Voortgangsrapportage Actieplan Regenboogstad 2024
Tekst van het document
Voortgangsrapportage Regenboogstad actieplan 2024 Inhoud 1. Introductie 2. Evaluatie 2024 per onderwerp vanuit actieplan 1) Faciliteren van ontmoeting voor LHBTI+ personen 2) Bevorderen van sociale acceptatie in het Onderwijs 3) Bevorderen van sociale acceptatie in de Sport 4) Bevorderen van sociale acceptatie in Welzijn en Zorg 5) Bevorderen van sociale acceptatie en veiligheid in de stad 6) Bevorderen van sociale acceptatie binnen wijken 3. Betrokkenheid van DWH in de Regenboogstad 4. Aanvullende acties en gebeurtenissen 5. Samenwerking en netwerken 6. Vooruitblik 2025
Introductie Jaarlijks wordt het actieplan Regenboogstad Delft 2023-2026 geëvalueerd om te reflecteren op de behaalde resultaten en de voortgang die is geboekt. In het afgelopen jaar zijn er samen met onze betrokken partners, zoals Delftse Werkgroep Homoseksualiteit (DWH), Delft voor Elkaar, Haaglanden Beweegt, en Gemeente Delft verschillende initiatieven gerealiseerd. Februari jl. kwamen deze partners bijeen om terug te kijken op het tweede jaar van het actieplan (2024) en te bespreken hoe de samenwerking en de uitgevoerde activiteiten hebben bijgedragen aan de gezamenlijke doelstellingen. DWH speelt als primaire partner een sleutelrol in het realiseren van de activiteiten, met een sterke focus op het ondersteunen en verbinden van zowel lokale initiatieven als de inwoners van Delft. Het actieplan is gericht op het versterken van de sociale acceptatie en veiligheid van de LHBTI+ gemeenschap, en sluit aan bij de visie van de binnenkort te verschijnen nota Inclusief Samenleven, waarin Regenboogstad als subthema onder het bredere thema emancipatie wordt gepositioneerd. Dankzij de jaarlijkse bijdrage van 20.000,- van het Rijk aan de gemeente, als onderdeel van de regenbooggelden voor de 56 regenbooggemeenten, hebben we opnieuw vooruitgang geboekt.
DWH ontvangt een jaarlijkse subsidie van rond de 14.000,- voor hun werkzaamheden en speelt een essentiële rol in het realiseren van de acties binnen dit actieplan. Er liggen echter nog genoeg mogelijkheden om verdere positieve verandering te bewerkstelligen. Het actieplan Regenboogstad Delft 2023 - 2026 omvat zes thema’s, elk met bijbehorende concrete acties die we vóór december 2026 willen realiseren. Hieronder bieden we een kort overzicht van de geplande acties, een voortgangsevaluatie van 2024 en reflecteren we op de samenwerking. We lichten enkele opvallende gebeurtenissen uit en geven inzicht in de geboekte voortgang. Tot slot kijken we vooruit naar de vervolgstappen die voor ons liggen.
1. Faciliteren van ontmoeting voor LHBTI+ personen Concrete actiepunten Actieplan regenboogstad 2023-2026: • Continueren van de kennismakingsgesprekken bij DWH (Actie: DWH) • De gemeente en DWH werken samen aan het opstarten van een netwerk van LHBTI+ werknemersorganisaties en organiseren een drietal netwerkevents (Actie: gemeente Delft en DWH)
2
• •
Een keer per maand vindt de Roze Salon plaats bij Delfshove (Actie: Roze 50+ ambassadeur bij Pieter van Foreest) Faciliteren van ontmoeting tussen jongere en oudere LHBTI+ (Actie: DWH)
Evaluatie 2024 In 2024 heeft de DWH opnieuw succesvol de kennismakingsgroepen (KMG) georganiseerd. De jongerenbegeleiding, met een doorlopend 10-weken traject voor LHBTI+-jongeren van twaalf tot vijftien jaar, blijft een belangrijk en gewild aanbod. Dit traject helpt jongeren om een netwerk binnen Delft op te bouwen en draagt bij aan hun sociaal-emotionele ontwikkeling. Naast de kennismakingsgroepen zijn er tal van andere initiatieven voor LHBTI+-jongeren die wekelijks plaatsvinden via de programma's Outsite en Jong&Out. Afgelopen zomer werd bovendien het Jong&Out zomerkamp georganiseerd, waar veertig jongeren met name uit regio Haaglanden en Delft aan deelnamen. De Roze Salon heeft, nadat het in de coronaperiode was gestopt door het ontbreken van een kartrekker, een herstart gemaakt. November 2024 is dit initiatief nieuw leven ingeblazen dankzij de betrokkenheid van een initiatiefnemer vanuit Delft voor Elkaar. De bijeenkomsten vinden wekelijks op woensdagmiddag plaats in buurthuis Voorhof, waar LHBTI+-ouderen elkaar ontmoeten. In 2025 willen de initiatiefnemers de continuïteit waarborgen en de bekendheid van de Roze Salon vergroten onder de doelgroep door samenwerkingen met partnerorganisaties.
