Najaarsrapportage 2025
Tekst van het document
Najaarsrapportage 2025
INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave ..................................................................................................................... 2 Inleiding ................................................................................................................................. 3 Financiële samenvatting ........................................................................................................ 4 Verantwoording per programma ............................................................................................ 8 Algemene dekkingsmiddelen en Overhead ......................................................................... 25 Realistisch ramen ................................................................................................................ 28 Actualisatie kapitaallasten ................................................................................................... 29 Fasering investeringen ........................................................................................................ 30 Bijlagen ............................................................................................................................... 34
2
INLEIDING Inleiding Hierbij biedt het college de najaarsrapportage 2025 aan. In deze najaarsrapportage rapporteren wij u over de uitvoering van de programmabegroting 2025, het bijbehorende investeringsprogramma en de geprognosticeerde (financiële) afwijkingen inclusief eventuele reservemutaties. Het resultaat op basis van de prognose in de najaarsrapportage 2025 is € 1.442.000 voordeliger dan het saldo na de Kadernota 2026 (€ 115.000 positief). Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de effecten van de meicirculaire gemeentefonds 2025 en per saldo een voordeel op de exploitatie. Een financieel overzicht kunt u vinden in de financiële samenvatting. Voor het lopende begrotingsjaar 2025 geldt dat de geprognosticeerde uitkomst is bepaald op basis van de realisatie in het eerste halfjaar van het lopende begrotingsjaar 2025 en een prognose over de resterende maanden. De uitgangspositie is het saldo van de begroting tot en met de kadernota 2026. De afwijkingen (mee - en tegenvallers) en de financiële gevolgen van voorstellen worden verwerkt in de begrotingswijziging die bij de najaarsrapportage 2025 is gevoegd. Vertragingen in de realisatie, knelpunten in de capaciteit buiten, onvoorziene marktontwikkelingen en afwijkingen in de uitkomsten van grondexploitaties kunnen nog tot belangrijke afwijkingen leiden, die pas bij de jaarstukken 2025 bekend zullen zijn.
In de bijlage is nadere informatie opgenomen over inhuur derden. Het T-MPG 2025-2028 (Tussentijds MeerjarenProgramma Grondontwikkeling) wordt als separate bijlage bij de najaarsrapportage 2025 gevoegd.
3
FINANCIËLE SAMENVATTING Toelichting De najaarsrapportage is een afwijkingenrapportage die per programma inzicht geeft in de verwachte voor- en nadelen in de exploitatie, reservemutaties, kapitaallasten en investeringen. Totaal bedraagt de prognose van de najaarsrapportage 2025 een voordelig resultaat na bestemming van € 1.557.000. Dit resultaat is opgebouwd uit het saldo van de Kadernota 2026, de meicirculaire gemeentefonds 2025, actuele prognoses van de begrotingsprogramma's en actualisaties van reserves en investeringen. Ten opzichte van de actuele begroting 2025 (€ 115.000 voordeel) verbetert het saldo met circa € 1.442.000. De belangrijkste oorzaken hiervoor zijn: 1. meicirculaire gemeentefonds 2025: € 1.651.000 voordeel; 2. afwijkingen exploitatie: € 515.000 voordeel; 3. actualisatie investeringen : € 724.000 nadeel. De individuele posten worden toegelicht binnen de verschillende programma's. De afwijkingen hebben een incidenteel karakter.
Financiële samenvatting (bedragen × € 1.000)
Saldo begroting 2025 Stand begroting 2025 na Kadernota 2026
115
Vastgesteld na Kadernota 2026: Effect Meicirculaire 2025
1.651
Per saldo effecten tot aan NJR 2025
1.651
Vertrekpunt na meicirculaire 2025
1.766
Exploitatie NJR (excl. kapitaallasten)
515
Kapitaallasten NJR (afschrijvingen)
-724
Per saldo effecten NJR 2025
-210
Saldo begroting 2025 na Najaarsrapportage 2025
1.557
4
Financiële effecten programma's Programma
Effecten voor bestemming
Reserve mutaties (stortingen):
(bedragen × € 1.000) Najaarsrapportage
Reserve mutaties (onttrekkingen):
Saldo
Duurzame stad
-136.000
Bereikbare stad
570.000
570.000
Goed wonen
2.935.000
2.935.000
Schone en veilige stad
2.313.000
2.313.000
Gezonde en sociale stad
2.998.000
2.998.000
968.000
968.000
-1.115.000
-1.115.000
Samenleving, onderwijs en cultuur Werk en inkomen
-136.000
Economie en Vastgoed
607.000
607.000
Stad en bestuur
-133.000
-133.000
Raad Financiën
440.000
Overhead
-450.000
Totaal
8.997.000
-9.056.500
574.000
-9.056.500
574.000
-8.042.500 -450.000 514.500
Toelichting Voor een compleet inzicht in het begrotingssaldo en de reserves wordt onderscheid gemaakt tussen het resultaat voor bestemming (op basis van lasten en baten) en het resultaat na bestemming (inclusief reservemutaties). Voor een nadere toelichting van alle effecten en reservemutaties wordt verwezen naar het volgende hoofdstuk waarin de financiële verantwoording per programma wordt weergegeven.
5
Meicirculaire gemeentefonds 2025
Effecten van de Meicirculaire 2025
(bedragen × € 1.000)
Toename uitkering Gemeentefonds
8.122
Reeds verwerkt in kadernota 2026
-3.500
Aanpassing decentralisatie- (DU) en integratie-uitkeringen (IU)
-2.971
Effect Financieel meerjarenbeeld - jaarschijf 2025
1.651
Programma / onderwerp
(bedragen × € 1.000)
Goed Wonen Landelijke aanpak adreskwaliteit (DU)
57
Gezonde en sociale stad Kinderopvang pleegouders
12
Maatschappelijke begeleiding
2
Jeugdhulp kinderen in een AZC (DU)
6
Nationaal Actieplan Dakloosheid (DU)
5
Maatschappelijke opvang en OGGZ (DU)
16
Beschermd Wonen (IU)
1.059
Samenleving, onderwijs en cultuur Gemeentelijke anti-discriminatie voorzieningen (DU)
15
Werk en inkomen IBO problematische schulden
129
Alleenverdienersproblematiek (DU)
178
Einde lening Inburgeringsplicht (DU)
3
Impulsbudget sociale infrastructuur (DU)
318
Participatie (IU)
845
Stad en Bestuur Basisregistratie Personen (BRP): centralisering inschrijving vergunninghouders
-19
Financiën Taakmutaties DU/IU
-122 -2.849
Uitvoeringskosten Omgevingswet (DU)
345
Effect taakmutaties en DU/IU 2025
-
Toelichting De meicirculaire gemeentefonds 2025 is gepubliceerd op 28 mei 2025 en geeft aan wat de bijstellingen zijn in de algemene uitkering (AU), de decentralisatie- (DU) en integratieuitkeringen (IU). Een nadere toelichting is opgenomen in de 'bestuurlijke reactie meicirculaire 2025'. De extra middelen als gevolg van taakmutaties en aanpassingen in decentralisatie- en integratie-uitkeringen zijn in 2025 budgetneutraal verwerkt bij de programma's. De meerjarige effecten zijn verwerkt in de programmabegroting 2026-2029.
6
Meerjarige effecten
Begrotingssaldo 2026-2029
2025
2026
1 Slavernijverleden - inrichting gedenkplek(ken)
300
-300
2 DW Gebiedsgerichte aanpak
198
-198
3 Motie 'Red de REV'
100
-100
598
-598
2027
2028
2029
-
-
-
Meerjarige posten Najaarsrapportage 2025
Totaal
Toelichting In de najaarsraportage 2025 doen zich een paar posten voor die een gevolg hebben voor begrotingsjaar 2026. In bovenstaande tabel zijn de mutaties weergegeven. De effecten zijn verwerkt in de programmabegroting 2026-2029.
