Voortgangsrapportage Langer en Weer Thuis 2025
Tekst van het document
Voortgangsrapportage 2025 Programma Langer & Weer Thuis
Voortgangsrapportage 2025
Partners Convenant Langer & Weer Thuis
1
Voortgangsrapportage 2025
Inhoudsopgave 1 Inleiding
3
1.1 Algemeen 1.2 Initiatiefnota 1.3 Governance
3 3 4
2 Langer Thuis
6
2.1 Gezond & Wel Thuis buurten 2.2 Flatcoach 2.3 Bevorderen doorstroming 2.4 Filmprojecten: Bewustwording van de toekomst van wonen, zorg en ondersteuning 2.5 Scootmobielruimten
3 Weer Thuis 3.1 Zelfstandig wonen na verblijf 3.2 Housing First 3.3 Buurtmaker 3.4 Vangnet in de Buurt / Buurt-GG
6 7 7 8 9
10 10 10 11 12
4 Verbouw/ nieuwbouw
13
4.1 Realisatie 2025 4.2 Planvorming
13 14
5 Voortgang programma Langer & Weer Thuis i.r.t. initiatiefnota
16
2
Voortgangsrapportage 2025
1 Inleiding 1.1 Algemeen Jaarlijks verschijnt de voortgangsrapportage over het programma Langer en Weer Thuis in Delft. Het programma Langer en Weer Thuis is een samenwerkingsprogramma tussen veertien partners op de domeinen Wonen en Zorg. Het programma is in 2019 voor een periode van drie jaar vastgesteld in een convenant. Door het opzetten van een samenwerking en dit vast te pinnen met een convenant, wordt een netwerk opgezet en versterkt. Hierbij sluiten partijen aan vanuit de corporaties, zorg- & welzijnspartijen en de gemeente. Begin 2024 is het convenant verlengd en vernieuwd voor de periode 2024-2027. Het doel van het programma is dat ouderen langer zelfstandig thuis kunnen blijven wonen en dat er plek is voor bijzondere doelgroepen om weer (zelfstandig) thuis te kunnen (gaan) wonen. Het betreft zowel een kwantitatieve als een kwalitatieve opgave. Partners Langer & Weer Thuis: • De Gemeente • Delft Support • Delft voor Elkaar • Het zorgkantoor DSW • De zorg-/welzijnsaanbieders o Pieter van Foreest o Careyn o Direct Zorg o KesslerPerspektief o GGZ-Delft o Limor o Ipse de Bruggen • De woningcorporaties o Woonbron o Stedelink o Vidomes
1.2 Initiatiefnota Binnen de gemeente werd, in de periode 2022-2026, het programma door wethouders Schrederhof en Gooijer aangestuurd. Aan het programma is in september 2020 door de gemeenteraad extra steun in de rug gegeven door de unaniem aangenomen initiatiefnota ‘Passende woonvormen voor ouderen’1. Hierin heeft de raad verzocht om geïnformeerd te worden over de voortgang over de punten uit deze initiatiefnota. Vanwege de grote overlap wordt de raad jaarlijks tegelijkertijd over de punten uit de initiatiefnota en de voortgang van het programma op de hoogte gebracht. Dat doen we in het laatste hoofdstuk van deze voorliggende rapportage. 1
https://delft.raadsinformatie.nl/document/8839322/1#search=%22initiatiefnota%20passende%20woonvormen%20v oor%20ouderen%22
3
Voortgangsrapportage 2025
De initiatiefnota en het programma hebben op een paar onderdelen een overlap met het programma WijWest, die ook weer een eigen voortgangsrapportage heeft. Dat maakt dat in voorliggende rapportage voor deze onderdelen een summierdere uiteenzetting van de voortgang wordt beschreven, en voor meer details wordt verwezen naar de voortgangsrapportage van WijWest. Het gaat om de volgende twee initiatieven: • •
Buurtmaker – wordt beschreven bij SPUK Kansrijke Wijk Vangnet in de buurt – wordt beschreven bij ‘overige plusopgaven’
Het volgende initiatief is gekoppeld aan het programma langer & weer thuis, maar is vanwege de ligging van de pilots in WijWest ook in hun voortgangsrapportage benoemd. • Gezond & Wel Thuis – wordt beschreven bij ‘overige plusopgaven’
1.3 Governance Vanwege de fase waarin het programma zich nu bevindt, zal ook kort worden ingegaan op de doorontwikkeling van de governance. Een aantal jaar geleden is het convenant Langer & Weer Thuis ondertekend door de diverse partijen, waarna het programma van start is gegaan. Daarvoor is een programmamanager aangesteld, die in april 2025 is gestopt met zijn opdracht. Dit moment is aangegrepen om opnieuw te kijken naar de opzet en het doel van het programma. Momenteel komen veel zaken samen: vanuit de gemeente wordt gewerkt aan diverse beleidsstukken die gaan over wonen en zorg, bijvoorbeeld de regionale woonzorgvisie (die een lokale doorvertaling krijgt) en het volkshuisvestingsprogramma. In deze stukken worden wonen en zorg nadrukkelijker aan elkaar gekoppeld, wat aanleiding biedt voor een actieve koppeling met de bestaande samenwerkingen die zijn ontstaan in het programma langer & weer thuis. Beide genoemde beleidsstukken komen voort uit de wet versterking regie op de volkshuisvesting, waarin nadrukkelijk aandacht is voor de huisvesting van bijzondere aandachtsgroepen en senioren. De inzet van de wet is het versnellen van de woningbouw, met daarin specifiek aandacht voor seniorenhuisvesting. Dit moet ertoe leiden dat een deel van de totale nieuwbouwproductie voor senioren geschikt zal moeten zijn.
