0. Raadsinformatiebrief WOZ-bezwaren 2023

Raadsinformatiebrief Registratienummer

14871441

Onderwerp

Raadsinformatiebrief reacties en bezwaren WOZ-waardes 2023 Wij willen een juiste, tijdige en volledige waardering van objecten in onze gemeente. Tegen de vastgestelde WOZ-waarde is bezwaar mogelijk. Met deze brief informeren wij u over de stand van zaken rondom de afhandeling daarvan.

Aanleiding Op 8 november 2022 zijn de belastingverordeningen voor het jaar 2023 door uw raad vastgesteld, waaronder de verordening van onroerendezaakbelastingen (OZB). Het aantal reacties op en bezwaren tegen de hoogte van de WOZ-waardes, die als basis dienen voor de OZB, is in 2023 sterk toegenomen t.o.v. andere jaren. Bij de vaststelling van de OZB-verordening van belastingjaar 2023 is uitgegaan van een gemiddelde waardestijging voor de woningen van 19%. De WOZ-waardes zijn gebaseerd op de waardepeildatum 1-1-2022. Eind februari 2023 zijn ruim 80.000 WOZ-beschikkingen en aanslagbiljetten gemeentelijke belastingen verzonden aan de belastingplichtigen van de gemeente ’s-Hertogenbosch. Uit recente berichten in de media over de woningmarkt maken we op dat de gemiddelde verkoopprijs van woningen de afgelopen maanden daalt. Dat is ook de beleving die veel belastingplichtigen hebben bij de hoogte van de WOZ-waarde van hun woning. Deze daling zien we echter nog niet terug in de WOZ-waardes van 2023 op de WOZ-beschikkingen, vanwege het www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

hiervoor genoemde prijspeil 1-1-2022. Op dat moment verkeerde de woningmarkt in een overspannen situatie met forse prijsstijgingen als gevolg. Vanwege de andere beleving die belastingplichtigen hebben bij de waardeontwikkeling van hun woningen, ontvangen wij bij de afdeling Belastingen duizenden reacties en bezwaarschriften. Met deze brief informeren wij u over de stand van zaken rondom de afhandeling daarvan. Meer informatie over de taxatiemethodiek van woningen treft u aan in bijlage 1. Deze informatie is o.a. geplaatst op de gemeentelijke website.

Beoogd doel Mogelijk dat uw raad ook reacties ontvangt van belastingplichtigen over de WOZ-waardes en heeft u zelf ook vragen. Middels deze brief proberen wij mogelijke vragen te beantwoorden. Dat doen wij door u in deze brief de context mee te geven, uitleg te geven over de afhandeling van de reacties en bezwaren en u, ter vergelijking, te informeren hoe de situatie landelijk is.

Relevante besluitgeschiedenis …

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Inhoud Eind februari zijn ruim 80.000 WOZ-beschikkingen en aanslagbiljetten gemeentelijke belastingen verzonden aan de belastingplichtigen van de gemeente ’s-Hertogenbosch. Wij vragen de belastingplichtigen om informeel contact met de afdeling Belastingen op te nemen bij vragen over de WOZ-waarde. Daarnaast hebben de belastingplichtigen de mogelijkheid om binnen 6 weken na de dagtekening bezwaar tegen de WOZ-waarde in te dienen. Op onder andere de achterzijde van het aanslagbiljet geven wij informatie over hoe men met ons in contact komt of hoe men bezwaar maakt, zie bijlage 2. Informeel contact Leidt de nieuwe WOZ-waarde tot vragen of is de belastingplichtige het niet eens is met de hoogte daarvan, dan vragen wij of men eerst informeel contact met ons opneemt. Onze taxateurs kunnen dan wellicht al snel de vragen beantwoorden of de kwestie oplossen zonder dat men een bezwaarschrift hoeft in te dienen. Het afhandelen van een bezwaarschrift kost doorgaans veel tijd en geld. We proberen daarom eerst via informeel contact een mogelijk probleem op te lossen. In de bezwaarperiode (de eerste zes weken na ontvangst van de aanslag) kunnen de belastingplichtigen via een contactformulier hun vragen stellen. Onze taxateurs nemen dan z.s.m. contact op met de belastingplichtigen.

