Mer schieoevers noord delft + update inclusief bijlagen

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft Inclusief update

projectnummer 0417633.00 definitief 4 februari 2022

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft Inclusief update projectnummer 0417633.00 definitief 4 februari 2022

Auteurs drs. H.W. Lindeboom J.J. Verhoeven, MSc R. Last, Msc

Opdrachtgever Gemeente Delft Postbus 53 2600 AB Delft

datum vrijgave 4-2-2022

beschrijving revisie definitief

gecontroleerd drs. H.W. Lindeboom

vrijgave J.J. Verhoeven MSc

Inhoudsopgave

Blz.

Uitleg van de belangrijkste begrippen

1

1

Inleiding

2

Transformatie van Schieoevers Noord Een m.e.r. in de geest van de Omgevingswet voor Schieoevers Noord

2 4

Procedure en participatie

9

M.e.r.-procedure 2017 - 2021 Actualisatie MER 2022

9 13

Schieoevers Noord in vogelvlucht

16

Bedrijventerrein Schieoevers Schieoevers Noord nader beschouwd Ontwikkelingsgeschiedenis Beschrijving deelgebieden

16 17 19 20

Onderzoeksmethodiek

24

Stappen om tot een spelregelkader voor Schieoevers Noord te komen Stappen nader toegelicht Onderzoeksthema’s

24 25 28

Ambities, programmascenario’s en voorkeursscenario

31

Beleidskader Ambities Voorziene ontwikkelingen binnen Schieoevers Noord Scenario’s

31 32 40 46

Referentiesituatie en voorziene ontwikkelingen

53

Inleiding Mobiliteit Kwaliteit van de leefomgeving Duurzame inrichting

53 58 65 84

2

3

4

5

6

7

8

Effecten programmascenario’s

100

Beschrijving scenario’s Effecten programmascenario’s Benodigde hoofdkeuzes om de ambities te behalen

100 101 119

Actualisatie MER 2022: Effecten voorkeursscenario

120

Mobiliteit

120

9

10

11

12

13

Kwaliteit van de leefomgeving Duurzame inrichting

133 139

Hoofdkeuzes

148

Onderzoeksaanpak Programmering Functiemenging Mobiliteit Verkeersstromen Omgang bestaande bedrijven Geluidklimaat Buitenruimte Circulariteit Energiebalans Voorkeursalternatieven

148 150 154 158 166 169 175 181 185 187 190

Spelregelkader voor transformatie

192

Sturing op programmering Mobiliteit Kwaliteit van de leefomgeving Duurzame inrichting Compensatieregels

194 194 194 195 196

Botsproef 2: effecten gedeeltelijke transformatie

197

Scenario gedeeltelijke transformatie Tijdelijke hinder en overlast Toetsing Tiny Houses Vulcanusweg Conclusie

197 204 206 210

Botsproef 3: transformatie Kabeldistrict en Nieuwe Haven

212

Doel botsproef Bestemmingsplan Schieoevers Noord (Kabeldistrict en Nieuwe Haven) Onderzoeksmethodiek Mobiliteit Kwaliteit van de leefomgeving Toetsing aan spelregelkader

212 212 214 216 223 228

Doorkijk 2040 en monitoring

230

Doorkijk 2040 Monitoring Leemten in kennis

230 231 234

Bijlage 1 Beleidskader Nationaal beleid

237

Provinciaal en regionaal beleid Gemeentelijk beleid Update gemeentelijk beleid actualisatie MER 2022

Achtergrondrapporten: Antea Group. Verkeersonderzoek Schieoevers Noord, 2019. Antea Group. Akoestisch onderzoek Schieoevers Noord, 2019. Antea Group. Onderzoek luchtkwaliteit Schieoevers Noord, 2019. Antea Group. Onderzoek stikstofdepositie Schieoevers Noord, 2018. Metabolic. Duurzaamheid Schieoevers Noord, 2018.

Actualisatie MER 2022 Antea Group. Actualisatie MER Schieoevers Noord 2022, 2022. Bijlage 1: Verkeersonderzoek Schieoevers Noord actualisatie 2022 Bijlage 2: Stikstofonderzoek Bijlage 3: Spelregelkader MER Schieoevers Noord, geactualiseerd 2022 Bijlage 4: Samenvatting MER Schieoevers Noord, geactualiseerd 2022 Bijlage 5: Toetsing spelregelkader MER - Schieoevers Noord (Kabeldistrict en Nieuwe Haven)

238 241 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Uitleg van de belangrijkste begrippen MER

het milieueffectrapport.

m.e.r.

de procedure waarbinnen het milieueffectrapport opgesteld wordt.

voornemen

datgene, wat de initiatiefnemer wil realiseren, in dit geval de transformatie van Schieoevers Noord.

referentiesituatie

de situatie in het planjaar indien het voornemen niet wordt uitgevoerd. De referentiesituatie is in dit MER de situatie in 2018 aangevuld met de nu bekende autonome ontwikkelingen. De transformatie van Schieoevers Noord betreft een ontwikkeling die naar verwachting circa 20 jaar duurt, voordat deze volledig is gerealiseerd. Voor de bepaling van de milieueffecten wordt ‘worst case’ uitgegaan van invulling van het gehele terrein in een planperiode van 10 jaar. Dit betekent dat als referentiejaar 2028 wordt gehanteerd. Daarnaast wordt in het MER een doorkijk gegeven naar 2038. Actualisatie MER 2022: In de actualisatie van het MER is de situatie in 2022 aangevuld met de nu bekende autonome ontwikkelingen. De transformatie van Schieoevers Noord betreft een ontwikkeling die naar verwachting circa 20 jaar duurt, voordat deze volledig is gerealiseerd. Voor de bepaling van de milieueffecten wordt ‘worst case’ uitgegaan van invulling van het gehele terrein in een planperiode van 20 jaar. Dit betekent dat het referentiejaar 2040 is gehanteerd.

