VTH-jaarplan 2026

VTH-jaarplan Omgevingsrecht 2026

1

Inhoud 1. Inleiding en leeswijzer...........................................................................................................3 2. Ontwikkelingen .....................................................................................................................4 3. Initiatief- en vergunningsfase ................................................................................................5 3.1 Doelen: ............................................................................................................................5 3.2 Prioriteiten: ......................................................................................................................5 3.3 Wat willen we bereiken ...................................................................................................5 3.4 Wat hebben we in 2025 gedaan om hieraan bij te dragen?............................................6 3.5 Wat gaan we in 2026 doen om hieraan bij te dragen?....................................................7 4.

Toezicht ................................................................................................................................8 4.1 Doelen: ............................................................................................................................8 4.2 Prioriteiten: ......................................................................................................................8 4.3 Wat willen we bereiken? .................................................................................................8 4.4 Wat hebben we in 2025 gedaan om hieraan bij te dragen?............................................9 4.5 Wat gaan we in 2026 doen om hieraan bij te dragen?..................................................10 5.

Handhaving.........................................................................................................................12 5.1 Doelen: ..........................................................................................................................12 5.2 Prioriteiten .....................................................................................................................12 5.3 Wat willen we bereiken? ...............................................................................................12 5.4 Wat hebben we in 2025 gedaan om hieraan bij te dragen?..........................................13 5.5 Wat gaan we in 2026 doen om hieraan bij te dragen?..................................................13 6. Financiering ........................................................................................................................15

2

1. Inleiding en leeswijzer Onderliggend stuk is het VTH-jaarplan Omgevingsrecht 2026 waarin wordt gerapporteerd op de uitvoering van de VTH-taken in 2025 en een raming wordt gegeven van de inzet op de VTH-taken voor 2026. Het VTH-jaarplan is een gecombineerd uitvoeringsprogramma en evaluatierapportage. Deze twee onderdelen zijn verplicht vanuit het Omgevingsbesluit en vastgelegd in respectievelijk artikel 13.8 en artikel 13.11 van het Omgevingsbesluit. De provincie Zuid-Holland controleert in het kader van het interbestuurlijk toezicht onder andere op de aanwezigheid van eerdergenoemde stukken. Daarnaast is dit stuk ook de opdracht van het college van burgemeester en wethouders aan de verantwoordelijke afdelingen. Het document is ingedeeld in 6 hoofdstukken waarin naast de VTH-taken met elk een eigen hoofdstuk ook de recente ontwikkelingen en de financiering een plek hebben. De hoofdstukken met betrekking tot de VTH-taken volgen elk dezelfde indeling waarin er begonnen wordt met korte uitleg van wat de taak inhoudt en wat de doelen en prioriteiten zijn bij de uitvoering van de taak. Vervolgens wordt er beschreven wat de gemeente in de uitvoering van de taak wil bereiken, dit is een doorvertaling van de doelen en prioriteiten naar de praktijk. Hierna volgen de gerapporteerde cijfers voor het jaar 2025.

Nieuw in dit VTHjaarplan is de samenvatting van de cijfers in een infographic. Omdat er via de infographic in één oogopslag gezien kan worden hoe de uitvoering afgelopen jaar is verlopen is er gekozen om geen managementsamenvatting toe te voegen. Het hoofdstuk sluit af met een het voornemen voor de uitvoering in 2026 en wat daar concreet aan ureninzet van de betrokken afdelingen voor nodig is.

3

2. Ontwikkelingen Het werkveld van gemeentelijk bouw- en woningtoezicht verandert in hoog tempo. Nieuwe wet- en regelgeving zorgen voor een andere rolverdeling, taken en verantwoordelijkheden van betrokkenen. Tegelijkertijd zijn er nieuwe technologieën, grote maatschappelijke opgaven zoals de energietransitie en het woningtekort en grote gemeentelijke opgaven (Delft-West, Innovatiedistrict Delft en de energietransitie). Deze ontwikkelingen hebben invloed op onze prioriteiten, werkprocessen en de manier waarop toezicht wordt gehouden. Het vereist ook nieuwe kennis, vaardigheden en inzichten bij de betrokken afdelingen. Door de invoering van de Omgevingswet gelden voor meer activiteiten algemene regels in plaats van vergunningplichten en ligt er meer nadruk op zorgplichten. Dit vergt meer en gericht toezicht (toetsing aan de achterkant). Deze nadruk op toetsing aan de achterkant vraagt flexibiliteit in de inzet van toezicht en handhaving. Om met deze verschuiving en gevraagde flexibiliteit rekening te houden wordt er bij de raming voor 2026 geen onderscheid gemaakt tussen de formatie voor toezicht en de formatie voor handhaving. De algehele formatie voor toezicht en handhaving is 9 FTE, deze complete formatie is opgenomen bij de geraamde inzet voor beide onderdelen.