Om LHBTI+-personen van verschillende leeftijden samen te brengen, en met name ook de oudere leeftijdsgroepen weer actief te betrekken, heeft DWH met hun concept Roze Kroeg succes geboekt. Hierdoor faciliteren ze maandelijks een ontmoeting tussen jong en oud die zorgt voor meer onderlinge verbondenheid. DWH blijft zoeken naar aanvullende evenementvormen die de groepen dichterbij elkaar kunnen brengen.
2. Bevorderen van sociale acceptatie in het onderwijs Concrete actiepunten Actieplan regenboogstad 2023-2026: • Het vak Relatie en Seksualiteit uitbreiden met gender en LHBTI+ op drie basisscholen (Actie: DWH) • DWH gaat in gesprek met scholen die geen GSA hebben, waaronder ROC Mondriaan, Scholencombinatie Delfland, Stanislascollege Westplantsoen, Grotius College en Stanislascollege Krakeelpolderweg met als doel het hebben van een actieve GSA (Actie: DWH) • DWH gaat in gesprek met scholen in het voortgezet onderwijs en TU Delft dat zij studenten de mogelijkheid bieden een ceremonieel diploma aan te vragen met de gewenste naam en voornaamwoorden (Actie: DWH) Evaluatie 2024 Scholen zijn over het algemeen bekend met het bestaan van DWH en jongerentak Outsite, evenals hun programma’s. In 2024 zijn er in totaal dertig voorlichtingen gegeven. Sinds eind 2012 is het voor scholen verplicht om aandacht te besteden aan onderwerpen zoals seksualiteit, diversiteit en, in het bijzonder, seksuele diversiteit. Daarnaast moeten scholen zorgen voor een sociaal veilige omgeving binnen en rondom de school en aandacht besteden aan burgerschap. Scholen hebben echter de vrijheid om zelf te bepalen hoe zij invulling geven aan deze verplichtingen.
DWH blijft zich inzetten om voorlichting te bieden, bijvoorbeeld door lesaanbod rondom LHBTI+-thema's, zoals Paarse Vrijdag, onder de aandacht van scholen te brengen. Het bereiken van actieve Gender Sexuality Alliances (GSA) op middelbare scholen verloopt wisselend. GSA's zijn allianties waarin LHBTI+-en hun niet-LHBTI+-jongeren zich inzetten 3
om een school te creëren waar iedereen zichzelf kan zijn, ongeacht seksuele oriëntatie of genderidentiteit. Op scholen met een GSA voelen LHBTI+-leerlingen zich vaker geaccepteerd en meer thuis. Niet alle scholen in Delft hebben momenteel een actieve GSA. Het afgelopen jaar vond er één overkoepelende GSA-bijeenkomst vanuit DWH plaats met de aangesloten scholen. Daarnaast is er een WhatsApp-groep opgezet om leerlingen in staat te stellen regelmatig vragen te stellen, maar deze wordt sporadisch gebruikt. Mogelijk komt dit doordat de basis van de Whatsappgroep nog niet sterk genoeg is en het enige tijd duurt voordat jongeren actief beginnen te communiceren. Bovendien kan het zijn dat leerlingen eerder aan elkaar vragen stellen dan aan DWH. Vanwege bezuinigingen op de Inclusie-afdeling bij de TU Delft is het ceremonieel diploma, waarbij de gewenste naam en voornaamwoorden van de student zichtbaar zijn, niet voortgezet. Aangezien deze maatregel een kleine inspanning vereist, maar een grote impact heeft, wil DWH zich in 2025 wederom inspannen om deze mogelijkheid beschikbaar te maken voor studenten.
