Toelichting taakmutaties, decentralisatie- en integratie-uitkeringen

Bijlage 1 Toelichting taakmutaties (Algemene Uitkering), decentralisatie-uitkeringen (DU’s) en integratie-uitkeringen (IU’s) Leeswijzer Deze bijlage bevat een nadere toelichting op taakmutaties in de Algemene uitkering en nieuwe of gewijzigde decentralisatie- en integratie-uitkeringen. De toelichting gaat over de inhoud van de mutaties (aanleiding, omvang) en over de voorgestelde verwerking van de taakmutaties in de Najaarsrapportage 2026 en/of de Programmabegroting 2027-2030. In de tabellen staan de financiële effecten voor Delft; in de toelichtingen worden ook landelijke bedragen benoemd. Taakmutaties Specificatie Algemene uitkering

x € 1.000

Taakmutaties 1. Compensatieregeling niet-beoogde kos ten jeugdzorg 2. ‘Weeffout’ Jeugdzorg 3. Ketens ys temen jeugd Taakmutaties: uitnam e 4. Wet handhaving s ociale zekerheid 5. Uitstel vervanging abonnements tarief Wm o 6. Huishoudelijke hulp uit de Wmo 7. Vangnetregeling huishoudelijke hulp uit de Wm o 8. Kinderopvang pleegouders 9. Basisregis tratie Personen (BRP): centralisering inschrijving vergunninghouders 10. Wet op de lijkbezorging Taakmutaties: uitbreiding takenpakket Totaal taakm utaties

2026 -306 -53 -3 -362 43 52 2 -21 76

2027 -53 -3 -56 12 1.166 54

2028 -53 -3 -56 12 -

2029 -53

2030 -54

-53 12 -7.087 2.116 -

-54 13 -7.164 2.139 -

20 1.252

12

-4.959

-5.012

-286

1.196

-44

-5.012

-5.066

1. Compensatieregeling niet-beoogde kosten jeugdzorg Op 16 juni 2025 is de specifieke uitkering (SPUK) “Niet beoogde jeugdzorgkosten vanwege verblijf” verlengd voor de zorgkosten over de jaren 2024 en 2025, met een aanpassing die op 24 november 2025 is gepubliceerd. Ten behoeve van deze regeling is in 2026 een bedrag van € 60 miljoen beschikbaar gesteld op de begroting van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), afkomstig uit de algemene uitkering van het gemeentefonds. In het derde kwartaal van 2026 zal de beoordeling van de aanvragen plaatsvinden. Na beoordeling van de aanvragen over de jaren 2024 en 2025 zal het eventuele restant terugvloeien naar de algemene uitkering van het gemeentefonds. De middelen worden onttrokken aan het cluster individuele voorzieningen Jeugd. Voorstel voor verwerking: budget verlagen (incidenteel). 2. ‘Weeffout’ Jeugdzorg Bij de decentralisatie van de jeugdzorg is de verantwoordelijkheid voor de jeugdzorg overgegaan van de provincies naar de gemeenten. In het bestuursakkoord 2011-20155 is vastgelegd dat € 90 miljoen van het provinciefonds werd overgeheveld naar het gemeentefonds. De uitname was gebaseerd op het aantal jongeren op dat moment. Bij de berekening van de bedragen is geen rekening gehouden met het feit dat de steden Amsterdam, Rotterdam en Den Haag zelf al verantwoordelijk waren voor de jeugdzorg.

Hierdoor is er destijds € 10 miljoen structureel teveel overgeheveld van het provinciefonds naar het gemeentefonds. In de septembercirculaire 2025 is aangekondigd dat deze ‘weeffout’ bij de eerstvolgende budgettaire gelegenheid meerjarig zal worden hersteld. In de decembercirculaire 2025 is € 10 miljoen voor 2025 overgeheveld naar het provinciefonds. In deze meicirculaire wordt, zoals aangekondigd in de septembercirculaire 2025, de structurele doorwerking vanaf 2026 verwerkt. Voorstel voor verwerking: budget verlagen (structureel). 3. Ketensystemen jeugd In het Coördinerend beraad Jeugd, Justitie en Veiligheid van 2 november 2017 hebben alle betrokken ketenpartners ingestemd met een verdeelsleutel voor de kosten van het operationeel, tactisch en strategisch beheer van de ketensystemen (het betreft de systemen Middenvelder, Collectieve Opdracht Routeer Voorziening (CORV) en Intelligente Formulieren Module (IFM)/Landelijk