Daarnaast heeft de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (WkB) grote gevolgen voor de uitvoering van het bouwtoezicht en de vergunningverlening. In het nieuwe stelsel ligt het accent voor het gemeentelijk toezicht op controle achteraf. Na de gereedmelding wordt aan de hand van het dossier van de kwaliteitsborger, die tijdens het bouwproces toezicht houdt op de werkzaamheden, beoordeeld of het gerealiseerde bouwwerk in gebruik mag worden genomen. En in de vergunningsfase wordt de preventieve bouwtechnische toets uitgevoerd door de kwaliteitsborger. De Wkb treedt gefaseerd in werking. Er is gestart met de bouwwerken in de laagste risicoklasse: nieuwbouwwerken in gevolgklasse 1 (o.a. eengezinswoningen en kleine bedrijfspanden). De komende jaren wordt de Wkb mogelijk verder uitgerold naar verbouwprojecten (gevolgklasse 1) en de meer complexe(re) bouwprojecten (gevolgklasse 2, 3 en monumenten). In 2050 gebruiken we in Delft geen aardgas meer voor verwarming, warm water en koken. Ook Delft heeft een Warmteplan om vóór 2050 aardgasvrij te zijn. Hierin staat hoe we de stad op een duurzame manier kunnen verwarmen. In het kader van de energietransitie verwachten we een stijging in het aantal warmtepompen en energieopslagsystemen. Ook is er veel aandacht voor het beter isoleren van de bestaande woningvoorraad. De verbouwactiviteiten zullen hierdoor toenemen, ook bij monumenten.

Nieuwe technologieën maken datagestuurd werken beter toepasbaar. Het combineren van beschikbare data kan helpen een scherper beeld te krijgen van de naleving van wet- en regelgeving. Hierdoor kan de beschikbare capaciteit effectiever worden ingezet. Datagestuurd werken brengt wel de verantwoordelijkheid met zich mee om aan de voorkant te bepalen welke onderliggende datakoppelingen in het specifieke geval gebruikt kunnen worden. Het gaat daarbij niet alleen om het rechtmatige gebruik van de beschikbare data, maar ook om de legitieme toepassing ervan. Binnen de gemeente is opdracht gestuurd werken het uitgangspunt. Dit opdracht gestuurd werken zal de komende tijd ook verdergaand verankerd worden in de uitvoering bij Bouw en Bijzonder Onderzoek en Veiligheid Advies. Een heldere opdracht met bijbehorende middelen geeft de mogelijkheid tot sturing en rapporteren en indien nodig het inhuren van medewerkers ter versterking van de uitvoering.

4

3. Initiatief- en vergunningsfase Tijdens de initiatieffase wordt de initiatiefnemer voorzien van informatie of wordt samen met de initiatiefnemer de wenselijkheid en haalbaarheid van het plan bekeken. Tijdens het proces van vergunningverlening wordt getoetst of het plan zoals voorgelegd voldoet aan de gestelde regelgeving.

3.1 Doelen: 1. Initiatiefnemers krijgen een duidelijk antwoord op hun vragen. Ook als dit antwoord is dat het initiatief niet wenselijk of haalbaar is. BBO en VA leveren hier indien gevraagd inhoudelijke kennis voor aan. 2. Vergunningverlening draagt bij aan een gezonde, veilige en leefbare stad door te toetsen of de aangevraagde activiteit voldoet aan de wet- en regelgeving. 3. De vergunningen worden tijdig verleend 4. De beslissingen op de vergunningaanvragen houden stand in bezwaar en bij de rechtbank.

3.2 Prioriteiten: Wenselijkheid: Positieve bijdrage aan de ontwikkeling van het gebied.

Haalbaarheid Kwaliteit van het bouwwerk Behoud cultureel erfgoed Passend of passend te maken in het Omgevingsplan

Veiligheid Aannemelijk dat het bouwwerk voldoet aan de gestelde eisen van: • Constructieve veiligheid; • Brandveiligheid; • En omgevingsveiligheid.