3. Bevorderen van sociale acceptatie in de sport Concrete actiepunten Actieplan regenboogstad 2023-2026: • Op www.sportenindelft.nl wordt informatie gedeeld over genderneutrale/gemixte teams en competities op vriendschappelijk niveau. • DWH heeft een gesprek gevoerd met verenigingen verbonden aan het Sportakkoord om één keer per jaar een cursus van de John Blankensteijn Foundation of andere LHBTI+ organisatie te volgen (Actie: DWH, gemeente Delft) • De gemeente is in gesprek gegaan met deelnemende verenigingen van het Sportakkoord om hun visie op LHBTI+ op de website te publiceren als signaal dat deze groep welkom is. (Actie: gemeente Delft). • De gemeente gaat deelnemende partijen van de werkgroep Positief Sportklimaat (onderdeel Sportakkoord) voorleggen om LHBTI+ een terugkerend onderwerp te maken op de maandelijkse agenda (Actie: gemeente Delft, Haaglanden Beweegt). • Op www.sportenindelft.nl wordt informatie gedeeld over genderneutrale/gemixte teams en competities (Actie: Delft voor Elkaar/ Haaglanden Beweegt) Evaluatie 2024: De behoefte vanuit de doelgroep om meer informatie te vinden over genderneutrale teams op zowel vriendschappelijk als competitief niveau blijft, net als in 2023, uit. Dit komt doordat zij dergelijke sportactiviteiten voornamelijk via hun eigen netwerk organiseren.
De werkgroep Sociaal Veilig Sportklimaat (onderdeel van het Sportakkoord) richt zich onder meer op het vergroten van de zichtbaarheid van inclusiviteit binnen sportverenigingen en zorgt ervoor dat verenigingen hun visie op LHBTI+ op hun website publiceren. Iedere zes weken komt de werkgroep bijeen, waarbij LHBTI+-gerelateerde onderwerpen standaard op de agenda staan. DWH wil met behulp van Haaglanden Beweegt sportverenigingen beter ondersteunen bij het uitdragen van hun inclusieve visie door het verstrekken van informatie en promotiematerialen. Veel sportverenigingen ervaren het nu als een te grote opgave om LHBTI+-gerelateerde zaken uit te voeren. Afgelopen oktober werd op Coming Out Dag bij de vier grootste studentensportverenigingen de regenboogvlag gehesen, een doorzetting van de actie van het jaar daarvoor. Ook heeft DWH bij de algemene ledenvergadering van de Sportraad gesproken over gender- en seksdiversiteit en de uitdagingen hierbij binnen de sport.
4. Bevorderen van sociale acceptatie in welzijn en zorg
4
Concrete actiepunten Actieplan regenboogstad 2023-2026: • Gemeente Delft voert samen met het Klant Contact Centre een cliëntreis uit en op basis van de resultaten worden de werkwijze en protocollen opnieuw bekeken (Actie: gemeente Delft). • De psychosociale hulpverlening voor jongeren in Delft (bijv. het Jongeren Informatie Punt) heeft expertise op het gebied van LHBTI+ en weet jongeren door te verwijzen naar lokale activiteiten en supportnetwerken (Actie: DWH). • Roze 50+ en gemeente Delft hebben gesprekken gevoerd met zorginstellingen om hun locaties LHBTI+ vriendelijk te maken en hun beleid op de website te plaatsen (Actie: Roze 50+, gemeente Delft). • De Roze Salon als ontmoetingsplek voor LHBTI+ ouderen in Delfshove wordt voortgezet (Actie: Roze 50+, DWH) • Gemeente Delft zal samen met zorgpartijen en Delftse belangenpartijen voor homoseksuelen een verkenning doen om te kijken hoe we dit thema onder de aandacht kunnen brengen van thuiszorgorganisaties en eerstelijnsorganisaties om tot zinvolle vervolgacties te kunnen komen (Actie: gemeente Delft, DWH, Pieter van Foreest) Evaluatie 2024: Er is direct contact tussen het Jongeren informatie Punt (JIP) en DWH, waardoor ze elkaar inschakelen wanneer een persoon zowel ondersteuning van DWH als van JIP nodig heeft.