autonome ontwikkeling

ontwikkeling die onafhankelijk van de transformatie van Schieoevers Noord plaats zal vinden en waarover een definitief besluit is genomen.

raakvlakproject

ontwikkeling die onafhankelijk van de transformatie van Schieoevers Noord mogelijk plaats zal vinden, maar waarover nog geen (formeel/ definitief) besluit is genomen. Bijvoorbeeld, de aanleg van de Faradaybrug.

plangebied

het gebied waarop het voornemen rechtstreeks betrekking heeft.

studiegebied

het gebied waar als gevolg van het voornemen effecten kunnen optreden. Het studiegebied kan groter zijn dan het plangebied en kan per aspect verschillen.

plansituatie

de situatie in het planjaar indien het voornemen wordt uitgevoerd.

harde kaders

vigerende wet- en regelgeving en beleidsuitspraken, waaraan de transformatie van Schieoevers Noord móet voldoen. Deze harde kaders bepalen het minimale ambitieniveau dat bij de transformatie van Schieoevers Noord in principe altijd geborgd moet zijn.

zachte kaders

richtinggevende wensen, die aanvullend zijn op het minimale ambitieniveau. Het is op voorhand niet bekend in hoeverre de transformatie de zachte kaders zal kunnen invullen.

(programma)scenario

een mogelijke ‘manier' op hoofdlijnen waarop de ontwikkeling zou kunnen verlopen, gebruikt om de ontwikkelruimte van het gebied te verkennen.

beleidsalternatief

de mogelijke 'manier' op concreter detailniveau waarop het voornemen kan worden gerealiseerd. Op deze wijze kunnen mogelijke keuzes/oplossingen nader onderzocht worden waarop via het plan gestuurd kan worden.

leefomgevingsfoto

digitale informatiesysteem waarin de huidige waarden en belemmeringen en spelregels voor toekomstige ontwikkelingen van een plangebied per milieuthema zijn weergegeven.

spelregel randvoorwaarde

regel voor de ontwikkeling en het beheer van de fysieke leefomgeving. voorwaarden waaraan moet worden voldaan om bepaalde kwaliteiten, rechten en ondergrenzen te beschermen.

Blad 1 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

1

Inleiding Transformatie van Schieoevers Noord Gemeente Delft heeft de ambitie om het bedrijventerrein Schieoevers Noord de komende decennia geleidelijk te laten transformeren naar een levendig gemengd stedelijk gebied. Het gebied maakt onderdeel uit van het bedrijventerrein Schieoevers, dat is onder te verdelen in Schieoevers Noord en Zuid. Het bedrijventerrein Schieoevers Noord ligt ten zuiden van het gebied de Spoorzone Delft langs de Schie. Daarnaast ligt het gebied vlakbij de binnenstad van Delft en tussen twee grote treinstations, Station Delft-Zuid en Station Delft. Aan de oostzijde van Schieoevers Noord grenst het gebied aan de TU Delft met haar onderwijs- en onderzoeksinstellingen. Schieoevers Zuid maakt geen onderdeel uit van het plangebied. Station Delft

Spoorzone Delft

Schie

TU Delft

Voorhof

Station Delft Campus TU Delft Campus Zuid

Tanthof

Figuur 1.1 Ligging van Schieoevers Noord in Delft

Het benutten van de potentie van Schieoevers Noord is al langere tijd een ambitie van de gemeente Delft. In de Ruimtelijke Structuurvisie 2030 (vastgesteld door de raad in 2009) en de Gebiedsvisie Schieoevers 2030 (vastgesteld door College B&W in 2010) staat dat Schieoevers Noord wordt getransformeerd en gemoderniseerd tot een voor Delft levendig gemengd stedelijk werk-woonmilieu, waar ruimte is voor groen. Transformatie Schieoevers Noord nodig voor woningbouwopgave Delft Binnen de Metropoolregio Rotterdam - Den Haag zijn afspraken gemaakt over verdeling van de woningbouwopgave in de regio. De gemeente Delft heeft de realisatie van circa 15.000 woningen in de periode tot 2040 op zich genomen. In de Kadernota 2017 – Delft in Balans zijn deze aantallen Blad 2 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

vastgelegd en is een aanzet gegeven tot uitvoering (zie voor een nadere toelichting bijlage 1 beleidskader). Schieoevers Noord kan een aanzienlijk deel van deze opgave invullen. Momenteel zijn er geen gelijkwaardige locaties in Delft, waar door middel van transformatie en/of stedelijke verdichting een aanzienlijke hoeveelheid woningen op één plek kan worden gerealiseerd. Schieoevers Noord als locatie voor innovatieve maakindustrie Delft wil de groeiende bevolking, waaronder afgestudeerden en nieuwe inwoners, naast een woning, ook een werkplek in de stad kunnen bieden. In de Ruimtelijke economische visie Delft 2030 is vastgelegd dat de gemeente enerzijds de huidige bedrijven wil koesteren en anderzijds groeiruimte beschikbaar maakt voor met name de vele creatieve en technologie-georiënteerde bedrijven die de stad zelf voortbrengt. De gemeente Delft zet in op het realiseren van 10.000 extra banen in de periode 2018-2040. Hiervoor is onder meer circa 100.000 m2 aan extra bedrijfsruimte nodig, met name voor de innovatieve maakindustrie. Deze opgave kan deels in Schieoevers Noord worden ingevuld. De kwaliteiten van Schieoevers Noord maken het gebied geschikt om het aantal arbeidsplaatsen te vergroten. Daarom wordt ook ingezet op verdichting en intensivering in Schieoevers Noord.