Cultureel erfgoed Behoud van het cultureel erfgoed.

3.3 Wat willen we bereiken Initiatieffase Met het initiatievenproces willen we de juiste initiatieven op de juiste plek in de stad zien te krijgen en proberen we ontwikkelingen waarvan de positieve bijdrage ontbreekt te voorkomen. Dit doen we door samen met de initiatiefnemer de wenselijkheid en de haalbaarheid van het initiatief te verkennen en eventueel tips mee te geven. Voor de kleine initiatieven geven we de initiatiefnemer zo snel mogelijk een duidelijk antwoord op de voorgelegde vraag. Vergunningsfase De gemeente behandelt alle ontvankelijke omgevingsvergunningaanvragen tijdig. Om dit te kunnen doen beoordeelt de gemeente de kwaliteit van de aanvragen streng. Als de inschatting is dat de vergunningaanvraag het proces niet succesvol zal doorlopen wordt geprobeerd de vergunningaanvraag in overleg met de aanvrager uit het proces te halen. Dit scheelt tijd en kosten voor de gemeente en de aanvrager. De besluiten op de omgevingsvergunningaanvragen worden zorgvuldig opgesteld en worden tijdig genomen. Het besluit wordt goed gemotiveerd en is duidelijk. In het geval van bezwaar en beroep houden de besluiten op de omgevingsvergunningaanvragen stand.

5

3.4 Wat hebben we in 2025 gedaan?

3.4.1 Initiatieffase In de loop van 2025 zijn er 208 vooroverleggen aangevraagd bij de gemeente Delft. De erfgoed adviseurs hebben 55 van de aangevraagde vooroverleggen afgehandeld.

3.4.2 Vergunningsfase De gemeente heeft 632 omgevingsvergunningaanvragen ontvangen waarvan 64 buitenplanse omgevingsplanactiviteiten. Van deze 632 aanvragen zijn er 449 verleend. Het aantal aangevraagde vergunningen ligt lager dan in 2024 maar is nog steeds hoger dan de 600 geraamde aanvragen. De totale uitval komt voor 2025 uit op 81 aanvragen waarvan meer dan de helft een ingetrokken aanvraag betreft. Het totale aantal uitgevallen aanvragen 6

ligt fors lager dan in 2024 wat te verklaren is door de betere bekendheid met de omgevingswet en de bijbehorende indieningsvereisten. Voor 111 van de aangevraagde vergunningen heeft de afdeling Erfgoed een advies gegeven. Naast omgevingsvergunningaanvragen heeft de gemeente ook 153 meldingen afgehandeld. Hiervan waren er 95 meldingen brandveilig gebruik. De overige 58 meldingen zijn meldingen zoals sloopmeldingen en in- en uitritten. Gedurende het jaar heeft de gemeente 110 bezwaarschriften ontvangen. Hiervan waren er 93 gerelateerd aan een omgevingsvergunning voor een bouwactiviteit of een omgevingsplanactiviteit. Opmerkelijk is dat iets meer dan de helft (58 van 110) van deze bezwaarschriften niet-ontvankelijk is verklaard of is ingetrokken. Het ging daarbij in meerderheid om bezwaren tegen het kappen van een boom. Uit onderzoek bleek dat een groot deel van de bezwaarschriften ingediend waren omdat de locatie van de boom onvoldoende duidelijk was. Naar aanleiding hiervan wordt de precieze locatie van de boom opgenomen in de bekendmaking van de vergunningaanvraag in plaats van alleen de straat of wijk. Van de 52 bezwaarschriften die behandeld zijn, zijn er 28 ongegrond verklaard. De 8 bezwaarschriften die gegrond verklaard zijn hadden allen betrekking tot dezelfde zaak (omzettingsvergunning). De resterende 16 bezwaarschriften zijn nog in behandeling.

De rechtbank en de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State hebben in het afgelopen jaar 7 uitspraken gedaan over (hoger) beroepsschriften tegen een omgevingsvergunning of een woningvormingsvergunning. Deze zaken kennen een lange doorlooptijd waardoor dit ook nog zaken uit 2024 kunnen zijn. In alle gevallen is het beroep ongegrond verklaard.