Als blijkt dat wij de belastingplichtigen op deze manier niet kunnen helpen, dan kan men alsnog een bezwaarschrift indienen. In overleg met de belastingplichtige kunnen we dan het contactformulier omzetten naar een formeel bezwaarschrift. Bezwaar indienen Is na het informeel contact niet het gewenste resultaat bereikt, dan kan de belastingplichtige de formele procedure volgen en een bezwaarschrift indienen. Ook kan men uiteraard zonder eerst contact op te nemen direct bezwaar maken. In het bezwaar geeft de belastingplichtige aan waarom men het niet eens is met de aanslag of WOZwww.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

beschikking. Dat kan men eenvoudig zelf doen online via de Digitale Belastingbalie, per e-mail, via een bezwaarformulier op de gemeentelijke website of per brief. WOZ-bureaus en verdienmodel WOZ-bureaus die op basis van no cure no pay werken, bieden belastingplichtigen “gratis” hun diensten aan om namens hen bezwaar te maken tegen de WOZ-beschikking. Maar de bedrijven werken natuurlijk niet voor niks. Zij ontlenen hun bestaansrecht aan de vergoeding die gemeenten hun moeten betalen voor de proceskosten. In het Besluit proceskosten bestuursrecht is geregeld dat, als je in bezwaar wilt gaan tegen een besluit van de overheid, je recht hebt op een tegemoetkoming voor de kosten van juridische bijstand. Het recht van alle inwoners, ook die met een kleine portemonnee, om in bezwaar te kunnen gaan, is een groot goed. Maar de regeling is niet bedoeld als verdienmodel voor bedrijven die erbij gebaat zijn zoveel mogelijk bezwaren tegen WOZ-beschikkingen in te dienen en lange juridische procedures te starten. In 2022 betaalden alle gemeenten € 17 miljoen aan deze WOZ-bureaus. En dat is nog zonder de uitvoeringskosten om deze bezwaren af te handelen. Dat bedrag wordt geschat op nog eens € 15 miljoen. Deze kosten komen voor rekening van gemeenten en daarmee voor de gemeenschap.

Om die reden proberen wij er alles aan te doen om de belastingplichtigen direct informeel contact met ons op te laten nemen. Of hen anders ertoe te bewegen om zelf bezwaar te maken. Zelf bezwaar maken is namelijk altijd gratis. In bijlage 3 treft u een infographic aan die wij in 2022 en in 2023 hebben meegezonden bij de WOZ-beschikking. Aantallen Informeel contact Het aantal ingediende informele contactverzoeken is fors toegenomen ten opzichte van andere jaren. Daar zijn wij blij mee, want dat houdt in dat de belastingplichtige er de voorkeur aan geeft om een taxateur te spreken voordat men bezwaar maakt. Als men het na uitleg van de taxateur nog altijd niet eens is met de WOZ-waarde, dan blijkt dat men vervolgens meestal zelf bezwaar indient en dat niet doet via een WOZ-bureau. Hieronder treft u een overzicht aan van het aantal informele contactmomenten over de afgelopen 4 jaar en de stand in 2023 t/m medio maart. De www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

bezwaartermijn van 6 weken na de aanslagoplegging is nog niet verstreken. Het aantal verzoeken tot informeel contact neemt daarom nog verder toe. 2019

2020 617

2021 304

2022 516

2023 (t/m medio maart) 576

2412

Bezwaar Het aantal ingediende bezwaren is conjunctuurgevoelig: er is vaak een relatie tussen het aantal bezwaarschriften en de waardeontwikkeling in onze gemeente. Dat is overigens landelijk overal het geval. Hieronder treft u enkele gegevens en kengetallen aan over de ontwikkelingen van de hoeveelheid bezwaarschriften over de afgelopen 4 jaar en voor zover al mogelijk de stand in 2023 t/m medio maart. De bezwaartermijn van 6 weken na de aanslagoplegging is, zoals hiervoor al aangegeven, nog niet verstreken. Het aantal bezwaren neemt daarom nog verder toe. * De formele

Formele bezwaren Verminderingen n.a.v. informeel contact Bezwaren door gemachtigden (WOZ-bureaus) Proceskostenvergoeding

2019 2584 290

2020 2201 249

2021 2348 300

2022 1405 255

2023 (t/m medio maart) 2100 295

816

1077

1241

915

1500

€ 80.522

€ 104.801

€ 150.103

€ 78.715

n.v.t.*

bezwaarschriften van gemachtigden zijn nog niet in behandeling genomen en daarom is er nog geen kostenvergoeding uitgekeerd indien het bezwaar (deels) gegrond is.

