Preventie met gezag programmacanvas def

Preventie met Gezag programmacanvas 2023 - 2026

Programmacanvas Waarbinnen ?

Waartoe ?

Randvoorwaarden

Context

Aanleiding

Ambitie

Mogelijke ongewenste effecten

We focussen ons op duurzame verandering en doen dat samen met de stad. Gaandeweg evalueren, leren en professionaliseren we.

Preventie met Gezag is onderdeel van het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid in Delft-West

De criminaliteit in Delft-West is op vier hoofdthema’s nadrukkelijker aanwezig dan in de rest van Delft.

We stimuleren de ontwikkeling van jongeren, zodat zij op een positieve bijdrage kunnen leveren aan op hun leefomgeving. Waar nodig stellen we grenzen.

Preventie met Gezag is een aanpak op een specifieke doelgroep in een specifiek gebied. Dat heeft heel veel voordelen, maar kan ook ongewenste effecten hebben.

Wat niet ?

Voor wie?

Kinderen, jongeren en jongvolwassenen in de leeftijd van 8 t/m 27 jaar die wonen in Voorhof, Buitenhof en Tanthof-West

Kansen Inhoudelijke kansen voor duurzame verandering en voorbeelden die Delft-breed toegepast kunnen worden. Daarnaast biedt Preventie met Gezag kansen voor de gemeente om met de stad samen te werken.

Hoe ? Doelen

Strategie

Netwerk

Afbakening

We willen dat minder kinderen, jongeren en jongvolwassenen in contact komen met crimineel gedrag en/of afglijden in ongewenst gedrag.

Een langjarige aanpak met een permanente beweging van tijdelijke experimenten en doorgaande lokale vernieuwing.

Wij werken samen met partners en bewoners omdat dit het gemeenschappelijk vermogen versterkt om de vraagstukken rond jeugdcriminaliteit te hanteren.

Preventie met Gezag wordt uitgevoerd binnen de context van de reguliere uitvoeringspraktijk en binnen de context van Wij West. Daartoe moet het programma zich verhouden. Met een focus op een relatief vaste set interventies en een afgebakend gebied.

Inspanningen

Resultaten

Impact

Gerichte interventies die bijdragen aan het verminderen van criminaliteit onder kinderen, jongeren en jongvolwassenen.

De resultaten zijn op programmaniveau uitgewerkt en worden ook op interventieniveau uitgewerkt. Die gaan we zorgvuldig monitoren.

We meten de maatschappelijke impact op basis van lokale en landelijke indicatoren.

Wat ? Bedreigingen Continuïteit in financiering en beperkte capaciteit (mankracht).

Waarmee ?

Wie ?

Middelen

Organisatie

3 miljoen euro voor een periode van 3 jaar.

Preventie met Gezag wordt uitgevoerd onder regie van de gemeente en gedragen in samenwerking met de kernpartners Openbaar Ministerie en de politie.

Waartoe?

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waartoe?

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet?

|3

Context Preventie met Gezag is onderdeel van het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid (NPLV) in Delft-West (Wij West). Die context is ontzettend belangrijk. Het zijn tenslotte niet per definitie de jongeren die kwetsbaar zijn, maar de omstandigheden waarin zij opgroeien. Het is van groot belang dat de sociale basis1 voor opgroeiende kinderen en jongeren op orde is. Met het programma Wij West kunnen we daar, ondersteund door rijksmiddelen, extra stappen in zetten. Preventie met Gezag biedt een aanpak gericht op het voorkomen, signaleren en aanpakken van criminaliteit onder jongeren en draagt daarmee bij aan de veiligheid in Delft-West. De andere middelen die vrijkomen in het kader van het NPLV worden benut voor een aanpak gericht op sociale verbinding, armoede en schulden, wonen (woningbouw en verduurzaming van woningen), gezondheid, onderwijs en de arbeidsmarkt. Alles bij elkaar vormt dit een stevige aanvulling op de inzet die al wordt gepleegd door de gemeente en netwerkpartners in de welvaart van de inwoners van Delft-West. De grote uitdaging waar we voor staan is om tot een samenhangende aanpak te komen die daadwerkelijk verschil maakt. 1

www.movisie.nl/artikel/wat-sociale-basis-precies

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waartoe? Context

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet?

|4

Aanleiding ‘Delft heeft de afgelopen jaren in Den Haag dringend verzocht om

steeds groter en dat merken we ook in Delft. Op veel leefgebieden hebben

mee te mogen doen met het Nationaal Programma Leefbaarheid en

bewoners van Wij West minder kansen (gehad) en zijn er meer problemen

Veiligheid (NPLV). We zijn heel blij dat dit is gelukt. We hebben dit

dan elders in de stad. De wijken, buurten en gebouwen zijn verouderd.

met name ook gedaan voor een groep Delftse jongeren die dreigt

De openbare ruimte ziet er op veel plaatsen rommelig en/of onveilig uit.

op het verkeerde pad te komen. Delft-West (Voorhof, Buitenhof,

Bewoners van deze wijken hebben vaker problemen op het gebied van geld,

Tanthof-West) is nu dus één van de 20 gebieden die is aangesloten

veiligheid, gezondheid en wonen dan bewoners uit andere delen van de

bij het NPLV.’ (citaat uit een interview met burgemeester Marja van

stad. Ze hebben bijvoorbeeld vaker schulden of werk met een laag salaris. Dit

Bijsterveldt)

kan leiden tot dagelijkse stress en andere gezondheidsklachten. Op school presteert de jeugd gemiddeld minder goed en ze komt vaker in aanraking met

Het gebiedsplan Wij West 2023-2043 beschrijft Delft-West als een

criminaliteit. Bewoners zijn door een opeenstapeling van problemen minder in

‘bloeiend en bruisend stadsdeel waarin veel verschillende mensen wonen,

staat om kansen te krijgen en te pakken.’

bewoners met verschillende leeftijden, kansen bij opgroeien, nationaliteiten, inkomensniveaus en werk en dagbesteding. (...) Veel van deze bewoners zijn

Problemen zoals hierboven beschreven vormen risicofactoren voor

trots om hier te wonen en zetten zich in voor hun buurten. Ze organiseren

criminaliteit. Jongeren kunnen kwetsbaarder zijn om dader of slachtoffer te

activiteiten, ondersteunen hun buren en bezoeken buurthuizen en

worden van grensoverschrijdend gedrag. Uit cijfers van het CBS over 2023

ontmoetingsplekken. In deze wijken zijn er echter ook veel uitdagingen en

blijkt bijvoorbeeld dat het aantal verdachte jongeren (8 tot en met 27 jaar) per

problemen. De verschillen tussen groepen mensen in het hele land worden

10.000 inwoners 130 was, waar dat gemeente breed 91 was. De percentages

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waartoe? Aanleiding

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet?

|5

first offenders en meerplegers zijn in het focusgebied ongeveer gelijk aan de percentages in de rest van Delft, maar het aantal veelplegers (jongeren die meer dan 5 keer geregistreerd staan als verdachte van een delict in 2023) is met 20% beduidend hoger dan de 16% gemeente breed. Het betreft met name jongeren in de leeftijdscategorie van 23 tot en met 27 jaar oud.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waartoe? Aanleiding

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet?

|6

Uit analyse blijkt dat een aantal specifieke veiligheidsproblemen aan de orde zijn in Delft-West. Hierop is de keuze voor interventies in het programma Preventie met Gezag gebaseerd. in 2021 is een Delfts netwerk in beeld gebracht (Van Wijk et al., 2021). Dit • Drugscriminaliteit: netwerk bleek uit 232 personen te bestaan met een gemiddelde leeftijd van 22,9 jaar oud. 44%

Van alle Delftse jongeren tot 27 jaar die worden verdacht van het bedreigen van een ander komt 59,3% uit Delft-West. Voor daadwerkelijke mishandelingen ligt dat zelfs nog hoger met

van deze personen woont in Delft. Binnen dit netwerk bestaan negen kleinere netwerken en het