Echter blijkt soms een gebrek aan de juiste regionale supportgroepen, zoals bij gelovige jongeren die LHBTI+-gevoelens ervaren. DWH wil hierin betere netwerken opzetten. De Roze Salon heeft vanuit Delft voor Elkaar een heropleving doorgemaakt, met wekelijkse ontmoetingen na jarenlang niet actief te zijn geweest. Dit vormt de opmaat voor verdere activiteiten en netwerkuitbreidingen rondom roze ouderen. In relatie tot Roze 50+ en zorginstellingen zoals Pieter van Foreest kan een veiliger LHBTI+-klimaat worden gecreëerd, zowel in zorginstellingen als binnen de thuiszorg. Daarmee kan de Roze Salon onder de doelgroep gepromoot. Door een sessie te organiseren met belangenpartijen en (thuis)zorgorganisaties, zullen de specifieke behoeften van roze ouderen in Delft beter in kaart gebracht worden evenals welke activiteiten uitgevoerd kunnen worden.
5. Bevorderen van sociale acceptatie en veiligheid in de stad Concrete actiepunten Actieplan regenboogstad 2023-2026: • De gemeente onderzoekt waar en hoe genderregistratie op gemeenteformulieren weggelaten kan worden (Actie: gemeente Delft). • De gemeente onderzoekt de mogelijkheden voor genderneutrale toiletten in algemene ruimtes van het gemeentekantoor (Actie: gemeente Delft). • Op Coming Out Day hijsen de wethouder en ambtenaar LHBTI+ beleid samen met lokale inzetters voor LHBTI+ emancipatie een pride vlag (Actie: gemeente Delft, DWH) • De gemeente behoudt en onderhoudt de LHBTI+ symbolen in de stad, zoals de regenboogbrug en de elektriciteitskastjes (Actie: gemeente Delft) • De gemeente organiseert jaarlijks in de week voor Paarse Vrijdag een evaluatie met de betrokken partijen van het actieplan over de voortgang van het Regenboog Actieplan (Actie: gemeente Delft). • De gemeente werkt actief samen met andere regenbooggemeenten in de regio (Actie: gemeente Delft). • De gemeente maakt hun LHBTI+ beleid en relevante voorzieningen voor de doelgroep zichtbaar op de website (Actie: gemeente Delft). Evaluatie 2024: 5
Binnen de Gemeente Delft is in 2024 een start gemaakt met het opstellen van nieuw HRbeleid, met meer aandacht voor diversiteit, inclusie en LHBTI+-zaken. Dit beleid wordt in het komende jaar afgerond. De regenboogvlag werd in 2024 op drie momenten gehesen: op Transgender Dag, Coming Out Dag en Paarse Vrijdag. Op Coming Out Dag was, naast de wethouder en regisseur LHBTI+, ook DWH betrokken bij het hijsen van de vlag op het gemeentekantoor. De LHBTI+ symbolen in de stad, zoals de regenboogbrug en geverfde elektriciteitskastjes, worden behouden en regelmatig onderhouden. Voor de regenboogbrug wordt nog gekeken naar de mogelijkheden voor onderhoud, aangezien de kleuren opnieuw vervaagd zijn. Het afgelopen jaar heeft een Regenboogoverleg plaatsgevonden met regiogemeenten. De beleidsadviseur Inclusief Samenleven heeft daarnaast contact gehad met verschillende gemeenten en organisaties om inzichten uit te wisselen voor de ontwikkeling van een Inclusief Samenleven-beleid, waarvan Regenboogstad onderdeel uitmaakt. Daarnaast zijn we aangesloten bij de Movisie app-groep voor beleidsmedewerkers Regenboogbeleid.
