2023-06-22 Commissie Bestuur concept

commissie BESTUUR Conceptverslag Datum: Locatie: Aanwezig: Voorzitter: Secretaris: (plv.) Commissieleden:

Collegeleden:

22 juni 2023 Raadzaal

mw. mr. drs. R. Lipman mr. G.L. Pijnenburg B. El Amraoui, J.J.E.L. van Creij, F.G.F. van Genugten, J.J.M. Gersjes, A.W.J.A. van Hattem LLB, J.A.B. Huibers, mr. F. Kabbouti, drs. P.E. Kagie, drs. R.M.J. van den Kerkhof, A.P.R.G.M. van Rosmalen, mw. E. Samshuijzen, A.C. van Silfhout, J.P.M. Welten-van Doremalen U. Kâhya, drs. J.M.L.N. Mikkers

Afwezig:

mw. drs. J. Hendrickx, mw. A. Hernández, P.M. van der Krabben, mw. C.K.J. Visscher

Verslaglegging:

DemiSec

1.

Opening en mededelingen De voorzitter opent de vergadering en heet iedereen welkom. Er zijn berichten van verhindering van mevrouw Visscher, mevrouw Hernández en de heer Van der Krabben..

2.

Vaststellen van de agenda De agenda wordt vastgesteld.

3.

Vaststellen van het verslag van de commissie Bestuur van 25 mei 2023 Het verslag van de commissie Bestuur van 25 mei 2023 wordt ongewijzigd vastgesteld.

4.

Vaststellen van de lijst van toezeggingen en lijst openstaande moties De voorzitter meldt dat er geen voorstellen zijn om moties of toezeggingen af te voeren. Er zijn geen opmerkingen.

5.

Werkplanning De voorzitter meldt dat er op vrijdag 22 september a.s. een werkbezoek aan de politie is.

Raadsvoorstellen 6.

Omvorming Rekenkamercommissie 's-Hertogenbosch; instelling Rekenkamer Dit punt gaat als hamerstuk naar de raad.

7.

Zienswijze conceptjaarplan en ontwerpbegroting RNOB 2024 Mevrouw Welten (VVD) maakt zich zorgen over de financiële principes en de beheersbaarheid van de RNOB. Er wordt samen met de VNG een notitie voorbereid en op 10 mei jl. is tijdens een bijeenkomst een conceptprioriteitennota aangeboden waarbij suggesties zijn gedaan om deze aan te passen. Ze worstelt een beetje met hoe de besluiten die daar worden genomen zich verhouden tot de besluiten die de gemeenteraad neemt. Er is een aantal wijzigingen aangebracht en er is een prioriteitennota die kan worden gebruikt in het stuk dat in september a.s. wordt aangeboden. Ze wil het dan met name hebben over de beheersbaarheid van de financiën, het takenpakket en de rol van de gemeenteraad en die van de regionale samenwerkingsverbanden. De heer Van Genugten (CDA) zegt dat er op 10 mei jl. een verenigde voorbereidende vergadering was waarbij slechts twee raadsleden uit Den Bosch aanwezig waren terwijl er meer mensen van anderen raden uit de regio aanwezig waren. Die hadden de stukken al eerder in de commissie besproken en kwamen met een voorstel. Hij roept op om als Den Bosch ook meer stelling in de regio in te nemen en dit wat fanatieker op te pakken. 1

De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vraagt hoe de heer Van Genugten de invulling hiervan voor zich ziet. De heer Van Genugten (CDA) stelt voor om dit eerder in de commissie te behandelen en vervolgens met enkele mensen naar de verenigde voorbereidende vergadering te gaan. Mevrouw Welten (VVD) vraagt of de heer Van Genugten voorstelt om de conceptstukken aan de raad voor te leggen, waarna afgevaardigden van de raad op basis van een raadsbesluit naar die regionale samenwerking gaan. De heer Van Genugten (CDA) wil in ieder geval de stukken bespreken, kijken waar Den Bosch een extra slag kan maken en of die een amendement of een motie wil maken. De heer Van Hattem (PVV) was bij deze vergadering aanwezig en is benaderd door raadsleden uit andere gemeenten om samen naar moties te kijken. Het hoeft zich dus niet tot de eigen gemeenteraad te beperken. De heer Van Genugten (CDA) wil niet alleen naar het belang van 's-Hertogenbosch kijken, maar wel naar de positie van Den Bosch in de regio. Mevrouw Samshuijzen (PvdD) stemt in met het voorliggende stuk. Ze wil weten wat er met de resultaten gebeurt. Sommige zaken worden concreet uitgevoerd, bijvoorbeeld de verduurzaming van bedrijventerreinen, maar allerlei proeftuinen omtrent landbouw niet.

Er is vandaag een brandbrief naar GS gestuurd waarin wordt gevraagd het stikstofslot van Noord-Brabant af te halen en ze vraagt zich af waarom goede ideeën waaraan de gemeente Den Bosch ook meebetaalt niet meer worden opgepakt, ze wil die niet alleen bij de provincie laten. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) gaat akkoord met het voorliggende stuk. Hij las in de stukken dat de RNOB inzet op onder andere stalverandering en deelmobiliteit, maar hij vraagt zich af of dat wel moet omdat dit een provinciale aangelegenheid is en hij stelt voor om met moties te gaan sturen. Mevrouw Samshuijzen (PvdD) las in de stukken ook dat de uitvoeringscapaciteit van de RNOB beperkt is. De RNOB initieert zaken, maar de uitvoering is aan de deelnemers en ze vraagt of de heer Van Creij het daarmee een is. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) vindt het niet goed als in dit soort stukken al een richting wordt gekozen terwijl er in Den Bosch nog niet over gesproken is. Mevrouw Samshuijzen (PvdD) vraagt of de heer Van Creij het niet eens is met de in het stuk genoemde experimenten. De heer Van Creij (gewoon ge-DREVEN) bedoelt niet dat alles wat de RNOB doet niet goed is, maar hij heeft wel grote moeite met wat er in het stuk over deelmobiliteit en de landbouwtransitie staat.