64,4%. Als we kijken naar het totaal aantal jonge verdachten van openlijke geweldpleging dan

grootste daarvan bestaat uit een groep van dertien minderjarige jongeren. Het op twee na grootste

huisvesten Voorhof en Buitenhof met 57,1% wederom het merendeel. Straatroof is ook een vorm

netwerk bestaat uit zo’n 20 tot 25 mannen tussen de 20 en 26 jaar oud. Zij wonen allemaal in Delft

van geweldpleging die relatief veel in onze gemeente voorkomt. Voor Delft als geheel geldt dat

en zijn duidelijk actief in en rondom de wijk Voorhof. Politiecijfers bevestigen dat drugscriminaliteit

het gemiddeld aantal straatroven significant hoger ligt dan het Nederlandse met respectievelijk

voornamelijk in Delft-West voorkomt. In Voorhof wordt twee keer zo vaak bezit van harddrugs

26 en 14 straatroven per 100.000,- inwoners. Binnen Delft springt Voorhof er vervolgens uit

aangetroffen dan het Nederlands gemiddelde. Bovendien is 41,4% van alle verdachten van

met 52 straatroven per hetzelfde aantal inwoners. Tevens woont het grootste aandeel van de

drugshandel uit Delft woonachtig in Delft-West. Daarvan is weer 52% woonachtig in Buitenhof.

28-minners die van een overval in Delft worden verdacht in Voorhof en Buitenhof. In Delft komt

jeugdgroepen: in Delft-West vormen problematische jeugdgroepen al • Rivaliserende langere tijd een probleem. Enkele jaren geleden was er een problematisch jeugdnetwerk van

ook met regelmaat extreem geweld voor. De afgelopen jaren zijn er meerdere keren explosieven aangetroffen. In juli 2023 vond nog een explosie plaats in een flat in Buitenhof.

die zich inmiddels richt op alle overlastgevende en criminele jongeren in Delft. Sinds 2021 is

en gedigitaliseerde criminaliteit: in 2021 werden er 5 cyberdelicten geregistreerd • Cyberin Delft. In 2022 waren dat er 49. Deze stijging past in het landelijke en regionale beeld. Met de

er een groepsaanpak op een jeugdgroep in Delft, die rivaliseert met andere groepen buiten

stijging van het aantal cyberdelicten en andere vormen van gedigitaliseerde criminaliteit neemt

Delft. Groepsleden zijn de afgelopen jaren meerdere malen in verband gebracht met ernstige

ook het aantal slachtoffers toe. Het aantal jongeren dat slachtoffer wordt van cyberdelicten of

geweldsdelicten. Een deel van deze jongeren woont in Delft-West.

gedigitaliseerde criminaliteit stijgt exponentieel snel. Naast het slachtofferschap zijn ook jongeren

34 jongeren in Buitenhof en Voorhof actief. Naar aanleiding daarvan is in 2017 de PAD opgezet,

en geweld: conform de landelijke tendens zien we in Delft een toename van het • Wapens wapenbezit onder jongeren. De politiecijfers geven een indicatie van de problemen in Delft-West. Zo is in Delft het wapenbezit hoger dan het landelijk gemiddelde en is dat in Voorhof zelfs ruim

oververtegenwoordigd binnen het daderschap. In 2018 was bij 33% van de cybercrimezaken de verdachte 21 jaar of jonger, in 202 was dit al 47%. De meeste vormen van gedigitaliseerde criminaliteit zijn opgenomen in de cijfers onder horizontale fraude. In 2012 werden er in Delft 31 delicten geregistreerd. In 2022 waren dit er 511.

twee keer zo hoog. 62,5 % van alle Delftse verdachten van wapenhandel jongeren dan 28 jaar woont in Delft-West.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waartoe? Aanleiding

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet?

|7

Ambitie We stimuleren een positieve ontwikkeling van jongeren, zodat zij op

in sociale of antisociale richting. We willen jongeren helpen om zichzelf en

een positieve manier van invloed kunnen zijn op hun leefomgeving.

elkaar te vinden.

Waar dat nodig is stellen we grenzen.

Ondersteuning te bieden: je staat er niet alleen voor. Als niet alleen ouders, maar ook anderen uit de directe omgeving van jongeren betrokken

Tijdens de jaarwisseling 2023-2024 waren er ongeregeldheden in Voorhof en

zijn bij hun welzijn dan wordt het makkelijker om een breed pedagogisch

Buitenhof. Onlangs werd een jongen van 12 jaar oud in Delft aangehouden

netwerk te vormen rondom deze jongeren. Gedeelde waarden, duidelijke

met een machete. En de jeugdoverlast aan de Papsouwselaan blijft elk jaar

grenzen en hoge verwachtingen en een warme, betrokken omgang

terugkeren. Dit soort incidenten roepen van alles op en onderstrepen het

met elkaar zouden de brede sociale omgeving van de jeugd moeten

belang van Preventie met Gezag. Aan de ene kant bieden we jongeren een

kenmerken (Kesselring, 2010).

positief ontwikkelperspectief dat uitgaat van hun mogelijkheden en kracht.

Grensoverschrijdend gedrag aan te pakken: we stellen sneller, passend

Aan de andere kant stellen we grenzen waar dat nodig is. Dat doen we door:

en zichtbaar grenzen en combineren dat met het bieden van een positief

Een inclusieve omgeving te bieden: je bent oké, je hoort erbij. Jongeren zijn

perspectief voor jongeren. De grenzen stellen we niet enkel door het

op zoek naar hun identiteit en willen ergens bij horen, hebben behoefte

toepassen van een gepaste strafrechtelijke afdoening wanneer de grenzen

aan erkenning en gezien worden. In een superdiverse samenleving zoals

overschreden worden, maar in afstemming met interventies welke inspelen

wij die kennen rekenen steeds meer mensen zich tot een bepaalde

op de achterliggende problematiek dan wel kunnen voorkomen dat hij of

minderheid. Ook deze jongeren proberen zich hun toekomst te verbeelden.

zij opnieuw de fout in gaat (bestuursrechtelijke interventies).

De mate waarin hen daartoe de ruimte wordt geboden stuurt hun gedrag

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waartoe? Ambitie

Daar staan we voor binnen Preventie met Gezag.

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet?

|8

‘JIJ BENT PRACHTIG, JE BENT KRACHTIG, JE BENT MACHTIG!’ Glenn Weisz | Directeur - Bestuurder CanIDream Delft

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waartoe? Ambitie

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet?

|9

Voor wie? Wij richten ons op kinderen, jongeren en jongvolwassenen in de leeftijd van 8 tot en met 27 jaar die wonen in Delft-West. Vanaf 2024 gaan we die groep verder in beeld brengen. Door onze inzet in de leefwereld van deze jongeren zullen we steeds scherper in beeld krijgen waar de interventies

Met een lange adem werken aan een positief toekomstperspectief. Een jongere was geregeld in beeld bij de politie vanwege het gebruik van lachgas. De PAD-coach zocht frequent contact met de jongere, zodat hij de coach

zich op moeten richten om de veiligheid op de vier hoofdthema’s duurzaam

wist te vinden toen hij er klaar voor was om zijn problemen aan te pakken.

te verbeteren.

Samen met de PAD-coach heeft hij zich aangemeld voor een leerwerktraject. Ook hebben ze samen zijn schulden in kaart gebracht en contact gezocht met schuldeisers.