1

Instrumentarium Jeugdstrafrechtketen (LIJ)). De structurele bijdrage van gemeenten aan de ketensystemen van € 950.000 is verhoogd met € 258.000 in verband met prijsbijstelling. Als gevolg van de (herijkte) verdeelsleutel gaan gemeenten in de jaren 2026 tot en met 2028 jaarlijks € 652.000 meer bijdragen voor het gebruik van de ketensystemen. Voor 2026 tot en met 2028 komt de totale bijdrage daarmee op € 1,9 miljoen per jaar (was € 1,7 miljoen voor de jaren 2024 en 2025). Voor de volgende 3-jaarsperiode vanaf 2029 zal te zijner tijd opnieuw worden bezien of de verdeelsleutel moet worden herijkt. Voorstel voor verwerking: budget verlagen (incidenteel). 4. Wet handhaving sociale zekerheid Het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid treedt per 1 januari 2027 in werking. De uitvoeringsconsequenties voor gemeenten zijn inzichtelijk gemaakt met twee artikel 2- onderzoeken. Het ene onderzoek richtte zich op nieuwe of gewijzigde taken in het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid en onderliggende besluiten. Het andere onderzoek richtte zich specifiek op wijzigingen voor het (tussentijdse) maatregelenbesluit. Mede op basis van de uitkomsten van deze onderzoeken ontvangen gemeenten een bijdrage in de uitvoeringskosten van het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid.

Het betreft een incidentele bijdrage voor 2026 van € 6,6 miljoen en een structurele jaarlijkse bijdrage van € 1,8 miljoen vanaf 2027. Het wetsvoorstel is nog niet behandeld in de Tweede Kamer, dus nog weinig zicht op wat er nodig is voor de (voorbereiding van) de implementatie van dit wetsvoorstel. In 2026 is het bedrag niet benodigd. Vanaf 2027 is dit wel het geval. Voorstel voor verwerking: budget ophogen vanaf 2027 (structureel). 5. Uitstel vervanging abonnementstarief Wmo In de Voorjaarsnota 2023 is besloten dat het abonnementstarief in de Wmo 2015 wordt afgeschaft en dat in de plaats daarvan de inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage in de Wmo opnieuw wordt ingevoerd. De invoering van de inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage Wmo 2015 was ingeboekt per 1 januari 2027. Echter, blijkt nu dat deze niet eerder dan per 1 januari 2028 kan worden ingevoerd. Daarom wordt vanaf de begroting van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport € 266 miljoen (oorspronkelijke € 225 miljoen plus accres) voor het jaar 2027 middelen overgeheveld naar het gemeentefonds. De baten van de geraamde eigen bijdrage moeten nog een jaar worden verlaagd met deze dekking vanuit het GF. Voorstel voor verwerking: budget baten verlagen (2027). 6. Huishoudelijke hulp uit de Wmo Dit betreft maatregel 44 uit het Coalitieakkoord van het kabinet Jetten.

Mensen die dat kunnen, gaan zelf betalen voor hun huishoudelijke hulp. Huishoudelijke hulp als maatwerkvoorziening binnen de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo) wordt daarom geschrapt met ingang van 1 januari 2029. Als gevolg hiervan hebben gemeenten jaarlijks minder uitgaven, daarom wordt een uitname uit het gemeentefonds gedaan van jaarlijks € 1,4 miljard vanaf 2029. Wat nu precies wordt beoogd en/of dit realistisch is, is nog onduidelijk. Daarom wordt een stelpost geraamd totdat er meer duidelijkheid vanuit het rijk is. Voorstel voor verwerking: stelpost ramen voor lagere lasten (structureel). 7. Vangnetregeling Huishoudelijke hulp uit de Wmo Voor de mensen die niet zelf hulp kunnen regelen, blijft de gemeente daarin voorzien. Daartoe wordt vanaf 2029 jaarlijks € 430 miljoen aan het gemeentefonds toegevoegd. De bijbehorende middelen worden toegevoegd aan het cluster Individuele voorzieningen Wmo. Wat nu precies wordt beoogd en/of dit realistisch is, is nog onduidelijk. Daarom wordt een stelpost geraamd totdat er meer duidelijkheid vanuit het rijk is. Voorstel voor verwerking: stelpost ramen voor hogere lasten (structureel). 8. Kinderopvang pleegouders Bij Voorjaarsnota 2025 is door de Rijksoverheid extra geld beschikbaar gesteld als bijdrage voor de kosten die pleegouders maken voor kinderopvang en buitenschoolse opvang van hun pleegkinderen.