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

Effect bedrijfsvoering Het is prettig dat veel belastingplichtigen ons direct via informeel contact benaderen. Daarmee voorkomen we bezwaren. Het grote aantal verzoeken tot informeel contact heeft ook een keerzijde. Onze taxateurs staan wekenlang dagelijks fulltime ter beschikking, waardoor andere werkzaamheden onder druk staan. Het aantal verzoeken om contact is zo groot, dat we verwachten dat we niet alle belastingplichtigen binnen de bezwaartermijn van 6 weken te woord kunnen staan. Nog voordat de bezwaartermijn is verlopen, ontvangen de betreffende belastingplichtigen van ons een bericht als we die termijn niet halen. We garanderen uiteraard dat de betreffende belastingplichten ook na de termijn van 6 weken hun rechten behouden. Mocht men het na contact met de taxateur nog niet eens zijn met de WOZ-waarde, dan beschouwen wij het ingediende contactformulier als een tijdig en formeel juist bezwaarschrift. De enorme toename van de WOZ-bureaus heeft naast de financiële impact nog een aantal maatschappelijk ongewenste gevolgen, zowel landelijk als voor onze gemeente:  De uitvoering van de Wet WOZ loopt vast;  De rechters komen te weinig toe aan andere zaken;  De relatie met de burger formaliseert. Het aantal bezwaren is in 2023 binnen onze gemeente niet alleen toegenomen door de WOZ-bureaus.

Zoals hierboven al is aangegeven, neemt ook het aantal bezwaren toe dat door de belastingplichtigen zelf zijn ingediend. Dat is een effect van de gemiddelde waardestijging van 19%. We vinden het informeel contact dermate belangrijk dat we onze capaciteit daar in de bezwaarfase volledig op inzetten. We anticiperen nu al op de toename van het aantal bezwaren door extra capaciteit in te huren bij het afhandelen van de bezwaarschriften. Dat geldt voor taxateurs en administratief-juridisch medewerkers. Ondanks de toegenomen druk op de WOZ-werkzaamheden verwachten we dat we aan het einde van 2023 alle bezwaren hebben afgehandeld en dat www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

elke belastingplichtige een uitspraak op het bezwaarschrift heeft ontvangen voordat het nieuwe belastingjaar 2024 aanvangt. Landelijke aanpak verdienmodel In 2021 nam de Algemene Ledenvergadering van de VNG al een motie aan om de praktijken van de WOZ-bureaus aan te pakken. Onlangs zonden 15 uitvoeringsorganisaties van gemeentelijke en waterschapsbelastingen nog een brandbrief aan de staatssecretaris. Op 5 maart 2023 kondigde staatssecretaris Marnix van Rij aan dat er maatregelen komen om de uitwassen bij het indienen van bezwaren tegen de WOZ-waarde door WOZ-bureaus aan te pakken. Het informeel contact met de gemeenten krijgt een belangrijke functie in het bezwaarproces. De vergoedingen voor het bezwaar maken mogen niet meer worden uitgekeerd aan de WOZ-bureaus en ze worden verlaagd. De VNG werkt met het ministerie van Financiën aan de verdere uitwerking van de nieuwe regels die in de loop van 2024 moeten worden ingevoerd. Woonlasten 2023 In het bestuursakkoord 2022-2026 staat vermeld dat de gemeente ’s-Hertogenbosch een financieel gezonde gemeente is. Met een solide financieel beleid is een sterke basis gelegd voor de toekomst. Om de ambities waar te maken was een stijging van de woonlasten en de toeristenbelasting nodig. Onder woonlasten verstaan we: OZB, afvalstoffenheffing en rioolheffing.

In combinatie met de energietoeslag en het kwijtschelden van heffingen voor de laagste inkomens werden de woonlasten betaalbaar gehouden. In veel ingediende bezwaarschriften is de waardestijging als grief opgenomen. De gestegen woonlasten (OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing) worden daarentegen weinig aangehaald. Bij de behandeling van de begroting 2023 en de belastingvoorstellen 2023 op 8 november 2022 was de verwachting dat we als gemeente in de top 10 van gemeenten met lage woonlasten zouden blijven staan. Toen was nog niet bekend wat het effect was van de verhoging van de woonlasten in 2023 ten opzichte van andere gemeenten. Dat is nu wel het geval. Ondanks de verhoging staan we als gemeente nog steeds in de top 5 van gemeenten met lage woonlasten. Dit is www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

terug te zien in bijlage 4. Dat is het vergelijkingsoverzicht van het COELO voor belastingjaar 2023. Hierin worden de woonlasten van 39 vergelijkbare gemeenten (provinciehoofdsteden en 90.000+ gemeenten) vergeleken.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch, De gemeentesecretaris,

De burgemeester,

drs. B. van der Ploeg

drs. J.M.L.N. Mikkers

Bijlagen 1. Taxatiemethodiek woningen 2. Achterzijde aanslagbiljet 3. Infographic over bezwaar maken 4. Vergelijkingsoverzicht woonlasten COELO Registratienummer Raadsvergadering Portefeuillehouder Sector/Afdeling Inlichtingen

14871441 28 maart 2023 M.J.J. van der Geld M&D/B W.P.J. van Steen www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704

w.vansteen@s-hertogenbosch.nl

www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704