydrologische effecten hiervan en de kansen om de breuk zichtbaar te maken in het landschapsontwerp.

Reactie: in het kader van de aanvulling MER is nader onderzoek verricht naar de Peelrandbreuk (zie hoofdstuk 15 Landschap en hoofdstuk 16 Water van deze aanvulling MER). Het onderzoek leidt niet een planaanpassing, wel tot inspiratie voor uitwerking van het landschapsontwerp van het landschapspark. Natuur Insprekers stellen vragen over de effecten van Heesch West op natuur en biodiversiteit en vragen specifiek aandacht voor de ecologische waarde van de Ruitersdam en de effecten van zonneparken op natuur. Insprekers stellen vragen bij de stikstofmotivatie. Reactie: In het kader van deze aanvulling MER en het ontwerpbestemmingsplan is de Natuurtoets geactualiseerd (als bijlage bijgevoegd. Hierbij zijn de vragen van insprekers betrokken. De voorgestelde mitigerende maatregelen worden uitgewerkt in een activiteitenplan soorten op basis waarvan ontheffing en vergunning wordt aangevraagd. Specifiek voor de Ruitersdam is een tweede, noordelijk gelegen variant onderzocht.

Blad 32

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

In de passende beoordeling (bijgevoegd als bijlage) is nader onderzoek gedaan naar de stikstofeffecten van Heesch West en is beschreven hoe geborgd is dat Heesch West per saldo niet leidt tot significant negatieve effecten op Natura 2000-gebieden, rekening houdend met de uitspraak van Raad van State mei 2019, jurisprudentie en actuele ontwikkelingen. Het landschapsplan dat in participatieproces met omgeving en natuur- en landschapsorganisaties wordt opgesteld, beoogt ook nieuwe kansen voor natuurontwikkeling in het gebied te realiseren. Water Het waterschap vraagt in haar reactie om een verdere uitwerking van de waterparagraaf. In een aantal inspraakreacties is verduidelijking van de waterhuishouding en de effecten op de omgeving gevraagd. Reactie: in het kader van het ontwerpbestemmingsplan en aanvulling MER is de waterhuishouding verder uitgewerkt en nader onderzoek gedaan (zie hoofdstuk 17 Water). Veiligheid De Veiligheidsregio en Gasunie hebben in hun vooroverlegreacties aandachtspunten gegeven voor het ontwerpbestemmingsplan om veiligheidsaspecten te waarborgen. Reactie: In hoofdstuk 12 is een actualisatie opgenomen van het externe veiligheidsonderzoek (zonder het effect van de windturbines). Duurzaamheid Insprekers stellen vragen over het duurzame karakter van Heesch West en stellen vragen over de opwekking van duurzame energie op Heesch West.

Reactie: In hoofdstuk 18 van deze aanvulling MER is nader ingegaan op de diverse duurzaamheidsambities en -aspecten van Heesch West.

Blad 33

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

3

Aanpassingen programma en stedenbouwkundig ontwerp

3.1

Inleiding Na juni 2019 zijn door voortschrijdende inzichten bestuurlijke besluiten genomen die hebben geleid tot gedeeltelijke aanpassing van het programma en het stedenbouwkundig ontwerp voor Heesch West: • Geen windturbines op Heesch West; • Aanpassing profiel Heesch West (type sectoren / kavelgrootte) en maatregelen ter beperking milieueffecten: aanpassing oppervlak eventuele toelating 5.1-bedrijven en nadere voorwaarden aan milieueffecten voor alle bedrijven; • Optimalisatie van de aansluiting van Heesch West op de A59 bij Nuland; • Optimalisaties in het verkeersnetwerk en de verkeersafwikkeling van Heesch West. Daarnaast hebben er in deze periode een aantal belangrijke ontwikkelingen plaatsgevonden die hebben geleid tot aanvullende milieuonderzoeken: • Stikstof: - Nieuwe motivatie stikstofuitstoot Heesch West als gevolg van de uitspraak van de Raad van State mei 2019 en daaropvolgende landelijk en provinciaal beleid en regelgeving; - Aankoop varkenshouderij Van Rijckevorselweg 4 ten behoeve van saldering van stikstof. • Verkeer / geluid / luchtkwaliteit: - Nieuwe verkeersmodelberekeningen en -analyses als gevolg van het in 2020 beschikbaar komen van een nieuw actueel regionaal verkeersmodel. - Nadere analyses verkeerseffecten in en rond de kernen (Nuland en specifiek de rotondes bij Nuland, Geffen, Vinkel, Heesch).

- Verdere optimalisaties van het verkeersnetwerk en de verkeersafwikkeling: optimalisatie verkeersplein Bosschebaan-Weerscheut, vrachtwagenverbod Weerscheut en verlaging snelheid op Zoggelsestraat ter hoogte van de Nieuwe Erven. - Nieuwe geluid- en luchtkwaliteitsberekeningen. • Water - Hydrologische berekeningen wateropgave en effecten op omgeving Figuur 3.1 geeft het aangepaste stedenbouwkundige ontwerp dat als basis dient voor het ontwerpbestemmingsplan en aanvullende/actualiserende milieuonderzoeken in deze aanvulling MER. In de figuur is aangegeven waar welke wijziging is voorzien. Het aangepaste stedenbouwkundige ontwerp wordt in samenspraak met de omgeving verder uitgewerkt in een landschapsplan met daarin integraal aandacht voor landschap, inpassing, groen en natuur/biodiversiteit en water. Onderdeel van het landschapsplan is een analyse naar de optimale ligging en inpassing van de nieuwe verbinding tussen Weerscheut en Koksteeg ter hoogte van de Ruitersdam.