3.5 Wat gaan we in 2026 doen? De grote(re) initiatieven worden beoordeeld aan de hand van de opgestelde gebiedsvisies. Hiermee vergroten we de kans dat het initiatief bijdraagt aan de gewenste ontwikkeling van het gebied. De kleine initiatieven worden via het vooroverleg snel afgehandeld waarbij we de initiatiefnemer van een duidelijk antwoord voorzien. Er wordt voor 2026 uitgegaan van 600 omgevingsvergunningaanvragen. Niet al deze omgevingsvergunningen worden even diepgaand getoetst. Op basis van het toetsingsprotocol wordt het toetsingsniveau bepaald. Is een aanvraag meer risicovol dan wordt er met meer diepgang getoetst. Door deze werkwijze zet de gemeente in op de aspecten waar wij als bevoegd gezag het verschil kunnen maken.

3.5.1 Wat is daarvoor nodig? Voor de uitvoering van de vergunningverleningstaak is 11 FTE beschikbaar: 7 FTE voor BBO (vergunningverlening), 2 FTE voor BBO (constructieve toetsing) en 2 FTE uur voor VA (juridisch advies, bezwaar en beroep). Dit is exclusief de uren voor administratieve ondersteuning en bedrijfsvoering.

7

4. Toezicht Toezicht op de naleving van het omgevingsrecht betekent dat we controleren of inwoners, bedrijven en organisaties zich houden aan de regels voor de fysieke leefomgeving. Goed toezicht draagt bij aan een stad die schoon, veilig en leefbaar is en blijft. In dit hoofdstuk geven we een terugblik op de uitvoering in 2025 en beschrijven we hoe we toezicht houden in 2026.

4.1 Doelen: 1. Toezicht en handhaving draagt bij aan een gezonde, veilige en leefbare stad door de risico’s van niet-naleving van de regels op het vlak van de fysieke leefomgeving zoveel mogelijk te beperken.

4.2 Prioriteiten: Veiligheid Het tegengaan van onveilige situaties, specifiek op het gebied van: • Constructieve veiligheid; • Brandveiligheid; • En omgevingsveiligheid.

Gezondheid Het beschermen van de gezondheid van mensen.

Cultureel erfgoed Het behoud van het cultureel erfgoed.

4.3 Wat willen we bereiken? We willen zoveel mogelijk voorkomen dat er bouwwerken in gebruik zijn of worden genomen die niet voldoen aan de minimale bouwtechnische voorschriften. Bij het brandveilig gebruik van bouwwerken hebben studentenhuizen en panden waarin nachtverblijf wordt verschaft aan niet of verminderd zelfredzame personen hoge prioriteit. Verder moet tijdens de bouw de veiligheid voor de omgeving zijn geborgd. Bij (dreigende) incidenten treden we adequaat op. Daarnaast willen we het regelbewustzijn van en de dienstverlening aan burgers, bedrijven en organisaties verhogen door als bouwtoezicht zichtbaar en aanspreekbaar te zijn in de stad. Als er werkzaamheden worden uitgevoerd aan of in een monument, mag dit niet leiden tot een aantasting van de monumentale waarden. Hier wordt door de toezichthouders op gecontroleerd en de afdeling Erfgoed adviseert de toezichthouders hierin. Een installatie zoals een warmtepomp of airco kan overlast veroorzaken, indien gevraagd adviseren we daarom om de installaties vakkundig te laten installeren. In het geval bewoners overlast melden naar aanleiding van een installatie controleren we of de installatie conform de regelgeving is aangebracht. Verder moeten de terrasoverkappingen en soortgelijke bouwwerken op de Markt voldoen aan de regelgeving.

8

4.4 Wat hebben we in 2025 gedaan?

4.4.1 Bouw- en realisatiefase De gemeente heeft dit jaar 507 controles uitgevoerd op de realisatie van bouwwerken. Dit zijn meer controles dan in het voorgaande jaar. De controles op de realisatie van bouwwerken wordt risicogericht uitgevoerd op basis van het toezichtsprotocol. Op basis van de constructieonderdelen en complexiteit van het bouwwerk wordt bepaald met welke diepgang de verschillende onderdelen van het bouwwerk gecontroleerd worden. Naast de constructieve eisen wordt gecontroleerd op de brandveiligheidseisen, gezondheidsaspecten en het behoud van de monumentale waarden. De Wkb vraagt op dit moment nog veel bijsturing vanuit de gemeente. Het afwikkelingen van de restpunten uit het dossier bevoegd gezag kost veel tijd. Opmerkelijk dit jaar was de bouw van het Prinsentheater. Het theater is een langlopend project geweest en is in 2025 overgegaan naar de bouwfase. Het bijzondere hieraan is dat dit theater speciaal gebouwd is voor één theaterstuk dat de geschiedenis van Delft op een nieuwe manier voor het voetlicht brengt. Om dit mogelijk te maken hebben de vergunningverleners en toezichthouders samen met de ketenpartners en initiatiefnemers veel inspanningen verleend om een aantrekkelijk theater te realiseren.