Dit betekent dat nultreden - woningen geprogrammeerd dienen te worden, maar ook geclusterde woonvormen en zorggeschikte woningen. Ook wordt er in de wet beschreven welke aandachtsgroepen met urgentie recht hebben op een woning, wat naar verwachting een grotere druk legt op de huisvesting van deze doelgroepen. Daarin staat Delft niet alleen, maar wordt er nadrukkelijk op regionaal niveau afstemming gezocht. Deze uitwerkingen landen in de regionale woonzorgvisie, de lokale woonzorgvisie en het volkshuisvestingsprogramma. Deze ontwikkelingen bieden belangrijke input voor de strategische agenda van het programma langer & weer thuis en bieden momentum om verder te kijken naar het verstevigen van de samenwerking hierin. Dit doen we in samenspraak met de verschillende partners. Een eerste ophaalronde bij alle partners voor een nieuwe doorstart heeft reeds plaatsgevonden. Hieruit bleek dat iedereen de behoefte voelt het netwerk dat in de afgelopen jaren is neergezet te behouden en te versterken. Tevens toonden de gesprekken aan hoe waardevol & belangrijk de lijntjes zijn, die inmiddels zijn gelegd. Op uitvoeringsniveau is het programma, sinds het vertrek van de programmamanager, doorgegaan en worden resultaten behaald. Tegelijkertijd is gebleken dat er, zonder programmanager, op de strategische laag meer behoefte is ontstaan aan een steviger fundament.
Onderzocht wordt nu op welke wijze het 4
Voortgangsrapportage 2025
programmamanagement, de aansturing en de overlegstructuur passender gemaakt kunnen worden voor het sturen op langjarige doelen, de samenwerkingen en de verandering in de huidige samenleving, waarbij veel aandacht is voor leefbaarheid, bestaanszekerheid en eenzaamheid. De inzet is om einde jaar een nieuwe samenwerkingsovereenkomst te bekrachtigen, waarbij de vorm nadrukkelijk onderdeel is van de gesprekken in de komende maanden. Voordat het echter zover is, wordt met voorliggende rapportage teruggeblikt op 2025. De basis daarvoor is de uitvoeringsagenda die bij het in 2024 hernieuwde vastgestelde convenant Langer en Weer Thuis is vastgesteld en als bijlage aan dit convenant is toegevoegd. Dit uitvoeringsprogramma dient als leidraad voor de activiteiten van de afgelopen jaren van het programma en dientengevolge deze voortgangsnota. In deze rapportage worden eerst de activiteiten en resultaten op het gebied van Langer Thuis beschreven en daarna de ontwikkelingen op het gebied van Weer Thuis. De voortgang van verbouw- en nieuwbouwprojecten volgt daarna.
5
Voortgangsrapportage 2025
2 Langer Thuis 2.1 Gezond & Wel Thuis buurten Samenwerken en pilotgebieden Een van de plannen van het RIGA2 richt zich op Gezond en Wel Thuis. De Gezond en Wel Thuis-buurten (GWT) zijn in Delft geïntegreerd in het programma Langer en Weer Thuis. Voor meer informatie is hier de link: Gezond en Wel Thuis - Riga3. In 2024 zijn er in de regio achttien Gezond en Wel Thuis-locaties gestart. Inmiddels zijn er vier gestart in Delft: • De Prélude aan de Chopinlaan (start 2024) • Parkzicht aan de Cort vd Linderstraat (start 2024) • De Sterflat aan de Van Diepenbrockstraat (start 2024) • Stefanna aan de Aart vd Leeuwlaan (start 2025) Veel ouderen willen in hun eigen woning en woonomgeving blijven wonen. Maar soms leidt dit tot problemen vanwege afnemende mobiliteit of eenzaamheid. De problemen die de mensen ervaren zijn in veel gevallen te licht voor het legitimeren van een verhuizing naar een verpleeghuis, maar tegelijkertijd serieus genoeg om niets mee te doen. Er is zodoende behoefte aan een concept tussen thuis en het verpleeghuis, en dat bieden de Gezond & Wel thuis locaties in Delft. Die hebben een opzet waarbij zorg en gemeenschappelijke activiteiten gezamenlijk worden georganiseerd door zorg, welzijn en de woningcorporaties.