7
VERANTWOORDING PER PROGRAMMA 1. Raad Geen mutaties in programma Raad
2. Stad en bestuur Stad en Bestuur
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële afwijking
Incidenteel/ Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 01 Bestuur
-433.000
Extra storting voorziening pensioen wethouders
-300.000
Bestuurlijke samenwerking - bijdragen gr'en
-133.000
02 Burgerzaken
-100.000
Vervanging digitale dienstverleningsomgeving storting reserve automatiseringsmiddelen
-
I I
400.000 400.000
-400.000 I
Verkiezingen
-60.000
I
Motie 'een lerende aanpak voor opkomstbevordering bij verkiezingen'
-40.000
I
Totaal financiële afwijkingen
-533.000
400.000
-400.000
-400.000
Toelichting Bestuur Extra storting voorziening pensioen wethouders Op basis van het tussentijdse overzicht van de pensioenuitvoerder, zal er naar verwachting moeten worden gedoteerd aan de voorziening wethouderspensioenen. Dit is het gevolg van de dalende rekenrente (peildatum 30-6-2025) die wordt toegepast bij de actuariële berekening van deze voorziening. De hoogte van de dotatie kan nog wijzigen door de fluctuatie van de rekenrente, welke wordt toegepast bij de actuariële berekening op balansdatum (31-12-2025). Tevens kan de hoogte van de voorziening nog worden beïnvloed door mutaties in het deelnemersbestand. Bestuurlijke samenwerking - bijdragen gemeenschappelijke regelingen De lidmaatschappen van gemeenschappelijke regelingen worden elk jaar duurder. Voor een deel wordt dit met indexering gecompenseerd, maar niet volledig. Door deze mutatie worden raming en realisatie met elkaar in evenwicht gebracht. Burgerzaken Vervanging digitale dienstverleningsomgeving Vanuit de reserve automatisering is € 400.000 gereserveerd voor de noodzakelijke vervanging van het digitale dienstverleningsplatform. De besluitvorming hierover is vertraagd. We kunnen nog niet starten met de aanschaf van nieuwe applicaties. Er worden al wel voorbereidingen getroffen. We verwachten het gereserveerde budget dit jaar niet volledig uit te geven. De realisatie van de planning verschuift naar 2026.
Verkiezingen De begrote kosten van het organiseren van de verkiezingen voor de Tweede Kamer der 8
Staten-Generaal op 29 oktober a.s. zijn € 60.000 hoger dan het beschikbare budget. Bij het rijk staat via de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) nog een vraag uit voor extra budget. Motie 'een lerende aanpak voor opkomstbevordering bij verkiezingen' De motie 'een lerende aanpak voor opkomstbevordering bij verkiezingen' verzoekt om een budget van € 40.000 te ramen ten behoeve van een traject gericht op het verhogen van de opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen.
Investeringen Stad en Bestuur Stad en Bestuur
Geplande datum gereed PB 2025
1 Toegangscontrolesysteem
Nieuwe planning Investeringsbudget - Jaarschijf gereed PB 2025
2025
2026
410.000
Prognose uitgaven jaarschijf 2025 -
Toelichting investeringen Stad en Bestuur Vervanging toegangscontrolesysteem verschuift, mede als gevolg van verzuim facilitair adviseur, naar 2026. Impact is dat de kans op frequentere storingen toeneemt, maar is niet van invloed op onze beleidsdoelen en/of bedrijfscontinuïteit.
3. Duurzame stad Duurzame stad
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële afwijking
Incidenteel/ Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 74 Milieubeheer
-277.040
141.040
Kop van Buitenhof circulair - subsidiebijdrage PZH
-56.250
56.250
I
Spuk circulaire ambachtscentra (Sisa E21)
-50.000
50.000
I
MKB-deal collectief ondernemerschap circulaire toekomst
-34.790
34.790
I
Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR)
-80.000
I
Implementatie bodeminformatiesysteem (BIS) onttrekking reserve automatiseringsmiddelen
-56.000
I
Faillissement Groupcard Totaal financiële afwijkingen
56.000
56.000
p.m. -277.040
141.040
56.000
Toelichting Milieubeheer Vanuit circulaire economie lopen een aantal projecten die worden gesubsidieerd vanuit het rijk en de provincie. In verband met begrotingsrechtmatigheid en verantwoording van de verschillende subsidies worden zowel de lasten als de baten budgetneutraal verwerkt in de 9
begroting 2025. Cofinanciering vanuit de gemeente vindt plaats vanuit het reeds beschikbare uitvoeringsbudget circulaire economie. Kop van Buitenhof circulair - subsidiebijdrage PZH Het rijksbrede programma circulaire economie (CE) heeft als tussendoel een halvering van het gebruik van primaire abiotische grondstoffen in Nederland in 2030. Vanuit de transitieagenda Consumptiegoederen is één van de doelstellingen om aan dit beleidsdoel bij te dragen om in 2030 een landelijk dekkend netwerk te hebben van circulaire ambachtscentra. In de circulaire ambachtscentra staan hoogwaardig product- en materiaalhergebruik, sociale activatie van mensen op het gebied van circulaire economie en het creëren van een toegankelijke publieke plek voor tweedehands spullen en CE gerelateerde activiteiten centraal. Spuk circulaire ambachtscentra (Sisa E21) Dit betreft een specifieke uitkering circulaire economie ambachtscentra vanuit het nationale programma circulaire economie (NPCE) met als beleidsdoel om in 2030 een landelijk dekkend netwerk te hebben van circulaire ambachtscentra in Nederland.
MKB-deal collectief ondernemerschap circulaire toekomst Om Circle Lab in 2025 en 2026 te organiseren, hebben New Future Lab, de provincie ZuidHolland en de gemeente Delft de MKB-deal "Collectief Ondernemerschap voor een Circulaire Toekomst" afgesloten, waarbij de provincie in totaal € 69.580 bijdraagt voor twee jaar (2025 / 2026). Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) In de Kadernota 2024 zijn de positieve rekeningresultaten van voorgaande jaren geanalyseerd. Bij de programmabegroting 2025 is een beperkte verlaging (€ 2,35 miljoen) van de uitgaven 2025 per programma opgenomen. De najaarsrapportage 2025 levert nu een concrete invulling op. In het onderdeel realistisch ramen is een totaaloverzicht opgenomen waar de dekking gevonden is. Implementatie bodeminformatiesysteem (BIS) Vanaf 1 juli 2025 is het een wettelijke verplichting om alle nieuwe bodemdata aan te leveren aan de basisregistratie ondergrond (BRO). Hiervoor komt een koppeling in het bodeminformatiesysteem Nazca. Kosten worden geraamd op € 56.000 en komen ten laste van de hiervoor beschikbaar gestelde middelen vanuit het rijk voor implementatie omgevingswet in de bestemmingsreserve automatiseringsmiddelen. Faillissement Groupcard Groupcard is in juli failliet verklaard. Groupcard verzorgde voor de gemeente Delft de witgoedregeling.
Als een energiehulp bij bezoek aan een inwoner met energiearmoede constateerde dat witgoed een hoog energiegebruik had, dan kon de adviseur zorgen dat de inwoner een voucher uitgereikt kreeg voor de aankoop van een energiezuinig model. Groupcard verzorgde het IT-platform en de administratieve en financiële afhandeling. Op dit moment is het onzeker wat het faillissement van Groupcard betekent voor de circa € 375.000 van Delft op de derdenrekening bij de Stichting Groupcard. Ongeveer 120 gemeenten zijn gedupeerd door het faillissement. Er vindt overleg tussen deze gemeenten en de VNG plaats om passende maatregelen af te stemmen en eventueel samen te werken bij (juridische) vervolgstappen. De gemeente Delft heeft de vordering ingediend bij de curator en heeft de bestuurder persoonlijk aansprakelijk gesteld. Vooruitlopend op de conclusies van de curator onderzoekt het college of en zo ja hoe de witgoedregeling kan worden voortgezet.
10
4. Bereikbare stad Bereikbare stad
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële afwijking
Incidenteel/ Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 22 Parkeren
-150.000
Hogere baten parkeren (stelpost RR) Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) 23 Recreatieve havens
620.000 -150.000 -
Opbrengst kadegelden (stelpost RR) Totaal financiële afwijkingen
620.000
I 100.000 100.000
-150.000
I
S
720.000
-
Toelichting Hogere baten parkeren We hebben de opdracht om realistischer te ramen. De analyse van de laatste 3 jaar laat zien dat we onder andere op gebied van parkeren jaarlijks hogere opbrengsten realiseren dan geraamd. Het inboeken van de hogere parkeeropbrengsten voor 2025 is realistisch. In de programmabegroting 2026-2029 zullen we aangeven hoe we daar de komende jaren mee omgaan. Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) In de Kadernota 2024 zijn de positieve rekeningresultaten van voorgaande jaren geanalyseerd. Bij de programmabegroting 2025 is een beperkte verlaging (€ 2,35 miljoen) van de uitgaven 2025 per programma opgenomen. De najaarsrapportage 2025 levert nu een concrete invulling op. In het onderdeel realistisch ramen is een totaaloverzicht opgenomen waar de dekking gevonden is. Opbrengst kadegelden We hebben de opdracht om realistischer te ramen. De analyse van de laatste 3 jaar laat zien dat we onder andere op gebied van kadegelden jaarlijks hogere opbrengsten realiseren dan geraamd. Het inboeken van de hogere parkeeropbrengsten voor 2025 is realistisch. Dit is een structurele post en we zullen dit dan ook meenemen in concept programmabegroting 2026-2029.