Transformatie begint vandaag De eerste concrete ontwikkelingen voor woon- en werkfuncties in het gebied dienen zich aan, hetgeen aanleiding is om de ontwikkelmogelijkheden en randvoorwaarden voor de transformatieopgave van Schieoevers Noord nader te onderzoeken. Met dit MER zijn de mogelijkheden voor transformatie en verdichting van Schieoevers Noord onderzocht. Naast een verkenning van de potentiële ontwikkelruimte, inzicht in de milieueffecten bevat dit MER een ontwikkelkader met (ruimtelijke/milieutechnische) randvoorwaarden en spelregels voor de transformatieopgave om passende ontwikkelingen in Schieoevers Noord te kunnen realiseren (zie verder paragraaf 1.2). Het MER is daarmee anders dan een ‘klassiek’ MER. Dit wordt toegelicht in de volgende paragrafen. Ontwikkelplan Schieoevers Noord Het Ontwikkelplan voor Schieoevers Noord stelt de (ruimtelijk/economische) kaders en schept (plan economische) condities voor ruimtelijke veranderingen op zowel de korte als lange termijn. Hiermee kan samen met het ontwikkelkader uit het MER richting en sturing worden gegeven aan een geleidelijk en langjarige transformatieproces van Schieoevers Noord. Vijf ambities voor Schieoevers Noord Op basis van het Delfts beleid en bestaande vraagstukken op stadsniveau zijn, in de Notitie reikwijdte en detailniveau, vijf ambities voorgesteld voor de transformatie.

De vijf ambities dragen bij aan het bepaalde streven voor Schieoevers Noord. De ambities zijn gedurende de onderzoeksfase aangescherpt. In de figuur staan deze vijf ambities. In hoofdstuk 5 worden deze nader toegelicht.

Blad 3 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Figuur 1.2 Ambities Schieoevers Noord

Een m.e.r. in de geest van de Omgevingswet voor Schieoevers Noord Voor de transformatie van Schieoevers Noord is geen blauwdruk beschikbaar en ook niet gewenst. De transformatie zal geleidelijk verlopen. De gemeente geeft hiervoor kaders en spelregels aan, maar de markt is aan zet. Hierbij is flexibiliteit wenselijk. Immers het is onmogelijk om nu alle kaders en spelregels vast te leggen voor de komende twintig tot dertig jaar. Daarom is gefaseerde besluitvorming (met meerdere bestemmingsplannen) wenselijk. Nu vastleggen wat we weten, uiteraard met de nodige bandbreedte en flexibiliteit, en dit later bij concrete bouwplannen nader invullen. Dit is met de huidige wetgeving (Wro) lastig te borgen. De gemeente mag voor het gehele plangebied gebruik maken van nieuwe instrumenten en regels van de Omgevingswet. Hiervoor is Schieoevers Noord in de 16e tranche van de Crisis- en herstelwet aangewezen als ontwikkelingsgebied. Ook is het mogelijk om voor het gebied bestemmingsplannen met verbrede reikwijdte (Omgevingsplan) op te stellen. De Omgevingswet De Omgevingswet vormt een grondige herziening van de wetgeving, waarbij onder andere de Wet ruimtelijke ordening en ruim twintig andere wetten opgaan. Binnen de Omgevingswet wordt het omgevingsplan geïntroduceerd als vervanging van het bestemmingsplan.

Vanwege de integratie van ruimtelijke wetgeving met milieuwetgeving, maakt het omgevingsplan een ruimere regelgeving mogelijk, waarin niet slechts een ‘goede ruimtelijke ordening’, maar een ‘gezonde en veilige fysieke leefomgeving’ centraal staat. Om dit mogelijk te maken en een geïntegreerd instrument te bieden, kunnen diverse nieuwe regelingen in het omgevingsplan opgenomen worden.

Deze instrumenten kunnen gebruikt worden om de transformatie in gang te zetten. Met de keuze voor een gefaseerde besluitvorming hoeft niet gelijk een juridisch-planologisch plan te worden opgesteld dat het gehele gebied dekt. Voor de delen van Schieoevers Noord, waarvoor op afzienbare termijn transformatie naar gemengd stedelijk gebied is te voorzien, kan vooruitlopend op de Omgevingswet, een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte (ook wel aangeduid als omgevingsplan) worden opgesteld. Dit biedt voor de ontwikkelingen in Schieoevers Noord ruimte voor flexibiliteit en nodigt initiatiefnemers uit om passende ontwikkelingen te verwezenlijken.

1.2.1

Nieuwe m.e.r. De verbreding van een goede ruimtelijke ordening naar het creëren van een gezonde en veilige fysieke leefomgeving sluit aan op de m.e.r.-systematiek. Dit MER is dan ook een belangrijke richtlijn Blad 4 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

om de ontwikkeling van het gebied verder te kunnen sturen. Dit betekent nadrukkelijk dat het MER een ander karakter zal hebben dan het pragmatische van een ‘klassiek’ MER. In plaats van de effecten van concrete alternatieven te onderzoeken, wordt onderzocht welke randvoorwaarden leiden tot ontwikkelingen die passen bij de ambities voor het gebied. Om deze randvoorwaarden actueel te houden en het MER als onderlegger voor de gehele transformatie te kunnen gebruiken wordt gebruik gemaakt van een ‘levend’ MER. De methodiek die daarvoor is gehanteerd wordt in paragraaf 1.2.3 kort toegelicht en in hoofdstuk 5 uitgebreid toegelicht.

1.2.2

Waarom een m.e.r.? Een m.e.r.-procedure is bedoeld om het milieubelang vroegtijdig en volwaardig in de besluitvorming in te brengen. Hierbij gaat het erom of en wat de mogelijke scenario’s en alternatieven zijn om het plan te kunnen realiseren, welke effecten er zijn en wat geregeld moet worden (welke randvoorwaarden en spelregels zijn nodig) om een aanvaardbare leefomgevingskwaliteit te ontwikkelen. Diverse van de voorgenomen activiteiten in het plangebied, onder meer de voorziene ontwikkelingen Vulcanusweg, Schiehallen, Nieuwe Haven en de ontwikkeling van stationsgebied Delft Campus zijn m.e.r.-(beoordelings)plichtig, omdat deze vallen onder categorie D 11.2 (‘stedelijk project’) van het Besluit m.e.r. De initiatieven in combinatie met de beoogde transformatie van het gehele gebied geven de gemeente aanleiding om voor het gehele gebied een MER op te stellen.