9

4.4.2 Gebruiksfase Om toezicht te houden op de gebruiksfase heeft de gemeente dit jaar 153 controles uitgevoerd. De onderwerpen waar tijdens deze controles toezicht op wordt gehouden loopt uiteen van brandveiligheid, tot splitsingen en het behoud van de monumentale waarden. De toezichthouders voeren ook controles uit op eigen initiatief. Deze controles op eigen initiatief leiden in het geval van een overtreding op één van de prioriteitenthema’s in het algemeen tot een handhavingszaak gebaseerd op eigen waarneming. Zie daarvoor hoofdstuk 5 – handhaving. Daarnaast is er ook een piketdienst die 24 uur per dag en 7 dagen per week beschikbaar is bij incidenten. Deze piketdienst is bijvoorbeeld opgeroepen bij de brand in de Nieuwstraat voor bouwtechnische informatie. Ook bij de afwikkeling van de brand hebben de toezichthouders veel werk verricht om de omgevingsveiligheid te waarborgen. Het toezicht op het brandveilig gebruik van bouwwerken wordt uitgevoerd door de Veiligheidsregio Haaglanden (VRH), een bijzonder aandachtsgebied hierin is de studentenhuisvesting. Om hier extra aandacht aan te besteden voert de VRH steekproefsgewijs extra controles uit bij studentenhuizen. De lijst met studentenhuizen waar een steekproef wordt uitgevoerd wordt opgesteld in samenspraak met de gemeente. In 2025 zijn er 20 studentenhuizen gecontroleerd door middel van deze steekproef.

4.4.3 Toezicht op signalen uit de stad Onder toezicht op signalen uit de stad verstaan we het uitvoeren van toezicht naar aanleiding van ingediende handhavingsverzoeken en andere interne en externe meldingen. De gemeente krijgt een groot aantal VJV’s binnen per jaar. Slechts een klein deel van de ingediende VJV’s wordt inhoudelijk opgepakt, wel ontvangen alle ingediende VJV’s een reactie van de gemeente. Dit jaar zijn er 72 verzoeken om handhaving ingediend bij de gemeente. Voordat er handhavend opgetreden wordt zal de toezichthouder eerst vast moeten stellen dat er sprake is van een overtreding. Veelal zal dit gebeuren door middel van een toezichtsmoment. Voor meer informatie over de handhaving naar aanleiding van handhavingsverzoeken zie hoofdstuk 5 – handhaving.

4.4.4 Sloopfase In deze fase gaat het voornamelijk om het afhandelen van sloopmeldingen. De asbestsloopmeldingen worden afgehandeld door de Omgevingsdienst Haaglanden. De bouwtechnische elementen van de sloopmeldingen worden afgehandeld door de gemeente. In 2025 ging het om 58 meldingen.

4.5 Wat gaan we in 2026 doen? 4.5.1 Bouw- en realisatiefase We houden aan de hand van het toezichtprotocol risicogericht toezicht op de uitvoering van verleende omgevingsvergunningen. Indien de vergunning betrekking heeft op de realisatie van een bouwwerk in gevolgklasse 1, ziet een kwaliteitsborger toe op de naleving van de bouwtechnische voorschriften. Het toezicht vanuit de gemeente beperkt zich in dat geval tot controle van de omgevingsveiligheid en de vereiste bouw- en gereedmelding(en). De ambitie is om, als de bezettingsgraad van het team dit toelaat, periodieke wijkgerichte controles uit te gaan voeren bij bouwactiviteiten in de stad. Doel van deze controles is zicht te houden op de 10

naleving van het omgevingsrecht bij onder meer de realisatie van vergunningvrije bouwwerken en de verbouw van monumenten. Bij (dreigende) incidenten treden we adequaat op. Er is een piketdienst die 24 uur per dag, 7 dagen per week operationeel is.