Deze bijdrage is bedoeld voor alle pleegouders die gebruik maken van (vormen van formele) kinderopvang en buitenschoolse opvang (bso), ook in het vrijwillig kader. Pleegouders betalen nu een

2

eigen bijdrage in de kosten van kinderopvang en buitenschoolse opvang; dit zijn kosten die overblijven na het ontvangen van de eventuele kinderopvangtoeslag. Bij decembercirculaire 2025 is voor 2025 eenmalig € 10,7 miljoen toegevoegd aan de algemene uitkering van het gemeentefonds. Besloten is voor 2026 en 2027 deze middelen ook toe te voegen aan de algemene uitkering van het gemeentefonds. Gemeenten en pleegzorgaanbieders spreken met elkaar af hoe pleegouders aanspraak kunnen maken op deze bijdrage. Het SBJH heeft tariefafspraken gemaakt met zorgaanbieders en wacht op de gelden in deze circulaire. Voorstel is om de middelen te herfaseren naar 2027 en 2028. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (2027 en 2028). 9. Basisregistratie Personen (BRP): centralisering inschrijving vergunninghouders Enkele gemeenten ontvangen een bijdrage in verband met het inrichten en in stand houden van een zogeheten BRP-straat. Vanwege een wijziging van het aantal inschrijvingen en kosten ten opzichte van de startsituatie wordt er in 2026 een bedrag van € 265.000 ten laste van de decentralisatieuitkering toegevoegd aan de algemene uitkering. Voorstel voor verwerking: budget verlagen (incidenteel). 10. Wet op de lijkbezorging De inwerkingtreding van het wetsvoorstel van de modernisering van de Wet op de lijkbezorging (Wlb) was voorzien op 1 januari 2026.

Ten behoeve van de financiering van de beoogde wettelijke uitbreiding van de taken van de gemeentelijke lijkschouwer is destijds vanaf 2026 jaarlijks € 3,2 miljoen naar de algemene uitkering overgeheveld. De modernisering van de Wet op de lijkbezorging (Wlb) is vertraagd. De beoogde invoering van het wetvoorstel Wet bestemming lichaam van overledenen (Wblo) is nu voorzien op 1 januari 2028 en het bijbehorende implementatietraject is verschoven van 2026 naar 2027. Hierdoor schuiven de in 2026 gereserveerde middelen voor implementatie door naar 2027. Het gaat om een bedrag van € 3,2 miljoen. Voorstel voor verwerking: budget faseren (incidenteel). Decentralisatie- en integratie-uitkeringen x € 1.000

Decentralisatie- en Integratieuitkeringen 1. Nieuw: Erfgoed en Overheid 2. Nieuw: IBO Problematis che schulden 3. Nieuw: Re-integratiedienstverlening gericht op jongeren 4. Nieuw: Ondersteuning lokale politieke partijen 5. Maatschappelijke opvang en OGGz (DU) 6. Vrouwenopvang (DU) 7. Voorschoolse voorziening peuters (DU) 8. Jeugdhulp kinderen in een AZC (DU) 9. Wet betaalbare huur (DU) 10. Nationaal Actieplan Dakloosheid (DU) 11. Overheidsbrede Dienstverlening (DU) 12. Armoedebes trijding kinderen (DU) 13. Aanpak overlast asielzoekers 14. Faciliteitenbes luit opvangcentra 15. Alleenverdieners problematiek 16. Aanvullende onders teuning lokale energiehulp 17. Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) 18. Gemeentelijke antidis criminatievoorzieningen Totaal Decentralis atie-uitkeringen 19. Bescherm d Wonen (IU) 20. Participatie (IU) Totaal Integratie-uitkeringen Sociaal domein Totaal DU's en IU's