6. Bevorderen van sociale acceptatie binnen wijken Concrete actiepunten Actieplan regenboogstad 2023-2026: • Delftse Werkgroep Homoseksualiteiten de gemeente voeren gesprekken in wijken en bij diverse geloofsgemeenschappen over LHBTI+ (Actie: DWH) • Delftse Werkgroep Homoseksualiteit werkt samen met organisaties in de stad aan LHBTI+ zichtbaarheid en activiteiten in de wijken buiten het centrum (Actie: DWH). • Naast bovenstaande activiteiten, worden ook andere activiteiten in Delft opgepakt en voortgezet. Hieronder een greep uit het aanbod. Evaluatie 2024: Er is bij Café Positief Gezond in de wijk Voorhof een participatiesessie geweest over inclusief samenleven, waarbij ook LHBTI+-onderwerpen aan bod kwamen. Daarnaast was DWH actief op meerdere stadse evenementen en bood het voorlichting tijdens de OWee. DWH heeft bovendien verschillende Delftse verenigingen bezocht om hun zichtbaarheid te versterken en inclusie-onderwerpen te bespreken.
Betrokkenheid van DWH in de Regenboogstad Naast de actiepunten behandeld in de zes thema's, pakt Delftse Werkgroep Homoseksualiteit ook andere activiteiten in de stad doorlopend op en zet deze voort. Een greep uit het aanbod van DWH: • Breder aanbod sociale activiteiten voor LHBT+ gemeenschap: ontmoetingsplek, activiteiten, film, feesten, eettafels, verenigingsblad etc. • Ondersteuning voor (met name) LHBT+ bij eventuele problemen, voorlichting, uit de kast komen, contact leggen, kennismaking. Diverse activiteiten, met name gericht op jongere en oudere LHBT+ • Activiteiten organiseren gericht op sociale acceptatie en veiligheid, zoals voorlichting op scholen, samenwerking met GSA’s, zitting in de verenigingsraad, bijdrage aan Coming Out Day, belangenbehartiging • Bekendheid geven aan activiteiten binnen en buiten DWH in verschillende wijken van Delft Als DWH terugkijkt op het afgelopen jaar, is het algemene gevoel positief: “het gaat goed, maar er is altijd ruimte voor meer en betere resultaten.” Er is een breder aanbod aan activiteiten en uitgebreide ondersteuning voor organisaties, maar tegelijkertijd kunnen ze 6
kampen met een tekort aan vrijwilligers om deze initiatieven de leiden. Om dit enthousiasme te groeien, is DWH voortdurend bezig met het werven van vrijwilligers en het motiveren van elkaar. Kortere lijnen binnen het netwerk en een soepele samenwerking zullen hieraan bijdragen.
Aanvullende acties en gebeurtenissen in 2024 Afgelopen zomer werd in het Huis van de Stad op het gemeentekantoor een expositie over intersekse gepresenteerd, in samenwerking met DWH. Wekenlang konden bezoekers van het gemeentekantoor verhalen over dit onderwerp bekijken. Op Nationale Coming Out-dag, 11 oktober 2024, werd de regionale Jillis Bruggeman Opsteker uitgereikt door de gemeente Schiedam en de LHBTI+-stichting Jillis Bruggeman aan Eric de Keizer, als erkenning voor zijn jarenlange inzet voor de acceptatie van alle vormen van genderdiversiteit. Eric heeft zich decennialang met hart en ziel ingezet voor DWH en het clubhuis. Wethouder Gooijer was aanwezig om de Opsteker persoonlijk aan Eric de Keizer overhandigen op deze bijzondere dag. In december 2024 zijn er raadsvragen gesteld naar aanleiding van een artikel over intimidatie en de gestolen vlag bij het clubhuis van DWH. Het college heeft deze vragen beantwoord. In januari 2025 is de wethouder Inclusief Samenleven langsgegaan bij het clubhuis om met de bestuursleden te spreken over de samenwerking, hoe de gemeente en de vereniging elkaar kunnen versterken, en om de obstakels en behoeften van DWH te bespreken. Ook is er met DWH besproken dat het belangrijk is om intimidatie (anoniem) te melden bij de politie en de wijkagent. Dit draagt bij aan het inzichtelijk krijgen van de frequentie en aard van de incidenten.