Blad 34

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Optimalisatie aansluiting op A59 bij Heesch

Nieuwe oostelijke verlengde Bosschebaan

meer focus op regio en regionale bedrijven

Optimalisatie entree Heesch Aanscherping vestigingsvoorwaarden ten behoeve van milieu

Interne ontsluiting

Optimalisatie verkeersplein Bosschebaan-Weerscheut

Afronding bedrijventerrein Cereslaan West (autonome ontwikkeling)

Bedrijfskavels

Verkleining oppervlak waar bij afwijking en onder voorwaarden milieucategorie 5.1 mogelijk gemaakt kan worden

Zonnepark Achterste groes (autonome ontwikkeling)

Nadere analyse rotondes Nuland

Centrale parkzone Nader te ontwerpen samen met omgeving

Optimalisatie verkaveling westelijk deel

Geen Geenwindturbines windturbines3X 3X

Verlaging snelheid Zoggelsestraat bij de Erven

Opwaarderen westelijke ontsluiting Bosschebaan/Rekken Fase 2 met eerst mogelijk een tijdelijk zonnepark

Vrachtwagenverbod Weerscheut Verdere optimalisatie aansluiting op A59 bij Nuland

Route langs Ruitersdam nader te bepalen Zuidwestelijke parkzone

Figuur 3.1 Stedenbouwkundig ontwerp Heesch West + planaanpassingen (in rood) ten opzichte van stedenbouwkundig ontwerp in voorontwerpbestemmingsplan en MER 2019 + autonome ontwikkelingen (Zonnepark Achterste Groes en Cereslaan West) NB Het bestemmingsplan regelt rechtstreeks de eerste 50 hectare van Heesch West. De overige 30 ha wordt bij aangetoonde behoefte vraaggericht ontwikkeld. In het MER is voor de onderzoeken naar de effecten op de omgeving worst case al uitgegaan van invulling van de volledige 80 hectare. In het stedenbouwkundig ontwerp is 65 ha ingetekend als bedrijventerrein: de noordelijke vier bouwvelden. Dit is dus de 50 hectare die rechtstreeks geregeld wordt in het bestemmingsplan + 15 hectare van de vraaggerichte tweede fase. Voor de 15 hectare aan de zuidzijde laat het stedenbouwkundig plan een mogelijke tijdelijke invulling met zonnepanelen zien. Ter beeldvorming is één van de noordelijke bouwvelden ingevuld met grootschalige logistiek en zonnepanelen op het dak.

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

3.2

Geen windturbines op Heesch West Bestuurlijk besluit: geen windturbines op Heesch West De colleges van Bernheze, Oss en ’s-Hertogenbosch hebben op advies van de Gemeenschappelijke Regeling Heesch West op 25 augustus 2020 besloten af te zien van het onderdeel windturbines in het project Heesch West en daarmee geen windturbines op te nemen in het ontwerp bestemmingsplan Heesch West. Het MER en voorontwerpbestemmingsplan 2019 wees uit dat de inpassing van drie windturbines op Heesch West in principe mogelijk was vanuit milieutechnische aspecten en wettelijke normen bezien. Om de hinder op de omgeving te beheersen, dienen de windturbines zo centraal mogelijk op het bedrijventerrein geplaatst moeten worden. Deze optie is onderzocht in het MER van 2019 en opgenomen in het voorontwerpbestemmingsplan. Het MER beschreef ook dat de windturbines, ondanks die centrale opstelling op het terrein, tot effecten op omliggende woningen leiden, met name de direct nabij Heesch West gelegen woningen langs de Zoggelsestraat en Weerscheut en dat mitigerende maatregelen nodig zouden zijn om effecten op geluid, slagschaduw en natuur te beperken. Verder onderzoek heeft uitgewezen dat deze centrale plaatsing belemmeringen met zich meebrengt. Toekomstige bedrijfskavels zijn minder flexibel te gebruiken en dit heeft nadelige gevolgen voor de toekomstige werkgelegenheid.

De conclusie van het onderzoek is dat het niet mogelijk is om windenergie op Heesch West goed in te passen, omdat de combinatie van omgevingseffecten en belangen binnen het bedrijventerrein onvoldoende te verenigen zijn.