Mevrouw Welten (VVD) vindt dat hier raadsbreed naar moet worden gekeken, politieke meningen verschillen en een afgevaardigde moet in het samenwerkingsverband wel namens de raad spreken. De heer Gersjes (VOOR Den Bosch) steunt het voorstel. Hij was bij de bijeenkomst in Oss en dat was erg nuttig, maar hij had de stukken graag eerder ontvangen. De heer Van Hattem (PVV) heeft op de regionale bijeenkomst het een en ander over de daar ingebrachte moties gezegd, onder andere over het aanwijzen van plekken voor asielzoekerscentra en de betrokkenheid van de raden. Hij vindt dat in het nu voorliggende stuk van alles op een hoop wordt geveegd onder de noemer RNOB dat door andere bestuurslagen en andere gemeenten wordt uitgevoerd. De RNOB is maar klein en in paragraaf 8.2 staan de uitgaven, maar in dit stuk wordt niet goed duidelijk wat de RNOB praktisch doet. Hij wil daar meer inzicht in, in 2

plaats van het bestuurlijke verhaal waardoor het lijkt of alles uit de koker van de RNOB komt. Inhoudelijk sluit hij zich aan bij de kritiek van gewoon ge-DREVEN en procesmatig bij die van de VVD. De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) sluit zich aan bij de bijdrage van mevrouw Welten. Dit jaarplan gaat over wonen, verkeer en bedrijventerreinen, ook de regionale woondeal Noordoost-Brabant valt hieronder. Alle documenten die erbij horen komen van onderop en daarom zou het fijn zijn om dit jaarplan te herkennen. Een bijdrage in de bijeenkomst van het samenwerkingsverband hoeft geen bijdrage van de unanieme gemeenteraad te zijn, maar de hele raad moet wel weten van de bijeenkomst op 10 mei jl. en ook wat er nog in het beleid en de ambities kan worden verschoven. In het nu voorliggende raadsvoorstel staat dat de prioriteitennota in het najaar van 2023 komt en ook dat het de vraag is of alles behapbaar is, dan is het dienstig dat de gemeenteraad van Den Bosch weet wat wel of niet behapbaar is omdat alles belangrijk kan zijn, maar het moet wel waargemaakt kunnen worden. Hij is het daarom met mevrouw Welten eens dat er in september a.s. wat dieper op dit document moet worden ingegaan. Reactie college Portefeuillehouder Mikkers vindt het fijn dat de aanwezigen positief terugblikken op de bijeenkomst van 10 mei jl.

Het zou goed zijn geweest als de raad van 's-Hertogenbosch een opinie over de voorliggende stukken had gehad, maar het is via de politieke lijn en niet via de raadslijn gegaan en op 10 mei jl. waren er wel voorstellen van andere raden en niet van die van de gemeente 's-Hertogenbosch. De regio heeft nog gekeken of 10 mei gezien de vakantie wel een goede datum was, maar het was ook druk in verband met de behandeling van de voorjaarsnota. De kosten stijgen niet. Er is drie jaar geleden afgesproken dat de bijdrage aan de regio vier jaar lang hetzelfde blijft en pas vanaf 2025 kunnen de kosten eventueel stijgen of dalen. Er wordt € 2,8 miljoen in de regio opgehaald waarvan ongeveer € 650.000 naar de Noordoost-Brabant gaat en € 1 miljoen naar Agrifood Capital die daarmee een projectportefeuille van ongeveer € 20 miljoen betaalt. Dat betekent dat de uitvoeringskosten van de regio Noordoost-Brabant ongeveer € 1 miljoen zijn. Daarvoor moet alles worden gedaan en de RNOB beslist zelf niets, de gemeenten beslissen. Het is geen gemeenschappelijke regeling, er is alleen een overlegtafel en daarmee is de regio wel een gesprekspartner van onder andere het rijk en de provincie. Er zijn projecten die binnen de gemeente spelen zoals het beleidskader Arbeidsmigranten en Agroproeftuin de Peel.

Het is mogelijk om met moties mee te sturen en dat wil hij ook graag omdat het college dan een duidelijke opdracht van de raad heeft. In verband met het voorstel om in september a.s. over dit onderwerp te spreken geeft hij mee goed te kijken of dit past in het proces richting de nieuwe Programmasturing 2025-2029. Een aantal thema's is niet zozeer politiek, bijvoorbeeld de brede landbouwtransitie en deelmobiliteit zijn opgaves die in de regio wordt besproken, maar daarop zit geen politieke sturing. Dit punt gaat als hamerstuk naar de raad. 8.

Achtste wijziging Algemene Plaatselijke Verordening 's-Hertogenbosch 2016 – invoering vergunningplicht voetbal De heer Van den Kerkhof (D66) memoreert dat er de afgelopen tijd veel geweld op het veld en in de stadions plaatsvindt, niet alleen in de regio Den Bosch maar wereldwijd. Het is goed dat de lokale overheid probeert daar meer grip op te krijgen en dat er een vergunningplicht wordt ingevoerd op de schaal van de Politie Eenheid Oost-Brabant met de vier grote voetbalorganisaties. Als niet tijdig een vergunning wordt aangevraagd kan de burgemeester een voetbalwedstrijd verbieden maar als FC Den Bosch Europees voetbal zou gaan spelen kunnen in de knock-outfase wedstrijden snel op elkaar volgen zonder dat dit van tevoren bekend is en hij wil weten of de vier burgemeesters hierover hebben gesproken en hoe daarmee ook organisatorisch wordt omgegaan. Dit gaat alleen over profvoetbal maar er is ook verharding bij grote amateurwedstrijden met veel supporters en hij vraagt of er ook over is gesproken om dit toe te passen op grote beladen wedstrijden in het amateurvoetbal. De heer Gersjes (VOOR Den Bosch) kan zich vinden in wat de heer Van den Kerkhof zegt, maar hij vraagt zich af of het geweld met een vergunningplicht in plaats van een meldingsplicht afneemt omdat maatregelen zoals een ontruimingsplan, fouilleren en diverse verboden ook al in de meldingsplicht waren opgenomen.

Hij vraagt of de heer Van den Kerkhof denkt dat dit gaat werken. 3

De heer Van den Kerkhof (D66) zegt dat er eerder een vergunning moet worden aangevraagd en dat dit een zwaarder middel is dan een melding. Zonder vergunning gaat een wedstrijd niet door en een vergunningplicht is daarom zeker een zwaarder middel dan een meldingsplicht. Hij wil alles doen wat mogelijk is om het voetbalgeweld tegen te gaan. De heer Gersjes (VOOR Den Bosch) vraagt of de heer Van den Kerkhof denkt dat het geweld met een vergunningplicht afneemt. De heer Van den Kerkhof (D66) denkt niet dat met deze vergunningplicht voetbalgeweld wordt voorkomen, maar het zorgt wel voor meer grip op de maatregelen die de betaald voetbalorganisaties moeten treffen. De heer Van Hattem (PVV) vindt het belangrijk dat FC Den Bosch hier actief bij betrokken is en de regionale aanpak steunt en daarmee ook de komst van de voetbalvergunning steunt. In de APV staat dat de burgemeester kan bepalen dat een vergunning voor meerdere wedstrijden geldt en hij vraagt hoe dit wordt afgebakend, komt er een vergunning voor het hele seizoen of gaat dat per wedstrijd? De burgemeester kan ook een aantal wedstrijden verbieden en hij vraagt of het tekort aan politiecapaciteit meespeelt in die beslissing. Hij wil ook weten of het mogelijk is dat bijvoorbeeld een supporter van een rivaliserende voetbalclub bezwaar tegen de vergunning kan maken.