11
5. Goed wonen
Goed wonen
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële afwijking
Incidenteel/ Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 81 Ruimtelijke en leefomgeving
-173.000
1.353.000
-1.255.000
Coördinatie ruimtelijke ontwikkelingen in Delft-West onttrekking algemene reserve
-48.000
I
48.000
Coördinatiekosten TU Convenant
-75.000
I
IDD - actief werken aan de stad - onttrekking algemene reserve
-50.000
I
50.000
IDD - uitvoeringsbudget positionering - storting algemene reserve
30.000
I
-30.000
IDD - kwalitatief openbare ruimte - storting algemene reserve
225.000
I
-225.000
IDD - uitvoeringsbudget verbindingszone Kruithuisweg storting algemene reserve
400.000
I
-400.000
IDD - gebundeld budget visie en strategie: Schieoevers Zuid, Vulcanusweg en Rotterdamseweg - storting algemene reserve
545.000
I
-545.000
IDD - Smart Makers Delft (Regiodeal) - storting algemene reserve
153.000
I
-153.000
82 Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) T-MPG
-10.619.881
11.250.881
-10.409.881
10.409.881
I
100.000
I
Incidentele grondverkopen - storting reserve bomenfonds
-838.500
Voorbereidingskosten de Reiger
-125.000
I
Geactiveerde kosten
125.000
I
Voorbereidingskosten Gillis Delfia
500.000
I
Geactiveerde kosten
-500.000
Vergoeding nota kostenverhaal - storting reserve kostenverhaal Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) 83 Wonen en bouwen
I 741.000
I
-741.000
-210.000 -
1.124.000
-248.000
Woonbeleid
250.000
I
Lau Mazirel - storting in reserve beleid en uitvoering
248.000
I
Vrijval voorziening omgevingsvergunningen
626.000
Totaal financiële afwijkingen
-97.500
-10.792.881
13.727.881
-248.000 -2.341.500
Toelichting Ruimtelijke en leefomgeving Coördinatie ruimtelijke ontwikkelingen in Delft-West Het organiseren van gebiedsgericht opdrachtgeverschap wordt dit jaar verder uitgewerkt (governance). Dit is een randvoorwaarde voor de uitwerking en uitvoering van de motie Ruimte voor Delft. Dekking komt uit de incidentele middelen voor Delft West. Coördinatiekosten TU Convenant Om initiatieven uit de stad te kunnen begeleiden is extra inzet nodig.
12
IDD - actief werken aan de stad en IDD - uitvoeringsbudget positionering Dit betreft een herfasering van de geplande uitgaven IDD - Kwalitatief openbare ruimte De TU Delft en Bedrijvenkring Schieoevers hebben een subsidie ‘Werklandschappen van de Toekomst’ ontvangen. De subsidie wordt gebruikt om op TU Delft Campus Zuid en op Schieoevers Zuid een living lab te creëren voor een groene en duurzame werkomgeving. Vanuit de gemeente hebben we toegezegd bij te dragen aan verbeteringen in de openbare ruimte van deze twee gebieden. Verbeteringen die leiden tot toekomstgerichte, groene, gezonde en klimaatbestendige bedrijventerreinen. Het programma voor beide bedrijventerreinen komt langzaam op gang. Dit jaar wordt er nauwelijks geld uitgegeven. Er zijn verschillende manieren om bezoekers het gevoel te geven dat ze in een innovatiegebied zijn. Het presenteren van innovaties is er een van. Hiervoor zijn de Innovation Cubes bedacht: glazen kubussen waarin innovaties tentoongesteld worden. De eerste is geplaatst op het terrein van Octatube. Er worden nog vijf andere kubussen geplaatst in het IDDgebied. De productie is later gestart dan gepland. IDD - Uitvoeringsbudget verbindingszone Kruithuisweg Voor het verbeteren en innoveren van de verbindingszone Kruithuisweg is begin 2025 een advies opgesteld, dat in juni 2025 is goedgekeurd door het directeurenoverleg van de vijf partners.
Voor een deel van het advies is de uitvoering reeds gestart. Door PZH en de gemeente (o.a. onderhoud op orde) en voor de andere delen van het advies (routes op orde en zichtbaarheid IDD) wordt in het najaar van 2025 met de partners een gedetailleerd uitvoeringsplan opgeleverd, zodat in 2026 de uitvoering daarvan ook kan plaatsvinden. Aangezien de reeds lopende uitvoering grotendeels gedekt kan worden uit bestaande onderhoudsbudgetten, het maken van het advies relatief weinig gekost heeft en de uitvoering van de overige onderdelen van het advies zullen plaatsvinden in 2026, is herfasering van het budget nodig. IDD - Gebundeld budget visie en strategie - Schieoevers Zuid, Vulcanusweg en Rotterdamseweg Vanuit het samenwerkingsverband is opdracht gegeven om namens de vijf partners een ambitiedocument voor het Innovatiedistrict Delft op te stellen. Om geen tijdverlies te lijden, is afgesproken om de visies voor Schieoevers Zuid, Vulcanusweg en de Rotterdamseweg gelijk op te laten lopen met het ambitiedocument. Het uitwerken van het ambitiedocument is echter een complexere puzzel dan gedacht, waardoor niet gelijktijdig is gestart met de deelvisies. Op dit moment zijn alle drie de trajecten wel gestart. IDD - Smart Makers Delft (Regiodeal) De geplande uitgaven voor Smart Makers Delft noodzaken tot herfasering.
Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen T-MPG In project Nieuw Delft schuift er door vertraging in plannen en contractvorming een bedrag van € 13 miljoen aan opbrengsten door van 2025 naar 2026. In het project Kop van de Buitenhof wordt er in 2025 € 0,7 miljoen minder aan kosten verwacht dan ten tijde van het MPG 2025. Kosten voor bouw- en woonrijp maken schuiven een jaar op. Voor nadere informatie wordt verwezen naar het T-MPG 2025. Incidentele grondverkopen De verkoop van de Trafo Kerkpolderweg zorgt voor een voordeel van € 100.000. Voor € 97.500 wordt dit gestort in de bestemmingsreserve Bomenfonds. 13
Voorbereidingskosten de Reiger Voor de Reiger wordt een aanvullend voorbereidingskrediet gevraagd van € 125.000 bovenop het al beschikbare bedrag. Bij de najaarsrapportage 2024 was reeds € 300.000 aan voorbereidingskosten beschikbaar gesteld. Deze middelen zijn nodig vanwege enkele complexe vraagstukken die vragen om extra expertise en ambtelijke capaciteit. Dit wordt verrekend bij de GREX zodra deze is vastgesteld. Voorbereidingskosten Gillis Delfia De komende periode wordt het Integraal Ontwikkelplan Gillis-Delfia verder uitgewerkt. Hierbij worden o.a. de volgende werkzaamheden opgepakt: - Uitwerking stedenbouwkundig bureau inclusief interne begeleiding/toetsing; - Uitwerken van de GREX; - Inhuur externe expertise t.b.v. vraagstuk staatsteun. Tot heden is er een voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld van € 1,02 mln. waarvan € 150.000 door subsidie wordt gedekt. Een groot deel van het krediet is inmiddels besteed, vooral voor het uitwerken van het Integraal Ontwikkelplan. Om de hierboven genoemde werkzaamheden op te pakken wordt voorgesteld het voorbereidingskrediet op te hogen met € 500.000. Dit bedrag wordt verrekend bij de GREX zodra deze is vastgesteld. Vergoeding nota kostenverhaal Het bestemmingsplan Gele Scheikunde is inmiddels onherroepelijk waarmee de vergoeding kan worden gefactureerd.