Aanvullend onderzoek effecten van 4x 150 m hoge windturbines Naar aanleiding van de vraag van de Commissie m.e.r. is nog wel aanvullend onderzoek verricht naar de effecten van 4x 150 m hoge windturbines in plaats van 3x 210m hoge windturbines: • 4x150 m hoge windturbines geven ca 25% minder energieopbrengst dan 3x210 m hoge windturbines; • 4x150 m hoge windturbines geven 1 a 2 dB meer geluidbelasting (en daarmee een grotere mitigatieopgave) op de direct omliggende woningen dan 3x210 m hoge windturbines. Niet zozeer de hoogte, maar het aantal turbines is bepalend voor geluid. • 4x 150 m hoge windturbines hebben maar in beperkte mate minder slagschaduweffecten 3x210 m hoge windturbines. De lengte van het invloedgebied is kleiner, maar het invloedsgebied is groter; • 4x150 m hoge windturbines geven geen wezenlijk ander effect heeft op landschap dan 3x210 m. hoge windturbines. 150 m is lager dan 210m, maar blijft nog steeds hoog en van ver zichtbaar / beeldbepalend in het landschap; • 4 x 150 m hoge windturbines zijn negatiever voor natuur dan 3x210 m hoge windturbines: het is 1 windturbine meer + 150 m hoge windturbines zitten meer in de vliegrange van vogelen vleermuissoorten; Conclusie is dat 4x150 m hoge windturbines geen echte voordelen bieden ten opzichte van 3x210 m. hoge windturbines (behalve slagschaduw), maar wel een paar nadelen (natuur, geluid, energieopbrengst.

Blad 36

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Duurzaamheidsambities Heesch West zijn breder dan enkel de inpassing van windturbines. Het afzien van windenergie doet niets af aan de ambitie om van Heesch West het meest duurzame bedrijventerrein van Brabant te maken met een grote meerwaarde voor de regionale economie. Windturbines op Heesch West is één van de mogelijke invullingen van de duurzaamheidsambities voor Heesch West, maar niet de enige en ook niet maatgevend of allesbepalend. Heesch West is ook zonder windturbines vernieuwend en onderscheidend op het gebied van duurzaamheid. Voor wat betreft de duurzame energieopwekking kan Heesch West ook met inzet op opwekking door zonnepanelen op daken en in zonneparken voorzien. Daarnaast bestaat de duurzaamheidsambitie van Heesch West uit meer dan alleen duurzame energieopwekking, maar gaat het ook over duurzaam waterbeheer / klimaatadaptatie, duurzaam omgaan met primaire grondstoffen, duurzame mobiliteit, biodiversiteit en landschap. Geen consequenties voor opgave regio in Regionale Energiestrategie (RES) Ook gaat de locatiespecifieke afweging op Heesch West om geen windturbines in te passen niet ten koste van de ambities van grondgebiedgemeenten Bernheze en ’s-Hertogenbosch die zijn opgenomen in de Regionale Energie Strategie (RES) en Visie energielandschap ‘s-Hertogenbosch.

Met mogelijkheden voor het opwekken van duurzame energie binnen Heesch West, zonnepanelen op bedrijfsdaken en drijvend zonnepark (welke nog niet zijn opgenomen in de actuele RES), zijn er binnen de locatie ook zonder windturbines voldoende mogelijkheden om tenminste de in de RES voorziene bijdrage te leveren. In de Visie energielandschap (‘s Hertogenbosch) is voor Heesch West de strategie ‘transformeren wind’ van toepassing. In deze gebieden kan windenergie toegestaan worden. De locatiespecifieke inhoudelijke afweging en keuze die is gemaakt voor Heesch West, doet niet af aan de algemene ambitie in de Visie en zegt niets over andere gebieden waar de strategie ‘transformeren wind’ van toepassing is.

3.3

Profiel Heesch West en beperking milieueffecten Beoogd beeld Heesch West Aan de basis van de ontwikkeling van Heesch West staat de wens om de regionale economie verder te ontwikkelen. Grootschalige logistiek is een van de belangrijke doelgroepen. Zowel op nationaal als internationaal gerichte activiteiten scoort de regio goed als vestigingslocatie, zoals ook blijkt uit de positie in de top-10 van logistieke hotspots. De logistieke behoefte staat niet op zichzelf maar is in belangrijke mate verbonden aan economische sectoren waar Noordoost Brabant traditioneel een sterk profiel in heeft; bouw, groothandel en agrofood. De markt vraagt om steeds grotere kavels. Logistieke hotspots elders lopen tegen hun grenzen aan. Heesch West kan een vrij uniek aanbod bieden met vooral kavels groter dan 10 ha. De maximaal direct te vestigen milieucategorie is 4.2. Bij alle bedrijven wordt zorgvuldig gekeken naar zonering t.o.v. woningen in de omgeving. Omdat woningen op redelijk ruime afstand liggen is er, zoals de worst case benadering die de MER in 2019 toonde, qua milieuzonering veel mogelijk is. Daarvan is af te leiden dat, zorgvuldig rekening houdend met gevoelige bestemmingen in de omgeving, er veel flexibiliteit in de planopzet zit. Helaas is echter het beeld opgevat dat beoogd wordt met Heesch West een zwaar industrieel bedrijventerrein te realiseren.