1.2.3

Doel van dit nieuwe m.e.r. Het doel van dit MER met de nieuwe aanpak is om informatie te verzamelen over:

Blad 5 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

In het MER is onderzocht wat de potentiële milieueffecten van de transformatie van Schieoevers Noord zijn. Uit de analyse blijkt dat de transformatie, als deze niet “begeleid” wordt via randvoorwaarden en spelregels, kan leiden tot knelpunten zoals geluidsoverlast of onvoldoende bereikbaarheid. Deze knelpunten kunnen op meerdere manier aangepakt worden. Deze verschillende opties noemen we beleidsalternatieven. Deze beleidsalternatieven zijn beoordeeld op hun bijdrage aan de ambities voor Schieoevers Noord. In totaal zijn op negen onderwerpen (significante) keuzes te maken. Dit heten hoofdkeuzes. Per hoofdkeuze is een voorkeursalternatief bepaald. Voor de hoofdkeuze mobiliteit is bijvoorbeeld onderzocht: een klassieke aanpak gericht op autoverkeer, een aanpak gericht op meer fietsverkeer en openbaar vervoer en een pakket gericht op een vergaande multimodaliteit. Voor de hoofdkeuze mobiliteit draagt het pakket dat gericht is op een vergaande multimodaliteit het meest bij aan de ambities voor Schieoevers; dit is daarom het voorkeursalternatief. De voorkeursalternatieven voor de negen ‘hoofdkeuzes’ zijn vertaald in het spelregelkader. Dit spelregelkader wordt gehanteerd bij de planvorming voor deelgebieden binnen Schieoevers Noord.

Het spelregelkader zorgt er daarmee voor dat de transformatie van deelgebieden bijdraagt aan het behalen van de ambities en borgt dat altijd op zijn minst een basisniveau wordt gegarandeerd. Middels botsproeven is de werking van het spelregelkader getoetst. Hoe transformatie van Schieoevers gaat verlopen, is grotendeels onbekend. Daarom leidt dit MER dan ook tot randvoorwaarden en spelregels om het kader te bieden waarbinnen de transformatie kan verlopen en biedt dit kader al de nodige flexibiliteit. Om deze flexibiliteit ook in de toekomst te waarborgen (bijvoorbeeld door het updaten/aanpassen van dit kader) én om bij te kunnen sturen wanneer nodig, is monitoring een belangrijk onderdeel van de m.e.r.-procedure. Door monitoring wordt een vinger-aan-de-pols aan de transformatie gehouden en is sprake van een levend MER. Deze nieuwe aanpak voor het MER is nader uitgewerkt in hoofdstuk 4.

1.2.4

Samenhang tussen gebiedsvisie, m.e.r., ontwikkelplan en ruimtelijke besluiten Er is een grote samenhang tussen de m.e.r. en het ontwikkelplan Schieoevers Noord met centrale uitgangspunten en het stedenbouwkundig raamwerk dat parallel aan dit MER in concept is opgesteld. Het concept ontwikkelplan is in de periode na de terinzagelegging verder uitgewerkt tot een Definitief Ontwikkelplan. Basis voor beide instrumenten vormde de Gebiedsvisie Schieoevers 2030 uit 2010 waarin de transformatieopgave reeds is vastgelegd. Er is sprake van interactie tussen beide processen. Zo gaf het ontwikkelplan kaders voor de m.e.r. en kwamen randvoorwaarden en spelregels vanuit het MER terug in het ontwikkelplan. De gemeenteraad heeft het Ontwikkelplan Schieoevers Noord in 2019 vastgesteld. Uiteindelijk landen deze kaders, randvoorwaarden, spelregels en strategie in de diverse ruimtelijke besluiten in de vorm van een bestemmingsplan of een omgevingsvergunning. Het eerste ruimtelijk besluit, waar ook deze m.e.r. aan gekoppeld is, is het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte ‘Tiny Houses Vulcanusweg’. Dit bestemmingsplan is vastgesteld op 11 juli 2019.

Blad 6 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

1.2.5

Actualisatie MER 2022 Levend MER en monitoring Er is gekozen voor een MER waarin is onderzocht welke ruimtelijke en milieurandvoorwaarden leiden tot ontwikkelingen die passen bij de ambities voor het gebied. Dit kader biedt de nodige flexibiliteit, omdat nog grotendeels onbekend is hoe de geleidelijke transformatie van Schieoevers Noord gaat verlopen. Om deze flexibiliteit ook in de toekomst te waarborgen (bijvoorbeeld door het actualiseren/aanpassen van dit kader) én om bij te kunnen sturen wanneer nodig, is monitoring een belangrijk onderdeel van de m.e.r.-procedure. De wijze waarop de monitoring is vormgegeven, is vastgelegd in het Monitoringsplan Schieoevers Noord1, dat op 8 oktober 2020 aan de gemeenteraad van Delft is aangeboden. In dat plan is beschreven ‘waarom’, ‘hoe’ en ‘wat’ er gemonitord wordt. Door monitoring wordt een vinger-aan-de-pols aan de transformatie gehouden en is sprake van een levend MER. Door het MER te actualiseren wanneer hier aanleiding toe is blijven randvoorwaarden uit het MER actueel en kan het MER blijvend als onderlegger gebruikt worden voor de gehele transformatie. Zo blijft het milieubelang vroegtijdig en volwaardig betrokken in de besluitvorming bij de transformatie van Schieoevers Noord.

