3. Factsheet terminologie opkoopbescherming/zelfbewoningsplicht

Factsheet terminologie opkoopbescherming/zelfbewoningsverplichting De afgelopen tijd is de bescherming van betaalbare woningen veel in het nieuws. We merken dat de verschillende termen en instrumenten soms door elkaar worden gebruikt. Om spraakverwarring te voorkomen geven we in dit factsheet een nadere toelichting op het onderscheid tussen opkoopbescherming en een verplichting tot zelfbewoning.

Opkoopbescherming Het gaat hier om een aanvulling op de Huisvestingsverordening. Opkoopbescherming betekent een verbod om in een aangewezen gebied een betaalbare bestaande woonruimte aan te kopen om deze te verhuren (in gebruik te geven), zonder vergunning van burgemeester en wethouders. Tot betaalbare koopwoningen rekenen we alle woningen met een WOZ-waarde op 1/1/20 (peildatum 1/1/19) van € 260.000. Dit komt op basis van de CBS-prijsindex voor bestaande koopwoningen overeen met een transactieprijs in 2022 van € 355.000. ’De opkoopbescherming raakt dus alle koopwoningen onder die grens binnen het aangewezen gebied. Op dit verbod gelden drie wettelijke uitzonderingen: à Verhuur aan familieleden (eerste en tweede graad, zoals kinderen, kleinkinderen, ouders en grootouders, broers en zussen); à Voor woonruimte die onlosmakelijk deel uitmaakt van een winkel-, kantoor- of bedrijfsruimte; à Voor woningen die tijdelijk in gebruik worden gegeven gedurende maximaal 12 maanden nadat de woning tenminste 12 maanden is bewoond (huisbewaring, bijvoorbeeld als de eigenaar tijdelijk in het buitenland verblijft). Daarnaast maken we in ’s-Hertogenbosch een uitzondering voor aankopen door woningcorporaties, de gemeente en gecontracteerde zorgaanbieders.

Zelfbewoningsplicht Een zelfbewoningsplicht is een contractuele afspraak die erop neer komt dat een nieuwbouwwoning gedurende een bepaalde termijn niet verhuurd of verkocht mag worden, en de eerste eigenaar/bewoner er zelf moet gaan wonen. In het met de gemeente gesloten contract wordt uitgewerkt voor welke termijn dit geldt en welke boetes er worden opgelegd als er wordt gehandeld in strijd met de verplichtingen uit het contract. Ook wordt er een regeling opgenomen voor uitzonderingsgevallen. Vanzelfsprekend wordt een dergelijke clausule niet opgenomen indien het project de realisering van huurwoningen betreft. Voor de gemeente ’s-Hertogenbosch geldt, dat we nog bezig zijn met het verdere aanscherpen van dit soort clausules. Waar nodig zullen de clausules worden afgestemd op de regels omtrent opkoopbescherming.