2026 20 149 57 33 24 4 1 -11 9 8 10 50 28 228 160 770 808 604 1.412 2.182

2027 57 24 4 1 -11 9 8 10 -18 7.080 15 7.179 808 643 1.451 8.630

2028 57 24 4 1 -11 9 8 10 -18 84 808 616 1.424 1.508

2029 57 24 4 1 -11 4 8 10 -18 79 808 671 1.479 1.558

2030 71 24 4 1 -11 8 10 -18 89 808 676 1.484 1.573

1. Nieuw: Erfgoed en Overheid (DU) Gemeenten en provincies vervullen een belangrijke functie in de bescherming en het beheer van archeologisch erfgoed, gebouwde monumenten en cultuurlandschappen. De capaciteit en deskundigheid op het gebied van erfgoed in de fysieke leefomgeving bij provincies en gemeenten staat onder druk. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), het Interprovinciaal Overleg (IPO) en de VNG zijn daarom het Programma Erfgoed en Overheid gestart; een

3

stimuleringsaanpak gericht op duurzame versterking van de uitvoering van wettelijke taken op het gebied van erfgoed in de fysieke leefomgeving. In 2026 wordt voor het eerst cofinanciering toegekend aan projecten die duidelijk bijdragen aan de doelen van het programma. In deze eerste aanvraagronde heeft dit ertoe geleid dat er, naast 75 gemeentelijke projecten, financiering wordt toegekend aan 12 provinciale projecten. Het gaat om een totaalbedrag van € 1,8 miljoen voor gemeenten. De afdeling Erfgoed beheert een Cultuurhistorische Waardenkaart. Dit is de inhoudelijke onderbouwing van de planregels zoals opgenomen in het omgevingsplan. Als gemeente zijn we verplicht dit openbaar te maken. Dit betreft een kaartfunctie waarin niet is voorzien in de nieuwe website van Erfgoed Delft, en waarvoor binnen de begroting geen ruimte is. Het budget wordt ingezet om deze kaartfunctionaliteit te realiseren binnen de nieuwe website van Erfgoed. Hiervoor zal een externe partij worden ingeschakeld. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (incidenteel). 2. Nieuw: IBO Problematische schulden (DU) Het kabinet heeft een pakket aan maatregelen ingevoerd om problematische schulden fundamenteel aan te pakken.

In 2026 wordt beoogd bestuurlijke afspraken te tekenen tussen alle branches van vastelastenpartners, Divosa, Nederlandse Vereniging voor Veiligheidskunde (NVVK) en de VNG en het ministerie van SZW. Deze afspraken volgen op de positieve wetsevaluatie van vroegsignalering in 2025 en hebben tot doel om de vroegsignalering van schuldenproblematiek een impuls te geven. Partijen voeren tot en met 2029 verbetermaatregelen door met als doel om het bereik van de doelgroep te verdubbelen en de ongewenste uitval van de deelnemende doelgroep te halveren. Vanuit het ministerie van SZW wordt voor 2026 een bijdrage van € 21,3 miljoen beschikbaar gesteld. Vroegsignalering is een wettelijke taak die wordt uitgevoerd door de financiele hulpverlening.Het college heeft in de nota schuldhulpverlening de ambitie geformuleerd om meer mensen met beginnende geldzorgen/betaalachterstanden eerder te bereiken. Een van de maatregelen om dit te bereiken ziet toe op de optimaliseren en intensivering van vroegsignalering. Aanvullende middelen zijn noodzakelijk voor deze intensivering. Bij het vaststellen van deze ambitie en maatregel rekende het college op de (aangekondigde) extra middelen vanuit het Rijk. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (incidenteel). 3.