Aanleiding voor actualisatie MER Momenteel geeft een aantal nieuwe ontwikkelingen aanleiding om het MER voor Schieoevers Noord (voor het eerst) te actualiseren:  De deelontwikkelingen Kabeldistrict en Nieuwe Haven binnen Schieoevers zijn inmiddels nader uitgewerkt, momenteel wordt hiervoor één bestemmingsplan opgesteld. Hiervoor dient bepaald te worden of er in het huidige spelregelkader aanvullende regels moeten worden gesteld om potentiële nadelige milieueffecten te voorkomen.  Voor het gebied is nieuw verkeersonderzoek op basis van het nieuwe verkeersmodel uitgevoerd. Hiermee is een belangrijke leemte in kennis in het MER weggenomen;  Ook is inzichtelijk gemaakt hoe het gebied zich grotendeels zal ontwikkelen tot 2032 en welke effecten daarmee samenhangen. De programmatische invulling van het gebied is ook een leemte in kennis die hiermee deels wordt weggenomen;  Met het nieuwe verkeersonderzoek en de uitgewerkte ruimtelijke ontwikkelingen is ook een nieuwe uitspraak nodig over de gevolgen voor thema’s die verkeersgerelateerd zijn, zoals geluidbelasting, luchtverontreiniging en stikstofuitstoot in en rondom het plangebied;  De uitgangspunten ten aanzien van het thema geluid zijn gewijzigd: o Op basis van de representatieve bedrijfssituatie (RBS) is er een betere weergave van de geluidssituatie van de referentiesituatie beschikbaar.

In het in ontwikkeling zijnde bestemmingsplan voor het Kabeldistrict en Nieuwe Haven wordt per bedrijf de geluidsnorm vastgelegd, gebaseerd op de RBS. Hiermee is duidelijker aan te duiden waar ruimte zit voor ontwikkeling en waar nog (geluids)maatregelen nodig zijn om woningen met bedrijvigheid te kunnen mengen. o De strategie voor stapsgewijze dezonering is aangepast naar in één keer dezonering. Dit is een nieuw beleidsalternatief wat in het MER wordt afgewogen in het kader van de 5e hoofdkeuze uit het MER: omgang bestaande bedrijven;  Er is tot nu toe één ruimtelijk besluit vastgesteld dat uitvoering geeft aan het voornemen tot transformatie. Dit is het bestemmingsplan Tiny Houses, dat door de raad is vastgesteld op 11 juli 2019. Op 24 maart 2021 heeft de Raad van State uitspraak gedaan naar aanleiding van beroepen die waren aangetekend door twee buurtverenigingen en een aantal bedrijven die zich niet kunnen vinden in de transformatie van Schieoevers Noord en het MER wat daarbij is opgesteld. De Raad van State heeft de beroepen tegen het bestemmingsplan Tiny Houses ongegrond verklaard in haar uitspraak2. De beroepen tegen het MER zijn niet beantwoord, omdat de Raad van State in haar uitspraak heeft gesteld dat het bestemmingsplan Tiny Houses geen m.e.r.-(beoordelings)plichtige activiteit is en het MER als zodanig niet aan de orde kan 1

Antea Group, Monitoringsplan Schieoevers Noord, juni 2020.

2

Uitspraak 201907163/1/R3 Blad 7 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

komen in deze bestemmingsplanprocedure. Dit betekent dat de beroepsgronden die zijn ingediend tegen het MER aan de orde worden gesteld in een procedure over een ruimtelijk besluit dat wel voorziet in (een deel van) de m.e.r.-plichtige activiteit van de transformatie van Schieoevers Noord. Dit ruimtelijk besluit betreft het bestemmingsplan voor Kabeldistrict en Nieuwe Haven. Leeswijzer Actualisatie MER 2022 De actualisatie van het MER is een aanvulling op het oorspronkelijke MER uit 2019. De actualisatie is als aparte bijlage bij dit MER en het bestemmingsplan Kabeldistrict en Nieuwe Haven toegevoegd. Deze actualisatie moet dus gelezen worden in samenhang met het oorspronkelijke MER uit 2019. Het is geen vervanging van het oorspronkelijke MER. De actualisatie is opgebouwd conform de hoofdstukindeling van het oorspronkelijke MER. Er wordt ter verduidelijking van een aantal uitgangspunten aangeraden eerst de samenvatting van het oorspronkelijke MER te lezen en daarna deze actualisatie van het MER. Leeswijzer MER uit 2019 met actualisaties 2022 Het MER uit 2019 is daarnaast redactioneel gewijzigd op basis van de laatste inzichten en de informatie uit deze actualisatie. De informatie uit de actualisatie is duidelijk terug te vinden in onderhavig MER onder de titel ‘Actualisatie MER 2022’.

Blad 8 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

2

Procedure en participatie M.e.r.-procedure 2017 - 2021 De m.e.r.-procedure kent, conform de Wet milieubeheer, de volgende procedurele eisen:

Figuur 2.1 Stappen in de m.e.r.-procedure

Openbare kennisgeving Op 12 december 2017 heeft College B&W als start van de m.e.r.-procedure de NRD goedgekeurd. De daaropvolgende openbare kennisgeving is het bekend maken van de NRD als eerste stap in de m.e.r.-procedure. In de kennisgeving is de terinzagelegging aangekondigd zodat een ieder in de gelegenheid wordt gesteld een zienswijze kenbaar te maken. Participatie en terinzagelegging NRD Direct na de start van de terinzagelegging van de NRD heeft op 23 januari 2018 een participatiebijeenkomst plaatsgevonden, waarin de transformatieopgave en procedure is toegelicht. Tijdens deze bijeenkomsten hebben circa 90 deelnemers hun aandachtspunten op de ambities weergegeven. Onderstaand is een selectie van de belangrijkste aandachtspunten weergegeven:  Werken: Schieoevers Zuid nadrukkelijk(er) in de plannen betrekken met name gericht op hogere milieucategorie Vooralsnog echter uitgangspunt dat categorie 4 op Schieoevers Noord aanwezig is en blijft. De bedrijven Prysmian, Basal, Suez, YES Delft actief betrekken voor volgende sessies. Sturen op zoveel mogelijk gebruik van de bestaande Schiehallen.  Wonen: Onderzoek richten op meer en minder geschikte plaatsen voor wonen.  Mobiliteit: Ontsluiting via bruggen, openbaar vervoer en Rotterdamseweg onderzoeken in MER, parkeeroverlast voorkomen.