Er is tegenwoordig ook veel voetbalgeweld bij oefenwedstrijden en bij amateurclubs waar harde kernen naartoe trekken om het hardere beleid bij profclubs te ontwijken en hij vraagt in hoeverre die voetbalvergunning ook voor dergelijke situaties wordt ingezet. De heer Gersjes (VOOR Den Bosch) ondersteunt de woorden van de heer Van Hattem en wil ook weten of een vergunning per wedstrijd of per seizoen wordt afgegeven, of rekening wordt gehouden met evenementen in Den Bosch die invloed kunnen hebben en met bijvoorbeeld combiregelingen waarmee supporters van de ene naar de andere uitwedstrijd kunnen. Ten slotte wil hij weten of er gemeente zijn die al effect van een vergunningplicht zien. Portefeuillehouder Mikkers geeft aan dat het belangrijkste is dat het voetbalklimaat in 's-Hertogenbosch veilig is. Er zijn echter steeds meer incidenten bij zowel het profvoetbal als het amateurvoetbal. In de landelijke regiegroep Voetbal en veiligheid bestaande uit de KNVB en de burgemeesters van de voetbalsteden is afgesproken een soort handelingskader te maken om de veiligheid zo goed mogelijk te bewaken met daarin opgenomen de verantwoordelijkheden van de club, de KNVB en de gemeente.

Bij een meldingsplicht is het lastige dat niet duidelijk is wat de afspraken tussen de verschillende organen zijn, een burgemeester kan alleen acteren op basis van openbare orde en het zou goed zijn als er aan de voorkant afspraken worden gemaakt zoals dat bij een gemiddeld café en evenementen ook gebeurt. Het probleem bij dit handelingskader was dat er boetes konden worden uitgedeeld omdat het de vraag is of een voetbalclub met een relatief kleine begroting zoals die in Den Bosch wordt geholpen door een boete uit te schrijven. Met een vergunning kan in plaats van een boete bijvoorbeeld een extra veiligheidsmaatregel worden opgelegd, daarmee wordt de club ook verder geholpen. De vergunning gaat niet per wedstrijd maar per seizoen en daarom is hij niet bang dat een tegenstander de vergunning gaat aanvechten, degene die dat doet moet belanghebbende zijn en het moet om de inhoud van de vergunning gaan. De club staat achter dit voorstel en binnenkort wordt er een foto gemaakt van het Openbaar Ministerie, de politie, de gemeente en de voetbalclub om te laten zien dat iedereen erachter staat. De politiecapaciteit kan een argument zijn, maar is aan de andere kant nooit een argument. Er is landelijke politie en aan het begin van het seizoen wordt bepaald welke wedstrijden op welk waar moment worden gespeeld.

Den Bosch heeft liever geen wedstrijd op de zondag van carnaval en hierover worden van tevoren afspraken gemaakt. Het is mogelijk dat wordt verzocht een wedstrijd te verplaatsen van bijvoorbeeld maandag naar vrijdag en er dan net een groot evenement in Den Bosch is. Dan blijft die wedstrijd volgens afspraak op maandag omdat er ook veel politiecapaciteit voor dat evenement nodig is, dan heeft de KNVB zich te schikken aan het bevoegd gezag. Met deze vergunningplicht wordt alle agressie niet weggehaald maar kan het hopelijk wel beter gekanaliseerd worden. Hij hoopt dat dit bij amateurclubs nooit nodig is en dat het plezier bij het spel centraal blijft staan. De heer Van Hattem (PVV) vraagt of er aparte vergunningen moeten worden aangevraagd als een wedstrijd wordt verplaatst of als er in verband met een Europees toernooi of een ander 4

toernooi extra wedstrijden in de cyclus komen en of een evenement moet sluiten als er een risicowedstrijd is waardoor de exploitant van dat evenement bezwaar tegen die wedstrijd kan maken. Portefeuillehouder Mikkers antwoordt dat extra wedstrijden onder de vergunning vallen. Organisatoren van evenementen in de buurt weten dat er een voetbalstadion in de buurt is en ze kennen ook de voetbalagenda. Bij een risicowedstrijd gaat het voetbal voor. De heer Gersjes (VOOR Den Bosch) heeft gevraagd naar ervaringen van andere gemeenten met vergunningplicht. Portefeuillehouder Mikkers zegt dat de vergunningplicht al in een aantal gemeenten bestaat, maar niet op basis van het handelingskader dat in januari 2023 met de KNVB en de voetbalsteden is afgesproken. Eindhoven en Helmond werkten al met een vergunning en zullen zich aanpassen aan de nieuwe afspraken. De vier voetbalsteden zijn bij elkaar geweest en er is afgesproken dezelfde vergunning te hanteren. Dit agendapunt gaat als hamerstuk naar de raad Overige onderwerpen ter bespreking 9.

Discussienotitie Verantwoord datagebruik De heer Van Rosmalen (GroenLinks) memoreert dat de raad in september 2021 de motie Verantwoord datagebruik heeft aangenomen waarin om een toetsingskader werd gevraagd en daarvoor zijn kernwaarden noodzakelijk. GroenLinks kan zich vinden in de aan het Tada Manifest ontleende kernwaarden inclusief, menselijke maat, zeggenschap, open en transparant, legitiem, gecontroleerd en van en voor iedereen. Die kernwaarden lijken zelfsprekend in de omgang van de overheid met burgers, maar dat is helaas nog steeds niet het geval, dat bleek uit berichten over de Dienst Uitvoering Onderwijs die met een zelfgemaakt niet wetenschappelijk onderbouwd algoritme om fraude op te sporen onevenredig vaak studenten met een migratieachtergrond treft. Inclusie en transparantie liggen dus minder voor de hand en etnisch profileren ligt nog steeds op de loer. Een Ethische commissie kan helpen bij het gesprek over ethische dilemma's bij het maken van keuzes en daarom is het een goed idee om gebruik te maken van de diensten van de al bestaande Ethische commissie van de gemeente Eindhoven. De ontwikkeling gaat snel, 1,5 jaar geleden ging de discussie in de raad nog over algoritmes en sensoren en nu over digitale intelligentie.

De overheid reageert echter niet zo snel, bijvoorbeeld het sensorenregister waaraan de B5-gemeenten twee jaar geleden begonnen, staat nu on hold en daardoor komt het naleven van de kernwaarden onder druk te staan. GroenLinks heeft daarom moeite met de voorgestelde terughoudende opstelling wat betreft het sensoren- en algoritmeregister en vraagt zich af waarom dit wordt beperkt tot algoritmes die impact hebben op de bewoners en niet het principe publiceren-tenzij wordt gebruikt. Openheid als er geen duidelijke gronden zijn om niet te publiceren vergroot het vertrouwen in de overheid, versterkt de positie van burgers en bedrijven en vergroot de controleerbaarheid en hij vraagt de wethouder gebruik te maken van de handreiking van het ministerie van Buitenlandse Zaken waarin dit wordt aangegeven en waarin een handig hulpmiddel is opgenomen voor het kiezen welk algoritme moet worden gepubliceerd. Zo'n register hoeft niet onoverzichtelijk en lang te zijn zoals de discussienotitie suggereert, een goed websitebouwer kan dit realiseren.