Wonen en bouwen Woonbeleid Het voordeel van € 250.000 ontstaat voornamelijk door een onderbesteding op het structurele budget van de Wet goed verhuurderschap (Wgv) en de Wet betaalbare huur (Wbh). Dit is een incidenteel voordeel en geldt alleen voor het jaar 2025. Het formuleren van de uitgangspunten voor handhaving en toezicht en het inrichtingsplan voor de uitvoering vraagt meer tijd. Het doel was om in 2025 een plan van aanpak op te stellen maar dit plan is nog niet gereed. De verwachting is dat de beschikbare budgetten Wgv en Wbh in 2026 worden besteed. Lau Mazirel Dit jaar is incidenteel budget beschikbaar gesteld voor Lau Mazirel. Dit incidentele budget wordt niet geheel uitgeput, mede door externe factoren. Echter het geld is nog wel nodig, vandaar dat wij vragen de middelen op te nemen in de reserve beleid en uitvoering. Het geld is nodig voor bekostiging van inhuur externe juridische kennis, bodem- en vastgoedonderzoek, stedenbouwkundig plan en alle andere onderzoeken die nodig zijn voor een Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit (BOPA). Vrijval voorziening omgevingsvergunningen Bij de accountantscontrole van de jaarstukken 2024 is geconstateerd dat het saldo in de voorziening omgevingsvergunningen vrij moest vallen. Het financiële effect hiervan wordt in de najaarsrapportage verwerkt.
14
6. Schone en veilige stad
Schone en veilige stad
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële afwijking
Incidenteel/ Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 12 Openbare orde en veiligheid
-
Onderbesteding formatie Toezicht & Handhaving Dekking loonkosten uit rijksmiddelen 21 Verkeer en vervoer
-
630.000
-
300.000
I
330.000
I
1.709.000
-500.000
Degeneratievergoeding - storting reserve degeneratievergoeding
500.000
I
Verkeer en vervoer: overig onderhoud schoon, actualisatie areaaluitbreiding (Stelpost RR)
285.000
I
924.000
I
Vrijval stelpost areaaluitbreiding (stelpost RR) 72 Riolering
-3.300.000
3.300.000
Riolering - terugdraaien storting voorziening riolering
-800.000
800.000
I
Grondwateronttrekking Delft-Noord - inzet voorziening amoveren putten
-2.500.000
2.500.000
I
73 Afval Actualisering en inzet stelposten
-500.000
-
-26.000 -26.000
I
74 Milieubeheer Bodemverontreiniging Totaal financiële afwijkingen
p.m. -3.326.000
5.639.000
-500.000
Toelichting Openbare orde en veiligheid Onderbesteding formatie Toezicht & Handhaving Binnen het team Toezicht en Handhaving (T&H) zijn in 2024 en begin 2025 vacatures langer open blijven staan dan verwacht. Dat had voor een belangrijk deel te maken met de regionale druk op vacatures. T&H heeft mede daarom met twee detacheerders een overeenkomst om handhaafcapaciteit in te huren. Deze detacheerders hadden echter te maken met dezelfde regionale druk. Dekking loonkosten uit rijksmiddelen Door de toekenning van de Versterkingsgelden kunnen loonkosten van medewerkers die uitvoering geven aan de districtelijke aanpak polarisatie, extremisme en radicalisering gedekt worden uit Rijksmiddelen. Dit geldt eveneens voor enkele loonkosten die gedekt kunnen worden binnen het programma Preventie met Gezag. Hierdoor ontstaat in 2025 een incidenteel voordeel ten bate van de algemene middelen. Verkeer en vervoer Degeneratievergoeding Op basis van de huidige inkomsten is de verwachting dat de degeneratievergoeding richting het einde van het jaar ca. € 500.000 hoger zal uitvallen dan begroot. Dit als gevolg van werkzaamheden aan kabels en leidingen. Actualisatie areaaluitbreiding Bij de kadernota wordt elk jaar gekeken naar de besteding van de stelpost areaaluitbreiding. 15
Bij deze actualisatie is naar voren gekomen dat diverse areaaluitbreidingen later plaatsvinden, waardoor de besteding van de post areaaluitbreiding voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte ook later plaatsvindt. Hierdoor is de verwachte besteding van de stelpost in 2025 €285.000 lager dan begroot. Vrijval stelpost areaaluitbreiding Het restant van de jaarlijkse stelpost areaaluitbreiding 2025 (€ 924.000) kan vrijvallen omdat alle benodigde middelen voor 2025 al zijn toegekend. Riolering Riolering - terugdraaien storting voorziening riolering Als gevolg van een lagere inschatting van het aantal aansluitingen zijn de inkomsten voor de rioolheffing naar verwachting hoger dan begroot. Deze hogere opbrengst zorgt voor een lagere inzet voor de egalisatievoorzieningen riolering in 2025. Grondwateronttrekking Delft-Noord In maart van dit jaar hebben DSM-Firmenich en de gemeente Delft een vaststellingsovereenkomst gesloten over de grondwateronttrekkingsinstallatie op het terrein van DSM. De installatie wordt in eigendom terug overgedragen aan DSM-Delft BV. De verplichting voor amoveren van de installatie door de gemeente vervalt hiermee. Ter compensatie betaalt de gemeente een vergoeding aan DSM van € 2,5 miljoen (ex BTW). Binnen de financiën voor de afbouw van de grondwateronttrekking Delft-Noord is een voorziening opgenomen voor het amoveren van de installatie.
Deze voorziening wordt ingezet voor de vergoeding. Afval De inzet voor het benodigde onderhoud van kapitaalgoederen als gevolg van areaaluitbreiding is geactualiseerd. Hiervoor is voldoende dekking omdat eerder middelen zijn gereserveerd. Milieubeheer Bodemverontreiniging Op het Kalverlos en de Delftse Hout is een duomix mengsel aanwezig. Doordat op enkele plekken dit mengsel gebroken is, is er een risico voor de volksgezondheid. Ter plekke zijn maatregelen getroffen, hiervoor heeft de gemeente al kosten gemaakt. Mogelijk heeft het betreffende mengsel op locatie voor bodemverontreiniging gezorgd. Dat is op dit moment nog in onderzoek. Indien dit het geval is, bestaat er een risico dat er aanvullende kosten gemaakt moeten worden de bodem te saneren.
16
Investeringen Schone en veilige stad
Schone en Veilige stad
Geplande datum gereed PB 2025
Nieuwe planning gereed
Investeringsbudget Jaarschijf PB 2025
Prognose uitgaven jaarschijf 2025 *
1 Speel- en sportaanbod Debussyflat
nvt
2026
-
2.000
2 Speelplekken Voorhof ZuidOost
nvt
2027
-
2.000
3 Tijdelijk multifunctioneel en inclusief sportveld
nvt
2025
-
30.000
2025
2027
1.500.000
250.000
4 Gasthuisplaats
* Deze kolom bevat de cijfers 2025 van de herfasering investeringen uit de pb 2026 -2029 gecorrigeerd voor de mutaties NJR 2025
Toelichting investeringen Schone en veilige stad Impuls op Spelen en ontmoeten in Voorhof In Delft West, ligt een netwerk van bestaande speelplekken, trapveldjes en toestellen voor calisthenics. Er is een divers aanbod voor jong en oud en op een aantal plekken is ook programmering geregeld via de buurtsportcoaches. In de komende periode (2025 t/m 2027) zal er een impuls op Spelen en ontmoeten in Voorhof gegeven. Naast bestaande (vervangings-)middelen worden aanvullende middelen beschikbaar gesteld. Hiervoor wordt uit bestaande incidentele middelen binnen Delft West (zie programma Samenleven, onderwijs en cultuur) gestort in de reserve dekking kapitaallasten om deze investering te kunnen dekken. Gasthuisplaats De raad heeft een investeringsbudget goedgekeurd voor in totaal € 1.500.000 voor het vergroenen van de Gasthuisplaats. De voorbereidende werkzaamheden vinden plaats in 2025 en 2026. De verwachte uitvoering vindt plaats in 2027.
17
7. Gezonde en sociale stad
Gezonde en sociale stad
Nadelige financiële afwijking
Voordelige Incidenteel/ financiële afwijking Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 62 Toegang en 1e lijnsvoorzieningen Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR)
-150.000
150.000
-150.000
Delft Support - storting reserve beleid & uitvoering
150.000
6811 Beschermd wonen (WMO)
I
1.500.000
WMO beschermd wonen - storting reserve MO-BW
1.500.000
6812 Maatschappelijke- en vrouwenopvang
650.000
WMO vrouwenopvang - storting reserve Duvo
650.000
692 Coördinatie en beleid jeugd
725.000
Doorlopende lijn zorg en onderwijs storting reserve sociaal domein
-1.500.000 -650.000
I
-650.000 -200.000
I I
71 Volksgezondheid
-150.000 -1.500.000
I
725.000
Doorlopende lijn zorg en onderwijs
-200.000
123.000
Jeugdpreventie Totaal financiële afwijkingen
-150.000 I
123.000 -150.000
3.148.000
I -2.500.000
Toelichting Toegang en 1e lijnsvoorzieningen Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) In de Kadernota 2024 zijn de positieve rekeningresultaten van voorgaande jaren geanalyseerd. Bij de programmabegroting 2025 is een beperkte verlaging (€ 2,35 miljoen) van de uitgaven 2025 per programma opgenomen. De najaarsrapportage 2025 levert nu een concrete invulling op. In het onderdeel realistisch ramen is een totaaloverzicht opgenomen waar de dekking gevonden is. Delft Support Een belemmerende factor waren personele problemen bij Delft Support. Het DPP (Delft politie project) wordt uitgevoerd door medewerkers met een specifieke kwalificatie en heeft mede daardoor geleid tot een tragere en meer geleidelijke start dan beoogd. De casusregisseurs voor de TopX aanpak werken vanuit het Sociaal Team. De werving van goede kandidaten voor de functie van casusregisseur voor de TopX-aanpak, dit is een extra taak voor het Sociaal Team, heeft de nodige voeten in de aarde gehad. Ook hier zijn intussen passende maatregelen voor genomen en er zijn mensen geworven. Beschermd wonen (WMO) WMO beschermd wonen De rijksbijdrage is op dit moment nog hoger dan de uitgaven op MO-BW. Conform regionale afspraken wordt voorgesteld dit verwachte voordeel te storten in de reserve MO-BW.