 Leefklimaat: Hittestress en leefbaarheid hebben baat bij toevoegen van groen  Duurzaamheid: Kijken in breder perspectief; studie naar kernkwaliteiten van de deelgebieden en mogelijke koppelingen De NRD heeft van 25 januari 2018 t/m 7 maart 2018 ter inzage gelegen. Tijdens de periode van ter inzage legging van zes weken kon een ieder reageren op deze notitie en zijn / haar mening geven

Blad 9 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

over de ambities en de wijze van onderzoek in het MER. Er zijn in totaal 15 zienswijzen ingediend, deze zijn beantwoord in de Nota van Zienswijzen NRD. De Nota van Zienswijzen NRD is opgebouwd uit twee onderdelen. In deel A worden de onderwerpen besproken die in meerdere zienswijzen aan de orde zijn gekomen. In deel B worden de overige zienswijzen beantwoord. Bij alle zienswijzen wordt in de nota aangegeven of en hoe er wordt omgegaan met de opmerkingen. De meeste genoemde onderwerpen zijn:  prioritering in de ambities  de referentiesituatie  de koppeling tussen arbeidsplaatsen en woningen  participatie & communicatie Het is niet verplicht om de Commissie voor de milieueffectrapportage om advies te vragen de reikwijdte en detailniveau van het MER. De gemeente Delft heeft er vrijwillig voor gekozen om de Commissie te vragen om een advies uit te brengen.

De Commissie heeft op 11 april 2018 haar advies uitgebracht en adviseert om in het MER de onderstaande informatie op te nemen:  Een beschrijving van de gemeentelijke ambities, wettelijke eisen en stedelijk beleid en een vertaling daarvan in kaders voor de beoogde transformatie van Schieoevers Noord;  Een gedegen beschrijving van de huidige situatie en autonome ontwikkelingen;  Een verkenning in de eerste fase van het MER van de vraag in hoeverre de benoemde twee ontwikkelrichtingen ambities verwezenlijken alsmede een weergave op hoofdlijnen van de milieueffecten ervan;  Een beschouwing van de vraag of en in welke mate voor de ontwikkeling van Schieoevers Noord (tijdelijk) af wordt geweken van de Wet geluidhinder en het Activiteitenbesluit milieubeheer, nu Schieoevers Noord is aangewezen als ontwikkelingsgebied in de 16e Tranche van de Crisis- en herstelwet;  Een onderzoek in de tweede fase van het MER van de milieueffecten van de geconcretiseerde beleidsalternatieven;  Een flexibel informatiesysteem waarin zowel informatie over de invulling van Schieoevers Noord wordt vastgelegd, als de hiermee gepaard gaande milieueffecten en wijziging van de milieugebruiksruimte. Het advies van de Commissie is in lijn met de aanpak van het MER.

Tijdens de tweede participatiebijeenkomst op 29 mei 2018 zijn de onderzoeksresultaten van de eerste fase van het MER en het concept Ontwikkelplan gepresenteerd. Tijdens deze bijeenkomst met circa 60 deelnemers is aan tafels gediscussieerd met welke optimalisatiemaatregelen de mobiliteit en de leefklimaat van het gebied kan worden verbeterd. In het tekstkader op de volgende bladzijde is een selectie van de belangrijkste aandachtspunten (voorstellen en opmerkingen) weergegeven. De resultaten zijn meegenomen in het MER.

Blad 10 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Belangrijkste voorstellen en opmerkingen n.a.v. de participatiebijeenkomst op 29 mei 2018 Mobiliteit:  Check het huidige verkeersmodel of deze overeenkomt met de werkelijkheid. De Kruithuisweg kan in de huidige spits al een knelpunt vormen. Er zijn ook tijdstippen gedurende dag waarop de doorstroming goed is;  Houd rekening met de aard van de functies en bedrijven als het gaat om bereikbaarheid, (bijvoorbeeld gescheiden verkeersstromen, mogelijkheden voor meervoudig parkeergebruik);  Bied alternatieve vervoersmiddelen voor de auto aan en ontmoedig autogebruik: verbeter de verbindingen naar de stations, met de tram en met fietsverbindingen, maak voorzieningen voor deelauto’s of een transferium. Leefklimaat - geluid:  Het geluidsklimaat is goed te regelen met technische oplossingen, aan de bron (zoals betere isolatie van bedrijven), dan wel aan de ontvangende zijde (zoals isolatie, dove gevels e.d.);  Geluidsoverlast kan je compenseren met een prettige leefomgeving., bijvoorbeeld extra groen of het proces van bier brouwen in de horecavoorziening, zodat de bewoners meer betrokkenheid voelen (of proeven) bij industriële maakprocessen;  Zorg dat er een balans is in de verschillende soorten lawaai. Als het verkeer goed geregeld is, geeft dat rust;  Geen woningen naast milieucategorie 4 bedrijven. Milieucategorie 3 of 2 geven geen grote problemen.

Geluid wordt verder niet als een groot probleem gezien voor/door mensen in de doelgroep. Leefklimaat – groen en duurzaamheid:  Creëer groen langs de Schie voor de bewoners en werknemers.  Inzetten op zonnepanelen wordt ondersteund (er zijn vele m2 daken beschikbaar). Leefklimaat – werken en wonen:  Schieoevers is al een bedrijventerrein en daarom ligt inzetten op bedrijvigheid hier meer voor de hand. Graag aandacht voor de innovatiekracht die er al is op Schieoevers. Er wordt al veel gemaakt en (door) ontwikkeld;  De milieucirkels moeten behouden blijven om toekomstige ontwikkelingen (van bedrijven) te beschermen;  Het type bedrijven dat je wilt mengen is van belang. Ook sommige hightech-maakbedrijven produceren geluid;  Zorg ook voor kleine en goedkope werkruimtes. Leefklimaat – zonering:  Breng een zonering aan, bijvoorbeeld appartementen langs de Schie, met daarachter een zone woonstraatjes en daarachter langs het spoor een bedrijvenzone;  Geen woonfuncties langs de Kruithuisweg en langs het spoor;  Verbeter het leefklimaat door deelgebieden voor respectievelijk wonen en werken te scheiden. De voorkeur is dan om bedrijven naar het zuiden toe te clusteren.