Samenwerking en netwerken Door het vertrek van verschillende werknemers is het contact tussen de partijen minder frequent geweest. Ook de evaluatie over de periode 2023 voor het actieplan verliep daardoor niet volgens de afspraken. Desondanks is de samenwerking in 2023 en 2024 als prettig ervaren en er wordt met enthousiasme uitgekeken naar het komende jaar. Er worden nu kortere lijnen gevormd en de partijen willen gezamenlijk inzetten op het opbouwen van netwerken rondom lokale LHBTI+-organisaties en andere relevante partijen.
Vooruitblik 2025 In 2024 is er veel bereikt met beperkte capaciteit en financiële middelen. Er zijn tal van activiteiten uitgevoerd om de stad een stukje LHBTI+-vriendelijker en -bewuster te maken. Samen met partners en inwoners zorgen we ervoor dat de verbinding tussen LHBTI+personen wordt gefaciliteerd en dragen we bij aan de sociale acceptatie en veiligheid voor de LHBTI+ gemeenschap in Delft. Het actieplan bevindt zich qua looptijd ongeveer halverwege, met 2023 en 2024 achter de rug en nog twee jaar voor de boeg. In 2025 zal het actieplan Regenboogstad verder worden uitgevoerd, waarbij zowel de lopende activiteiten worden voortgezet als nieuwe vervolgstappen binnen de volgende thema's worden genomen: • Ontmoeting: De gemeente en DWH willen een inventarisatie maken van de LHBTI+vriendelijke organisaties van Delft die zich hebben aangesloten bij de stichting Workplace Pride. • Onderwijs: In 2025 zet DWH zich in om de GSA's te heractiveren op scholen waar deze niet meer actief zijn. De gemeente Delft zal dit proces ondersteunen door waar 7
•
•
•
•
nodig verbindingen te leggen tussen DWH en de scholen. Het GSA-onderwerp wordt doorgaans getrokken door een GSA-commissie vanuit DWH. Momenteel wordt er gezocht naar een nieuwe voorzitter voor de commissie, om de continuïteit en betrokkenheid te waarborgen. Sport: Haaglanden Beweegt hoopt op de korte termijn de openstaande functie te vervullen, waardoor de LHBTI+-ambities binnen de sport beter opgepakt kunnen worden in samenwerking met DWH en bij sportverenigingen onder de aandacht gebracht kunnen worden. Zorg: Om roze ouderen in zorginstellingen en thuiszorg meer acceptatie en veiligheid te bieden, willen de gemeente Delft en DWH samen met zorg- en belangenpartijen een roze ouderen partnernetwerk opstellen voor voorlichting over dit thema aan professionals bij (thuis)zorgorganisaties en eerstelijnszorg. Stad: We hebben begrepen dat na de doorvoering van het weglaten van genderregistratie binnen de gemeente nog niet alle online registratieformulieren en/of brieven van de gemeente hieraan voldoen. We gaan inventariseren waar en waarom dit niet gelukt is en willen de nodige aanpassingen doorvoeren. Tevens zullen er gesprekken worden gevoerd met de HR-afdeling om voorlichtingen en/of doorlopende trainingen te organiseren voor de verschillende afdelingen over LHBTI+ en inclusie.
Wijken: DWH wil graag in contact komen met geloofsgemeenschappen voor voorlichtingssessies over LHBTI+-onderwerpen. De Gemeente Delft gaat DWH via haar eigen netwerk helpen deze contacten te leggen zodat zij hun aanbod onder de aandacht kunnen brengen.
Naast de bovengenoemde punten zullen eveneens alle overige actiepunten per thema worden meegenomen. In periodieke evaluaties met de betrokken partners wordt de voortgang beoordeeld en gekeken hoe de uitvoering verder kan worden ondersteund.
8