Er op tijd bij zijn Een minderjarige jongere zonder strafblad heeft in één jaar meerdere registraties vanwege overlast op een overlastlocatie in Delft. Hij groeit op bij zijn moeder, die liefdevol is maar weinig begrenzing biedt. De jongere gaat naar school, waar hij een aantal keer betrokken is geweest

Het gezin werd bovendien onderdeel van de coaching, omdat zijn situatie ook op hen impact had. Door het vinden van positieve dagbesteding kon de jongere afstand doen van zijn oude netwerk. In de coachingsgesprekken heeft de PAD-coach de jongere een spiegel voorgehouden, waardoor hij zelfstandig van zijn lachgasgebruik is afgestapt. Hij is daardoor ook niet meer negatief in beeld geweest bij de politie. De PAD-coach blijft hem nu motiveren om op het goede pad te blijven.

bij incidenten. Hij vindt vaak dat het aan de ander ligt. Leerlingen kijken tegen hem op. Via de hulpverlening is enkele jaren geleden een coach ingezet, waar de jongere een goede klik mee heeft. De politie, de coach en de hulpverlenende instantie gaan met elkaar in gesprek om te bepalen wat ervoor nodig is om de overlast op straat te stoppen. Daarnaast heeft het jongerenwerk tijdens de inloop extra oog voor hem.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waartoe? Voor wie?

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 10

Hoe?

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Hoe?

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet?

| 11

Doelen We willen dat minder kinderen, jongeren en jongvolwassenen in

Subdoelen:

contact komen met crimineel gedrag en/of afglijden in ongewenst

Meer kansen voor kinderen, jongeren en jongvolwassenen.

gedrag.

Weerbaardere kinderen, jongeren en jongvolwassenen. Weerbaardere opvoeders.

Preventie met Gezag is onderdeel van het Nationaal Programma Leefbaarheid en

Betere drempels opwerpen voor criminaliteit en/of overlastgevend gedrag.

Veiligheid in Delft-West. Het programma Samen maken wij West (Wij West) heeft als hoofddoel dat iedereen veilig en gezond kan wonen en dat alle bewoners mee

Signaleren: jongeren die in de criminaliteit dreigen af te glijden worden

kunnen doen in de samenleving en hun talenten kunnen benutten.

eerder gezien en geholpen.

Subdoelen: Waar Wij West zich richt op alle bewoners in Delft-West, richt Preventie

Meer inzicht in risicofactoren voor overlastgevend en/of crimineel gedrag

met Gezag zich op een deel van die groep. We willen dat minder kinderen,

Meer zicht op de (online) leefwereld.

jongeren en jongvolwassenen in contact komen met crimineel gedrag en/of

Meer inzicht in beschermende factoren voor overlastgevend/en of

afglijden in ongewenst gedrag. Dat is het hoofddoel.

crimineel gedrag. Eerder zien en voorkomen afglijden in (georganiseerde) criminaliteit

Dit doen we via drie programmalijnen: Voorkomen: kinderen, jongeren en jongvolwassenen en hun opvoeders zijn

Aanpakken: criminaliteit wordt opgevolgd door een effectieve repressie,

weerbaar tegen criminaliteit en hebben voldoende ander perspectief.

gecombineerd met meer perspectief voor de jongeren.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Hoe? Doelen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 12

Subdoelen: Meer inzicht in risicofactoren voor overlastgevend en/of crimineel gedrag Meer zicht op de (online) leefwereld. Meer inzicht in beschermende factoren voor overlastgevend/en of crimineel gedrag. Eerder zien en voorkomen afglijden in (georganiseerde) criminaliteit

Klik hier voor een overzicht van de doelen en bijbehorende interventies in een doelen en inspanningen netwerk.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Hoe? Doelen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 13

Strategie Preventie met Gezag is gericht op het creëren van beweging op een

in eerste instantie is beschikt voor een periode van drie jaar, draagt bij aan

maatschappelijk vraagstuk, namelijk criminaliteit onder kinderen,

het maken van stapjes in die beweging. De afgebakende subsidieperiode

jongeren en jongvolwassenen. Het gaat om een langjarige aanpak en

maakt dat we zullen starten met een redelijk vaste set aan interventies,

daarmee om een proces van doorgaande lokale vernieuwing.

waarna we de balans opmaken en zullen bepalen welke wijziging/opschaling wenselijk en mogelijk is. En dat doen we in volgende subsidierondes weer.

Dit sluit aan bij de ‘pragmatist-benadering’ die gericht is op een doorlopende

Zo’n subsidieperiode brengt naast het doorgaande perspectief uit de eerste

zoektocht om de problemen te onderzoeken, samen tot oplossingen te

alinea een ander perspectief op tijdelijkheid, namelijk een in tijd afgebakende

komen die recht doen aan verschuivende situaties en daarmee ook steeds

experimenteerruimte. Deze perspectieven bestaan binnen Preventie met

nieuwe problemen en oplossingen. Vanuit dit doorgaande perspectief gaat

Gezag naast elkaar. In lijn met de strategie hanteren we binnen Preventie met

het om een permanente beweging van tijdelijke ‘experimenten’. Die zijn niet

Gezag een aantal uitgangspunten, lees meer daarover bij Randvoorwaarden.

‘klaar’ als een oplossing is gevonden, maar gaan over in een volgende praktijk zodra de maatschappelijke beweging daarom vraagt. We zijn flexibel in de uitvoering van de interventies en stellen deze bij aan de hand van de trends en ontwikkelingen in de leefwereld van jongeren. Tegelijkertijd willen we de lessen uit de aanpak oogsten. Daarvoor is nodig dat we weten wat werkt en waardóór iets werkt. De verkregen subsidie, die Klik hier om naar de Randvoorwaarden te gaan.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Hoe? Strategie

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 14

Netwerk Samenwerken met partners en bewoners in Delft-West is één van de

door een multidisciplinair programmateam, die bestaat uit de trekkers van alle

uitgangspunten binnen het programma Preventie met Gezag, vanuit

interventies. Deze betrokkenen binnen het programma zetten hun schouders

de gedachte dat dit het gemeenschappelijk vermogen versterkt om de

onder een initiatief en zorgen dat het van de grond komt, geven het voorbeeld

vraagstukken die betrekking hebben op criminaliteit onder jongeren

en dragen het uit. Zij zijn ook de stuwende kracht achter het netwerk. Het

aan te kunnen.

programmateam brengt weer een eigen formeel en informeel lokaal netwerk mee. We brengen hen, de partners en bewoners, met elkaar en met het

Die samenwerking is belangrijk, omdat we met elkaar onderdeel zijn van

bredere netwerk van Wij West in verbinding via de (bestaande) bewonerscafés

en invloed kunnen uitoefenen op de sociale omgeving van kinderen,

en nieuwsbrieven van Wij West. Daarnaast organiseren we gerichte

jongeren en jongvolwassenen. Om uit te leggen hoe de sociale omgeving

netwerkbijeenkomsten voor alle betrokkenen binnen Preventie met Gezag.

van kinderen invloed heeft op hun ontwikkeling wordt vaak het model van Bronfenbrenner gebruikt. Preventie met gezag wordt uitgevoerd door de kernpartners gemeente, OM en politie in samenwerking met de partijen (lokaal, regionaal) die nodig zijn voor het stellen van grenzen en het bieden van perspectief. Het programma wordt vormgegeven met gemeente als regievoerder in de gezamenlijkheid van gemeente, OM en politie. De uitvoering van de interventies wordt aangejaagd

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Hoe? Netwerk

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 15

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Hoe? Netwerk

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 16

Wat?

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat?