Het is een goed idee om een sensorregister op de gemeentelijke website te plaatsen en hij wil binnen afzienbare tijd zoveel mogelijk sensoren in de openbare ruimte registreren, niet alleen die van de gemeente, maar ook die van bedrijven en instellingen zodat de inwoners weten welke sensoren er zijn, van welke partijen, waar en voor wie de vastgelegde data zijn. GroenLinks vindt deze discussienotitie een mooi begin, maar als de gemeentelijke overheid de kernwaarden echt serieus neemt, moet er snel een fors tandje bij. De heer Van Silfhout (Volt) begint met een anekdote over de ontwikkeling van een digitale tweeling, een werkpleksensor om de werkplekbezetting te meten en een sensor op de toiletten om te meten hoe vaak elk toilet wordt gebruikt. Toen de data van deze sensoren in één platform belandden was te herleiden wie hoe lang op het toilet zat. De heer El Amraoui (D66) is benieuwd hoe de data van deze sensoren naar een individu 5

worden herleid. De heer Van Silfhout (Volt) geeft aan dat een werkgever kan zien wie altijd aan welk bureau zit en met behulp van de data dat iemand die normaal gesproken aan een nu leeg bureau zit, op dat moment op het toilet zit. De heer El Amraoui (D66) concludeert dat deze koppeling dus niet op technologie is gebaseerd. De heer Van Silfhout (Volt) gaat verder met zijn anekdote. Beide sensoren waren niet voor dit doel bedacht en afzonderlijk waren de metingen ethisch prima te verantwoorden, maar de combinatie schond de privacy van de medewerkers. Volt ziet weinig in het registreren van alle afzonderlijke sensoren, maar het is wel relevant om te weten waarom wordt gemeten en wanneer die meting de privacy van mensen raakt of is te herleiden naar individuen of cohorten van mensen omdat dit het gevaar van de nu voorgestelde registratie is. Hij denkt hierbij met name aan sensoren in de gebouwde omgeving zoals in parkeergarages of het stadskantoor. Volt is daarom niet erg enthousiast over de invulling van het sensorregister. Het is belangrijk om te registreren waar de data worden gebruikt en hij vraagt de wethouder om per sensor te registreren hoe de data worden verwerkt, met welk doel en met welke partijen deze data worden gedeeld in plaats van het registreren van individuele sensoren.

De in de discussienotitie genoemde kernwaarden zijn afgeleid van de kernwaarden van Tada, maar onduidelijk is of de gemeente Den Bosch hier een eigen draai aan wil geven of dat het een samenvatting is waarin de kern van de kernwaarden ontbreekt. Bijvoorbeeld bij de kernwaarde 'Van iedereen, voor iedereen' staat 'we zijn transparant over welke data we verzamelen en waarvoor', maar bij Tada staat bij deze kernwaarde dat deze data gemeenschappelijk bezit zijn en dat afspraken over het gebruik daarvan worden gemaakt. Met het omarmen van deze kernwaarde stelt de gemeente de data dus beschikbaar aan de inwoners en hij vraagt de wethouder om dit te bevestigen en of dit ook geldt voor de andere kernwaarden. Sinds Amsterdam begin 2022 haar rol als kartrekker heeft stilgelegd is de website niet meer geactualiseerd en is hij vraagt zich daarom af of het Tada Manifest nog wel levend genoeg is. Ook de EU heeft kernwaarden opgesteld die het fundament gaan vormen van de digitale samenleving in Europa met daarbij ook aandacht voor duurzaamheid wat ontbreekt bij de kernwaarden van Tada en Volt hoort graag waarom het college voor Tada kiest. Hij wil ook weten waarom niet op de Europese digitale rechten wordt geijkt, ook omdat de VNG oproept tot een gezamenlijke Europese oplossing.

Volt juicht het in vraag 2 genoemde voorstel van harte toe, maar beseft ook dat een commissie zich bij abstracte projecten op een hoog niveau bevindt. Het is vooral belangrijk dat ontwikkelaars van digitale projecten ethiek al in hun werkproces hebben verankerd en dat die goed omgaan met data van personen. Juist tijdens de ontwikkeling moeten de ethische afwegingen van de ontwikkelaars bekend zijn en hij vraagt de wethouder of dit is geborgd. De heer El Amraoui (D66) vindt dit een belangrijk thema vanwege het idee van verantwoord datagebruik en het invullen van het begrip transparantie, maar zeker ook omdat Den Bosch een toonaangevende datastad wil worden en dat begint bij de kernwaarden, de ethische kaders. D66 steunt het volgen van het Tada Manifest als basis voor de kernwaarden, maar heeft wel twee toevoegingen. De kernwaarde Open en transparant wordt in het manifest geïnterpreteerd als openheid over het type data die de gemeente verzamelt en over de uitkomsten en de resultaten, maar D66 wil deze kernwaarde breder interpreteren en ook het publiceren van de data onderdeel van deze kernwaarde maken. Hij heeft ook een toevoeging op de kernwaarde 'Van iedereen en voor iedereen', namelijk 'met iedereen'.

Dat betekent dat de overheid, de data community en het onderwijs samen in één digitale omgeving met alle publieke data van de overheid en de participerende lokale partners zitten. De data worden in een API in de meeste ruwe vorm aangeboden, een API is een soort digitale brug waarover andere partijen data kunnen binnenhalen, en de Europese Open data richtlijn stelt zo'n API ook verplicht. D66 hoopt dat de datastad kan komen tot een digitale plek waar de overheid, ondernemers, onderzoekers en studenten samenwerken en hun hun cocreatie teruggeven aan de gemeenschap, van iedereen, voor iedereen en met iedereen. De OESO vindt dat open data helpen bij het brengen van sociaaleconomische voordelen, het versterken van de betrokkenheid van inwoners en van de democratie en dat die informatie oplevert die direct voor de inwoners beschikbaar is. Ook in de wetenschap zijn er sterke geluiden voor het publiceren van open data en samenwerking in collaboratieve open ecosystems. Johan Lanaken van de Lund University in Zweden heeft deze open data ecosystemen in de context van de publieke zaak onderzocht en concludeerde dat 6

overheden meer profijt uit dergelijke platformen kunnen halen en zijn onderzoek bevestigt het positieve effect op innovatie, cocreatie en digitale oplossingen voor inwoners, ondernemers en overheden. De heer Van Hattem (PVV) sluit zich van harte aan bij het pleidooi voor open data, maar de vraag is wel welke data open worden gedeeld. Het college deelt niet alle data en hij vraagt welke data wel of niet gedeeld zouden moeten worden en hoeveel ruimte het college hierin heeft. De heer El Amraoui (D66) sprak over data die in de publieke ruimte worden opgehaald en data die worden gegenereerd in de normale bedrijfsvoering van de gemeente. Deze informatie hoort sowieso bij de publieke zaak en in de Wet open overheid staat dat die ook moet worden gepubliceerd. Het gaat nadrukkelijk niet over persoonlijke data of naar personen herleidbare data, die moet worden geanonimiseerd om het publiekelijk toegankelijk te kunnen maken. De heer Van Hattem (PVV) vindt dat het college ook transparant moet zijn over de mogelijke locaties van een azc, dat zijn relevante data voor de samenleving en het beleidsproces. De heer El Amraoui (D66) vindt dat deze data inderdaad openbaar moeten worden, maar in verband met strategische belangen van de gemeente gebeurt dit op een later moment.