Deze afspraken in de regio en de hoogte van de reserve zullen worden betrokken bij de mogelijkheden van het handelingsperspektief.
18
Maatschappelijke- en vrouwenopvang WMO vrouwenopvang Er werd een tekort op de regiobegroting vrouwenopvang verwacht van ca. € 0,2 mln. Hiervoor was budget uit de bestemmingsreserve DUVO begroot, maar door bijsturing en werkzaamheden anders te organiseren en te financieren, blijkt dit niet nodig en ontstaat er zelfs een positief resultaat van € 150.000. Daarnaast zijn er meevallers op verstrekte subsidies, waarvan de afrekening 2024 lager is dan vooraf verwacht. Dit geeft een voordeel van € 280.000. De werkzaamheden zijn wel conform afspraak uitgevoerd. Het voorstel is om het overschot in de reserve DUVO te storten, conform de regionale afspraken en ten behoeve van de nieuwe regiovisie die in 2026 wordt verwacht. Coördinatie en beleid jeugd Doorlopende lijn zorg en onderwijs Het merendeel van dit positieve resultaat wordt veroorzaakt doordat er eerst grondig onderzoek gedaan wordt naar de aard en omvang van de behoefte aan schoolmaatschappelijk werk in Delft. Met de resultaten van dit onderzoek kunnen we in 2026 naar een passende inrichting hiervan in zowel het basis als het voortgezet onderwijs. De uitvoering gaat dus niet in 2025 van start. Een ander gedeelte van het voordeel wordt veroorzaakt door een technische boekingsafwijking waarbij er oneigenlijk kosten zijn gemaakt vanuit de reserve sociaal domein die hierop hadden moeten landen.
Volksgezondheid Jeugdpreventie Het betreft middelen uit de decembercirculaire gemeentefonds 2024 en de meicirculaire gemeentefonds 2025 bestemd voor meerkosten Oekraïense vluchtelingen. We verkennen op dit moment welke extra inzet er gepleegd kan worden om met het preventieve aanbod in Delft ook de doelgroep Nieuwkomers te bereiken. De uitvoering en daarmee de kosten zullen in 2026 gemaakt worden.
Regionale zorgkosten Op de begrote regionale jeugdhulpkosten zal naar verwachting een tekort tussen de 0 en 1 mln. euro ontstaan als gevolg van het open-einde-karakter van deze regeling en de moeilijk te voorspelbaarheid ervan. Het grillige verloop van de jeugdhulpkosten over de verschillende jaren heen maakt prognosticeren ingewikkeld. Verschillende scenario’s zijn daarbij mogelijk. Dat leidt ook tot verschillende verwachte afwijkingen. Vandaar deze bandbreedte.
19
8. Samenleven, onderwijs en cultuur
Samenleving, onderwijs en cultuur
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële afwijking
Incidenteel/ Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 42 Onderwijshuisvesting
-300.000
OHV - wisselgebouwen
-300.000
52 Sportaccommodaties
-1.000.000
Zwemsport - exploitatiebijdrage en subsidie planvorming Maria Duystlaan Sanering sportpark Tanthof
Museum Prinsenhof - afwijkingen tijdens sluiting 61 Samenkracht en burgerparticipatie
2.200.000
-1.000.000
-1.700.000 I I
1.700.000 -1.100.000
1.100.000
-1.100.000
1.100.000
-630.000
698.000
Slavernijverleden - inrichting gedenkplek(ken)
I
500.000
Subsidie - vernieuwen sportpark RingPass en Blue Birds - storting reserve beleid en uitvoering 54 Musea
-
I
I -200.000
300.000
I
DW - gebiedsgerichte aanpak (extra speelplekken) - storting reserve kapitaallasten
200.000
I
DW - gebiedsgerichte aanpak
198.000
I
Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR)
-1.700.000
-630.000 -200.000
DW - extra investeringen speelplekken - storting in reserve kapitaallasten
I
-310.000
DW - extra investeringen speelplekken onttrekking algemene reserve
I
310.000
Totaal financiële afwijkingen
-3.030.000
3.998.000
-1.900.000
Toelichting Onderwijshuisvesting OHV - wisselgebouwen In verband met de verschillende verschuivingen van de schoollocaties en gestarte en bijna afgeronde schoolprojecten is aanvullende huisvesting voor OHV-gebouwen nodig. Dit betekent in de praktijk dat er meer wissellocaties nodig zijn. Dit is eerder ook opgegeven bij de Kadernota 2026. Toen is het besluit genomen om de extra benodigde middelen niet toe te kennen i.v.m. resultaten uit voorgaande jaren op heel het programma samenleven, onderwijs en cultuur. Sportaccommodaties Zwemsport - exploitatiebijdrage en subsidie planvorming Maria Duystlaan Bij de Kadernota 2024 is een actualisatie opgenomen van de vergoeding planvormings- en voorbereidingskosten en van de verwachte exploitatiebijdrage voor de nieuwbouw sportcentrum Maria Duystlaan. Dit jaar maakt Sportfondsen nog geen aanspraak op de aanvullende exploitatiebijdrage. Sanering sportpark Tanthof Bij de uitvoering van de werkzaamheden is gebleken dat er op het sportpark meer grond moest worden gesaneerd. Enerzijds zat de vervuiling dieper in de grond. Daarnaast is er onder twee velden extra vervuiling aangetroffen dan wat na de eerste bodemonderzoeken
20
werd verwacht. Hierdoor vallen de kosten een stuk hoger uit dan bij de jaarrekening 2024 opgenomen is in de voorziening. Subsidie - vernieuwen sportpark RingPass en Blue Birds Bij de Kadernota 2024 is er in totaal € 1,7 miljoen opgenomen voor subsidie aan RingPass en Blue Birds voor de realisatie van hun nieuwe opstallen. Dit jaar zullen de verenigingen hun aanvraag indienen, de besteding en verantwoording van de uitgaven zullen waarschijnlijk in de periode 2026-2028 plaatsvinden. Om de kosten goed te verdelen over de jaren wordt het budget in 2025 in de reserve beleid en uitvoering gestort en in de komende jaren onttrokken op basis van de verantwoording van de verenigingen. Musea Museum Prinsenhof - afwijkingen tijdens sluiting De initiële begroting 2025 is gebaseerd op een opengesteld museum. In 2025 is echter sprake van bijzondere bedrijfsvoering i.v.m. de sluiting van het museum. Ten opzichte van de initiële begroting 2025 zijn de baten ca. € 1,1 miljoen lager door vervallen van entreegelden e.d. Ook aan de lastenkant is er sprake van een onderschrijding van ca. € 1,1 miljoen. Dit door lagere lasten i.v.m. de sluiting van het museum.
Samenkracht en burgerparticipatie Slavernijverleden - inrichting gedenkplek(ken) In 2024 is bij de kadernota, naar aanleiding van een adviesbrief van het Kwartiermaker comité slavernijverleden (KMC), € 300.000 gereserveerd voor de inrichting van een gedenkplek voor het koloniaal- en slavernijverleden in 2025. Binnen het betreffende programma Koloniaal en slavernijverleden (onderdeel van de nota Samen thuis in Delft) zal vanaf het najaar van 2025 worden gestart met stadsgesprekken. Samen met nazaten en andere geïnteresseerde inwoners wordt hierin bepaald waar de gedenkplek wordt gerealiseerd en hoe deze eruit zal zien. In 2026 kan de gemeente vervolgens starten met de realisatie van de herdenkingsplek. Om deze reden wordt het gereserveerde bedrag van € 300.000 overgeboekt naar 2026. Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) In de Kadernota 2024 zijn de positieve rekeningresultaten van voorgaande jaren geanalyseerd. Bij de programmabegroting 2025 is een beperkte verlaging (€ 2,35 miljoen) van de uitgaven 2025 per programma opgenomen. De najaarsrapportage 2025 levert nu een concrete invulling op. In het onderdeel realistisch ramen is een totaaloverzicht opgenomen waar de dekking gevonden is. Delft-West - gebiedsgerichte aanpak Voor de opgave Delft West is voor drie jaar (2023 tm 2025) incidenteel budget (ca.