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 17

Inspanningen Door het inzetten van gerichte interventies willen we een beweging in

coach aan de jongere. De PAD-coach biedt outreachende en laagdrempelige

gang zetten die bijdraagt aan het verminderen van criminaliteit onder

ondersteuning bij de problemen die een jongere ervaart in het dagelijks

kinderen, jongeren en jongvolwassenen. Gaandeweg krijgen we de

leven. Het doel is het voorkomen van recidive. Om te voorkomen dat jongeren

noden, met informatie uit de interventies, steeds scherper en stellen

doorgroeien in criminaliteit is het nodig om tijdig te signaleren dat jongeren

we de aanpak waar nodig bij.

afglijden en daarin te investeren. Dit geeft aanleiding voor verbreding en versterking van de PAD. De hypothese is dat dit leidt tot minder jonge aanwas

De interventies waar we mee starten zijn de volgende:

in de criminaliteit en minder recidive onder de PAD-doelgroep. Voor de harde kern jongeren zetten we Straatkracht in, een nieuwe intensieve variant van

Verbreden en versterken Persoonlijke Aanpak Delft (PAD):

jeugdreclassering. Meer informatie is te vinden via: www.delft.nl/persoonlijke-

de Persoonlijke Aanpak Delft heeft als doel om het (afglijden naar)

aanpak-delft

overlastgevend en/of crimineel gedrag van Delftse jongeren te stoppen en hiermee de leefbaarheid en veiligheid te verbeteren. Binnen PAD werken

Veiligheid in en om de school: scholen in het basis- en voortgezet

onder andere politie, (jeugd)reclassering, Delft Support en de Zorg - en

onderwijs ervaren dat maatschappelijke problemen in toenemende mate

Veiligheidskamer Delft samen in het kernteam PAD. Het kernteam komt

de school in komen. Incidenten die in de wijk starten verplaatsen zich naar

in actie na een aanmelding van één van de samenwerkingspartners. Als

school en andersom. Sociale veiligheid is van groot belang om tot onderwijs te

de jongere wordt opgenomen in de aanpak bespreekt het kernteam de

kunnen komen. Het voortgezet onderwijs, de politie en de gemeente hebben

situatie van de jongere, stelt een plan van aanpak op en koppelt een PAD-

sinds twee jaar een signalenoverleg, dat het partnerschap op het thema

Klik hier om naar www.delft.nl/persoonlijke-aanpak-delft te gaan

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Inspanningen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 18

veiligheid heeft verbeterd. Er is daarnaast een flink aanbod van met name

en gevolgen zijn voor henzelf en hun omgeving. Ook leren ze bij wie

voorlichtingen, die scholen kunnen inzetten, maar een samenhangend plan

ze terechtkunnen wanneer ze signalen zien of zich zorgen maken. De

dat de behoefte van het onderwijs als vertrekpunt neemt ontbreekt nog. De

voorlichting ‘De kosten van snel geld verdienen’ is erop gericht om via

focus van dit actieplan ligt bij het creëren, handhaven of herstellen van een

interactieve stellingen, een video en praktische opdrachten jongeren

veilige pedagogische setting op school en in de klas. En bij het vergroten van

in het middelbaar onderwijs te leren over de risico’s en gevaren van

het partnerschap op het thema veiligheid in en om de school.

ondermijnende criminaliteit en handvatten te bieden om zich hier weerbaar tegen op te stellen.

Dealbreakers: Medio 2021 heeft burerau Beke het onderzoek ‘Jongeren en georganiseerde

#Alertprogramma: dit programma zet in op het voorkomen dat jongeren

drugscriminaliteit regio Haaglanden’ opgeleverd. De inzichten die

de eerste stappen zetten richting criminaliteit. Dat doet het programma

voortvloeien uit het onderzoek vormen de basis voor Dealbreakers. Er wordt

door jongeren en het netwerk om hen heen door middel van concrete

regionaal een breed aantal interventies aangeboden, waarbij de gemeente

en actuele voorbeelden te leren hoe het eraan toegaat in de criminele

Delft de volgende interventies inzet:

wereld, hoe je criminaliteit herkent en hoe je moet handelen als je hiervoor benaderd wordt. Ouderalert is een les speciaal voor ouders.

Halt-voorlichtingen in het basis- en voortgezet onderwijs: de voorlichting

Aan de hand van concrete voorbeelden krijgen ze tips over hoe ze

‘Snelle euro’s’ leert leerlingen in de basisschoolleeftijd (groep 7/8)

criminaliteit kunnen herkennen. En hoe ze hun kind kunnen helpen als

leren hoe georganiseerde criminaliteit eruit kan zien en wat gevaren

criminaliteit een rol speelt in zijn/haar leven of bij vrienden.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Inspanningen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 19

Escaperoom ‘Foute centen’: In deze escaperoom worden jongeren in de

Maatschappelijke Diensttijd (MDT): BASI is een meerjarig Maatschappelijk

leeftijd van 12 tot en met 18 jaar geconfronteerd met klussen waarmee ze

Diensttijd (MDT) traject van CANIDREAM, waarin groepen jongeren uit

snel geld kunnen verdienen en zien ze de criminele wereld die hierachter

Delft tussen de 14 en 27 jaar een traject doorlopen en investeren in

schuilgaat. Doel van het spel is dat zij situaties herkennen waarin zij

hun persoonlijke ontwikkeling, netwerkverbreding én maatschappelijke

geronseld worden door drugscriminelen en zij hierin ‘nee’ kunnen zeggen.

dienstbaarheid (iets terugdoen voor de maatschappij).

Preventieve halt-interventie: bewezen werkzame elementen uit het

Versterken jongerenwerk: Vanuit de bestaande vindplekken bij

reguliere aanbod van Halt worden ingezet om jongeren in de leeftijd van

The Mall, De Border en Buitengewoon wordt het activiteitenaanbod

10 tot 23 jaar de kans te bieden om te leren van hun fouten en recht te

uitgebreid door te zorgen voor meer openstelling. Daarnaast gaan de vier

zetten wat zij verkeerd hebben gedaan. Het is een buitenstrafrechtelijke

jongerenwerkorganisaties meer met elkaar en met de keten samenwerken. In

maatregel die gericht is op vroegtijdig en op vrijwilligers basis te

dat kader is het kernteam Wij-West jeugd van start gegaan. De hypothese is

interveniëren. Ouders zijn actief bij dit proces betrokken.

dat met de inzet van extra jongerenwerk er meer mogelijkheden voor jongeren zijn om elkaar te ontmoeten, jongeren actief worden benaderd in de wijk en op

Meer informatie is te vinden via dealbreakers.nl en www.halt.nl

school, er extra aandacht wordt besteed aan behoeftegerichte activiteiten, er

Naast de samenwerking met scholen willen we ook de samenwerking met

(meer) contact wordt gelegd met opvoeders, er een mogelijkheid ontstaat voor

het verenigingsleven nadrukkelijk aangaan. Deze samenwerking gaan we in

de jongerenwerkorganisaties om naar elkaar door te verwijzen, er korte lijnen

2024 concreet maken.

zijn met de keten en er wordt ingezet op talentontwikkeling.

Klik hier om naar www.dealbreakers.nl te gaan

Klik hier om naar www.halt.nl te gaan.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Inspanningen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 20

Alleen jij bepaalt wie je bent: Alleen jij bepaalt wie je bent is een bewezen

gevaren die zij online lopen. De gemeente brengt dit, samen met de politie,

effectieve interventie, waarbij verschillende werkzame elementen zijn

scholen, het jongerenwerk en bibliotheken onder de aandacht bij kinderen.

vastgesteld: positieve rolmodellen staan centraal; gedragscontract aanwezig;

Meer informatie: joinhackshield.nl

er worden duidelijke afspraken gemaakt rondom gedrag; vrijetijdsbesteding in groepsverband staat centraal; individuele begeleiding van de doelgroep naast

Re_B00TCMP is een eenmalig event dat het doel heeft om jongeren

het werken in groepsverband; lage intensiteit van de interventie (gemiddeld

tussen 12 en 25 jaar (met IT-talent) die de neiging hebben om online de

6 - 8 uur per week). Meer informatie is te vinden via alleenjijbepaalt.nl

grens op te zoeken te informeren over de risico’s en te verwijzen naar de kansen van de online wereld. Tijdens het event spelen de jongeren

Cyber en gedigitaliseerde criminaliteit:

o.a. uitdagende challenges. Ouders ontvangen voorlichting en gaan

Uit een analyse naar de veiligheid in Delft-West blijkt dat cyber- en

met elkaar in gesprek over cybercrime. Het event wordt georganiseerd

gedigitaliseerde criminaliteit een probleem is in dit gebied. We bieden drie

door de gemeente samen met de politie, het Openbaar Ministerie en

interventies aan die gericht zijn op het weerbaarder maken van kinderen en

cybersecuritybedrijven. Meer informatie: re-b00tcamp.nl

jongeren en het bieden van perspectief aan jongeren die een cyberdelict hebben begaan.