Nieuw: Re-integratiedienstverlening gericht op jongeren (DU) Er wordt structureel extra budget beschikbaar gesteld gericht op de arbeidsinschakeling van jongeren tot 27 jaar. In totaal gaat het om € 12,5 miljoen in 2026 oplopend tot € 44,3 miljoen structureel vanaf 2033. De middelen zijn een aanvulling op het bestaande re-integratiebudget. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (structureel). 4. Nieuw: Ondersteuning lokale politieke partijen (DU) Op de huidige begroting van het ministerie van BZK is € 8,2 miljoen in 2026 beschikbaar voor de subsidiëring van decentrale politieke partijen. Dit is onderdeel van het wetsvoorstel Wet op de politieke partijen (Wpp). Omdat deze wet nog niet in werking is getreden, ontbreekt momenteel de vereiste wettelijke grondslag om deze middelen uit te keren. De TK-leden Clemminck – Tijs van der Brink hebben een amendement op de Ontwerpbegroting 2026 ingediend aangaande ondersteuning lokale politieke partijen. Dit amendement betreft een incidentele overboeking van de begroting van BZK naar het gemeentefonds van € 5,5 miljoen in 2026. Met verstrekking van deze middelen aan gemeenten worden gemeenten in de gelegenheid gesteld om politieke partijen die een zetel hebben in de gemeenteraad te ondersteunen. De verdeling van deze middelen is gebaseerd op het totaal aantal zetels in de gemeenteraad maal het bedrag per zetel.

Het bedrag per zetel is afhankelijk van het inwoneraantal van de gemeente. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (incidenteel). 5. Maatschappelijke opvang en Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (DU) De verdeling van de middelen maatschappelijke opvang geactualiseerd als gevolg van het gebruik van actuelere basisgegevens voor de maatstafaantallen. Voor MO zijn we centrumgemeente voor de DWO regio, voor deze middelen zijn regionale afspraken gemaakt t.b.v. de inzet ervan. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (structureel). 6. Vrouwenopvang (DU)

4

De verdeling van de decentralisatie-uitkering Vrouwenopvang is vanaf uitkeringsjaar 2026 aangepast door actualisatie van de maatstaven woonruimten, regionale centrumfunctie en omgevingsadressendichtheid. Conform de regio-afspraken, het budget moet beschikbaar blijven. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (structureel). 7. Voorschoolse voorzieningen peuters (DU) De decentralisatie-uitkering voorschoolse voorzieningen peuters heeft als doel dat alle peuters, zonder recht op kinderopvangtoeslag of voorschoolse educatie, naar een voorschoolse voorziening kunnen gaan. De decentralisatie-uitkering voorschoolse voorzieningen is voor 2026 geactualiseerd met de voluminastanden van uitkeringsjaar 2025 (in de gemeentelijke indeling van 2026). Voorstel voor verwerking: vanwege geringe omvang geen aanpassing budget benodigd (structureel). 8. Jeugdhulp kinderen in een AZC (DU) Vanaf 2019 zijn gemeenten volledig verantwoordelijk voor de organisatie en financiering van jeugdhulp, inclusief de jeugd-ggz, aan kinderen in een asielzoekerscentrum (AZC). Hiervoor is structureel € 5,1 miljoen beschikbaar. In deze circulaire is de definitieve verdeling voor 2025 opgenomen en de voorlopige verdeling voor 2026 en verder. Hierdoor ontstaat nu een klein nadeel voor Delft. Voorstel voor verwerking: budget verlagen (structureel). 9.