De heer Van Hattem (PVV) ziet hierin de essentiële vraag hoe met data wordt omgegaan, deze aan de voorkant of pas na de besluitvorming openbaar maken. De heer El Amraoui (D66) vindt in deze context de verbinding tussen besluitvorming en het publiceren van data eigenaardig. Het is technisch bijna onmogelijk om alle data real time te publiceren en bovendien gaat het bij open data met name om het beschikbaar stellen van data en niet zozeer om het moment waarop dat gebeurt. De gemeente Eindhoven publiceert al sinds 2017 data middels een open data platform en hanteert bij het wel of niet publiceren van die data acht principes, met name gelet op de belangen van individuen, maar ook het strategische belang van de gemeente en commerciële belangen van samenwerkingspartners. D66 vindt het goed dat voor openheid en transparantie wordt gekozen omdat een toonaangevende datastad een product van cocreatie met de lokale data community moet zijn en om daar te komen is het belangrijk om de dataprofessionals te voeden met data. D66 steunt wat er over ethische dilemma's in de bespreeknotitie staat en wil hiervoor een ervaren partij inschakelen. D66 steunt ook actieve deelname aan het landelijke sensor- en algoritmeregister en het inrichten van een lokaal register voor geluidssensoren en camera's.

De heer Kabbouti (PvdA) brengt het na het Champions League-niveau van D66 terug naar de lokale vijfdeklasser. Hij leest dat Den Bosch de data dichter bij de inwoners en bedrijven wil brengen. De ontwikkelingen op het gebied van data gaan erg snel en hij sluit zich volledig aan bij de bijdrage van de heer Van Rosmalen wat betreft de donkere kant van data, hij wil daarvoor waken. Er is op dit gebied ook een generatiekloof, zijn zoon van twaalf weet veel meer van data en technieken dan hij, en de samenleving moet wel begrijpen wat data zijn en wat ermee kan. In navolging van de anekdote van de heer van Silfhout merkt hij op dat iemand die data ontvangt zelf die data kan koppelen en interpreteren, maar hij is wel voor het vrijgeven van data, transparantie, het bespreken van ethische dilemma's en ook voor de kernwaarden, die misschien wel wat aangescherpt kunnen worden. Het gaat om de impact op de samenleving en er moet nog veel gebeuren om de samenleving hier goed in mee te nemen. Hij is daarom vooral benieuwd wat er in de praktijk gebeurt, hoe er verbinding met de samenleving komt, van jong tot oud. Hij heeft een positieve grondhouding ten opzichte van dit stuk, maar het moet ook begrijpelijk zijn voor een vijfdeklasser. De heer Van Genugten (CDA) sluit zich voor een groot deel aan bij de woorden van de heer Kabbouti.

Deze ontwikkeling gaat enorm snel en verantwoord datagebruik is erg belangrijk. Het is goed dat kernwaarden worden benoemd en dat de gemeente zich bij Tada Manifest aansluit, transparantie, inclusiviteit, mensgerichtheid en democratisch bestuur zijn enorm van belang, Ook de ethische kant is erg belangrijk. In 2021 was er een hearing en nu krijgt een Ethische commissie een proefperiode van twee jaar. Dat is erg lang omdat de ontwikkelingen enorm snel gaan en misschien moet er over een jaar weer over dit onderwerp worden gesproken, niet 7

alleen als gemeenteraad, maar ook het ambtelijk apparaat moet hierin worden meegenomen met workshops, bewustwording en het bevorderen van ethisch bewustzijn. Zo wordt blijvend bewustzijn van de potentiële impact op privacy en discriminatie gecreëerd. Hij vraagt of de wethouder daartoe bereid is. De heer Huibers (Rosmalens Belang) schaart zich niet eens onder de vijfde klasse, maar onder de kelderklasse. Hij sluit zich aan bij de woorden van de heren Kabbouti en Van Genugten wat betreft hoe dit moet worden vertaald naar mensen die hier niet veel van snappen, hij kan zich voorstellen dat iemand bij dit onderwerp snel afhaakt. Rosmalens Belang kan zich vinden in de voorgestelde kernwaarden die de inwoners en niet alleen het ophalen van data centraal stellen. Hij vindt de term Datagericht werken alles omvattend, data zijn een middel en geen doel. Hij kan zich vinden in de voorgestelde aanpak, maar wil wel dicht op de bal blijven zitten omdat de ontwikkelingen ontzettend snel gaan. Ook het instellen van een Ethische commissie die ook kijkt wat er in den lande al is opgehaald is goed. Het is raadzaam om deze commissie te voeden met de mening van de inwoners via bestaande structuren zoals een burgerberaad of wijk- en dorpsraden.

Hij wil niet registreren om het registreren, maar wel transparant zijn over de data die er zijn en wellicht kan de Ethische commissie adviseren over hoe dit het beste kan. De heer Van Hattem (PVV) weet dat bij het opstellen van deze discussienotitie gebruik is gemaakt van ChatGPT en hij hoort graag van de wethouder hoe dat is gebruikt. Hij wil zoveel mogelijk aan de voorkant open data, maar daarbij moet wel rekening met de privacy worden gehouden, persoonsgevoelige data mogen niet zomaar worden gedeeld en maatschappelijk relevante informatie wel. De heer El Amraoui (D66) vraagt of de PVV persoonlijke data als de enige beperking ziet of dat er ook andere data zijn die niet direct opengesteld moeten worden. De heer Van Hattem (PVV) zegt dat er inderdaad ook andere afwegingen kunnen zijn. Het moet in ieder geval niet zo zijn dat data uit politieke opportuniteit niet beschikbaar worden gesteld en de data over het azc zijn een typisch voorbeeld van politieke opportuniteit, de gemeente wil geen onrust in een bepaalde wijk veroorzaken en maakt daarom de locatie niet bekend. Hij vindt dat die discussie aan de voorkant moet kunnen worden gevoerd en dat data over mogelijke locaties beschikbaar moeten worden gesteld. De heer Van Silfhout (Volt) vraagt of het hierbij wel gaat om open data of dat het gaat om data die niet van de gemeente zijn.