Hack_Right is een interventie voor jongeren tussen de 12 en 23 jaar oud die voor een eerste cyberdelict worden vervolgd. Binnen Hack_Right werken de

HackShield is een gratis online game die kinderen in de leeftijd van 8 tot

politie, het Openbaar Ministerie, Halt, de Raad voor de Kinderbescherming

en met 12 jaar oud via gamification en storytelling bewust maakt van de

en de (jeugd)Reclassering samen met bedrijven vanuit de cybersecurity- en

Klik hier om naar re-b00tcamp.nl te gaan

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Inspanningen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 21

ICT-sector om deze jongeren passende begeleiding te bieden om herhaling

de operationeel specialist toe op de processen die bijdragen aan de preventie

van daderschap te voorkomen. Meer informatie is te vinden via de Hack_

en die toezien op het stellen van duidelijke grenzen vanuit gezag en het

Right interventie | Recidive voorkomen, talent winnen op pagina 52.

opwerpen van strafrechtelijke en bestuursrechtelijke barrières.

Daarnaast vinden we het belangrijk om meer zicht te krijgen op de online

Gezagsinterventies: het Openbaar Ministerie werkt aan een

leefwereld van jongeren. Dat doen we bijvoorbeeld door het jongerenwerk

informatiebeeld om zicht te krijgen op de doelgroep van Preventie met

scholing aan te bieden op dit gebied.

Gezag, sleutelfiguren, negatieve rolmodellen en strafbare feiten. Vanuit dat beeld worden strategische keuzes gemaakt over de inzet en focus van

Inzet extra operationeel specialist: Vanuit de politie is een operationeel

opsporing en vervolging. Als er sprake is van vervolging, dan wordt dat waar

specialist Preventie met Gezag aangesteld. Dit is feitelijk een middel om

mogelijk sneller en meer betekenisvol gedaan.

de inzet van de politie binnen Delft-West te verstevigen, te optimaliseren en toe te spitsen op Preventie met Gezag. De operationeel specialist

Nazorg ex-gedetineerden: een goede re-integratie van jongeren die in

geeft inhoudelijk leiding en sturing aan de collega’s in de volle breedte

detentie zitten is belangrijk om herhaald daderschap te voorkomen. Enkele

van het gebiedsgebonden politiewerk, van beleid tot uitvoering, en van

jaren geleden hebben DJI (het gevangeniswezen), reclasseringsorganisaties

incidentafhandeling en wijkzorg tot opsporing. Vanuit de gezamenlijke

en de VNG (Vereniging Nederlandse Gemeenten) om die reden in een

ambitie in het voorkomen, signaleren en aanpakken van jongeren die (verder)

bestuursakkoord afgesproken om nauw te gaan samenwerken aan die re-

dreigen af te glijden in de criminaliteit of hiermee in aanraking komen, ziet

integratie. We gaan in 2024 een pilot doen met de jongerenacademie van

Klik hier om naar de Hack_Right interventie | Recidive voorkomen, talent winnen te gaan.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Inspanningen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 22

Delft Support, waarbij alle gedetineerde jongeren bezocht en – waar nodig –

Onwijze Moeders in Delft-West in een behoefte voorziet. Dit is een project

begeleid worden tijdens en na detentie. We willen met de bevindingen uit de

dat erop gericht is om de moeders in Delft-West bewust te maken van de

pilot bepalen hoe we de nazorg aan ex-gedetineerden in de toekomst kunnen

negatieve gevolgen van straatcultuur en om hen kennis te laten maken met

vormgeven.

het professionele netwerk dat in Delft-West actief is. Tenslotte verkennen we de mogelijkheden van een jongerenpanel, om de stem van jongeren binnen

Uitbreiden inzet jeugdboa’s: de inzet van jeugdboa’s in Delft-West zal

Preventie met Gezag structureel onderdeel te maken van de aanpak.

worden versterkt, zodat zorgwekkend en overlastgevend gedrag door jongeren tijdig gesignaleerd en opgepakt wordt. De jeugdboa’s zullen een positieve

Aanpak Papsouwselaan: de Papsouwselaan is een locatie waar structureel

verbinding gaan leggen met de jongeren op scholen, thuis en op straat. Waar

sprake is van overlast door jongeren en jongvolwassenen. Deze situatie trekt

dat nodig is vindt repressieve inzet plaats.

een zware wissel op bewoners en ondernemers, maar ook op het repressieve optreden van de politie en het ambulante jongerenwerk. We zijn gestart met

Inzet van sleutelfiguren: we werken binnen Preventie met Gezag samen

een domeinoverstijgende aanpak met het doel om de jongeren een positief

met de stad en kunnen de hulp en positieve invloed van sleutelfiguren goed

perspectief te bieden, waardoor ervaren overlast afneemt.

gebruiken. We gaan op wijkniveau verkennen welke sleutelfiguren zich al verbinden of willen verbinden aan de jeugd/jongeren in hun wijk. Daarnaast

Inzet Zorg- en Veiligheidskamer Delft: De Zorg- en Veiligheidskamer

gaan we op zoek naar een sleutelfiguur die zich wil inzetten als trekker

komt in beeld bij de meest complexe casuïstiek, waaronder in de PAD (eerder

van dit netwerk. In 2024 onderzoeken we ook of het bestaande concept

beschreven). We versterken onze rol als kennisknooppunt, zodat de Zorg- en

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Inspanningen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 23

Veiligheidskamer het leren en professionaliseren van partijen werkzaam in Delft-West kan ondersteunen. In 2024 gaan we dit concreet maken. Inzet Zorg- en Veiligheidshuis Haaglanden: de persoonsgerichte aanpak in Delft wordt in principe vormgegeven in de Persoonsgerichte Aanpak Delft (PAD), een aanpak binnen de lokale Zorg- en Veiligheidskamer. We willen zo vroeg mogelijk bij de casuïstiek zijn en die zo dichtbij de mensen om wie het gaat met partijen oppakken. Het adagium is: lokaal, tenzij. Dat betekent dat de Zorg- en Veiligheidskamer casuïstiek, indien dat nodig is, kan opschalen naar het regionale Zorg- en Veiligheidshuis. Dat is bijvoorbeeld van belang wanneer bij een casus meerdere gemeenten een vorm van betrokkenheid hebben. Daarnaast zien we mogelijkheden om de rol van kennisknooppunt verder uit te breiden. Bewonersinitiatieven We werken samen met de stad en ondersteunen bewonersinitiatieven die passen binnen de doelstelling van Preventie met Gezag. In 2024 starten we een pilot met een bewoner die een jongereninloop gaat leiden.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Inspanningen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 24

Resultaten De resultaten op programmaniveau zijn uitgewerkt en dat gaan we ook doen op interventieniveau. We monitoren zorgvuldig of we de beoogde resultaten behalen. Op de volgende pagina volgt een overzicht van de resultaten die we willen behalen op programmaniveau en hoe de interventies daaraan bijdragen.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Resultaten

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 25

Preventie met Gezag

Wat willen we bereiken?

Minder kinderen, jongeren en jongvolwassenen komen in contact met crimineel gedrag en/of glijden af of groeien door in ongewenst gedrag.