De professionals zoals wijkverpleegkundigen, ouderenwerkers en de sociaal beheerders/ flatcoaches zijn in deze complexen meer gaan samenwerken om de bewoners zo beter te kunnen ondersteunen. Een voorbeeld daarvan is de organisatie van gemeenschappelijke spreekuren. In deze wooncomplexen wordt een gemeenschap gecreëerd waarin mensen naar elkaar omkijken, waar de leefomgeving meer uitnodigt om te ontmoeten en te bewegen en waar we toewerken naar een preferente zorgaanbieder. Ook wordt gewerkt aan het betrekken van de omliggende buurten en wijken. ’Gezond en Wel Thuis heeft voor ons meer mogelijk gemaakt. We zijn en voelen ons ondersteund. Zo hebben we een pubquiz kunnen organiseren en er vinden wandelactiviteiten plaats. We zijn nu bezig met het regelen dat we niet alleen in de tuinkamer, maar ook in de tuin elkaar kunnen ontmoeten en onze activiteiten kunnen doen. We zijn echt blij met Gezond en Wel Thuis”. Lid bewoners contactgroep activiteiten Parkzicht In de tweede helft van 2025 is gestart met de borging voor de komende jaren. We onderzoeken welke inzet vanuit welk domein structureel nodig is om GWT te vervolgen. Na het aflopen van de financiering kunnen mogelijk middelen worden ingezet vanuit de transformatiegelden van het RIGA.
2 3
RIGA staat voor het Regionaal Integraal Gezondheidsakkoord. https://riga.nl/projecten/gezond-en-wel-thuis/
6
Voortgangsrapportage 2025
2.2 Flatcoach Vidomes is in 2023 in Delft gestart met een flatcoach. Dit is ontstaan uit een samenwerking vanuit het programma Langer en Weer Thuis. De flatcoach richt zich op het bevorderen van welzijn, actieve participatie en onderlinge betrokkenheid van bewoners. Het doel is om woonomgevingen te creëren waarin mensen naar elkaar omkijken en waarin bewoners zo veel mogelijk actief blijven. Hiermee dragen we bij aan een prettige en leefbare woonomgeving, verminderen we de afhankelijkheid van duurdere, geïndiceerde zorg en ondersteuning en versterken we de onderlinge betrokkenheid tussen bewoners. De flatcoach van Vidomes is actief in de volgende complexen: Cort van der Lindenstraat, Van Schuijlenburchstraat, Sterflats: Diepenbrockstraat en Griegstraat en de Professor Burgershof. De gemeente monitort samen met Vidomes in hoeverre de aanwezigheid van een flatcoach bijdraagt aan de bovenstaande doelen. De resultaten zullen in de loop van 2026 volgen. Financiering van de inzet van de flatcoach komt uit de middelen van Gezond & Wel Thuis (1/3), de gemeente (1/3) en de woningcorporatie (1/3). Ook in de complexen van Woonbron en Stedelink wordt ingezet op deze doelen. Bij Stedelink is in 2026 de flatcoach gestart en bij Woonbron wordt stevig ingezet op sociaal beheer, waar een deel van deze taken ook is ondergebracht.
Deze inzet is nog vooral gekoppeld aan de pilotprojecten van Gezond en Wel Thuis.
2.3 Bevorderen doorstroming Sinds 2020 is in Delft de seniorenmakelaar actief. In Delft is budget beschikbaar voor 1 fte. De taak van de seniorenmakelaar is om doorstroming op de sociale woningmarkt te realiseren. Anders dan een verhuurmakelaar gaat een seniorenmakelaar actief op zoek naar mogelijke doorstromers. Een seniorenmakelaar heeft intensiever contact met een potentiële huurder. Door huurders te helpen bij het vinden van een passende woning om naartoe door te stromen, worden verhuisketens op gang gebracht. En zo komt er ruimte vrij voor gezinnen. De basistaak van de seniorenmakelaar in de sociale huursector is om te zorgen voor doorstroming uit schaarse eengezinswoningen. In 2024 is afgestemd de taken uit te breiden en om ook kwetsbare senioren te helpen die geen grote schaarse woning achterlaten. Dit omdat bleek dat hier een behoefte ligt vanuit zowel de gemeente, de corporatie als de huurder. De seniorenmakelaar helpt in zulke situaties bij het vinden van een woning, voor zorghulp worden andere disciplines ingeschakeld. In de prestatieafspraken staat als doelstelling opgeschreven dat de seniorenmakelaar 25 senioren uit een schaarse woning helpt en 10 kwetsbare senioren (zonder schaarse woning) voor wie de verhuisopgave zonder hulp van een seniorenmakelaar niet lukt. In 2025 zijn 19 senioren doorgestroomd naar een passende woning.
Zij maken daarmee 19 eengezinswoningen vrij voor een gezin. Van dit aantal bevonden 11 senioren zich in een kwetsbare positie (zij lieten wel een schaarse woning achter). Aanvullend op deze 19 senioren, zijn 5 kwetsbare senioren geholpen aan een passende woning (zij lieten geen schaarse woning achter).