4.5.2 Gebruiksfase In 2025 is gestart met de aanpak van illegale terrasoverkappingen en soortgelijke bouwwerken op de Markt. Deze aanpak wordt in 2026 voortgezet. Het (programmatisch) toezicht op het brandveilig gebruik van bouwwerken wordt uitgevoerd door de Veiligheidsregio Haaglanden (VRH). Studentenhuizen en panden waarin nachtverblijf wordt verschaft aan niet of verminderd zelfredzame personen hebben hoge prioriteit. Daarnaast houdt de VRH toezicht op de brandveiligheid van bouwwerken door het uitvoeren van controles en het afhandelen van meldingen brandveilig gebruik. De uitkomsten van de controles weegt BBO mee bij het bepalen van de inzet vanuit de gemeente.

4.5.3 Toezicht op signalen uit de stad Alle verzoeken om handhaving worden in onderzoek genomen. Daarnaast is het streven om minimaal 20% van de meldingen inhoudelijk te beoordelen. Vanwege de beperkte beschikbare capaciteit moeten keuzen worden gemaakt. Een melding over (i) een onveilige situatie (constructieve veiligheid, brandveiligheid en omgevingsveiligheid), (ii) aantasting van een (archeologisch) monument en (iii) gezondheid (bijvoorbeeld door geluidsoverlast installaties) krijgen prioriteit. Alle niet urgente meldingen worden verzameld en geregistreerd. Vervolgens wordt periodiek bepaald welke meldingen in behandeling worden genomen.

4.5.4 Sloopfase De Omgevingsdienst Haaglanden stuurt de gemeente een afschrift van de afgehandelde asbestsloopmeldingen. Deze informatie kan voor de gemeente van belang zijn bij een controle. Daarnaast voert de gemeente controles uit bij de meer risicovolle sloopwerkzaamheden. Dit is echter afhankelijk van de prioritering en de werkdruk waarbij handhavingsverzoeken of controles op de realisatie van omgevingsvergunningen voorrang krijgen.

4.5.6 Wat is daarvoor nodig? Voor de uitvoering van het toezicht is 9 FTE uur beschikbaar: 9 FTE voor BBO (toezicht). Dit is exclusief de uren voor administratieve ondersteuning en bedrijfsvoering.

11

5. Handhaving In dit hoofdstuk beschrijven we hoe we optreden wanneer de regels voor de fysieke leefomgeving worden overtreden. Zo werken we aan een betrouwbare overheid die duidelijk is over wat kan, wat mag en wat niet.

5.1 Doelen: 1. Handhaving draagt bij aan een gezonde, veilige en leefbare stad door de risico’s van niet-naleving van de regels op het vlak van de fysieke leefomgeving zoveel mogelijk te beperken. 2. In een handhavingsprocedure voelen mensen zich gehoord en rechtvaardig behandeld.

5.2 Prioriteiten Veiligheid Het tegengaan van onveilige situaties, specifiek op het gebied van: • Constructieve veiligheid; • Brandveiligheid; • En omgevingsveiligheid.

Gezondheid Het beschermen van de gezondheid van mensen.

Cultureel erfgoed Het behoud van het cultureel erfgoed.

5.3 Wat willen we bereiken? Handhavingsverzoeken worden zorgvuldig en binnen de wettelijke termijn afgehandeld. De toe- of afwijzing van het handhavingsbesluit en een eventueel sanctiebesluit wordt goed gemotiveerd. Dat geldt ook als het handhavingsverzoek niet in behandeling kan worden genomen, bijvoorbeeld omdat de verzoeker geen belanghebbende is. Tegen overtredingen of bij incidenten wordt adequaat, risicogericht en met de menselijke maat opgetreden. Leidend hierin zijn de genoemde prioriteiten en de nota Handhavingsstrategie Omgevingswet gemeente Delft. In deze nota staat beschreven hoe wordt gereageerd op geconstateerde overtredingen en welke (juridische) interventie passend is. Alle ontvankelijke handhavingsverzoeken worden in onderzoek genomen. Na vaststelling van een overtreding wordt, voor zover van toepassing en van belang een legalisatieonderzoek uitgevoerd en worden aan de overtreder kaders meegegeven voor mogelijke oplossingsrichtingen. Wanneer een overtreding niet vrijwillig wordt beëindigd, treden we handhavend op met een passende (juridische) interventie. Bij gevaarzetting of activiteiten die de gezondheid van mensen of de culturele waarden ernstig kunnen schaden dwingen we waar nodig noodmaatregelen af.