Voorkomen

Signaleren

Aanpakken

Kinderen, jongeren, jongvolwassenen en hun opvoeders zijn weerbaar tegen criminaliteit en/of overlastgevend gedrag en hebben voldoende perspectief.

Kinderen, jongeren en jongvolwassenen die in criminaliteit dreigen af te glijden, worden eerder gezien en geholpen

Criminaliteit en overlastgevend gedrag wordt aangepakt, gecombineerd met meer perspectief voor de jongeren.

Meer kansen voor kinderen, jongeren en jongvolwassenen

Weerbaardere kinderen, jongeren en jongvolwassenen

Weerbaardere opvoeders

Betere drempels opwerpen voor criminaliteit en/of overlastgevend gedrag

Meer inzicht in risicofactoren voor overlastgevend en/ of crimineel gedrag

Meer zicht op de (online) leefwereld

Meer inzicht in beschermende factoren voor overlastgevend/en of crimineel gedrag

Eerder zien en voorkomen afglijden in (georganiseerde) criminaliteit

Effectieve aanpak overlast voor jongeren die overlastgevend gedrag tonen.

Effectievere repressie voor jongeren die strafbare feiten plegen.

Programmalijnen

Meer perspectief voor jongeren die strafbare feiten plegen en/of overlastgevend gedrag tonen.

Subdoelen

Inspanningen

Versterken jongerenwerk

Verbreden en versterken PAD

Nazorg ex-gedetineerde

Maatschappelijke Diensttijd

Versterken jongerenwerk

Inzet Zorg- en Veiligheidskamer Delft

Dealbreakers

Maatschappelijke Diensttijd

Cyber en gedigitaliseerde criminaliteit

Alleen jij bepaalt wie je bent

Dealbreakers

Gezagsinterventies

Veiligheid in en om de school

Alleen jij bepaalt wie je bent

Domeinoverstijgende aanpak Papsouwselaan

Inzet van sleutelfiguren

Veiligheid in en om de school

Inzet extra operationeel specialist

Cyber en gedigitaliseerde criminaliteit

Inzet van sleutelfiguren

Uitbreiding inzet jeugdboa’s

Gezagsinterventie

Cyber en gedigitaliseerde criminaliteit

Inzet Zorg- en Veiligheidskamer Delft

Domeinoverstijgende aanpak Papsouwselaan

Gezagsinterventie

Inzet extra operationeel specialist

Domeinoverstijgende aanpak Papsouwselaan

Uitbreiding inzet jeugdboa’s

Inzet extra operationeel specialist

Inzet Zorg- en Veiligheidskamer Delft

Uitbreiding inzet jeugdboa’s

Bewonersinitiatieven

Inzet Zorg- en Veiligheidskamer Delft Bewonersinitiatieven

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Resultaten

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 26

Monitoring en evaluatie

gedrag. De methode Waardebepaling geeft een werkwijze waarbij gestructureerd

De monitoring en evaluatie geeft op het niveau van het programma een

vanuit verschillende perspectieven naar de meerwaarde van een interventie wordt

periodieke voortgang op basis van lokale en landelijke kernindicatoren.

gekeken. De Delftse methode is gebaseerd op de methoden Effectenkaart en

Op outputniveau gaat die jaarlijks in Q1 naar het ministerie. Een volledig

Waardewaaier van Kenniscentrum Vilans.

voortgangsverslag wordt jaarlijks in Q3 opgeleverd. En een Ex Ante-analyse waarmee op basis van de oplossingsrichtingen en vernieuwingen aannames

We combineren kwantitatieve inzichten met kwalitatieve informatie en

en verwachte effecten in kaart worden gebracht. Samen met het Verwey-Jonker

praktijkervaringen van partners, waar we extra aandacht hebben voor de

instituut werken we de verwachte effecten uit in een reflectiekader voor de

jongere zelf. Daarmee staat de monitoring en evaluatie volledig in dienst van

jaarlijkse evaluatie.

de interventie. De monitoring en evaluatie op interventieniveau is flexibel in te richten op basis van de behoeften van de betreffende interventie maar bevat

Op het niveau van de interventies wordt op basis van de meetplannen een

ook vaste onderdelen. Zie in het figuur hierna het format dat gebruikt wordt

periodieke voortgang gegeven. Voor alle interventies binnen Preventie met

om de meetplannen op te stellen.

Gezag wordt een evaluatie- en meetplan opgesteld. Het doel daarvan is drieledig: ontwikkeling van de interventie inzichtelijk krijgen, in welke mate we op weg zijn om de doelen te halen en verantwoording. Met de methode Waardebepaling wordt voor iedere interventie beoordeeld wat het effect en de meerwaarde is voor het voorkomen, signaleren en aanpakken van crimineel en/of overlastgevend

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Resultaten

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 27

Meetplan PmG interventies Input

Output

Outcome

Impact

Activiteit / Wat je doet

Resultaat / Wat er gebeurt

Effect / Wat er verandert

Welke betekenis

Onderzoek O&S + interventie Interventie in beeld • De vernieuwing tov “normaal” • Werkzame / essentiële onderdelen (wat is minimale variant) • Doelgroep • Verwachting bereik doelgroep • Verwachting (richting) effect Samenwerking • Onderdeel van keten? • Betrokken partij • Beleving / betekenis van de samenwerking • Afspraken en verwachtingen van de samenwerking • Output van de samenwerking

Administratie interventie

Onderzoek O&S

Input • Inzet van personen / middelen • Financiële investeringen • Uitgevoerde acties

Outcome • Resultaat voor jongere / ouder / professional • Kwaliteit van producten en diensten • Belemmerende en bevorderende factoren voor in / uitvoering van de interventie

Output • Bereik van doelgroep • Producten en diensten

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Resultaten

impact • Ervaring van jongere / ouder / professional met de interventie • Betekenis van jongere / ouder / professional met de interventie

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 28

Impact De maatschappelijke impact van Preventie met Gezag gaan we meten aan de hand van lokale en landelijke indicatoren. We gaan zowel kwantitatieve als kwalitatieve data verzamelen om te kijken waar we staan met de doelen van Preventie met Gezag die zijn gericht op het voorkomen, signaleren en aanpakken van criminaliteit onder kinderen, jongeren en jongvolwassenen. Samen met partners hebben we lokale kernindicatoren gekozen op basis van relevantie, specificiteit, meetbaarheid en beschikbaarheid. We beschouwen de voortgang van Preventie met Gezag vanuit verschillende perspectieven en het verhaal achter de cijfers staat altijd centraal (zie figuur). De som van de drie perspectieven geeft de maatschappelijke impact op de programmalijnen weer. De indicatoren geven de lokale focus weer. Uitgangspunt is dat we zoveel mogelijk kijken naar de structurele impact van het programma. De lokale indicatoren zullen worden aangevuld en waar nodig aangepast aan de landelijke indicatoren van Preventie met Gezag, zodra deze bekend zijn.

Klik hier voor een overzicht van die indicatoren.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat? Impact

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 29

Waarmee?

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waarmee?

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 30

Middelen Voor de periode juni 2023 tot juni 2026 is aan de gemeente Delft een budget toegekend van 3 miljoen euro. Het betreft circa 300.000 euro in 2024 en 2025 en de helft in 2026. De politie, het Openbaar Ministerie, de volwassenreclassering en de Raad voor de Kinderbescherming ontvangen daarnaast eigen middelen van het ministerie van Justitie & Veiligheid

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waarmee? Middelen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 31

Wie?

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wie?

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 32

Organisatie Bij het inrichten van de governance hebben we drie uitgangspunten

(met uitzondering van de interventies die door de politie en het OM worden

gehanteerd:

uitgevoerd) óók een ambtelijk aanspreekpunt, zodat de verbinding met de

De uitvoering staat centraal.

bestaande uitvoeringspraktijk geborgd is. De inspanningsleiders staan in

Interventies vinden in samenhang met elkaar plaats, waardoor ze

directe verbinding met een breder netwerk dat van belang is bij de uitvoering

elkaar versterken.

van de interventies.