7
Voortgangsrapportage 2025
In oktober 2025 konden Delftse senioren, die gehuisvest waren in de sociale huursector, zich met voorrang onder bepaalde voorwaarden inschrijven voor een deel van appartementen die naast het nieuwe complex van Pieter van Foreest zijn gerealiseerd door Woonbron. Een ander deel van deze appartementen werd aangeboden via Woonnet Haaglanden als 55+ en deels als 65+ appartementen. De voorbereidingen voor de verhuur vinden bij een nieuwbouwproject een aantal maanden plaats voordat daadwerkelijk aan bewoners opgeleverd kan worden. Doordat de oplevering plaatsvindt in 2026, zijn deze aantallen nog niet zichtbaar in de resultaten van 2025. Een artikel over de rol van de seniorenmakelaar bij deze woningen is te vinden op: Artikel Delft op Zondag - seniorenmakelaar * *https://www.delftopzondag.nl/reader/23143
In 2025 is de target op papier niet gehaald, doordat de resultaten van de doorstroom naar de woningen van Woonbron in Nieuw Delft nog niet zijn meegerekend. Zoals gesteld is de inzet van de seniorenmakelaar vooralsnog geënt op de sociale huursector. Dit terwijl ook wensen zijn om een dergelijke functie in te richten voor de vrije huursector en de koopmarkt. Dit blijkt echter lastiger te realiseren, omdat er echt sprake is van een andere benadering. Daarbij komt dat er momenteel geen middelen beschikbaar zijn voor de inzet van een dergelijke rol, waardoor dit nog niet gelukt is. In 2026 blijven we kijken naar de mogelijkheden om ook de doorstroom in de vrije sector verder te kunnen stimuleren. Bewustwording is hier een belangrijk aandachtspunt.
2.4 Filmprojecten: Bewustwording van de toekomst van wonen, zorg en ondersteuning Onder regie van het lectoraat Urban Aging van de Haagse Hogeschool zijn & worden voor en door Delftse senioren, films gemaakt om ouderen bewust te maken over de situatie van later. Bijvoorbeeld over wonen, maar dit jaar ook over zorg en ondersteuning. De betrokkenheid van ouderen bij besluitvorming over onderwerpen die hun dagelijkse leven beïnvloeden is essentieel voor het langer prettig thuis te kunnen blijven wonen, met behoud van kwaliteit van leven. Door deze filmprojecten zijn ouderen actief betrokken, is hun positie versterkt en sluit het verhaal beter aan bij de ouderen zelf. De deelnemers hebben onder begeleiding, zelf een aantal films gemaakt. Zowel het eindproduct als het proces heeft waarde: het vergroot vaardigheden, versterkt deelnemers, stimuleert onderlinge verbinding en kan leiden tot nieuwe inzichten over het onderwerp. De films worden gebruikt om de thema’s bespreekbaar te maken. De film is meerdere keren gebruikt als aanleiding om met elkaar in gesprek te gaan over de toekomst. 8
Voortgangsrapportage 2025
Bijvoorbeeld door de SSBO (Stichting Samenwerkende Ouderenbonden) in samenwerking met Pieter van Foreest en Delft voor Elkaar. Op YouTube zijn de films geplaatst: 1. Van deur tot deur – een film van de Filmmak(k)ers 2. Ouder worden…en dan? – een film gemaakt door de Beeldschermers 3. Zorgen om zorg – een film gemaakt door de Beelschermers
2.5 Scootmobielruimten Sinds 2024 is het niet meer toegestaan om een scootmobiel te stallen in de hal, portiek of galerij van een woningcomplex, als gevolg van een gewijzigde wet met betrekking tot brandveiligheid. Sindsdien werken de gemeente, Delft Support en de woningcorporaties Stedelink, Woonbron en Vidomes samen aan een aanpak voor andere vormen van scootmobielstallingen. Dit blijkt niet altijd eenvoudig. Het heeft de voorkeur van de gemeente om zoveel als mogelijk inpandige stallingen te realiseren. Dat is echter niet mogelijk in alle complexen, waardoor uitgeweken moet worden naar de buitenruimte. Op sommige plekken kan dit op de eigen grond, maar op veel plekken is de openbare ruimte de enige optie. Dit terwijl de druk op de openbare ruimte al groot is (denk aan groen, parkeren, kabels en leidingen die in de grond liggen etc). Het realiseren van permanente stallingen is dan ook niet eenvoudig en vraagt aan de kant van de gemeente om een domeinoverstijgende aanpak. Inmiddels is een gemeentelijke projectleider gestart met een analyse van het probleem, waar zich dit met name voordoet en wat daarbij de obstakels zijn. Hij heeft een analyse gemaakt, waaruit blijkt dat er 45 complexen in Delft zijn waar tekort is aan scootmobielstallingsruimte. Bij sommige van deze complexen zijn tijdelijke oplossingen, maar op andere plekken is de nood hoog.
Tegelijkertijd wordt verwacht dat de vraag naar scootmobiels, als gevolg van de vergrijzing, de komende jaren flink zal stijgen. Daarmee is een oplossing en werkwijze voor de langere termijn noodzakelijk die wordt uitgewerkt in een procesvoorstel. Daarin wordt met stappen omschreven welke mogelijkheden er zijn en wat daarin de meest wenselijke oplossingen zijn. De gemeente trekt hierin samen op met de corporaties en Delft Support. De aanpak zal echter per complex anders zijn gezien elke locatie eigen ruimtelijke uitdagingen heeft, maar ook andere constructies kent voor wat betreft eigenaarschap (VVE of corporatie). De primaire focus ligt op de plekken waar de nood nu hoog is. Daar waar het noodzakelijk is om scootmobiels in de openbare ruimte te plaatsen, wordt ingezet op domeinoverstijgende besluitvorming. Deze aanpak wordt in 2026 verder uitgerold.
