2026-01-05 - I&O Verslag Discussienotitie over lelieteelt - L. en M. van de Westelaken

Raadsavond Informeren en Ontmoeten Datum:

5 januari 2026

Locatie:

Bestuurscentrum, Raadzaal

Voorzitter:

drs. E.M.M.P. Altenburg-Collin

Secretaris:

drs. E.A.A. Kerkhoff

Insprekers:

L. Frakes, J. Glaudemans, N. van Graafeiland, P.H. Kapteijns, N. Kempers, R. Mees, R. van Ooij, J. den Otter, C. Tiryaki, W. van Wanrooij, L. van de Westelaken, M. van de Westelaken

Onderwerp: Discussienotitie over lelieteelt Insprekers, de heren M. en L. van de Westelaken zijn de derde generatie boer. Hun familie is in 1968 begonnen met het telen van lelies naast een melkveebedrijf. Als over lelieteelt wordt gesproken, gaat het om hen. Ze wonen en werken in de regio en voelen zich verantwoordelijk voor een gezonde en mooie leefomgeving. Ze begrijpen de zorgen en nemen de vragen serieus. Ook zij willen veilig wonen, spelen en telen in een gezonde omgeving. De lelieteelt is een belangrijk onderdeel van de sierteeltsector. Zij telen niet voor voedsel maar voor woongenot in ieders voor- en achtertuin, een sterke en groene economie, werkgelegenheid en een sector waar Nederland om bekend staat. Tijdens het telen wordt gebruik gemaakt van gewasbeschermingsmiddelen. De sector heeft duidelijke doelen voor 2030: minder chemische middelen, meer weerbare teeltsystemen en meer transparantie. Hun bedrijf werkt met biologische of laagrisicomiddelen en investeert in precisietechnieken als AI, driftreductie zodat er zo min mogelijk drift optreedt. Hun bedrijf past een zeer ruime vruchtwisseling toe om zo duurzaam mogelijk te telen en gaat verder dan de wet- en regelgeving. Openheid helpt. Waar het bedrijf teelt, wordt veelvuldig gesproken met omwonenden en wordt vooraf gemeld als wordt gespoten.

Uit onafhankelijke onderzoeken, zoals door het tv-programma Pointer in 2024, bleek dat bij een zorgvuldige werkwijze geen resten van middelen bij omwonenden of gewassen langs het perceel zijn gevonden. Sprekers willen die open houding voortzetten. Uit CBS-cijfers van eind 2025 blijkt dat het gebruik van middelen in de sierteeltsector ruim is gehalveerd. De hoeveelheid is vergelijkbaar of lager dan teelten in de fruit- of akkerbouw. Hun bedrijf gebruikt nog minder middelen dan de CBS-data. Actuele data en trends dragen bij aan transparantie en openheid. Hierop kan landelijk en provinciaal beleid worden gebaseerd. Het overgrote deel van de middelen voor de lelieteelt bestaat uit minerale oliën. Die zijn als groen geclassificeerd en vormen een groot bestandsdeel van cosmetica, lippenbalsem, kaarsen en kaas. Samenwerking helpt om begrip te kweken, kennis te delen en oplossingen te vinden voor iedereen. De forse teruggang is niet het einde van de reductie. De sierteelt is al generaties lang onderdeel van het landschap. Hun bedrijf wil die plek blijven invullen. Insprekers nodigen iedereen uit om niet over maar met hen te spreken en bij hun bedrijf te komen werken. Mevrouw Samshuijzen (PvdD) hoort in de bijdrage dat meerdere keren per week wordt gespoten, maar dat minder gif wordt gebruikt. Ook paraffineoliën kunnen kankerverwekkend zijn.

Begrijpen insprekers dat de direct omwonenden zich zorgen maken? De heer M. van de Westelaken begrijpt de zorgen en legt de omwonenden graag uit wat waarom wordt gedaan. Mevrouw Van den Wildenberg (VOOR Den Bosch) vraagt hoeveel omwonenden last zouden kunnen hebben van de gewasbeschermingsmiddelen. De heer M. van de Westelaken heeft diverse percelen en hanteert een vruchtwisseling van een op de acht jaar. Bij elk perceel zijn altijd enkele omwonenden.

1

De heer Hoeben (De Bossche Groenen) informeert wat de consequenties zouden zijn als geen chemische gewasbeschermingsmiddelen mogen worden gebruikt. Zijn er alternatieven? De heer L. van de Westelaken antwoordt dat er geen markt is voor biologische teelt. Onkruidbestrijding is de grootste uitdaging. Er worden nieuwe technieken ontwikkeld, zoals laserwieders en er wordt wel veel geleerd van de biologische landbouw. De voorzitter bedankt de heren Van de Westelaken voor hun bijdrage en beantwoorden van de vragen.

2