Er is verbinding met Wij West en met de bestaande uitvoeringspraktijk.

Ambtelijk opdrachtgever Het adjunct-afdelingshoofd van de afdeling Veiligheid Advies is ambtelijk

Preventie met Gezag wordt uitgevoerd door de kernpartners gemeente,

opdrachtgever van Preventie met Gezag. Dit past bij het uitgangspunt in

OM en politie in samenwerking met de partijen (lokaal, regionaal) die nodig

Delft dat het lijnmanagement verantwoordelijk is voor inhoud, financiën en

zijn voor grenzen stellen en perspectief bieden. Het programma wordt

bedrijfsvoering. Indien nodig kan opgeschaald worden naar de ambtelijke

vormgegeven met gemeente als regievoerder in de gezamenlijkheid van

stuurgroep Delft-West. Daar kunnen ook vraagstukken worden behandeld die

Gemeente, OM en Politie. De uitvoering van Preventie met Gezag is belegd

afdeling overstijgend zijn en een integrale blik vragen.

bij een multidisciplinair programmateam, waar alle inspanningsleiders van de verschillende interventies en de programmamanager aan deelnemen.

Bestuurlijk opdrachtgever

Op deze wijze wordt partnerschap in de keten aangejaagd, die nodig is voor

De burgemeester is bestuurlijk opdrachtgever van Preventie met Gezag. In de

de samenwerking binnen en tussen interventies. Er is voor alle interventies

Driehoek-plus (burgemeester, politie, Openbaar Ministerie, enkele wethouders)

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wie? Organisatie

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 33

worden richtinggevende besluiten genomen over Preventie met Gezag. Dit doet recht aan de integraliteit van het programma. Dit gremium wordt tweemaal per jaar geïnformeerd over de voortgang. Dit wordt voorbereid door een klein team dat bestaat uit de bestuursadviseur van de politie, de beleidsadviseur van het OM, een vertegenwoordiger uit het onderzoeksteam, vertegenwoordigers uit de teams Veiligheid Advies en Samenleving Advies en de programmamanager. Verbinding met Wij West Preventie met Gezag wordt als interventie opgenomen in de uitvoeringsagenda van Wij West. In dat kader vindt er afstemming plaats met het programmateam van Wij West. De burgemeester is op bestuurlijk niveau de verbindende schakel naar de alliantieraad van Wij West, het besluitvormende gremium voor Wij West.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wie? Organisatie

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 34

Waarbinnen?

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waarbinnen?

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 35

Randvoorwaarden We focussen ons op duurzame verandering en doen dat samen met

netwerkpartners uit verschillende domeinen èn bewoners aan een

de stad. Gaandeweg evalueren, leren en professionaliseren we.

gezamenlijk doel, met erkenning van de verschillende rollen en belangen. Dit versterkt het gemeenschappelijk vermogen om het vraagstuk rondom

Voorop staat dat Preventie met Gezag een aanvulling is op de reguliere

jeugdcriminaliteit aan te kunnen. Dit vraagt van de gemeente om te

uitvoeringspraktijk en de interventies binnen Wij West. Het kan alleen goed

functioneren als een samenwerkende overheid die van buiten naar binnen

tot uitdrukking komen in die samenhang en in samenwerking met alle

werkt, verbindt en co-creëert.

betrokken partijen. In lijn met de beschreven strategie hanteren we voor onze aanpak een aantal uitgangspunten, die we beschouwen als het DNA

Lerende aanpak

van ons programma.

Preventie met Gezag wordt landelijk beschouwd als een lerende aanpak en dat is het ook in Delft. We kiezen interventies waarvan we denken dat

Samenwerking

deze werkzame elementen bevatten die bijdragen aan de doelstelling. Die

‘Een wijkenaanpak is nodig die niet alleen kansen biedt maar ook heldere

aannames gaan we toetsen en waar nodig sturen we bij. Op die manier

grenzen stelt en empowerment weet te verbinden met maatregelen

vindt professionalisering plaats. Soms gaat het om het versterken wat we al

die de vrijblijvendheid die vaak in huidige aanpakken schuilt reduceren.

kunnen, soms om het oprekken ervan en soms gaan we op zoek naar hele

Preventie met gezag dus, waarbij justitiële maatregelen verbonden worden

nieuwe inzichten. We zien Delft-West ook als een proeftuin waarin we lessen

met het bieden van kansen.’1 Dit impliceert een domein overstijgende

leren die verbreed kunnen worden.

samenwerking. Binnen Preventie met Gezag werken we samen met 1

Preventie met Gezag, een strategie voor weerbare wijken (2021).

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waarbinnen? Randvoorwaarden

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 36

Duurzame verandering Als er één ding is waar partners en bewoners behoefte aan zeggen te hebben is het duurzame verandering. De realiteit is dat we daarin deels afhankelijk zijn van de langjarige financiering door het ministerie van Justitie & Veiligheid, omdat we daarmee bepaalde inzet opplussen. Maar de veranderstrategie is er bewust op gebaseerd om interventies in te zetten die gericht zijn op het creëren van beweging, zodat het maatschappelijk vraagstuk direct door de experimentele praktijk geholpen is. Bijvoorbeeld door slimmer met elkaar samen te werken. Bij alles wat we doen houden we in het vizier dat Preventie met Gezag uiteindelijk moet bijdragen aan een duurzame verandering in Delft-West.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waarbinnen? Randvoorwaarden

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 37

Kansen Preventie met Gezag is een lerende aanpak waarbij we interventies en nieuwe/nauwere samenwerkingen inzetten om een beweging te realiseren op het voorkomen, signaleren en aanpakken van criminaliteit. Deze aanpak biedt mogelijkheden om duurzame verandering te realiseren in Delft-West en als voorbeeld te fungeren voor andere gebieden in Delft. Preventie met Gezag biedt óók kansen op het niveau van het functioneren van de gemeente als samenwerkende overheid. We doen ervaring op met ‘van buiten naar binnen’ werken, horizontaal sturen (samen met partners) op maatschappelijke doelen en oplossingen, verbinding en co-creatie.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waarbinnen? Kansen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 38

Bedreigingen Preventie met Gezag is een programma dat zich uitstrekt over een

om die te kunnen realiseren. Bovendien vloeit capaciteit soms tijdelijk weg door

langere tijd. Dat brengt ook risico’s met zich mee.

maatschappelijke ontwikkelingen. We contracteren zo goed mogelijk met onze partners, maar sluiten niet uit dat dit af en toe vertraging oplevert.

Continuïteit Op landelijk niveau zijn die gelegen in de formatie van een nieuw kabinet,

Samenhang

waarbij het onduidelijk is welke plek Preventie met Gezag daarbinnen krijgt

Preventie met Gezag is onderdeel van Wij West en daarin is de grootste

en of de langdurige financiering geborgd is. Waar nodig en mogelijk voeden

uitdaging om tot een samenhangende aanpak te komen. We investeren in

wij het ministerie van Justitie en Veiligheid hierin. Daarnaast werken we lokaal

korte lijnen, vanuit de overtuiging dat het de samenhang bevordert als men

aan het commitment van partners op de aanpak van criminaliteit onder jeugd

elkaar weet te vinden. Net als het netwerk van Preventie met Gezag zal ook

en jongeren. Een lokaal risico voor de continuïteit van het programma is de

dit netwerk moeten werken aan een gezamenlijke identiteit, ambities en het

onduidelijke financiële situatie van gemeenten vanaf 2026, dat ook wel het

netwerkleiderschap.