9
Voortgangsrapportage 2025
3 Weer Thuis De pijler Weer Thuis richt zich op het huisvesten van kwetsbare inwoners, met aandacht voor de leefbaarheid in de wijk. Afgelopen jaar hebben we bestaande maatregelen verstevigd en samenwerking versterkt. Het convenant ‘huisvesting zorgafhankelijke groepen’ en de pilot ‘Housing First’ lopen inmiddels. Ketenpartners zoals gemeente, woningcorporaties, zorgaanbieders en Delft Support werken vanuit de doelstelling dat mensen met GGZ problematiek zoveel mogelijk thuis passende zorg krijgen. Bij het werken aan de regionale woonzorgvisie blijkt dat de afsprakenset, zoals die rondom Delft als centrumgemeente is ontwikkeld, een goede onderlegger is voor de hele regio Haaglanden. De aanpak van Delft en de omliggende gemeenten dient hierbij als voorbeeld. Zo wordt vanuit de regionale woonzorgvisie geadviseerd aan de bestuurlijke tafel wonen (BTW) om uitstroom van instellingen toe te wijzen op basis van herkomstgemeenten en kans op goede woonstart. Dit is rondom centrumgemeente Delft al de praktijk.
3.1 Zelfstandig wonen na verblijf Binnen de pijler Weer Thuis organiseren we ook de uitstroom uit instellingen voor Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang, zorgaanbieders, woningcorporaties. Delft Support en de gemeente Delft werken samen via het Convenant ‘huisvesting zorgafhankelijke groepen’ om deze groep passend te huisvesten. Daarbij hoort altijd een stevig pakket met zorg. Cliënten tekenen daartoe een speciaal woonzorgcontract waarbij wonen en zorg aan elkaar gekoppeld zijn. Conform afspraken tussen gemeente en corporaties waren in 2025 70 woningen voor deze groep beschikbaar. De aantallen worden jaarlijks vooraf vastgelegd via de prestatieafspraken met de woningcorporaties. Het Convenant ‘huisvesting zorgafhankelijke groepen’ is in november 2024 meegestuurd met de voortgangsrapportage BW/MO aan de raad. (kenmerknr 5967871)
3.2 Housing First In 2025 is de pilot Housing First gecontinueerd en zijn er diverse nieuwe trajecten gestart. Gedurende de pilot worden er 15 (dreigend) daklozen per jaar in de regio gehuisvest conform het Housing First principe. Delft heeft bij de start aangegeven 8 Housing First-trajecten met de woningcorporaties op te pakken en dit is ook in 2025 gerealiseerd. De zorg en begeleiding wordt uitgevoerd door Limor en het Leger des Heils. Delft Support Wmo is net als bij de andere Wmo trajecten verantwoordelijk voor de indicatiestelling. Er zijn inmiddels deelnemers die een huurcontract voor onbepaalde tijd hebben gekregen en succesvol wonen in hun eigen woning. Wel ontvangen de deelnemers nog begeleiding van Limor en Leger des Heils. De samenwerking tussen woningcorporaties, zorgaanbieders en Delft Support is goed en er is tijd geïnvesteerd om de benaderingswijze van Housing First bij de verschillende ketenpartners te bestendigen. In gevallen waar bleek dat zelfstandig wonen een te grote stap zou zijn, 10
Voortgangsrapportage 2025
of dat andere woonoplossingen beter passend zouden zijn, is de afstemming altijd goed geweest. Ondanks dat een individueel traject mogelijk niet altijd slaagt, zien betrokken partijen de samenwerking als een positief resultaat. Ook in 2025 bleek de inbedding van Housing First in de regiogemeenten extra aandacht te vragen en zijn er minder matches geweest dan aan de voorkant ingeschat. De evaluatie van de pilot is in het eerste kwartaal van 2026 gestart, door betrokken woningcorporaties te interviewen. Deze resultaten, samen met de bevindingen op casuïstiek, worden momenteel verzameld en geanalyseerd. De eerste bevindingen zijn dat partijen overall positief zijn over de aanpak, en dat communicatie en goede afstemming aandacht blijven vragen. Positief is om te bemerken dat er vertrouwen is bij de partners en dat de wil er is om deze doelgroep te ondersteunen in hun herstel en terugkeer in de maatschappij.