De feitelijk ambitie is anders en de zwaarte wordt vooral ook beperkt door onder meer het uitgangspunt dat de ontwikkeling aardgasvrij wordt en door bijvoorbeeld stikstofregels. Er wordt veel aandacht besteed aan beheersing van milieu-impact. Geluidszonering, ook duurzame uitgangspunten als aardgasvrij en waterbewust en de bredere duurzaamheids- en werkgelegenheidsambities maken dat weinig van de in de beeldvorming aan Heesch West gekoppelde zware industriële bedrijven een match kunnen maken met het terrein. Als vestiging van een bedrijf in een milieucategorie 5.1 wordt overwogen zijn daar nadere

Blad 37

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

voorwaarden en aanvullende besluitvorming in de betreffende gemeente aan verbonden. Het terreindeel waarvoor dit kan worden overwogen is in de planherziening vergaand teruggebracht. Een belangrijke component in de ontwikkelstrategie is dat Heesch West ruimte kan bieden aan regionale verplaatsers. Bijvoorbeeld bedrijven die op hun huidige locatie vanwege uitbreidingsbehoefte en/of de goede beheersing van omgevingshinder niet meer goed passen. Bedrijven kunnen zich op Heesch West verder ontwikkelen en laten vaak locaties in de regio achter die zo weer beschikbaar kunnen komen voor nieuwe ontwikkelingen. Elementaire ambitie bij de ontwikkeling van Heesch West is een optimaal duurzame en meer circulaire gebiedsontwikkeling. Initieel is die duurzame doelstelling sterk op energie bepaald. Zoals uitgewerkt in het Circulair Kwaliteitsplan, reiken de duurzaamheidsdoelstellingen aanzienlijk verder. Heesch West wordt ontwikkeld tot een terrein dat niet slechts een hoge standaard hanteert als duurzaam (circulair) bedrijventerrein en vanuit dat perspectief mede bijdraagt aan bredere doelstellingen. Focus vestigingsprofiel meer afgestemd op behoefte Er hebben zich diverse geïnteresseerde bedrijven gemeld. De belangstelling bevestigt de positionering qua sectoren en de behoefte aan zeer grote kavels.

Ook toont de belangstelling, mede door algemene schaarste van bedrijfslocaties in de regio, een sterke regionale behoefte aan. De ontwikkeling van met name de sterke regionale vraag leidt tot een beperkte planaanpassing voor Heesch West. Meer ruimte voor regionale bedrijven Er is vraag vanuit de regio voor mogelijkheden voor vestiging op Heesch West. Dit deels ook omdat de ruimte elders door de gebleken grote economische dynamiek van de regio zeer schaars is. Vanuit bedrijven en gemeenteraden is gevraagd om op Heesch West nadrukkelijker ruimte te bieden aan regionale bedrijven. Hier wordt in de planherziening concreet invulling aan gegeven en deze aanpassing is ook onderbouwd en afgestemd met de regio en de provincie (“Laddermotivatie”: zie ontwerpbestemmingsplan). Om meer ruimte te bieden aan regionale bedrijven wordt op het westelijke deel van Heesch West (13,8 hectare) ruimte geboden voor minder grote kavels voor regionale verplaatsers (0,5 tot 1 ha, waar dit in het voorontwerp-bestemmingsplan nog 1 ha was) (figuur 3.2). Bedrijven moeten wel passen in het bedrijvenprofiel van Heesch West. Ook wordt ruimte geboden aan mogelijke bedrijvenclusters met collectieve faciliteiten, mits op complexniveau voldaan wordt aan het minimale oppervlaktecriterium.

De clusters en collectieve voorzieningen verbinden bedrijven binnen een bedrijfsketen of -sector, passend in het profiel van Heesch West. Algemene bedrijfsverzamelgebouwen en zakelijke dienstverlening worden uitgesloten. Naast regionale bedrijven wordt in het gewijzigde profiel ook ruimte voor bedrijven in de regionale topsectoren geboden, zoals productie en distributie Life Sciences. Aan de noordzijde van het westelijk deel is een verruiming van het bestemmingsvlak ontworpen. Voor deze locatie, die perfect in het zicht ligt vanaf de A59 en de Bosschebaan, wordt gedacht aan de realisatie van een duurzaam brandstoffenpunt

Blad 38

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Aangepast stedenbouwkundig ontwerp met mogelijke verkaveling

Stedenbouwkundig ontwerp VOBP/MER 2019

Figuur 3.2 Aanpassing verkaveling westelijk deel Heesch West ten behoeve regionale bedrijven + overzicht doelgroepen

Blad 39

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Beperkter gebied waar onder nadere voorwaarden milieucategorie 5.1 kan worden overwogen. Het MER toonde een beeld van vestigingsmogelijkheden voor milieucategorie 5.1, uitgaande van inwaartse zonering (dat wil zeggen dat de richtafstanden voor het gebiedstype ‘gemengd gebied’ op basis van de VNG-brochure Bedrijven en Milieuzonering zijn uitgezet vanaf de omliggende, te handhaven woningen). Door de beperkte aanwezigheid van gevoelige bestemmingen in de omgeving was categorie 5.1 op een heel groot oppervlak, ca. 36 hectare, centraal op het terrein mogelijk. Hoewel dit in het voorontwerpbestemmingsplan ook al via een afwijkingsbevoegdheid mogelijk werd gemaakt, en niet rechtstreeks, is daaruit onbedoeld een beeld ontstaan dat beoogd werd op Heesch west een zwaar industrieel terrein te ontwikkelen, waarbij allerlei associaties zijn gemaakt die niet passen in de werkelijke focus en ambities van het bedrijventerrein. Niet voor niets wordt milieucategorie 5.1 niet direct bestemd en ook de kenmerken van het terrein (bijv. aardgasvrije locatie en niet haven- en/of spoor ontsloten) maakt een zwaar industrieel bedrijventerrein niet mogelijk.