‘ravijnjaar’ wordt genoemd. Een gebrek aan continuïteit kan leiden tot het verlies van vertrouwen van inwoners in de gemeente. Capaciteit Daarnaast is capaciteit een grote uitdaging. We hebben weliswaar middelen voor de uitvoering van Preventie met Gezag, maar zijn afhankelijk van mankracht

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Waarbinnen? Bedreigingen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 39

Wat niet?

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat niet?

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 40

Mogelijke ongewenste effecten Preventie met Gezag is een aanpak op een specifieke doelgroep in een specifiek gebied. Dat heeft heel veel voordelen, maar kan ook ongewenste effecten hebben. We moeten voorkomen dat dit programma leidt tot stigmatisering van de jongeren om wie het gaat. Het doel van Preventie met Gezag is heel bewust positief geformuleerd, omdat we uiteindelijk een beter perspectief willen creëren voor de jongeren in Delft-West. Dat doen we door preventieve en repressieve maatregelen te combineren. Alertheid is ook nodig wanneer de aanpak succesvol blijkt te zijn. De ervaring leert dat op zo’n moment de reflex kan zijn om het investeren van middelen te stoppen. Dat is niet altijd verstandig, omdat juist langdurige aandacht voor een gebied helpend kan zijn. Het is van belang om te erkennen dat jeugdproblematiek ook buiten DelftWest speelt en te waken voor een waterbedeffect.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat niet? Mogelijke ongewenste effecten

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 41

Afbakening Preventie met Gezag wordt uitgevoegd binnen de context van de

De interventies

reguliere uitvoeringspraktijk en binnen de context van Wij West.

We starten met een relatief vaste set aan interventies, maar willen ook flexibel

Daartoe moet het programma zich verhouden. Met een focus op een

kunnen inzetten op nieuwe ontwikkelingen binnen het maatschappelijk

relatief vaste set interventies en een afgebakend gebied.

vraagstuk.

Preventie en Gezag en Wij West

Het gebied

Preventie met Gezag is onderdeel van het Nationaal Programma Leefbaarheid

Preventie met Gezag richt zich primair op de wijken Voorhof, Buitenhof

en Veiligheid in Delft-West (Wij West) en is daarmee onderdeel van een

en Tanthof-West en niet op andere wijken in Delft. Tegelijkertijd kunnen

samenhangende aanpak. Daarbinnen heeft Preventie met Gezag haar eigen

er redenen zijn om interventies breder in te zetten, bijvoorbeeld om een

focus en zoekt de verbinding met andere lopende initiatieven in Delft-West.

waterbedeffect te voorkomen of omdat jongeren uit Delft-West elders naar het voortgezet onderwijs gaan. Als dat het geval is ligt daar een expliciete

Preventie en Gezag en de reguliere uitvoeringspraktijk

afweging aan ten grondslag.

Veel thema’s, aanpakken en doelgroepen die binnen de scope van Preventie met Gezag vallen hebben een relatie met bestaand beleid binnen de gemeente Delft en bij partners. Preventie met Gezag is een aanvullend programma dat wordt uitgevoerd in nauwe afstemming met de reguliere uitvoeringspraktijk, die op zichzelf nadrukkelijk géén onderdeel is van het programma.

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Wat niet? Afbakening

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 42

Indicatoren

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Indicatoren

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 43

Preventie met Gezag Hoofddoel: Minder kinderen, jongeren en jongvolwassenen komen in contact met crimineel gedrag en/of glijden af of groeien door in ongewenst gedrag. Subdoel:

Subdoel:

Minder jongeren verdacht van een delict

Minder meldingen overlast

Nr

Kernindicator

Bron

Nr

Kernindicator

Bron

1

Het percentage kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,..) geregistreerd als verdachte van een misdrijf (incl. uitsplitsing naar instapdelict) (=indicator Delft West)

CBS

3

Het aantal meldingen ‘overlast jeugd’ (=indicator Delft West)

Politie/ Toezicht & Handhaving Gemeente Delft

Subdoel:

Subdoel:

Minder jongeren komen in contact met criminaliteit

Minder recidieven criminele jeugd

Nr

Kernindicator

Bron

Nr

Kernindicator

Bron

2

Het percentage kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,..) dat in contact is geweest met criminaliteit

Interviews / vragenlijsten

4

Het percentage kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,) dat recidiveert

Nader te bepalen

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Indicatoren Preventie met Gezag

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 44

Programmalijn 1: Voorkomen Hoofddoel: Kinderen, jongeren, jongvolwassenen en hun opvoeders zijn weerbaar tegen criminaliteit en/of overlastgevend gedrag en hebben voldoende perspectief. Subdoel:

Subdoel:

Meer kansen voor kinderen, jongeren en jongvolwassenen

Weerbare kinderen, jongeren en jongvolwassenen

Nr

Kernindicator

Bron

Nr

Kernindicator

Bron

4

Het percentage kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,.. ) dat voldoende alternatieven voor ongewenst gedrag ervaart

Interviews / vragenlijsten

6

Het percentage kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond, ..) dat normbewust is

Interviews / vragenlijsten

5

Het aantal beschikbare alternatieven voor ongewenst gedrag per thema aanbod (opleiding/werk en inkomen/wonen/welzijn/support)

Onderzoek JB Lorenz / Gemeente Delft

7

Het percentage kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond, ..) dat ervaart nee te kunnen zeggen tegen ongewenst gedrag

Interviews / vragenlijsten

8

Het percentage kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond, ..) dat bewust is van de consequenties van ongewenst gedrag

Interviews / vragenlijsten

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Indicatoren Programmalijn 1: Voorkomen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 45

Subdoel:

Subdoel:

Weerbare opvoeders

Betere drempels opwerpen voor criminaliteit en/of overlastgevend gedrag

Nr

Kernindicator

Bron

Nr

Kernindicator

Bron

8

Het percentage opvoeders per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,..) dat aangeeft normbewust te zijn voor ongewenst gedrag en bewust is van de gevolgen van ongewenst gedrag

Interviews / vragenlijsten

12

Het percentage kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,..) dat ervaart dat de drempel voor ongewenst gedrag (voldoende) hoog is

Interviews / vragenlijsten

9

Het percentage opvoeders per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,..) dat in gesprek gaat/optreedt bij ongewenst gedrag van de jeugdige

Interviews / vragenlijsten

10

Het aantal voorzieningen ondersteuning weerbaarheid opvoeders per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,..)

Interviews / vragenlijsten

11

Het percentage kwetsbare gezinnen (laagopgeleide gezinnen, zonder werk en met een zeer laag inkomen)

WoonZorgwijzer

Preventie met Gezag - Programmacanvas 2023 - 2026 | Indicatoren Programmalijn 1: Voorkomen

Waartoe?

Hoe?

Wat?

Waarmee?

Wie?

Waarbinnen?

Wat niet? | 46

Programmalijn 2: Signaleren Hoofddoel: Kinderen, jongeren en jongvolwassenen die in criminaliteit dreigen af te glijden, worden eerder gezien en geholpen Subdoel:

Subdoel:

Meer inzicht in risicofactoren voor overlastgevend en/of crimineel gedrag

Meer zicht op de (online) leefwereld

Nr

Kernindicator

Bron

Nr

Kernindicator

Bron

13

Het percentage signaleerders dat inzicht heeft in de belemmerende factoren (de drempels) voor overlastgevend gedrag en/of criminaliteit voor (potentieel) kwetsbare kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar per doelgroep/categorie

Interviews / vragenlijsten

15

Interviews / vragenlijsten

14

Het percentage gesignaleerde (potentieel) kwetsbare kinderen, jongeren en jongvolwassenen t/m 27 jaar waarbij belemmerende factoren (de drempels) voor overlastgevend gedrag en/of criminaliteit in kaart zijn gebracht zodat opvolging / hulp belegd kan worden per doelgroep categorie (leeftijd, criminele achtergrond,….) ten opzichte van het totaal aantal gesignaleerden (van de doelgroep)