Wet betaalbare huur (DU) De Wet maximering huurprijsverhogingen geliberaliseerde huurovereenkomsten, stelt een maximum aan de jaarlijkse huurverhogingen voor geliberaliseerde huurovereenkomsten. Gemeenten hebben sinds 1 juli 2024 handhavende bevoegdheden ten aanzien van verhuurders die zich niet aan deze maximering houden. De Wet maximering huurprijsverhoging geliberaliseerde huurovereenkomsten loopt tot 1 mei 2029. In 2024 en 2025 zijn middelen uitgekeerd voor de implementatie van de wet en de daaruit volgende toezicht- en handhavingskosten, specifiek voor de jaren 2024 en 2025. In deze circulaire wordt een bijdrage verwerkt van in totaal € 3,4 miljoen voor de jaren 2026 tot en met 2029. Het gaat om een bedrag van € 1 miljoen in 2026, een bedrag van € 960.000 in 2027, een bedrag van € 1 miljoen in 2028 en een bedrag van € 416.000 in 2029. De verdeling van dit budget vindt plaats op basis van de verdeelsleutel van de Wet betaalbare huur. De middelen zijn nodig voor implementatie en uitvoering van de bij deze wet behorende taken. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (structureel). 10. Nationaal actieplan dakloosheid (DU) De verdeling van de decentralisatie-uitkering Nationaal actieplan dakloosheid is geactualiseerd. Voor Maatschappelijke Opvang (MO) zijn we centrumgemeente voor de DWO regio, voor deze middelen zijn regionale afspraken gemaakt t.b.v. de inzet ervan.

Voorstel voor verwerking: budget ophogen (structureel). 11. Overheidsbrede Dienstverlening (DU) De SPUK Informatiepunten Digitale Overheid (IDO) is vanaf 2026 omgezet naar de decentralisatieuitkering Overheidsbrede Dienstverlening. Via deze decentralisatie-uitkering worden gemeenten gefaciliteerd om laagdrempelige en empathische ondersteuning te bieden bij regelzaken met de (digitale) overheid en om hun regierol in het lokale netwerk in te vullen. Op 3 juli 2025 is de gewijzigde motie van het TK-lid Kathmann over structureel extra middelen voor gemeenten voor de uitvoering van de Informatiepunten Digitale Overheid aangenomen. Het kabinet heeft naar aanleiding van deze motie destijds toegezegd om de eerder doorgevoerde 10% budgetkorting te compenseren. Daartoe wordt vanaf 2026 structureel jaarlijks € 1,7 miljoen toegevoegd aan de decentralisatie-uitkering Overheidsbrede Dienstverlening. De middelen worden ingezet t.b.v. continuering voor het Informatiepunt Digitale Overheid. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (structureel). 12. Armoedebestrijding kinderen (DU) Jaarlijks vindt in de meicirculaire actualisatie plaats van de verdeling van de decentralisatie-uitkering armoedebestrijding kinderen voor het jaar t+1 en verder. De middelen worden verdeeld op basis van CBS-gegevens over kinderen met een kans op armoede.

5

Voorstel voor verwerking: budget verlagen vanaf 2027 (structureel). 13. Aanpak overlast asielzoekers (DU) Overlast en crimineel gedrag van asielzoekers heeft grote impact op de betrokkenen, de omgeving en het draagvlak voor opvang. Aanvullend op de nationale aanpak is lokaal maatwerk cruciaal omdat overlast binnen de gemeentegrenzen wordt ervaren. Om deze lokale aanpak binnen de gemeenten te ondersteunen wordt € 12,9 miljoen beschikbaar gesteld in 2026. Gemeenten konden hiervoor een aanvraag doen. Bij de verdeling van het budget is rekening gehouden met het aantal opvangplekken in de gemeente. Daarnaast ontvangen gemeenten met een Alleenstaande Minderjarige Vreemdeling (AMV)-locatie of een treinstation waar overlast wordt veroorzaakt een aanvullende bijdrage. Het betreft een DU van het ministerie van J&V voor preventieve maatregelen om de overlast van asielzoekers tegen te gaan op en rond de COA opvanglocaties aan de Adri Boslaan en het Manderspark. In overleg met het COA gaan we deze middelen dus inzetten voor preventieve maatregelen zoals extra verlichting, een basketbalveldje en een fietsenplan. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (incidenteel). 14. Faciliteitenbesluit opvangcentra (DU) Vanaf 1 juli 2025 is de juridische grondslag voor deze uitkering gelegen in de Financiëleverhoudingswet.