Wijzigingen reikwijdte en detailniveau Ten aanzien van de in de NRD beschreven reikwijdte en detailniveau zijn voor het opstellen van het MER twee significante wijzigingen doorgevoerd. Ten eerste is het plangebied uitgebreid met het deelgebied Leeuwenstein aan de noordzijde van het plangebied. Hoewel in dit deelgebied geen sprake is van actuele of voorziene ontwikkelingen, is dit in de toekomst mogelijk wel het geval. Indien hiervan sprake is, is er sprake van een grote samenhang tussen Leeuwenstein en (de rest van) Schieoevers Noord. Het is daarom van belang om de eventuele milieueffecten ook in samenhang te beschouwen. Bovendien wordt beoogd om Leeuwenstein en de rest van het plangebied goed op elkaar te laten aansluiten en wordt Leeuwenstein daarom ook opgenomen in het (Concept) Ontwikkelplan Schieoevers Noord.

Blad 11 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Ten tweede is tussen de terinzagelegging van de NRD en het opstellen van het MER een verdiepingsslag gemaakt in de ambities voor Schieoevers Noord. Op basis van het participatieproces, voortschrijdend inzicht, een nadere beleidsanalyse en input van de gemeente Delft zijn de vijf ambities voor Schieoevers Noord bijgesteld. In paragraaf 5.2 is toegelicht welke wijzigingen zijn toegepast. Het gaat in hoofdzaak om een nadere nuancering en invulling van de ambities. Er is geen sprake van nieuwe ambities die strijdig zijn met het in de NRD beschreven kader. Terinzagelegging MER bij het ontwerp bestemmingsplan Tiny houses Het MER is na vrijgave door het College van B&W voor zes weken ter inzage gelegd samen met het eerste ontwerp ruimtelijk plan dat voor Schieoevers Noord wordt opgesteld, te weten, bestemmingsplan Tiny houses. Gedurende deze periode kon eenieder zijn of haar zienswijze tegen het ontwerp ruimtelijk plan en het bijbehorende MER indienen. In deze periode zijn het betreffende ontwerp ruimtelijk plan en het MER ook aangeboden aan verschillende bestuursorganen, zoals in ieder geval de provincie, het hoogheemraadschap en omliggende gemeenten. Toetsing door Commissie m.e.r. Het MER is ter toetsing voorgelegd aan de Commissie m.e.r. De Commissie m.e.r. heeft een voorlopig toetsingsadvies af gegeven, op basis waarvan is besloten de MER aan te vullen.

Hieronder zijn de voornaamste opmerkingen uit het voorlopig toetsingsadvies opgenomen.  De Commissie waardeert het dat het milieueffectrapport ingezet wordt om een spelregelkader te maken voor ontwikkelingen op de zeer lange termijn. . Zij adviseert om de navolgbaarheid van de stappen om tot dit spelregelkader te komen nader toe te lichten. Dit kan verbeteren door de gehanteerde systematiek beter toe te lichten, te verduidelijken hoe vanuit de toetsing van de programmascenario’s op milieueffecten tot de hoofdkeuzes is gekomen, de beoordeling van milieueffecten en beleidsalternatieven toe te lichten en te specificeren hoe de voorkeursalternatieven doorwerken in het spelregelkader en ontwikkelplan.  Wanneer het gebied maar voor een deel ontwikkeld is, kunnen zich milieueffecten voordoen die mogelijk negatiever zijn dan in de huidige scenario’s zijn onderzocht. De Commissie adviseert deze mogelijke gevolgen in beeld te brengen. Dit maakt duidelijk welke kwaliteit van de leefomgeving te verwachten is in de situatie dat het gebied (nog) niet volledig ontwikkeld is, en welke maatregelen in de tussentijd mogelijke nadelige effecten kunnen verzachten.  Tenslotte adviseert de Commissie een opzet voor het monitorings- en evaluatieplan toe te voegen om na te gaan hoe de feitelijke invulling zich in de tijd verhoudt tot de gestelde ambities en het bijbehorende spelregelkader.

 Bovendien adviseert de Commissie om de milieuinformatie met betrekking tot de Tiny Houses aan te vullen. De aanvulling heeft zich gericht op deze vier punten. Het MER is aangevuld om de navolgbaarheid te vergroten hoe het spelregelkader tot stand is gekomen, door de beschrijving van de onderzoeksmethodiek in paragraaf 4.1 te herzien. Hier zijn ook de beoordelingsmethodieken en nader toegelicht. Door het MER heen zijn deelconclusies explicieter uitgelicht. Om de effecten van een gedeeltelijke ontwikkeling in beeld te brengen is een botsproef toegevoegd, waarin de effecten van gedeeltelijke transformatie en tijdelijke hinder zijn onderzocht. Ook is in de botsproef de ontwikkeling Tiny Houses Vulcanusweg getoetst aan het spelregelkader, om de milieuinformatie met betrekking tot die ontwikkeling aan te vullen en de werking van het spelregelkader te verifiëren. Deze botsproef is opgenomen in hoofdstuk 10. Tenslotte is in paragraaf 11.2 een nadere uitwerking van het monitoringsplan opgenomen.