Om ambitie en beeld van Heesch West beter te matchen heeft de Gemeenschappelijke Regeling Heesch West besloten om het terreindeel waar, overigens onder nadere voorwaarden en met nadere bestuurlijke besluitvorming, milieucategorie 5.1 kan worden toegestaan te verkleinen en te beperken tot maximaal 6 hectare in het westelijk deel van het terrein (ten westen van de Koksteeg, figuur 3.3). Een kleiner oppervlak milieucategorie 5.1 beperkt de mogelijke effecten van 5.1 bedrijven (geluid, luchtkwaliteit, geur, veiligheid) en is zo ook belangrijk in perspectief van de zorgen die uit inspraakreacties naar voren kwamen. Verder zijn er meer voorwaarden opgenomen in de afwijkingsbevoegdheid om categorie 5.1 toe te staan. Ten oosten van de Koksteeg is in het ontwerpbestemmingsplan de afwijkingsbevoegdheid naar 5.1.-geschrapt en is maximaal milieu-categorie 4.2 toegestaan. Op het westelijk deel is de afwijkingsbevoegdheid voor milieucategorie 5.1 wel behouden omdat dit het beste aansluit op de verwachte bedrijven in het westelijke deel, waaronder regionale verplaatsers, waarbij de milieucategorie ook een aandachtspunt kan zijn.

Meer borging in ontwerpbestemmingsplan ter voorkoming/beperking hinder Naast het verkleinen van het oppervlak milieucategorie 5.1 zijn in het ontwerpbestemmingsplan regels toegevoegd ten opzichte van het voorontwerpbestemmingsplan om meer borging te geven dat hinder van bedrijven zoveel mogelijk voorkomen dan wel beperkt wordt. Zo wordt van bedrijven verwacht dat ze zich inspannen op milieueffecten op de omgeving zoveel mogelijk te beperken en is voor geur een specifieke voorwaarde opgenomen. Het past in het ambitieniveau van Heesch West om bedrijven algemeen (en dus niet alleen voor milieucategorie 5.1) te vragen hun impact op de omgeving zoveel mogelijk te beperken. In de uitgifte van kavels zal dit nadrukkelijk de aandacht krijgen.

Blad 40

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Aangepaste milieuzonering Oppervlaktes (ha) Categorie 3 Categorie 4 Categorie 5 Totaal

Noordelijke 4 blokken 1,0 58,1 5,9 65

Zuidelijk blok 3,4 11,6 0 15

Totaal 4,4 69,7 5,9 80

Milieuzonering VOBP / MER 2019

Oppervlaktes (ha) Categorie 3 Categorie 4 Categorie 5 Totaal

Noordelijke 4 blokken 0,9 28,4 35,7 65

Zuidelijk blok 3,4 11,6 0 15

Totaal 4,3 40,0 35,7 80

Figuur 3.3 Verkleining oppervlak waar bij afwijking en onder voorwaarden milieucategorie 5.1 mogelijk kan worden gemaakt

Blad 41

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

3.4

Optimalisatie van de aansluiting op de A59 bij Nuland In het MER en voorontwerpbestemmingsplan is voor de aansluiting van de Bosschebaan/Rekken op de aansluiting op de A59 bij Nuland uitgegaan van de bestaande wegenstructuur: aansluiting op de bestaande Van Rijckevorselweg met een nieuwe rotonde (figuur 3.4). Verkeerskundig kan deze aansluitingsvorm goed functioneren, maar er waren overwegingen om optimalisatie te onderzoeken: • Het is niet de meest logische en ideale aansluiting voor Heesch West; • Er rijdt verkeer van / naar Heesch West op (een deel van) de Van Rijckevorselweg ter plaatse van kruispunt met de bestaande Rekken. Het is zowel qua verkeersveiligheid als qua oriëntatie niet optimaal om, hoewel qua verkeer en veiligheid als voldoende beoordeeld, alle inkomend verkeer zo af te wikkelen. De Van Rijckevorselweg is belangrijk als verbinding tussen Nuland en Vinkel en ook het uitreizende verkeer vanuit de richting Heesch West richting ‘s-Hertogenbosch wordt hier afgewikkeld; • Landbouwverkeer kon geen gebruik meer maken van de bestaande Rekken en er zou een nader te bepalen landbouwontsluiting richting Nulandse Weerscheut overwogen moeten worden. In het MER en VOBP is daarom al een verkenning naar een mogelijk optimalisatie benoemd.

De directe omgeving (bewoners Rijckevorselweg) en bewonersgroep Leefbaar Nuland hebben op dit onderdeel van de verkeersontsluiting aandacht gevraagd voor mogelijke optimalisatie.

Figuur 3.4 Aansluiting Rekken op aansluiting Nuland zoals in MER / VOBP juni 2019: via huidige wegenstructuur of via een nieuwe rotonde (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West, 2019)

De verkenning naar een mogelijke optimalisatie is onderzocht (rapport Ontwerpnota Aanpassing Aansluiting 51 Nuland (A59) t.b.v. ontsluiting bedrijventerrein Heesch-West, Royal Haskoning / DHV, augustus 2020). Er is een doelmatige en effectieve variant ontwikkeld. Dit leidt in het ontwerpbestemmingsplan tot een aanpassing van de ontsluitings-situatie (figuur 3.5 en 3.6). Het aanpassingsvoorstel is ook door RWS vanuit het perspectief van de A59 positief beoordeeld. De optimalisatie is zodoende getoetst en uitvoerbaar.