Gemeenten die een opvangcentrum voor asielzoekers faciliteren ontvangen nu middelen voor de werkzaamheden in en voor de opvangcentra, maar ook voor noodopvang, onderwijshuisvestingskosten, voorlichtingskosten en aanvullende bekostiging in het kader van het faciliteren van asielopvang waar niet vanuit een andere regeling aan tegemoet wordt gekomen. Hiervoor is in 2026 een bedrag van € 11,7 miljoen beschikbaar. Dit is de vergoeding die de gemeente ontvangt voor het mogelijk maken van de (nood)opvanglocaties voor asielzoekers van het COA. Dat zijn er in Delft 2 - het Manderspark 10 en het Campanile hotel. De bedragen zijn gebaseerd op een vergoeding van € 18,15 per persoon per maand. Vanaf juli 2025 worden deze vergoedingen niet langer door het COA (faciliteitenbesluit) aan gemeenten uitgekeerd, maar door het Rijk via een DU. Het bedrag van € 28.000 betreft de vergoeding voor de eerste helft van dit jaar voor beide opvanglocaties samen. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (incidenteel). 15. Alleenverdienersproblematiek (DU) Gemeenten kunnen huishoudens die getroffen zijn door de alleenverdienersproblematiek individuele bijzondere bijstand bieden. Deze decentralisatie-uitkering maakt dit mogelijk. Er is in totaal € 33,5 miljoen beschikbaar. Voor de alleenverdienersproblematiek in 2026 is een bijdrage van € 27,5 miljoen beschikbaar.

Verder is er een nabetaling van € 6 miljoen voor 2024. Op basis van de Wet tijdelijke regeling alleenverdienersproblematiek verstrekken gemeenten in de periode 2025-2027 een vaste tegemoetkoming aan alleenverdienershuishoudens die door een ongunstige samenloop van regelingen te weinig toeslagen ontvangen en hierdoor een inkomen onder het bestaansminimum hebben. Gemeenten ontvangen voor de uitvoering van deze regeling middelen op basis van de hoogte van de tegemoetkoming voor dat jaar (inclusief verschuldigde eindheffing), het verwachte aantal rechthebbende huishoudens in de gemeente en uitvoeringskosten. Het aantal verwachte rechthebbende huishoudens per gemeente is mede gebaseerd op een analyse door de Belastingdienst. Gemeenten ontvangen, indien nodig, twee jaar later een aanvullend budget als op basis van definitieve inkomensgegevens het aantal rechthebbende huishoudens hoger blijkt dan nu verwacht. Gemeenten kunnen huishoudens die in 2023 of 2024 getroffen zijn door de alleenverdienersproblematiek individuele bijzondere bijstand bieden. Deze decentralisatie-uitkering maakt dit mogelijk. Sinds 1-1-2025 is de alleenverdienersproblematiek in de PW vastgelegd. Inwoners die onder de problematiek vallen krijgen jaarlijks een vaste tegemoetkoming. De hoogte van dit bedrag wordt jaarlijks vastgesteld.

De Belastingdienst heeft een lijst aangeleverd met inwoners die sowieso onder de problematiek vallen. Het ontvangen budget is bedoeld voor de uitvoering van deze regeling over 2026 (en nog gedeeltelijk voor eerdere jaren). Voorstel voor verwerking: budget ophogen voor € 80.000 (incidenteel). 16. Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp (DU) Het beoogde doel van deze decentralisatie-uitkering is om gemeenten de mogelijkheid te bieden om de bestaande lokale aanpak van energiearmoede te intensiveren.

6

Om gemeenten te helpen, hebben het ministerie van SZW, de Stichting Tijdelijk Noodfonds Energie (TNE) en de VNG samengewerkt aan een portaal dat op een zorgvuldige en veilige wijze contactgegevens van aanvragers bij het TNE, die hiervoor toestemming hebben gegeven, beschikbaar stelt aan gemeenten. In combinatie met de ontvangen data maakt dit het mogelijk huishoudens met een hoge energierekening en een laag inkomen gericht te benaderen, passende ondersteuning te bieden en daarbij gebruik te maken van het bestaande lokale hulpaanbod. In 2026 is hiervoor € 19,7 miljoen beschikbaar gesteld. Voor de verdeling van de middelen is het percentage energiearmoede per gemeente (zoals ook aangehouden bij de SPUK Energiearmoede) gehanteerd. Dit is een vervolg op DU uit de Decembercirculaire 2025 voor het ondersteunen van (extra) huishoudens die bij hun aanvraag voor het landelijke energie noodfonds 2025 hebben aangegeven dat ze extra hulp wilden ontvangen en nu (mogelijk) nog niet in beeld zijn bij de gemeente. De termijn waarin de data van het energiefonds beschikbaar is gesteld is verlengd tot september dit jaar. Er wordt aangestuurd op verdere verlenging, zodat er meer tijd is om in te zetten op een maximaal bereik en maximale ondersteuning. Inmiddels zijn alle huishoudens benaderd met een basisaanbod aan hulp.