De vraag is of deze data wel zomaar openbaar kunnen worden gemaakt. De heer Van Hattem (PVV) zegt dat data van een ander niet zomaar beschikbaar kunnen worden gesteld, maar publieke maatschappelijk relevante data zoals de uitkomst van geluidsmetingen wel. Bij de kernwaarden staat als eerste het woord Inclusief en hij vraagt zich af hoe dat in de praktijk wordt vormgegeven. De Ethische commissie kijkt ook naar Brainport Smart District, een concept waarin met veel privacygevoelige data wordt gewerkt en die kant wil hij niet op. Ook het eigenaarschap van data en privacy zijn erg belangrijk en dat mag meer worden benadrukt. Sommige gemeenten zetten camera's die zijn bedoeld om kentekens te registreren om de verkeersstromen in de gaten te houden ook in voor andere doelen zoals massasurveillance en daar wil hij terughoudend in zijn. Den Bosch werkt al een tijd aan het concept Smart City, dat drijft op data, daarin speelt een aantal belangen die misschien strijdig zijn met de privacy en maatschappelijke ontwikkelingen. Hij hoort hier graag meer over van de portefeuillehouder en dat geldt ook voor de 15-minuten-stad. Hij vraagt ook aandacht voor de slimme Chinese camera's in Den Bosch en slimme energiemeters, er moet voorkomen worden dat die worden misbruikt voor allerlei duurzaamheids- en klimaatambities.

Ten slotte vraagt hij in hoeverre de dataontwikkeling op nationaal en internationaal vlak, zoals het toekomstige Europese digitale identiteitsbewijs en de digitale euro de gemeente raken. Mevrouw Samshuijzen (PvdD) sluit zich aan bij de woorden van eerdere sprekers over de kernwaarden. Het is belangrijk om de ambtelijke organisatie in deze ontwikkeling mee te nemen omdat deze materie waarschijnlijk ook voor veel mensen die bij de gemeente Den Bosch werken ingewikkeld is en ze hoort graag van de portefeuillehouder hoe de medewerkers van de gemeente worden meegenomen en of er bijvoorbeeld een centraal aanspreekpunt voor vragen 8

komt. Er moet kritisch worden gekeken naar welke data waarvoor worden verwerkt. Mevrouw Welten (VVD) vraagt wat mevrouw Samshuijzen daar zelf van vindt? Mevrouw Samshuijzen (PvdD) vindt dat het verwerkingsdoel van data verantwoordbaar moet zijn en dat daaraan geen ander verwerkingsdoel mag worden toegevoegd omdat dit niet eerlijk is naar de persoon wiens data worden gebruikt. Dit is ook in wetgeving vastgelegd. Ze wil ook kritisch zijn op de hoeveelheid gebruikte data, of die relevant en noodzakelijk zijn, en op ethische dilemma's, het is verstandig om daarvoor aan te sluiten bij Brainport Eindhoven die er veel expertise over heeft. Een sensor- en algoritmeregister moet transparant zijn en ze vraagt zich af wat data met hoge impact op inwoners zijn, of dat algoritmes zijn die herleidbare persoonsgegevens registreren. Mevrouw Welten (VVD) maakt zich zorgen over ethiek en veiligheid. Er is destijds een motie ingediend waarin wordt gesproken over een digitaliseringsparagraaf, maar die ontbreekt in deze discussienotitie en ze is benieuwd welke informatie er in die digitaliseringsparagraaf komt. Ze ziet dit als een startdocument dat veel vragen oproept zoals welke data worden gebruikt, wie daar toegang toe krijgt, hoe burgers op een begrijpelijke manier over het gebruik van en de toegang tot data worden geïnformeerd en of burgers kunnen aangeven of ze wel of niet willen meedoen.

De VVD is voor de voorgestelde kernwaarden, maar zet daar wel een kanttekening bij, namelijk dat de verzamelde informatie goed moet worden beveiligd, data mogen niet herleidbaar zijn naar individuen en moeten voldoende geanonimiseerd en versleuteld zijn met alleen toegang op basis van de juiste authenticatie. De VVD kan zich vinden in de voorgestelde aanpak, de Brainport regio heeft goede ervaringen met de Ethische commissie, maar ze wil nog weten of bijvoorbeeld JADS en lokale bedrijven ook kunnen aanhaken. De VVD vraagt of geïnventariseerd wordt welke algoritmen veel en welke minder impact op inwoners hebben. De VVD is positief over het publiceren van het sensorregister op de eigen website en ze wil weten welke informatie wordt verschaft en hoe hierover begrijpelijk wordt gecommuniceerd. De heer Gersjes (VOOR Den Bosch) weet dat er in Den Bosch 5811 beveiligingscamera's hangen, dat is het dubbele van het aantal in Breda en in Eindhoven hangen er 4677. Hij vraagt of het feit dat in Den Bosch de meeste camera's hangen, komt omdat Den Bosch Datastad van het zuiden wil zijn. Hij maakt zich zorgen omdat hij zich afvraagt of het datagebruik wel verantwoord en behapbaar is en hij vraagt hier een toelichting op. Hij wil onder andere weten wat er gebeurt met de data die de politie registreert en of juridisch en ethisch gezien data kunnen worden hergebruik.

De heer Kagie (Leefbaar 's-Hertogenbosch) vindt het vooral belangrijk dat de belangen van de inwoners worden gediend. Deze ontwikkeling gaat erg snel en steeds meer mensen haken af, hij vindt dat deze ontwikkeling volgbaar en transparant moet zijn. Leefbaar 's-Hertogenbosch stemt in belangrijke mate in met de notitie, maar hij hoort ook kritische noten die goed moeten worden beantwoord. Reactie college Wethouder Kâhya wilde met deze discussienotitie zowel de heer El Amraoui die vooruit wil en veel ambities als de heer Kabbouti recht doen. De ontwikkelingen gaan inderdaad snel en de grote vraag voor de overheid is hoe de data maatschappelijk impact ten dienste van de inwoners hebben en tegelijkertijd een inclusieve, veilige en eerlijke digitale toekomst voor iedereen wordt geborgd zonder dat er een tweedeling in de samenleving ontstaat. Deze discussie is bedoeld om te voelen wat de raad belangrijk vindt en welke kanttekeningen die meegeeft en op grond hiervan wordt het programma Datastad opgesteld dat de raad na de zomer van 2023 gaat bespreken. Daarin staat hoe wordt gewerkt aan een databewuste overheid en hoe zowel de nieuwe generatie als de senioren hierin worden meegenomen. De raad kan dan markeringen geven en daarna wordt gebouwd aan de digitale kathedraal die op een veilige manier voor iedereen toegankelijk is.