Blad 42

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Figuur 3.5 Optimalisatie aansluiting Rekken op aansluiting Nuland (bron: Royal Haskoning/DHV, 2020)

Figuur 3.6 Optimalisatie aansluiting Rekken op aansluiting Nuland in nieuw stedenbouwkundig ontwerp (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West, 2021)

Blad 43

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Verkeer wordt middels een rotonde bij de nieuwe op-/afrit vloeiend naar gekoppelde wegen van en naar de snelweg geleid. Dit heeft als voordelen: • Verkeer van en naar Heesch West wordt gescheiden van lokaal verkeer, met name inkomend verkeer van de A59 vanuit ’s-Hertogenbosch. Verkeer wordt via de meer oostelijk gelegen rotonde bij de gewijzigde afrit direct doorgeleid naar Heesch West; de bestaande rotonde bij de afrit A59 wordt hergebruikt maar ten opzichte van het VKA sterk ontlast. De Rijckevorselweg richting Vinkel en de afrit naar de Rekken behoeven geen aanpassingen en worden juist minder belast dan in de huidige situatie. • De bestaande aansluiting Rekken bij de Van Rijckevorselweg heeft geen doorgaande functie meer maar blijft als (agrarische) ontsluitingsweg in stand. De ontsluiting van agrarische percelen en Nulandse Weerscheut was nog een aandachtspunt in VKA maar met deze oplossing is dit niet meer aan de orde.

• De route van en naar Heesch West wordt logischer, vloeiender en daarmee aantrekkelijker voor verkeer; Milieutechnisch heeft de geoptimaliseerde ontsluiting ook voordelen: • De aansluiting via de Rekken ligt verder af van het Natuur Netwerk Brabant (NNB) gebied ten zuiden van de Rekken, waardoor er geen / minder effect op dit natuurgebied optreedt; • De bestaande watergang kan zo goed als blijven liggen op de huidige locatie en hoeft niet te worden gepasseerd. Figuur 3.7 geeft de vergelijking van de optimalisatie ten opzichte van de aansluiting in het MER/VOBP.

Figuur 3.7 Vergelijking optimalisatie aansluiting Rekken (variant 2) ten opzichte van de aansluiting in het MER/VOBP (variant 1) (bron: Royal Haskoning/DHV,2020)

Blad 44

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Bestuurlijk is een afweging gemaakt om de nieuwe, hierboven beschreven, optimalisatie in plaats van de (oude) aansluiting in het VKA als uitgangspunt voor herziene plan te verkiezen omdat deze tot een algemene verbetering van plan en effecten leidt, aansluit bij belangen zoals door bewonersgroep Leefbaar Nuland ingebracht bij hun ‘variant 1 (zie hieronder). Alternatieven aansluiting Nuland Vanuit de omgeving (Leefbaar Nuland) is een drietal alternatieven voor de aansluiting van Heesch-West op de snelweg bij Nuland voorgesteld. Dit in vervolg op eerder in het MER 2019 ingebracht en afgewogen varianten. Het doel van de varianten is drieledig: 1. De extra verkeersdruk op het onderliggend wegennet als gevolg van de komst van Heesch West zo beperkt mogelijk houden; 2. De verkeersdruk op de rotondes ten zuiden en ten noorden van de A59 ter hoogte van de entree van het dorp Nuland en Hotel van der Valk zo min mogelijk te verhogen als gevolg van de ontwikkeling van Heesch West; 3. Een veilige situatie voor het langzame verkeer. Hoewel in het verkeersonderzoek en MER 2019 geen problematische of onveilige situaties gebleken zijn, zijn de ingebrachte varianten onderzocht en beoordeeld op haalbaarheid en effecten. Dit op een vergelijkbare wijze zoals in 2019 met de toen ingebrachte varianten is gebeurd. De volgende aspecten zijn in de beoordeling meegenomen: 1.

Verkeersafwikkeling hoofdwegennet (HWN); 2. Verkeersafwikkeling onderliggend wegennet (OWN); 3. (Verkeers)veiligheid; 4. Bereikbaarheid hulpdiensten; 5. Ruimtebeslag/omgevingseffecten; 6. Haalbaarheid (juridisch, procesmatig, technisch); 7. Kostenindicatie. In deze aanvulling MER is een samenvatting van de analyse opgenomen. Alternatief 1 Ontvlechten lokaal verkeer Van Rijckevorselweg/Nuland en inkomend verkeer Heesch West verkeer vanuit richting Den Bosch met behoud van één afrit 51/Nuland door een directe aansluiting vanaf de snelweg op de Bosschebaan/Rekken (paarse lijn in onderstaande figuur 3.8). De alternatieve, aanvullende, ontsluiting is hoofdzakelijk bedoeld voor verkeer vanuit de richting ’s-Hertogenbosch naar Heesch West. De belangen van het voorgesteld alternatief zijn sterk verwant met de resultante van de verkenning naar een optimalisatie zoals ondernomen door de Gemeenschappelijke Regeling Heesch West.