Huishoudens die we hiermee nog niet hebben bereikt, benaderen we opnieuw op diverse manieren om tot een maximaal bereik te komen. De huishoudens die het het hardst nodig hebben, krijgen daarnaast een aanvullend aanbod dat nog nader gedefinieerd wordt. Budget is benodigd om de aanpak ook na 2026 voort te zetten. Voorstel voor verwerking: budget ophogen in 2027 en 2028 (incidenteel). 17. Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) (DU) Voor 2027 is € 671 miljoen beschikbaar gesteld aan gemeenten om uitvoering te kunnen geven aan hun taken op het gebied van klimaat- en energiebeleid. Hiervan wordt € 583 miljoen verdeeld door middel van een verdeelsleutel die op verzoek van de VNG is opgesteld door Andersson Elffers Felix (AEF). Deze verdeelsleutel is gebaseerd op de verschillende taken die gemeenten hebben en bijbehorende indicatoren zoals het aantal inwoners van een gemeente. Dezelfde verdeelsleutel is ook voor 2026 toegepast. Op voorstel van de VNG, in samenwerking met de RVO, wordt € 85,9 miljoen van het totaalbudget toegekend voor plannen die gemeenten hebben op gebied van het aardgasvrij maken van wijken, het aanleggen van windparken of zonneweiden of een zero-emissie-zone. Een onderdeel van de algemene uitvoeringsmiddelen voor klimaat- en energiebeleid zijn middelen voor de Nationale Agenda Laadinfrastructuur (NAL).

Delft staat voor de grote opgave om 15.000 woningen aardgasvrij te maken, een belangrijk instrument hiervoor is het nieuw aan te leggen warmtenet. Voor de extra middelen CDOKE wordt daarom voorgesteld een storting te doen in de reserve Energie in de wijken ten behoeve van de bekostiging van het warmtenet en (eventuele) aanverwante kosten. Voorstel voor verwerking: storting in bestemmingsreserve Energie in de wijken (incidenteel). 18. Gemeentelijke anti discriminatie voorzieningen (DU) Gemeenten en hun antidiscriminatievoorzieningen (ADV’s) werken samen als het gaat om de preventie van discriminatie op lokaal niveau. Voor de kerntaken van de ADV’s krijgen gemeenten sinds 2009 structureel geld via de algemene uitkering van het gemeentefonds. Gemeenten krijgen in 2027 (net als in 2024, 2025 en 2026) middelen om méér aan preventie te kunnen doen. Hiervoor is in 2027 in totaal € 2,5 miljoen beschikbaar. De middelen worden verdeeld op basis van een vast bedrag per inwoner van € 0,14. Met dit budget financieren we onze jaarlijkse anti-discriminatie campagne en de activiteiten die daarbij horen. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (incidenteel). 19. Beschermd wonen (IU) De omvang van de integratie-uitkering Beschermd wonen wijzigt als gevolg van de toekenning van de loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 66,5 miljoen vanaf 2026).

Dit bedrag is over de centrumgemeenten verdeeld naar rato van de huidige verdeling van deze uitkering. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (structureel). 20. Participatie (IU)

7

De omvang van de integratie-uitkering Participatie wijzigt als gevolg van de toekenning van de loonen prijsbijstelling 2026 (€ 84,1 miljoen in 2026, aflopend naar € 68,1 miljoen in 2031). Daarnaast stijgt de rijksbijdrage beschut werk voor Delft als gevolg van een nieuwe verdeelsleutel. Voorstel voor verwerking: budget ophogen (structureel).

8