Wat is Housing First? Housing First is een manier om dakloosheid op te lossen waarbij de dakloze persoon direct en onvoorwaardelijk een woning krijgt, en er vanuit die veilige en stabiele basis wordt gewerkt aan herstel. Het is een duurzaam, ethisch en goedkoper alternatief voor de gangbare aanpak van dakloosheid waarbij iemand eerst opvang wordt geboden en in verschillende tijdelijke voorzieningen moet aantonen klaar te zijn voor een zelfstandige woning. Housing First gaat uit van 8 kernprincipes: huisvesting is een mensenrecht, keuze en regie voor deelnemers, scheiden van wonen en zorg, herstelondersteuning, harm reduction, actieve betrokkenheid zonder dwang, persoonsgerichte begeleiding en flexibele ondersteuning zo lang als nodig. (bron: Housingfirstnederland.nl)
3.3 Buurtmaker Buurtmaker rapporteert via de voortgangsrapportage WijWest. In deze rapportage L&WT staat een korte samenvatting. De Buurtmaker is een onderdeel van het NPLV Delft West en wordt tot eind 2028 gefinancierd vanuit de SPUK Kansrijke Wijk. In de Bikolaan (Tanthof) gaat de Buurtmaker voor het eerst van start. De Buurtmaker Bikolaan is een zichtbaar aanspreekpunt voor bewoners van de buurt. De Buurtmaker biedt een luisterend oor, helpt wensen in kaart te brengen en benut de talenten van bewoners en de positieve energie in de wijk. Ook signaleert en meldt de Buurtmaker knelpunten en overlast. Dit alles draagt bij een aan verbeterde leefbaarheid, meer cohesie en meer vertrouwen tussen bewoners. De Buurtmaker heeft als doel vanuit positieve energie verbinding tussen verschillende bewoners te leggen zodat er wederzijds begrip ontstaat, hun initiatieven te ondersteunen en mee te helpen met dingen te organiseren die de bewoners initiëren. Vidomes is actief betrokken bij het initiatief en stelt een huiskamer voor de buurt beschikbaar waar bewoners terecht kunnen en wat de uitvalsbasis is van de buurtmaker. 11
Voortgangsrapportage 2025
Buurtmaker heet in ander verband ook wel community builder en/of wijkverbinder.
3.4 Vangnet in de Buurt / Buurt-GG Vangnet in de Buurt rapporteert via de voortgangsrapportage WijWest. In deze rapportage staat een korte samenvatting. Vangnet in de buurt (VidB) is een interventie die bestaat sinds 2019. VidB is actief in vier buurten in Delft, waarvan 3 in Delft West: Reinier de Graaf-buurt, Poptahof Noord, Tanthof-West (omgeving Bikolaan) en de Kuijperwijk. Het is bedoeld voor inwoners die te maken hebben met psychische problematiek in een kwetsbare situatie, hun naasten en omwonenden. Het is bedoeld om een vangnet te creëren en in te spelen op sociaal-maatschappelijke en psychische problemen. Sinds 2023 is de uitvoering belegd bij Delft voor Elkaar en GGZ Delfland/DOEL. In het najaar 2024 is een Buurt-GGZ'er en ervaringsdeskundige aan het team toegevoegd, waarmee het team meer slagkracht heeft gekregen en meer kennis in de omgang met psychische problematiek. Dit is mogelijk geworden door toekenning van een ZonMW-subsidie. Het team is goed vindbaar. De meeste aanmeldingen komen van: 1.woningcorporaties 2.inwoners 3.huisartsen/poh-GGZ Het team overlegt geregeld met Meldpunt Bezorgd, om af te stemmen over casuïstiek en dubbel werk te voorkomen (check of iemand niet al ergens in zorg is). Het centrale meldpunt voor inwoners in een zorgwekkende situatie was en blijft Meldpunt Bezorgd.
12
Voortgangsrapportage 2025
4 Verbouw/ nieuwbouw Bij de verschillende ontwikkellocaties, initiatieven en projecten wordt via het woonprogramma per ontwikkeling / initiatief / project door de adviseurs wonen in overleg met de projectleiders de noodzaak van ouderenhuisvesting (Langer Thuis doelgroep) en huisvesting voor de Weer Thuis doelgroep steeds bepleit en benadrukt. Daar waar nodig wordt de inbreng van bestuurders van gemeente of convenant partij ingezet. Via het woonprogramma worden zoveel mogelijk eisen en wensen meegegeven. Naast nieuwbouw is er aandacht voor de bestaande voorraad. Zo is een aantal transformatieprojecten in beeld voor de doelgroepen van het programma Langer & Weer Thuis. Sinds begin 2024 is de overheid bezig met het wetsvoorstel ‘Wet versterking regie op de volkshuisvesting’. Het wetstraject heeft langer geduurd dan beoogd door complexe discussies over de verdeling van de regie tussen het Rijk, de provincies en de gemeenten. De wet versterking regie op de volkshuisvesting (Wvrv) is bedoeld om de woningnood aan te pakken door overheden (Rijk, provincies, gemeenten) meer sturingsmacht te geven. Een verplicht onderdeel van de Wvrv is het opstellen van een Volkshuisvestingsprogramma (VHP). Hoewel de Wvrv naar verwachting ingaat op 1 juli 2026, is de gemeente Delft al wel gestart met het opstellen van het VHP.
Dit VHP zal helpen om de opgave voor de Langer Thuis doelgroep en de Weer Thuis doelgroep een plek te geven.