Dat is niet gemakkelijk en vanzelfsprekend en hij wil vaker en indringender het gesprek aan over de kernwaarden, de mate van toepassing van data en hoe tijdens de ontwikkeling wordt geleerd omdat er nieuwe dilemma's naar voren zullen komen. De snelle ontwikkeling vraagt ook veel van de medewerkers van de gemeente, die moeten bewust met de data omgaan, maar ook de potentie ervan op een goede manier benutten. Als een algoritme bij 7% van de vrouwen en bij 7% van de mannen een fout maakt hoeft het toch geen eerlijk 9

algoritme te zijn, namelijk als 7% van de mannen het voordeel van de twijfel krijgt en 7% van de vrouwen het nadeel van de twijfel. Er is verdieping nodig en het is verstandig om dit samen met de Ethische commissie te doen. Meerdere gemeenten willen zich hierbij aansluiten en hij stelt voor de kennis die daar ontstaat te gebruiken en aan te vullend met lokale kennisdragers zoals de JADS. Hij proeft brede steun met wat kanttekeningen over de kernwaarden en ook groen licht voor de Ethische commissie. De heer Van Silfhout (Volt) las in de discussienotitie een andere vertaling van de kernwaarden dan die op de website staat en hij vraagt of de wethouder het manifest op de website of de lezing in de discussienotitie volgt. Wethouder Kâhya zegt dat Tada het meest aansluit op de visie om de inwoners centraal te stellen, maar dat het een het ander niet uitsluit, er zijn veel overlappen, ook met Europese kaders en VNG-kaders. Hij wil niet zozeer het instituut Tada volgen, maar lokaal invulling aan de kernwaarden geven. Daar voelt hij brede steun voor en hij neemt de meegegeven zaken in de uitwerking mee en kijkt per situatie wat passend en dienstbaar is. GroenLinks vroeg de recent gepubliceerde handreiking toe te passen. Hij gaat kijken of dit mogelijk is en laat weten of dit kan.

Hij denkt dat goed is om met onder andere JADS en de inwoners te bespreken welke data met welke kaders waarvoor openbaar worden en waaraan behoefte is. Hij brengt de raad hiervan op de hoogte zodra dat meer uitgekristalliseerd is. Niet alleen van en voor iedereen, maar ook met iedereen is een belangrijk uitgangspunt. Hij is terughoudend wat betreft een groot platform omdat de combinatie van overheid en IT-projecten spannend is. Hij wil de Omgevingswet afwachten, maar hij deelt wel het streven. Het gaat er uiteindelijk om of de inwoners hier iets aan hebben en hoe de individuele inwoner wordt beschermd, maar ook om het brede maatschappelijke welzijn. Het mag niet ontwrichtend werken en er mag geen nepnieuws rondgaan. Hierbij spelen zo veel vraagstukken mee dat vaker en intenser over dit onderwerp moet worden gesproken, waarbij ook aan de orde komt of de gemeente toeschouwer is of zich maximaal inzet om het zo inclusief en eerlijk mogelijk te houden. Er is al met de medewerkers gesproken en er zal bewuster en beter met data worden omgegaan, waarbij datageïnformeerd en niet datageleid wordt gewerkt. De uitlegbaarheid blijft een grote uitdaging maar hij deelt die ambitie wel, iedereen moet het globaal kunnen snappen, het mag geen black box worden. ChatGPT staat in de bijlage als bron vermeld.

Er is aan ChatGPT gevraagd 'we willen een discussie over dataethiek met de gemeenteraad voeren, waarover moet die gaan?' en toen kwam ChatGPT met zeven punten, maar dat wil niet zeggen dat al die punten belangrijk worden gevonden of dat er niet meer punten zijn. De voorzitter stelt de commissieleden in de gelegenheid onbeantwoorde vragen te herhalen. De heer Van Genugten (CDA) heeft gevraagd om na een jaar een terugkoppeling van de Ethische commissie te krijgen. Wethouder Kâhya wil jaarlijks rapporteren over wat er allemaal in het programma gebeurt, maar er is gekozen voor een proefperiode van twee jaar omdat er voldoende casussen en dilemma's besproken moeten kunnen worden. De heer Van Silfhout (Volt) heeft gevraagd wat de wethouder ervan vindt om in zee te gaan met ontwikkelaars van een applicatie die een bepaalde ethische standaard hebben en hoe dit kan worden geborgd buiten de Ethische commissie om die op een hoger projectniveau kijkt. Hij heeft ook gevraagd of niet beter kan worden geregistreerd waarom data worden verwerkt, met welk doel en met welke partijen die worden gedeeld in plaats van welke sensor specifiek waar hangt. Wethouder Kâhya zegt dat het een zoektocht is om dit op een goede manier vorm te geven, waarbij het register een functie heeft en dienstbaar is en er niet alleen is om te registreren, daarnaast moet het haalbaar zijn.

Hij neemt beide opmerkingen in de verdere uitwerking mee en zal laten weten wat haalbaar is en waarom zodat de raad daar vervolgens op kan sturen. Er zal steeds meer aandacht voor ethiek zijn. De heer Gersjes (VOOR Den Bosch) maakt zich zorgen over de vele beveiligingscamera's en wil weten welke impact dat op verantwoord datagebruik heeft en wat de rol van datastad daarin 10

is. Wethouder Kâhya denkt dat het goed is als de raad gaat spreken over camera's en sensoren en ook kaders meegeeft die het college en de organisatie helpen om daar op een goede manier mee om te gaan. De heer Van Hattem (PVV) heeft gevraagd hoe in het kader van verantwoord datagebruik wordt omgegaan met het concept Smart City en slimme meters. Hij heeft ook gevraagd naar de nationale en internationale ontwikkelingen op het gebied van de Europese digitale identiteit en de digitale euro, of de gemeente dit soort instrumenten wil gaan gebruiken en hoe dit zich verhoudt tot verantwoord datagebruik. Wethouder Kâhya is op het laagste onderwerp nog niet voldoende ingelezen en zal het laten weten als hij hier meer over weet. In Europa wordt wel op een volwassen manier met data omgaan en daarbij spelen vraagstukken als veiligheid en privacy een nadrukkelijke rol. De heer Van Hattem (PVV) merkt op dat er een nieuwe vorm van een digitale overheid ontstaat waaraan de Europese digitale identiteit wordt gekoppeld. De gemeente gaat ook gebruikmaken van dit inlogmiddel en daar vraagt hij nadrukkelijk aandacht voor. Wethouder Kâhya neemt dit aandachtspunt mee en zal laten weten hoe dat gaat gebeuren als hier meer over bekend is.

