84036fd2-a9e9-49ac-96d0-00f81ea47ff5

Bijlage Nota Antennebeleid 2016 ‘s-Hertogenbosch

INSPRAAKVERSLAG M.B.T. VASTSTELLING NOTA ANTENNEBELEID 2016 ’s-HERTOGENBOSCH Het ontwerp van de “Nota Antennebeleid 2016 ‘s-Hertogenbosch” lag op basis van de gemeentelijke inspraakverordening met ingang van 23 mei 2016 gedurende zes weken voor inspraak ter inzage. Gedurende deze termijn konden op het ontwerp inspraakreacties gegeven worden. Op 30 mei 2016 kwam per telefoon een mondelinge inspraakreactie in van mevrouw Arlene Launspach (hierna ook: indienster), Vierde Morgen 18, 5233 NS ’s-Hertogenbosch. Ontvankelijkheid: Indienster is belanghebbend en heeft tijdig haar zienswijze ingediend. Zij is ontvankelijk in haar zienswijze. Reactie: De zienswijze komt in het kort op het volgende neer. Hoofdstuk 3, Gezondheid & veiligheid, van het ontwerp van de Nota Antennebeleid gaat over gevolgen voor de gezondheid van elektromagnetische velden van antenne-installaties. Het gaat niet alleen over het verwarmende effect, maar ook over gezondheidsklachten als gevolg van deze velden. Deze klachten zijn een gevolg van elektrogevoeligheid ofwel Electro Hypersensiviteit (EHS). Elektromagnetische velden zijn niet alleen afkomstig van antennemasten, maar bijv. ook van hoogspanningsmasten, Wifihotspots, elektrische apparaten etc. Ca. 10% van de mensen heeft in meerdere of mindere mate last van EHS. Ook binnen de gemeente ’s-Hertogenbosch zijn er mensen met klachten. Mevrouw Launspach is gezond.

Wel heeft zij (acute en vervolgens chronische) klachten als gevolg van EHS. In Den Bosch Noord staan ca. 25 antenne-installaties. Sinds de toepassing van UMTS, waaronder G4, zijn haar klachten toegenomen. Door het gebruik van Wifi via o.a. hotspots is er op steeds meer plaatsen sprake van straling. Mevrouw Launspach is als gevolg EHS al 3 jaar niet meer buiten geweest. De kwaliteit van leven is enorm aangetast. Ze is totaal afhankelijk geworden. Ze heeft haar klachten eerder bij de gemeente kenbaar gemaakt. Tot op heden is daar niets mee gedaan. De gemeente dient zorgvuldig om te gaan met het plaatsen van antenne-installaties. De stichting EHS houdt zich met elektrogevoeligheid bezig. Uit een rapport blijkt dat elektromagnetische velden zorgen voor een groot gezondheidsrisico. Dit risico wordt o.a. door grote financiële belangen van telecombedrijven en het maatschappelijk belang van een goede mobiele bereikbaarheid niet onderkend. Ook de overheid schiet, zoals ook het geval was bij asbest en roken, te kort. De blootstellingslimiet voor straling ligt in Nederland hoog. In feite handelt de overheid in strijd met o.a. artikel 22, lid 1, van de Grondwet. Volgens dit artikel treft zij maatregelen ter bevordering van de volksgezondheid. In een land als Zweden wordt EHS op basis van gedegen onafhankelijk onderzoek wel als ziekte erkend. Zij past bij o.a.

het plaatsen van antenne-installaties voorzorgsprincipes toe. Ook kent dit land, evenals bijvoorbeeld Frankrijk, zogenaamde “witte zones”. Deze zones bieden leefruimte voor mensen die elektrogevoelig zijn, omdat er nauwelijks of geen elektromagnetische velden voorkomen. Sommige landen laten in verband met aansprakelijkheid op apparaten vermelden dat het gebruik ervan door opwarming of straling gezondheidsproblemen kan geven. Mevrouw Launspach heeft ter onderbouwing van haar inspraakreactie diverse links naar informatie op internet toegezonden. Antwoord op reactie: De gemeente heeft een verantwoordelijkheid als het om het welbevinden, waaronder gezondheid, van haar inwoners gaat. De klachten van mevrouw Launspach als gevolg van EHS maken een enorme inbreuk op de kwaliteit van haar leven en van mensen uit haar naaste omgeving. De klachten dienen ook daarom serieus genomen te worden. Het oordeel over de gezondheidseffecten en -risico’s van elektromagnetische velden van antenneinstallaties is voorbehouden aan de minister Infrastructuur & Milieu. De gemeente heeft nauwelijks

ruimte om een eigen afweging te maken. Zij wijst in dat verband ook op het standpunt ter zake van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (hierna: VNG). Er is in elk geval geen beleidsruimte om het plaatsen van antenne-installaties enkel op basis van bezorgdheid over gezondheidsrisico’s tegen te houden. De VNG is verder, los van het oordeel van de minister over de gezondheidseffecten en -risico’s, van mening dat er geen aanwijzingen zijn die een terughoudend beleid ten aanzien van de plaatsing van antennes in de leefomgeving rechtvaardigen. Zij wijst daarbij op onderzoeken, die naar effecten voor de gezondheid gedaan zijn. Uit uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State blijkt dat omgevingsvergunningen voor het plaatsen van antenne-installaties niet op basis van gezondheidsoverwegingen geweigerd mogen worden. Wel mag de gemeente op basis van het ALARA (as low as reasonably achievable)-principe verlangen dat de blootstelling niet onnodig hoog ofwel zo laag als redelijkerwijze haalbaar is. Er is kennis genomen van de informatie in de links naar internet, waarnaar mevrouw Launspach in haar zienswijze verwijst. De zienswijze is geen aanleiding om het ontwerp van de Nota antennebeleid 2016 ’s-Hertogenbosch te wijzigen.

’s-Hertogenbosch, 7 september 2016. Burgemeester en wethouders van ’s-Hertogenbosch, De secretaris, de burgemeester,