€ 1,1 miljoen per jaar) beschikbaar om te innoveren en veranderingen in gang te zetten. De uitvoering kost vaak meer tijd dan voorzien. In 2025 houden we naar verwachting ca. € 4 ton over op het incidentele budget. Hiervan wordt € 2 ton gestort in de reserve dekking kapitaallasten om een bijdrage te kunnen leveren aan de impuls voor spelen en ontmoeten in de Openbare Ruimte (zie programma Schoon en veilige stad) mogelijk te maken. Van het restant (€ 198.000) wordt voorgesteld, gezien het incidentele karakter van het budget, dit door te schuiven naar 2026. Daarnaast wordt voorgesteld om ook € 310.000 ten laste van € 10 miljoen Delft West in te zetten voor deze impuls. We storten daarom € 310.000 in de reserve dekking kapitaallasten. 21
Investeringen Samenleven, onderwijs en cultuur
Samenleving, Onderwijs en Cultuur 1 IHP Delftse Vrije School (Widar)
Geplande datum gereed PB 2025
Nieuwe planning gereed nvt
2 IHP Delftse Tuin - grond
Investeringsbudget Jaarschijf PB 2025
2028
Prognose uitgaven jaarschijf 2025 * -
2026
-
25.000 380.000
3 IHP ISD/IGVO
2025
2025
5.275.000
6.982.000
4 IHP Marlotlaan
2025
2025
2.150.000
4.818.000
7.294.000
3.255.000
5 IHP Stelpost
* Deze kolom bevat de cijfers 2025 van de herfasering investeringen uit de pb 2026 -2029 gecorrigeerd voor de mutaties NJR 2025
Toelichting investeringen Samenleven, onderwijs en cultuur 1. Vrijeschool Widar gaat gerenoveerd worden in het schooljaar 2027/2028. De gesprekken over de voorbereiding zijn gestart. De school wil bouwheer zijn en een projectleider en architect contracteren. De eerste voorbereidingskosten worden dit jaar al gemaakt van circa € 25.000. Dit is eerder dan in de investeringsplanning (Programmabegroting 2026-2029) is opgenomen. 2. Voor de realisatie van de onderwijslocatie IHP Delftse Tuin is formeel de grond vanuit de grondexploitatie overgedragen. Hiervoor is een investeringsbudget nodig van € 380.000. Zoals beschreven in het IHP 2025-2041 zijn de in het IHP opgenomen investeringen exclusief de grondaankopen. Ter dekking van de kapitaallasten (rente) van de grondaankoop wordt de IHP Stelpost (zie punt 5) ingezet. 3. IGVO – het gebouw is opgeleverd in de zomer 2025 en vanaf begin van het schooljaar 2025-2026 in gebruik. De kosten van de bouw zijn € 2,4 miljoen hoger uitgevallen o.a. doordat het schoolbestuur verschillende aanvullende wensen had waarvoor zij ook € 2,1 miljoen bijdragen aan de investering. Per saldo zijn de meerkosten € 0,3 miljoen en betreffen 2 % van de bouwsom. Deze komen ten laste van de IHP Stelpost (zie punt 5). 4. Marlotlaan – het gebouw is opgeleverd en vanaf begin van het schooljaar 2025-2026 in gebruik.
De kosten van de bouw zijn hoger uitgevallen doordat bij de aanvraag van de investering uit is gegaan van een reguliere verbouwing. Bij de uitvoering van het project is gebleken dat een renovatie/ingrijpende verbouwing nodig was om het gebouw passend te maken als wissellocatie en aan te passen voor het gebruik als tijdelijk VO gebouw. De meerkosten zijn € 2,3 miljoen en betreffen 46% van de bouwsom. Deze komen ten laste van de IHP Stelpost (zie punt 5). 5. Stelpost IHP: voor de afwijkingen genoemd bij de punten 2 tm 4 wordt een beroep gedaan op de gereserveerde en daarvoor toereikende stelpost.
22
9. Werk en inkomen
Werk en inkomen
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële Incidenteel/ afwijking Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 63 Inkomensregelingen
-1.360.000
SMI (sociaal medische indicatie)
245.000 245.000
I
Financiële Winkel - extra inzet
-350.000
I
Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR)
-1.010.000
I
Totaal financiële afwijkingen
-1.360.000
245.000
-
Toelichting Inkomensregelingen SMI (sociaal medische indicatie) Sociaal medische indicaties betreft een regeling van de gemeente die ouders met lichamelijke, psychische, verstandelijke of sociale problemen financieel kan ondersteunen bij de kosten van kinderopvang, wanneer ze geen recht hebben op kinderopvang. Dit is een open-einde-regeling waar we tegen de verwachting in minder toekenningen hebben dan vooraf in lijn met de trend verwacht. Financiële Winkel - extra inzet De afgelopen jaren is de afdeling Financiële Winkel flink gegroeid qua bezetting vanwege een hogere instroom. Een deel daarvan is niet in de formatie opgenomen, dit resulteert in 2,5 FTE boven formatief (€ 245.000 tekort). De verwachting is dat (een groot deel van) dit tekort valt op te lossen. Hierover komt later in 2025 duidelijkheid. Om deze reden wordt hier niet het gehele bedrag meegenomen als afwijking. Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) In de Kadernota 2024 zijn de positieve rekeningresultaten van voorgaande jaren geanalyseerd. Bij de programmabegroting 2025 is een beperkte verlaging (€ 2,35 miljoen) van de uitgaven 2025 per programma opgenomen. De najaarsrapportage 2025 levert nu een concrete invulling op. In het onderdeel realistisch ramen is een totaaloverzicht opgenomen waar de dekking gevonden is.
23
10. Economie en vastgoed
Economie en Vastgoed
Nadelige financiële Voordelige afwijking financiële afwijking
Incidenteel/ Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 03 Beheer en overige gebouwen Project Ezelsveldlaan - onttrekking reserve beleid en uitvoering
-160.000
Vrijval voorziening onderhoud vastgoed storting reserve Prinsenhof Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) 31 Economische ontwikkeling
667.000 -50.000 -
Uitvoering motie 'Red de REV' (doorschuiven naar 2026) Totaal financiële afwijkingen
667.000
-110.000
110.000
I
-667.000
I 100.000 100.000
-160.000
-557.000 I
767.000
I -557.000
Toelichting Beheer en overige gebouwen Project Ezelsveldlaan Bij de jaarstukken 2024 is het voorstel gedaan om € 110.000 te reserveren voor de voorbereiding voor de sloop van de opstal Ezelsveldlaan en het herstel van het bedieningshuis Kolenhavenbrug. Deze werkzaamheden worden in 2025 afgerond. De totale kosten bedragen € 130.000. Vrijval voorziening onderhoud vastgoed - storting reserve Prinsenhof In lijn met de eerdere besluitvorming over renovatie Museum Prinsenhof valt aanvullend op de eerdere vrijval dit jaar ook het restant van € 667.000 vrij. Dit bedrag wordt toegevoegd aan de bestemmingsreserve Prinsenhof Delft. Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) In de Kadernota 2024 zijn de positieve rekeningresultaten van voorgaande jaren geanalyseerd. Bij de programmabegroting 2025 is een beperkte verlaging (€ 2,35 miljoen) van de uitgaven 2025 per programma opgenomen. De Najaarsrapportage 2025 levert nu een concrete invulling op. In het onderdeel realistisch ramen is een totaaloverzicht opgenomen waar de dekking gevonden is. Economische ontwikkeling Uitvoering motie 'Red de REV' Bij de vaststelling van de kadernota 2024 zijn middels de motie 'Red de REV' in 2025 incidentele middelen beschikbaar gesteld voor een bedrag van € 165.000 om het programma betaalbare bedrijfsruimte te versnellen.