Blad 45

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Figuur 3.8 Alternatief 1 Leefbaar Nuland voor aansluiting Rekken op aansluiting Nuland (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West, 2021)

Analyse en beoordeling: Alternatief 1 is op zich een verkeersoplossing voor het inkomend verkeer vanuit Den Bosch. Het biedt geen verbetering voor het uitgaand verkeer van Heesch West naar de snelweg richting het westen en biedt daarmee geen verbetering voor het verkeer over de rotondes bij Nuland. Dit alternatief is verkeerstechnisch en qua ruimtebeslag niet mogelijk maar tegelijkertijd blijkt de ontwerpvariant voor de aanpassing bij afrit Nuland qua belang goed aan te sluiten bij hetgeen in dit alternatief werd beoogd. Geconstateerd is, samen met Leefbaar Nuland, dat met de aanpassing van de afrit zoals nu in het gewijzigde plan is opgenomen het doel van alternatief 1 wordt bereikt. Alternatief 2a Realiseren rijstrook vanaf De Rekken middels een fly-over over de A59 naar een nieuwe toerit richting de A59. Deze nieuwe toerit wordt gekoppeld aan de bestaande afrit 51/Nuland middels een zogenaamd weefvak (paarse lijn in onderstaande figuur 3.9). Deze alternatieve ontsluiting is hoofdzakelijk bedoeld voor verkeer vanuit de richting Heesch West naar ’s-Hertogenbosch en omgekeerd. Het alternatief bestaat op hoofdlijnen uit het splitsen van de bestaande afrit 51 / Nuland in een strook voor lokaal verkeer naar de bestaande rotonde onderaan de afrit en een aparte strook voor verkeer naar Heesch West.

Voor de Rekken zijn twee subvarianten mogelijk: a) open voor alle verkeer; b) ingericht als doelgroepstrook voor vrachtverkeer van en naar Heesch West en dus afgesloten voor overig verkeer. De terugrichting van Heesch West richting ’s-Hertogenbosch steekt middels een fly-over de A59 over en voegt vervolgens in op de A59 door deze te koppelen aan de bestaande afrit 51/Nuland waardoor een weefvak ontstaat.

Blad 46

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Figuur 3.9 Alternatief 2a Leefbaar Nuland voor aansluiting Rekken op aansluiting Nuland (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West, 2021)

Analyse en beoordeling De impact (ruimtebeslag, kosten en milieu-impact) van een doelgroepstrook + toerit middels een fly-over over de A59 is dermate groot dat dit alternatief, ook in afstemming met Leefbaar Nuland, op voorhand als niet haalbaar wordt beoordeeld. Alternatief 2b De bestaande rotonde Papendijk-Rijksweg-Weerscheut wordt uitgebreid met een extra vijfde poot naar een nieuwe toerit “d’n Haon” naar de A59 richting voor verkeer van Heesch West naar ’s-Hertogenbosch (paarse lijn in onderstaande figuur 3.10). Analyse en beoordeling Een extra toerit op de snelweg is lastig ruimtelijk inpasbaar. Verkeerskundig bestaat het risico dat vertraging op A59 direct terugslaat op de rotonde het onderliggend wegennet. Daarnaast leidt dit alternatief tot aantrekking van extra regionaal verkeer op de Papendijk, een weg die zonder de extra toerit nu al druk is. Ook op de Weerscheut is een toename van regionaal verkeer te verwachten bij toevoeging van een extra toerit.

Blad 47

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Figuur 3.10 Alternatief 2b Leefbaar Nuland voor aansluiting Rekken op aansluiting Nuland (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West, 2021)

Alternatief 2b met “extra rotonde” Nieuwe rotonde ten westen van de Papendijk met nieuwe toerit op de A59 (figuur 3.11).

Figuur 3.11 Alternatief 2b Leefbaar Nuland (met extra rotonde) voor aansluiting Rekken op aansluiting Nuland (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West, 2021)

Blad 48

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Analyse en beoordeling De ruimtelijke inpasbaarheid is beter dan bij een vijfde poot op de bestaande rotonde bij de Papendijk. De mogelijkheid voor een extra toerit en de te overwegen locatie zijn voorgelegd aan Rijkswaterstaat. Voor de doorgaande rijbaan van A59 wijkt deze verschuiving echter nauwelijks af van eerdere varianten met een nieuwe toerit. De beoordeling vanuit Rijkswaterstaat / Ministerie IenW geldt onverminderd voor dit alternatief: het voldoet niet aan het huidige aansluitingen beleid dat er op is gericht om alleen volledige aansluitingen te realiseren waarbij beide rijrichtingen van de autosnelweg een toe- en afrit hebben. Daarnaast zorgt een extra toerit voor een extra discontinuïteit (en daarmee verkeersveiligheidsrisico’s) op de doorgaande rijbaan van de A59 waar binnen een weglengte van 6 kilometer al 6 discontinuïteiten aanwezig zijn (toe- en afritten voor aansluiting 52/Oss, verzorgingsplaats De Geffense Barrière en aansluiting 51/Nuland). Zonder positief advies vanuit Rijkswaterstaat is het niet kansrijk is dit alternatief verder uit te werken. Op het niveau van onderliggend wegennet wordt ook in deze variant aantrekking van extra regionaal verkeer op de Papendijk, een weg die zonder de extra toerit nu al druk is. Ook op de Weerscheut is een toename van regionaal verkeer te verwachten bij toevoeging van een extra toerit.