Smart City gaat over hoe de stad omgaat met bezoekersstromen en crowdmanagement, hierbij worden geen gezichten geregistreerd, maar bij drukte kan hiermee wel de veiligheid worden geborgd en wordt de privacy volgens de ethische kaders geborgd. Ook bij slimme meters geldt dat wordt gemeten om te kunnen sturen en dat er geen inbreuk op de privacy wordt gemaakt, dat geldt voor alle datatoepassingen. Tweede termijn Mevrouw Welten (VVD) spreekt haar bezorgdheid uit over de beveiliging van de data en ze kondigt een motie vreemd aan de orde van de dag aan om een bijdrage te leveren. De heer Van Silfhout (Volt) stelt voor een raadswerkgroep in te stellen die wat dieper op digitale zaken ingaat en hij overweegt een motie over de kernwaarden van open data in te dienen. Wethouder Kâhya verwelkomt moties omdat duidelijke meerderheidsuitspraken hem helpen, maar hij vraagt wel om oog voor de uitvoerbarheid. Wat betreft open data omarmt hij de ambitie, maar hij geeft ook een winstwaarschuwing over het tempo waarin zaken kunnen worden gerealiseerd, zeker als dit samen met partners in de stad gebeurt. Hij zal de raad de komende tijd voor een aantal werkbezoeken uitnodigen om samen te ervaren wat er in de stad gebeurt en welke ontwikkelingen zich in de stad voordoen om zo aangehaakt te blijven en grip te krijgen op wat hiermee gebeurt.

De voorzitter inventariseert of naast de VVD en Volt nog meer partijen mogelijk met een motie komen. Dat is het geval bij D66 en de PVV. Ze geeft mee elkaar op te zoeken. 10.

Rondvraag en sluiting De heer Van Hattem (PVV) meldt dat een bewoner van 't Zand Noord op 12 juni jl. bij I&O heeft ingesproken over geluidsoverlast van events en horeca op de Tramkade. Hij gaf hierbij aan dat bij verschillende events de geluidsnormen uit het bestemmingsplan worden overschreden en dit door de gemeente ook is toegegeven. Dit gaat ten koste van zijn nachtrust en hij heeft hier eerder ook met de burgemeester over gesproken. Ten aanzien van handhaving van zijn klachten wordt hij echter van het kastje naar de muur gestuurd tussen politie, milieuklachtencentrale en gemeente. Daarnaast gaf hij aan dat sprake is van recidiverende geluidsoverlast van een horecagelegenheid op de Tramkade die daarvoor eerder tijdelijk door de burgemeester is gesloten. Op 8 juli a.s. staat opnieuw een event op de Tramkade gepland, het DeltaFest 2023, waarbij de omwonende voor overlast vreest. Daarom de volgende vragen: - Kan de portefeuillehouder bevestigen dat bij eerdere events de geluidsnormen uit het bestemmingsplan zijn overschreden? - Kan de portefeuillehouder aangeven wat wordt gedaan ten aanzien van aankomende events, zoals op 8 juli a.s. om eventuele overschrijdingen te handhaven? 11

-

Kan de portefeuillehouder aangeven in hoeverre wordt voorzien in structurele oplossingen en het voorkomen van het sturen van burgers van het kastje naar de muur bij klachten?

Portefeuillehouder Mikkers vervangt wethouder Geers die verantwoordelijk is voor evenementen en de handhaving op het geluid. Hij was hier in het verleden wel op aan te spreken en daarom heeft hij met de betreffende bewoner gesproken. De geluidsnorm in het bestemmingsplan is inderdaad een aantal malen overschreden. Voor evenementen is op basis van een evenementenvergunning een bepaald geluidsniveau toegestaan en voor horeca-inrichtingen is dat een andere norm op basis van het activiteitenbesluit. De vraag is welk geluid van het evenement en welk geluid van de horeca is. Dat is nu niet geregeld en daarom is in de voorjaarsnota een aanvraag gedaan voor de aanschaf van extra geluidsmeetapparatuur om daarmee objectiever te kunnen vaststellen wat de problematiek rond geluid is en hoe hiermee goed kan worden omgegaan. Deze investering staat in de begroting van 2024. Bij DeltaFest zal de gemeente sowieso een meting doen en dat is ook naar de organisator gecommuniceerd. Dat doet de gemeente niet bij alle evenementen omdat de organisatoren daarin een eigen verantwoordelijkheid hebben. Dat is bij de genoemde casus niet goed gegaan, de betreffende organisator is daarop aangesproken en die heeft beterschap beloofd.

Hij heeft onder andere op basis van geluid een horecavergunning voor twee weken geschorst en de horeca op de Tramkade wordt in de gaten gehouden, maar de raad heeft ook als randvoorwaarde meegegeven dat de Tramkade een experimenteergebied is waardoor de inrichting niet altijd aan de gestelde eisen voldoet. Hij kan niet beloven dat iedereen rustig kan slapen, het geluid kan objectief worden gemeten maar dat betekent niet dat mensen er geen overlast van ervaren. De heer Van Hattem (PVV) denkt dat de status van experimenteergebied ervoor zorgt dat een omwonende die overlast ervaart en een klacht wil indienen van het kastje naar de muur wordt gestuurd en hij vraagt hoe wordt voorkomen dat bewoners die klachten hebben tussen wal en schip vallen, of er een duidelijk loket is waar zij terechtkunnen, of een klacht adequaat wordt opgepakt en kan worden gehandhaafd. Portefeuillehouder Mikkers vindt dat het scherper en beter moet. Degene die in actie moet komen, moet dat doen op basis van een objectieve meting en daarom wordt in objectieve meetapparatuur geïnvesteerd. Op de Tramkade zijn twee regimes, dat van het evenement en dat van de horecaondernemer en de vraag is hoe objectief kan worden vastgesteld welk geluid van de horecaondernemer en welk geluid van het evenement is.

Naast objectieve metingen wil hij ook intern bespreken hoe de stromen horeca en evenementen op de Tramkade beter kunnen worden georganiseerd, zodat ze elkaar niet de schuld kunnen geven. Hij is hier niet trots op en hij vindt dat er iets moet gebeuren. De heer Gersjes (VOOR Den Bosch) vindt dat een meting niet aangekondigd hoeft te worden en dat er structureel moet worden gemeten. Portefeuillehouder Mikkers zegt dat het erg duur is om bij ieder evenement in de stad te handhaven. De capaciteit is beperkt en er moeten keuzes worden gemaakt. De meeste organisatoren houden zich aan de regels en als dat niet zo is, wordt ingegrepen door bijvoorbeeld een evenement stil te leggen of een horecapand te sluiten, maar het is niet mogelijk om alles te handhaven, dat gebeurt ook niet bij elk rood verkeerslicht. De voorzitter sluit de vergadering om 21.00 uur.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de commissie Bestuur van 7 september 2023 De secretaris, mr. drs. R. van der Meer

De voorzitter, mw. mr. drs. R. Lipman

12