Hiermee wordt ingezet op het aannemen van een stadsmakelaar (eerder bedrijvenloods genoemd). De functie is pas halverwege het jaar (per 1-7-2025) ingevuld. De beschikbaar gestelde middelen zagen echter toe op de inzet van een stadsmakelaar voor een volledig jaar. Daarom wordt ingezet op het overhevelen van € 100.000 aan incidentele middelen van 2025 naar 2026. Daarmee kan de inzet van de stadsmakelaar gecontinueerd worden, zodat er ruimte is voor daadwerkelijke resultaten.
24
ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN EN OVERHEAD Financiën
Financiën
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële Incidenteel/ afwijking Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 05 Treasury Actualisatie rentelasten en -baten (stelpost RR)
-99.000
309.000
-99.000
309.000
062 OZB niet-woningen
300.000
Hogere opbrengst OZB nietwoningen 08 Overige baten en lasten
I
300.000 -70.000
Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR)
-70.000
Totaal financiële afwijkingen
-169.000
I
-
I
609.000
-
Toelichting Treasury Actualisatie rentelasten en -baten Vanwege de positieve ontwikkeling van het saldo schatkistbankieren (SKB) is de verwachte rentevergoeding in 2025 hoger dan oorspronkelijk geraamd. OZB niet woningen Hogere opbrengst niet-woningen Door een verbeterde bestandskoppeling kan de Regionale Belasting Groep (RBG) leegstand efficiënter beoordelen. Hierdoor zijn meer aanslagen verstuurd dan geraamd. Overige baten en lasten Invulling stelpost onderuitputting (stelpost RR) In de Kadernota 2024 zijn de positieve rekeningresultaten van voorgaande jaren geanalyseerd. Bij de programmabegroting 2025 is een beperkte verlaging (€ 2,35 miljoen) van de uitgaven 2025 per programma opgenomen. De najaarsrapportage 2025 levert nu een concrete invulling op. In het onderdeel realistisch ramen is een totaaloverzicht opgenomen waar de dekking gevonden is.
25
Overhead
Overhead
Nadelige financiële afwijking
Voordelige Incidenteel/ financiële afwijking Structureel
(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie
Taakvelden 04 Overhead Afdeling besturing - inhuur
-790.000
340.000
-180.000
Facilitaire dienst stadskantoor - storting reserve gemeentelijke huisvesting
-340.000 I
340.000
I
Inhuur implementatie ERPx
-200.000
I
Inhuur vervanging P&C
-110.000
I
Licentiekosten ERPx/GFS
-300.000
Totaal financiële afwijkingen
-790.000
-340.000
I 340.000
-340.000
Toelichting Overhead Afdeling besturing - inhuur In 2025 hebben we met een aantal situaties te maken gehad waar we tijdelijk de formatie moesten versterken en de vervanging niet op de eigen afdeling konden opvangen. De afdeling heeft weinig inhuurbudget dus de keuzes hebben snel een overschrijding tot gevolg. Een deel van de kosten kunnen we compenseren door wat ruimte in formatiebudget. Facilitaire dienst stadskantoor Met de kadernota 2026 is € 511.456 toegevoegd aan de exploitatie t.b.v. MJOP Facilitair (groot onderhoud). Van dit toegekende budget, is de prognose in het kader van het MJOP over 2025, € 170.000 te besteden. De werkzaamheden gepland voor 2025, hebben door verzuim en (tijdelijke) onderbezetting vertraging opgelopen. Daarbij is met de vaststelling van de kadernota 2026 (juli 2025), pas definitief het benodigde budget beschikbaar gekomen. Het verzoek is het resterende budget van € 340.000 te storten in de reserve gemeentelijke huisvesting. Inhuur implementatie ERPx In 2023 is gestart met de opdracht en aanbesteding van een nieuw financieel systeem ter vervanging van het huidige GFS, wat per 2025 in gebruik is genomen. In 2024 is tevens gestart met de inrichting en het in gebruik nemen van een nieuw rapportage programma, welke de benodigde koppelingen met het nieuw financieel systeem tot gevolg hebben.
De onvermijdelijke kosten van inhuur van een projectleider, externe expertise Informatievoorziening, implementatie-, licentie- en consultancykosten leiden in 2025 tot een nadelige afwijking van € 500.000. Inhuur vervanging P&C In 2025 was inhuur voor werkzaamheden ter vervanging voor uitval van de personele bezetting en ter ondersteuning van de P&C producten onvermijdelijk. Dit leidt tot een nadelige afwijking van € 110.000.
26
Licentiekosten ERPx/GFS Zie de toelichting bij 'inhuur implementatie ERPx'.
Investeringen Overhead Overhead 1 Verledden verlichting (HNK)
Geplande datum gereed PB 2025
Nieuwe planning gereed
nvt
2026
Investeringsbudget - Jaarschijf PB 2025
Prognose uitgaven jaarschijf 2025 -
30.000
Toelichting investeringen Overhead De werkzaamheden, voor zover gepland voor 2025, hebben door verzuim en (tijdelijke) onderbezetting vertraging opgelopen. Daarbij is met de vaststelling van de kadernota (juli 2025), pas definitief het benodigde budget beschikbaar gekomen. Impact is conform afspraken met ODH. Verder geen directe impact.
27
REALISTISCH RAMEN Totaaloverzicht realistisch ramen
Invulling realistisch ramen (RR) 2025 Programma
Invulling stelpost onderuitputting
PB2025-2028 2025
3 Duurzame stad
80.000 L
4 Bereikbare stad
150.000 L
5 Goed wonen
210.000 L
6 Schone en veilige stad 7 Gezonde en sociale stad 8 Samenleven, onderwijs en cultuur 9 Werk en inkomen 10 Economie en vastgoed 11 Financiën Totaal in te vullen
150.000 L 630.000 L 1.010.000 L 50.000 L 70.000 L 2.350.000
Dekkingsbron: 6 Actualisatie budgetten areaaluitbreiding
-285.000 L
6 Vrijval stelpost areaaluitbreiding
-924.000 L
11 Actualisatie rentebaten
-309.000 B
11 Actualisatie rentelasten
99.000 L
4 Hogere baten parkeren
-620.000 B
4 Opbrengst kadegelden
-100.000 B
7 Lagere uitgaven SMI (sociaal medische indicaties) Totale invulling
-211.000 L -2.350.000
28
ACTUALISATIE KAPITAALLASTEN Tabel herfasering investeringen 2025
(bedragen × € 1.000)
Actualisatie kapitaallasten Programma
Nadelige financiële afwijking
Voordelige financiële afwijking
Duurzame stad
-
49
Bereikbare stad
-
31
-
115
Goed wonen Schone en veilige stad Samenleving, onderwijs en cultuur Werk en inkomen Economie en Vastgoed Stad en Bestuur
-497
-
-
-60
-
-
-93
-
-
26
Financiën
-403
-
Overhead
-
109
-993
270
Totaal Totaal financiële afwijkingen
-723
Toelichting actualisatie kapitaallasten Kapitaallasten De actualisatie van de kapitaallasten 2025 levert een incidenteel nadeel op van € 723.000. Dit wordt grotendeels verklaard door de nog niet geraamde afschrijvingen van vervangingsinvesteringen van het riool in 2023 en 2024 ( € 236.000 nadeel) en de herberekening van afschrijvingen van speelplekken (€ 217.000 nadeel); daarnaast is de onttrekking aan de reserve kapitaallasten met € 154.000 verlaagd. In de meerjarenbegroting 2026 -2029 wordt rekening gehouden met de structurele effecten. Rente-omslagpercentage In de programmabegroting 2025-2028 is voor het jaar 2025 de berekende renteomslag vastgesteld op 0,14%. Op basis van de geactualiseerde cijfers bij de najaarsrapportage 2025 (marginale aanpassing van het rentesaldo) behoeft het toe te rekenen rentepercentage 2025 geen aanpassing.