4.1 Realisatie 2025 Nieuwbouw Verpleeghuis Pieter van Foreest in Nieuw Delft en het daarnaast gelegen wooncomplex van Woonbron: Hier worden verpleeghuisplekken en appartementen gerealiseerd. Een deel van de appartementen (25) wordt zo aangepast dat in de sanitaire ruimte ook zorg geboden kan worden. De eerste verhuur van een deel van de appartementen heeft plaatsgevonden in samenwerking met de seniorenmakelaar. Onder voorwaarden konden senioren uit een schaarse woning of senioren die zorg nodig hebben en al in Delft in een corporatiewoning gehuisvest waren zich als eerste aanmelden. Een deel van de woningen is via Woonnet Haaglanden aan 55+ers verhuurd. De oplevering vindt in 2026 plaats. Verbouw Vijverhof naar Liv Inn van Habion: De Vijverhof is verbouwd naar een woonconcept waar de bewoners uitgenodigd worden om actief mee te doen en bij te dragen aan de gemeenschap van het wooncomplex. Dit woonconcept heet de Liv Inn. Er is o.a. een mooie gezamenlijke ruimte aanwezig op de begane grond met daarnaast een eetgedeelte met keuken en een grote leestafel. De Liv Inn is in 2025 opgeleverd.
13
Voortgangsrapportage 2025
4.2 Planvorming Nieuwbouw Gele Scheikunde: In een deel van deze ontwikkeling worden 44 sociale huurwoningen gerealiseerd die Vidomes gaat verhuren. Met Vidomes wordt onderzocht welke doelgroep van Langer en Weer Thuis hier wordt gehuisvest. Op dit moment is de ontwikkelaar nog bezig met het rondkrijgen van de businesscase. Vidomes wacht op meer duidelijkheid vanuit de ontwikkelaar voordat de doelgroep bepaald kan worden. Grasbuurt: Hier komen sociale huurwoningen van Vidomes. Voor de 37 2-kamerwoningen wordt gekeken of daar een mix van short-stay woonruimte voor uitstroom uit maatschappelijke opvang gerealiseerd kan worden. Verbouw Huize Monica: In het voormalige verzorgingstehuis Huize Monica wonen nu tijdelijk studenten. Met Woonbron lopen gesprekken om te kijken welke Langer en Weer Thuis doelgroepen op deze locatie zouden passen. Verbouw Prélude van Woonbron: De woningen worden verbouwd en begin 2026 opgeleverd. Het werken aan de leefgemeenschap wordt nu met het Gezond en Wel Thuisproject opgestart. Het project is een transformatie naar een seniorencomplex. Er zijn zorggeschikte woningen aanwezig. Het is een special (rolstoeltoegankelijke) van de tak Zorgzaam Wonen van Woonbron. Bij de verbouw van de Prélude is Rijkssubsidie aangevraagd voor de realisatie van een ontmoetingsruimte en voor de realisatie van zorggeschikte woningen.
De vernieuwde ontmoetingsruimte wordt in de zomer van 2026 opgeleverd. Vrijmoedhof van Woonbron: De Vrijmoedhof is net als de Prélude een special van de tak Zorgzaam Wonen van Woonbron. De project is ver in de planvorming, maar nog niet gestart. Ook dit project is een transformatie naar een seniorencomplex. Er zijn zorggeschikte woningen aanwezig. Ook dit zal net als de Prélude een geclusterde woonvorm zijn. Nieuwbouw Knarrenhof: In de gebiedsontwikkeling Kop van de Buitenhof is ruimte gevonden voor het realiseren van voor het realiseren van een locatie voor ca. 100 seniorenwoningen. Begin 2026 is de intentieovereenkomst tussen de gemeente, Vidomes en Stichting Knarrenhof ondertekend. Nieuwbouw Bieslandse Kade: Woonbron kijkt naar een geclusterde woonvorm voor senioren. In de buurt is een ontmoetingsruimte aanwezig. In 2026 zal een intentie overeenkomst worden afgesloten. En zal een project start up plaatsvinden.