Conclusie De ingebrachte alternatieven worden niet uitvoerbaar en van meerwaarde ten opzichte van de in het plan opgenomen ontsluiting geacht en worden niet verder onderzocht. Leefbaar Nuland had met name alternatief 2b met extra rotonde graag toch verder in de planoverwegingen willen betrekken. De met alternatief 1 beoogde belangen worden voor een aanzienlijk deel ingevuld met de aangepaste afritsituatie die hiervoor beschreven is. Overigens blijkt uit het nieuwe verkeersmodel (zie paragraaf 3.5 en hoofdstuk 5) dat de eerder verwachte extra verkeerdruk op de rotondes bij Nuland, de initiële aanleiding voor de alternatieven, beperkt is doordat de verder verkeersmaatregelen vanwege Heesch West nieuwe, passende route alternatieven biedt, waarmee de rotondes en Rijksweg Noord bij Nuland worden ontlast. Naast de beschrijving van de drie verkeersalternatieven is met Leefbaar Nuland ook de langzaamverkeerontsluiting doorgenomen, waarbij is doorgenomen hoe er voor het langzaamverkeer zoveel mogelijk gebruik gemaakt wordt van bestaande vrijliggende fietsroutes en dat in aansluiting daarop de langzaamverkeerroutes in het plangebied ook vrijliggend of zelfs exclusief voor langzaamverkeer worden uitgevoerd.

Blad 49

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Aanvullende verkeerskundige maatregelen Vrachtwagenverbod Weerscheut Naar aanleiding van de ingeschatte verkeers- en geluideffecten in het MER 2019 voor de Weerscheut en Vinkel en de inspraakreacties hierop, is aanvullend onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om het verkeers- en geluideffecten op de Weerscheut en Vinkel te beperken. De wegenstructuur van en naar Heesch West is er al op gericht om verkeer van en naar Heesch West met relatie tot de snelweg zo direct mogelijk van en naar de snelweg te leiden. Verkeerstoenames op de omliggende wegen betreft vooral verkeer van/naar Heesch West met herkomst / bestemming in de kernen. Daarnaast leidt de opwaardering van de Rekken/Bosschebaan tot een aantrekkelijke verkeersroute: niet alleen voor verkeer van en naar Heesch West, maar ook voor regionaal verkeer. “Knippen” van wegvakken of snelheidsverlaging op wegen in het buitengebied is geen realistisch maatregel. Met een vrachtwagenverbod op de Weerscheut (tussen het verkeersplein Weerscheut-Bossschebaan en de komgrens van Vinkel), met uitzondering van bestemmingsverkeer, kan wel het vrachtverkeer en daarmee de geluidhinder langs de Weerscheut en door Vinkel worden beperkt.

Verlaging snelheid Zoggelsestraat ter hoogte van Heesch Door de aanleg van een verbinding tussen de Weerscheut en de Koksteeg ter hoogte van de Ruitersdam ontstaat een alternatieve verbinding voor regionaal verkeer tussen Vinkel en Heesch over de Zoggelsestraat in plaats van de huidige route over de Vinkelsestraat. Om dit te voorkomen wordt een snelheidsverlaging op de Zoggelsestraat ter hoogte van de Erven bij Heesch voorgesteld. Verkeerstechnisch kan dit door het opschuiven van de bebouwde komgrens van Heesch tot De Erven. Hiermee blijft de bestaande route over de Vinkelsestraat aantrekkelijker voor regionaal verkeer dan de route Weerscheut-Ruitersdam-Zoggelsestraat.

Figuur 3.12 Vrachtwagenverbod Weerscheut en snelheidsverlaging Zoggelsestraat bij Heesch (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West, 2021)

Blad 50

Regionaal bedrijventerrein Heesch West Aanvulling Milieueffectrapport projectnummer 0419174.300 25 mei 2021 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch West

Optimalisatie verkeersplein Weerscheut Bij het verkeersplein Weerscheut – Bosschebaan komen diverse verkeersstromen bij elkaar: verkeer van en naar Heesch West, regionaal verkeer, fietsverkeer. In het voorontwerpbestemmingsplan is al onderzocht hoe deze stromen zoveel mogelijk gescheiden en goed afgewikkeld kunnen worden. Hiervoor is een verkeersplein voorgesteld. In het kader van het ontwerpbestemmingsplan is onderzocht hoe de inrichting van het verkeersplein verder geoptimaliseerd kan worden. Dit heeft geresulteerd in een turborotonde met ongelijkvloerse kruising voor het fietsverkeer: het fietsverkeer gaat onder de rotonde door. Hiermee wordt zowel de afwikkeling van het auto- en vrachtverkeer als het fietsverkeer geoptimaliseerd.

Aangepast ontwerp verkeersplein Ontwerp verkeersplein 2019 Figuur 3.13 Optimalisatie verkeersplein Weerscheut (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West)

Optimalisatie rotonde Bosschebaan bij bedrijventerrein Cereslaan West De rotonde op de Bosschebaan bij Cereslaan West is verkeerskundig geoptimaliseerd en landschappelijk ingepast.

Aangepast ontwerp Ontwerp 2019 Figuur 3.14 Optimalisatie verkeersplein Weerscheut (bron: Gemeenschappelijke Regeling Heesch West)