29
FASERING INVESTERINGEN Herfasering investeringen 2025
30
Investeringen
Toegekend bedrag
Realisatie t/m 2024
Begroting 2025
Actualisatie NJR 2025
(bedragen × € 1.000) Duurzame stad Energietransitie - Vleermuizentoren
71
-
-
71
Idem (bijdragen derden)
-11
-
-
-11
Verduurzaming vastgoedportefeuille
2.815
1.104
729
644
Waterplan / klimaatadaptatie
1.385
403
175
172
Totaal Duurzame Stad
4.260
1.507
904
876
Bereikbare stad Adaptieve mobiliteitsagenda
31.118
8.034
6.423
7.360
Adaptieve mobiliteitsagenda - bijdrage van derden
-8.885
-2.263
-1.273
-4.449
Halteverplaatsing tramhalte Martinus Nijhofflaan
165
-
165
165
Halteverplaatsing tramhalte Martinus Nijhofflaan - bijdrage van derden
-83
-
Reconstructie Buitenhofdreef
10.750
-
-
Reconstructie Buitenhofdreef - bijdrage derden
-7.500
-
-
-
Herinrichting Prinses Beatrixlaan Zuid
1.625
-
-
200
Idem - bijdrage van derden
-1.056
-
Vervanging parkeerautomaten
500
Totaal Bereikbare Stad
-83 -
-
-130
150
150
26.634
5.771
5.465
3.213
Ecologische zones TU Campus NZ en OW
1.000
43
-
50
idem - bijdragen derden
-1.000
-
-
-
410
55
10
-
Verwerving Schieweg 13
2.700
-
-
2.700
Idem bjdragen derden
-1.350
-
-
-1.350
Totaal Goed Wonen
1.760
98
10
1.400
Goed Wonen
Parkeerplaats Roland Holstlaan
Schone en veilige stad Begraafplaatsen
200
-
100
100
Beheerplan civiele constructies
27.769
11.733
5.000
5.000
Beheerplan groen en water
9.476
1.592
550
1.945
Waterberging
3.000
605
500
598
Beheerplan openbare verlichting
14.017
3.106
2.655
2.653
Beheerplan wegen
21.333
5.948
4.789
2.315
Gasthuisplaats
1.500
-
1.500
250
Gelatineverbinding
32.744
261
1.400
1.000
Idem - bijdrage van derden
-18.999
-
-
-
Gevel tot gevel
6.362
641
1.500
1.500
GO - OR bovenplanse voorzieningen
4.100
-
1.000
-
Poptahof
2.820
836
-
-106
Poptahof, Groenstrook Abtswoudseweg
50
-
-
50
Projecten Tramlijn 19
31.769
31.441
-
328
Bijdrage projecten Tramlijn 19
-3.423
-3.423
-
-
Reconstructie Ireneboulevard
500
-
500
-
Rioolinvesteringen kostenverhaal
9.950
4.507
3.500
3.500
Schieoevers bovenwijkse voorzieningen
2.100
-
-
-
Schieoevers voorzieningen
3.400
-
-
-
Speelplekken
3.060
955
530
530
510
-
-
34
Stadsvernieuwing
1.290
381
230
230
Tractie
1.112
-
278
278
Uitplaatsing Stedin 2020-2024
1.330
1.214
-
116
Aanvulling speelplekken Delft West
31
Investeringen
Toegekend bedrag
Realisatie t/m 2024
Begroting 2025
Actualisatie NJR 2025
(bedragen × € 1.000) Uitbreiding Vulcanusweg
150
-
140
-
Verkeersvoorzieningen
1.860
298
315
380
Vervangen beheersysteem OR Totaal Investeringen
600
-
500
550
158.580
60.095
24.987
21.251
Toegekend bedrag
Realisatie t/m 2024
Begroting 2025
Actualisatie NJR 2025
(bedragen × € 1.000) Samenleven, onderwijs en cultuur Archeologie - Kluizenaarsbocht
54
37
-
17
Binnen- en buitensport
180
120
-
60
Erfgoed - publieksvoorzieningen
300
-
-
-
16.100
9.118
5.275
6.982
IHP Bernadetta Maria
5.852
-
-
-
IHP CLD Hof van Delft
14.630
-
-
-
IHP CLD Molenhuispad (gymvoorzieningen)
16.720
-
-
-
IHP Delfste Tuin
8.145
1.252
5.500
5.380
IHP Delftse Montessori
7.343
78
500
500
IHP Delftse Vrije School (Widar)
6.028
-
-
-
IHP Gabriëlschool
5.434
-
-
-
IHP Grotius Juniusstraat
33.338
-
-
100
IHP Grotius Juniusstraat - grond
3.240
-
-
-
IHP Herman Broereschool
7.524
-
-
-
IHP Maurice Maeterlinckschool
15.490
197
350
300
IHP ISD/IGVO
IHP Maurice Maeterlinckschool - grond
941
-
-
-
IHP Mercurius met sportzaal
30.312
4
-
50
IHP Pleysier/ISK
17.641
6.054
12.000
6.000
IHP PO-school SO
8.360
-
-
-
IHP Sporthal Grotius
6.633
-
-
-
IHP Sporthal Westplantsoen
22.990
-
-
-
IHP Stanislas VMBO /Junius (v)mboschool vervroegd
21.135
39
500
50
IHP Tanthof complexen
32.075
609
1.000
500
IHP stelpost
69.402
-
7.294
3.255
Krakeelpolderweg - wissellocatie
1.041
-
-
100
Kwaliteitsverbetering gymzalen (7x 700K)
5.091
45
700
655
Marlotlaan - wissellocatie
7.250
2.432
2.150
4.818
Nieuwelaan - wissellocatie
150
-
-
20
OHP 2025 1e inrichting Spinoza ISK
335
-
335
335
OHP 2025 1e inrichting Mercurius college
115
-
115
115
OHP 2026 - uitbreiding Mgr.Bekkerschool
144
-
-
-
OHP 2026 - herstelkosten Cornelius Musiusschool
112
-
-
-
OHP 2026 - ingebruikname De Nieuwe Maan
600
-
-
-
36.619
2.240
16.000
8.802
Museum Prinsenhof Renvatie St.Papaver
350
-
-
-
Rietveldtheater
4.776
-
640
250
Ringpass velden
5.700
433
2.333
600
Sportaccommodaties KN2021
7.890
575
150
150
Sportpark Kerkpolder veld 51
1.000
-
-
500
Sportpark Kruithuisweg (blue birds)
4.600
279
1.700
821
32
Investeringen
Toegekend bedrag
Realisatie t/m 2024
Begroting 2025
Actualisatie NJR 2025
(bedragen × € 1.000) Tijdelijke huisvesting Griegstraat Totaal
363
-
-
363
426.003
23.512
56.542
40.723
Economie en vastgoed Duurzame toekomst Westvest 9
10.137
-
-
3.804
Het nieuwe kantoor (HNK)
300
-
-
300
Inrichting Willem van Oranje
630
99
-
531
Instandhouding gemeentelijk Vastgoed (OD177)
60
-
60
60
Instandhouding Theater de Veste
1.955
-
-
-
150
35
75
115
13.232
134
135
4.810
Meubilair
300
49
50
51
Publieke dienstverlening
141
12
-
-
Renovatie/vervanging raadstafel
150
-
130
150
Toegangspoortjes
410
-
410
-
1.001
61
590
201
3.012
2.725
135
153
pm
pm
pm
pm
14.469
2.932
1.058
1.161
Instandhouding gemeentelijk Vastgoed (Sint Agathaplein 4) Totaal Stad en bestuur
Totaal Overhead Het nieuwe kantoor (HNK) NJPO facilitair ICT Investeringen Verledden HNK
650
-
-
30
Totaal
18.131
5.657
1.193
1.344
Totaal (netto) investeringsplan
649.601
96.835
89.826
73.818
Totaal bruto investeringsplan
691.908
102.521
91.099
79.841
Bijdragen derden
-42.307
-5.686
-1.273
-6.023
Totaal (netto) investeringsplan
649.601
96.835
89.826
73.818
Realistisch ramen (70%)
51.673
Aandeel instandhoudings-/vervangingsinvesteringen
106.311
27.793
16.875
18.000
Aandeel investeringen onderwijs
364.171
19.828
35.719
29.160
Overige investeringen
179.119
49.214
37.232
26.658
649.601
96.835
89.826
73.818
33
BIJLAGEN Inhuur derden Definitie Inhuur derden betreft de inhuur van medewerkers ter vervanging van vaste medewerkers (ziekte, vacatures), opvang van pieken en inhuur van specialisten. Het betreft niet de inhuur van diensten/adviezen en het uitbesteden van werkzaamheden. Prognose inhuur 2025: € 22- € 23 miljoen (19,3% van de geschatte loonsom) Waarvan: • Inhuur ter vervanging: € 19 miljoen; • Inhuur op projecten: € 3 miljoen. Bij de jaarrekening 2025 wordt pas het definitieve percentage 2025 vastgesteld. Ervaring leert dat het definitieve percentage vaker (iets) lager uitvalt dan de prognose. De kosten van inhuur zijn vooral te verklaren door de inhuur van capaciteit en kennis op specifieke opdrachten, vervanging ziekte (incl. zwangerschapsvervanging) en moeilijk vervulbare vacatures. Verschillende dekkingsbronnen inhuur: • Begroot in 2025: € 5,4 miljoen aan project- en personele budgetten • Niet begroot in 2025: onderdeel van opdrachten en projecten
34
35