14
Voortgangsrapportage 2025
Nieuwbouw De Reiger: Het huidige wooncomplex van Woonbron wordt gesloopt en krijgt vervangende nieuwbouw. Het parkeerterrein daartegenover is ook bestemd voor nieuwbouw. Er zijn plannen om hier senioren te huisvesten en woningen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijk beperking te realiseren. Naast de hierboven omschreven ontwikkelingen, is er nog een aantal locaties in beeld voor de realisatie van seniorenhuisvesting of huisvesting voor de bijzondere aandachtsgroepen. Deze locaties worden onderstaand opgesomd. Hierbij geldt dat de noodzaak voor huisvesting van de Langer & Weer Thuis doelgroepen per project steeds bepleit en benadrukt wordt. Het is echter nu nog te vroeg om exact aan te geven of en op welke manier deze doelgroepen hier een plek zullen krijgen. Daar zal t.z.t. met het Volkshuisvestingsprogramma meer duiding voor komen. Project/gebiedsontwikkelingen: - Huize Abtswoude - Voormalige scholenlocaties Tanthof - De Staal - Kop van Buitenhof - Schieoevers (Kabeldistrict & Nieuwe Haven) - Schieoevers Station Delft Campus (Noordkavel & de Strip) - Van Adrichemstraat
15
Voortgangsrapportage 2025
5 Voortgang programma Langer & Weer Thuis i.r.t. initiatiefnota De gemeenteraad heeft in de initiatiefnota ‘passende woonvormen voor ouderen’4 in oktober 2020 aangegeven wat hun ambities zijn op het gebied van Langer Thuis wonen. In deze initiatiefnota wordt het college opgedragen om in Delft concreet werk te maken van meer passende woonvormen voor ouderen en daar snelheid in te brengen gezien de druk op de woningmarkt en de aankomende vergrijzing. De inzet is om ouderen zelfstandig te laten wonen, maar wel in een passende woning en dat vraagt investeringen om die te realiseren. Een investering in de juiste woningen voor ouderen, betekent veel voordelen voor Delft: ouderen kunnen waardig oud worden in hun eigen gemeente en met realisatie van aantrekkelijk nieuw woonaanbod voor deze doelgroep komt doorstroming op gang. Bovendien kan door geclusterde woningen met ontmoetingsruimte voorkomen worden dat mensen vereenzamen, hetgeen de druk op professionele zorg kan verkleinen en clustering kan zorgen voor een efficiëntere aanpak voor (thuis)zorgorganisaties. In voorgaand hoofdstuk is reeds beschreven welke ruimtelijke ontwikkelingen in 2025 zijn gerealiseerd en welke plannen er zijn voor de aankomende jaren. Om dit inzichtelijk te krijgen is data van essentieel belang. Via de planregistratie van de provincie zijn we verplicht om de planvoorraad te monitoren.
Dit doen we ook voor een drietal categorieën aan toegevoegd voor ouderen: - Nultreden woningen - Geclusterde woningen - Zorgwoningen Tevens zijn we met de gemeentelijke afdeling gegevensmanagement vanuit het sociaal domein bezig met het verkrijgen van inzicht in de woonlocaties en -gebieden waar zich zorginstellingen, seniorencomplexen bevinden en veel ouderen wonen. Dit willen we bekijken in relatie tot (maatschappelijke) voorzieningen en ov om zo te bepalen hoe we onze huisvesting goed kunnen inrichten. Door middel van het verkrijgen van kaartmateriaal willen we de opgave verder in beeld krijgen om zo locaties te versterken. Voor de particuliere markt zijn we met de afdeling data bezig inzicht te krijgen waar de oudere zich bevindt die in de vrije huursector woont of in een koopwoning. Daarbij komt, zoals eerder aangegeven, vanuit de wet versterking regie volkshuisvesting de verplichting om een Volkshuisvestingsprogramma op te stellen, waarin aandacht moet zijn voor de realisatie van seniorenhuisvesting. De voorbereiding is reeds gestart. Daarin staat in de eerste helft van 2026 het behoefteonderzoek centraal. Daarin wordt gekeken naar de behoefte aan woonruimte vanuit alle doelgroepen, en wordt deze gekoppeld aan het bestaande aanbod. Zodoende ontstaat een compleet beeld van wat nodig is. De hiervoor genoemde informatie biedt daarvoor een goede basis.
Het Volkshuisvestingsprogramma geeft ons meer grond om in gesprek te gaan met corporaties en ontwikkelaars om de doelgroep ouderen goed mee te nemen in hun programma van eisen bij het ontwikkelen van plannen.
4
https://delft.raadsinformatie.nl/document/8839322/1#search=%22initiatiefnota%20passende%20woonvormen%20v oor%20ouderen%22
16
Voortgangsrapportage 2025
Het Volkshuisvestingsprogramma is een lokaal stuk, maar heeft nadrukkelijk ook een regionale grondslag behorende bij wonen en zorg. Op het moment zijn we met andere gemeentes in de regio bezig met het afronden van de Regionale Woonzorgvisie. Dit proces is van langere duur geweest dan eerder bedacht en gehoopt. We willen helderheid en inzicht in de woonopgave voor de woonzorgdoelgroepen op regionaal niveau. Wanneer de Regionale Woonzorgvisie is vastgesteld, zullen we deze door vertalen naar de Lokale Woonzorgvisie. Deze visie zal een nadrukkelijke plek krijgen in het Volkshuisvestingsprogramma. Daarmee komt wonen en zorg, actief samen in een programma dat stevige sturing biedt op de ruimtelijke ontwikkeling in de stad. We merken dat de vraag naar huisvesting voor ouderen als steeds urgenter wordt ervaren. Zowel intern als extern. De afgelopen periode is dan ook geïnvesteerd om de urgentie breder te delen bij diverse beleidsterreinen binnen de gemeente zelf: o.a. door een presentatie bij het stadsteam van stedelijk programmeren. (Het stadsteam bekijkt vanuit stedelijk programmeren integraal naar de stad; in het stadsteam zitten naast de stadsstedenbouwkundige en -planoloog verschillende interne beleidsadviseurs.) Daarnaast hebben we met het team wonen een themasessie Vitale Woongemeenschappen voor senioren georganiseerd voor de woningcorporaties.
We merkten dat de corporaties op dit vlak concrete stappen willen zetten.
17