12

5.4 Wat hebben we in 2025 gedaan?

Er zijn gedurende het jaar 72 handhavingsverzoeken ingediend bij de gemeente, dit aantal is in lijn met het aantal ingediende handhavingsverzoeken in 2024. Daarnaast heeft de gemeente ook 26 handhavingsprocedures gestart naar aanleiding van een ambtelijke constatering. 2025 was voor de uitvoering een druk jaar mede door de lage bezettingsgraad gedurende het jaar. In het kader van het bijbehorende legalisatieonderzoek is er door de afdeling Erfgoed 16 keer een advies gegeven. In totaal is het 21 keer nodig geweest om een handhavingsbesluit te nemen om de overtreder ertoe te bewegen de geconstateerde overtreding ongedaan te maken. In 23 van de gevallen betrof het een constatering van een overtreding in de gebruiksfase en 2 keer een overtreding in de realisatiefase. Er zijn in totaal 5 bezwaarschriften ingediend tegen een handhavingsbesluit. Daarnaast is er 1 keer een beroepsschrift ingediend tegen een handhavingsbesluit, dit beroepsschrift is ongegrond verklaard.

5.5 Wat gaan we in 2026 doen? Alle ontvankelijke handhavingsverzoeken worden in behandeling genomen en handhavingszaken gebaseerd op eigen waarnemingen worden indien nodig in onderzoek 13

genomen. Na vaststelling van een overtreding wordt, voor zover van toepassing en van belang, een legalisatieonderzoek uitgevoerd en worden aan de overtreder kaders meegegeven voor mogelijke oplossingsrichtingen. Wanneer een overtreding niet vrijwillig wordt beëindigd, treden we handhavend op met een passende (juridische) interventie. Bij gevaarzetting of activiteiten die de gezondheid van mensen of het cultureel erfgoed ernstig kunnen schaden dwingen we waar nodig noodmaatregelen af. De voorbereidingen worden getroffen om in 2026 ook het opleggen van een bestuurlijke boete mogelijk te maken. De bestuurlijke boete kan in bepaalde gevallen naast of in plaats van een herstelsanctie worden opgelegd. Verbeurde dwangsommen en bestuurlijke boetes worden ingevorderd en de kosten voor de toepassing van bestuursdwang worden verhaald op de overtreder. Verder worden de bezwaar- en beroepsprocedures over handhavings- en invorderingsbesluiten afgehandeld. In de handhavingsprocedure geven we mensen een stem, tonen respect, handelen onpartijdig en zijn transparant over de regels, de procedure en de beslissingen die we nemen. Er is regelmatig afstemming met de interne vakspecialisten en de betrokken medewerkers van de Omgevingsdienst Haaglanden en de Veiligheidsregio Haaglanden.

We zorgen ervoor dat de uitvoering van de handhaving voldoet aan de kwaliteitscriteria 3.0 en de werkprocessen op orde zijn. Dit betekent onder meer voldoende specialisatie van de betrokken medewerkers, kennisontwikkeling en -behoud, het borgen van de (juridische) kwaliteit en de principes van continu verbeteren worden toegepast.

5.5.1. Wat is daarvoor nodig? Voor de uitvoering van de handhavingstaak is 11 FTE uur beschikbaar: 9 FTE voor BBO (behandeling verzoeken om handhaving) en 2 FTE uur voor VA (juridisch advies, bezwaar en beroep). Dit is exclusief de uren voor administratieve ondersteuning en bedrijfsvoering.

14

6. Financiering De financiering van de VTH-taken vindt plaats vanuit de algemene middelen en het legesmodel. De taken die uitgevoerd worden in het kader van het algemeen belang, zoals toezicht op de bestaande bouw en de handhaving, wordt gefinancierd vanuit de algemene middelen. Betreft het een taak ten gunste van een aanvrager, zoals vergunningverlening en het bijbehorende toezicht op de realisatie, dan komt de financiering vanuit het legesmodel. De bedragen die voor de uitvoering van de VTH-taken zijn begroot zijn terug te vinden in de begroting voor 2026. De bijdragen van de gemeente Delft aan de Omgevingsdienst Haaglanden en de Veiligheidsregio Haaglanden zijn ook opgenomen in de begroting voor 2026.

15