Blad 12 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Wijzigingen spelregelkader Naar aanleiding van de zienswijzen, botsproef 2 en ambtshalve wijzigingen is het spelregelkader aangescherpt.  De spelregel die het realiseren van laadfaciliteiten voor elektrische auto’s bij 25% van de parkeerplaatsen verplicht stelde, is gewijzigd om geen onnodige investeringen van ontwikkelaars te vereisen. De regels zijn nu zo opgezet dat het aantal laadfaciliteiten afgestemd wordt op de behoefte.  De afwijkingsmogelijkheden met compenserende maatregelen voor de regels ten aanzien van parkeren zijn vervallen. In plaats daarvan is afwijking mogelijk de parkeerbehoefte op een alternatieve duurzame wijze wordt ingevuld.  Er zijn extra regels opgenomen met betrekking tot gevoelige en zeer kwetsbare functies in aandachtsgebieden vanwege luchtverontreiniging en omgevingsveiligheid.  Enkele regels met betrekking tot de wateraspecten zijn tekstueel aangepast voor een betere toepasbaarheid.  De spelregel die in de openbare ruimte het gescheiden inzamelen van afval in prullenbakken verplichtte is vervallen. Deze was te beperkend, omdat ook andere opties bij kunnen dragen aan de (duurzaamheids)ambities.  Het opstellen van een monitoringsplan is als randvoorwaarde opgenomen.

Vaststelling en beroepsprocedure bestemmingsplan Tiny Houses Vulcanusweg Na afloop van de terinzagelegging zijn de zienswijzen op het ontwerp bestemmingsplan en het MER van een inhoudelijke beantwoording voorzien. De binnengekomen zienswijzen zijn van een inhoudelijke beantwoording voorzien in een Nota van Antwoord, die wordt opgenomen als bijlage bij het bestemmingsplan Tiny Houses Vulcanusweg. Op basis van de zienswijzen en de beantwoording zijn waar nodig aanpassingen doorgevoerd in het MER. De Nota van Antwoord is door het College van B&W van Delft, tezamen met het bestemmingsplan en het MER, aangeboden ter besluitvorming aan de gemeenteraad van Delft. Na vaststelling was er de mogelijkheid tot het indienen van beroep tegen het bestemmingsplan (en het MER dat een bijlage bij het bestemmingsplan vormt). Op 24 maart 2021 heeft de Raad van State uitspraak gedaan naar aanleiding van beroepen die waren aangetekend door twee buurtverenigingen en een aantal bedrijven die zich niet kunnen vinden in de transformatie van Schieoevers Noord en het MER wat daarbij is opgesteld. De Raad van State heeft de beroepen tegen het bestemmingsplan Tiny Houses Vulcanusweg ongegrond verklaard in haar uitspraak3.

De beroepen tegen het MER zijn niet beantwoord, omdat de Raad van State in haar uitspraak heeft gesteld dat het bestemmingsplan Tiny Houses Vulcanusweg geen m.e.r.-(beoordelings)plichtige activiteit is en het MER als zodanig niet aan de orde kan komen in deze bestemmingsplanprocedure. Dit betekent dat de beroepsgronden die zijn ingediend tegen het MER aan de orde worden gesteld in een procedure over een ruimtelijk besluit dat wel voorziet in (een deel van) de m.e.r.-plichtige activiteit van de transformatie van Schieoevers Noord. Dit ruimtelijk besluit betreft het bestemmingsplan voor Kabeldistrict en Nieuwe Haven.

Actualisatie MER 2022 Voor het afbakenen van de uitgangspunten, kaders en spelregels zijn in hoofdlijnen de volgende procedurestappen doorlopen. De actualisatie van het MER (losse rapportage en verwerkt in onderhavig MER) biedt een geactualiseerd beeld van de milieueffecten en daarbij geactualiseerde spelregels om de geleidelijke transformatie succesvol te laten verlopen.

3

Uitspraak 201907163/1/R3 Blad 13 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Geen nieuwe m.e.r.-procedure Voor de actualisatie van het MER wordt de m.e.r.-procedure niet opnieuw doorlopen. De conclusies van het MER zijn namelijk niet of nauwelijks gewijzigd, alleen aangescherpt. De actualisatie van het MER wordt als bijlage bij het (ontwerp)bestemmingsplan Kabeldistrict en Nieuwe Haven toegevoegd en is tevens in onderhavig MER verwerkt (zie in de volgende hoofdstukken onder de titel ‘Actualisatie MER 2022’). Vervolg bestemmingsplanprocedure Kabeldistrict en Nieuwe Haven De procedurestappen voor dit bestemmingsplan zijn als volgt:

Formele participatie In het schema zijn de formele inspraakmomenten weergegeven. Het ontwerpbestemmingsplan Kabeldistrict en Nieuwe Haven wordt met het geactualiseerde MER voor een periode van zes weken ter inzage gelegd. In deze periode kunnen zienswijzen op het geactualiseerde MER en het ontwerpbestemmingsplan worden ingediend. Blad 14 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Evaluatie en monitoring Na vaststelling van het plan is het bevoegd gezag verplicht de daadwerkelijke milieugevolgen van de uitvoering van het voornemen te onderzoeken. Vanwege de geleidelijke, langjarige transformatie zal periodiek een monitoring plaatsvinden van de voortgang van de transformatie en de daadwerkelijke milieugevolgen. Zodoende bestaat altijd een actueel beeld en kan waar nodig bijgestuurd worden. In hoofdstuk 11 is uitgewerkt waar het monitoringsplan en het daarmee in gang te zetten monitoringsprogramma aan moeten voldoen.

Blad 15 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

3

Schieoevers Noord in vogelvlucht Bedrijventerrein Schieoevers Bedrijventerrein Schieoevers is gelegen in het zuidelijk deel van Delft. Schieoevers Noord wordt globaal begrensd door de Abtswoudseweg aan de noordzijde, de TU Delft met bijbehorende voorzieningen aan de oostzijde, de Kruithuisweg en de Tanthofdreef aan de zuidzijde en de woonwijk Voorhof en de Vulcanusweg aan de westzijde. De Schie en de spoorlijn Den HaagRotterdam doorkruisen het plangebied. Schieoevers Zuid ligt in het verlengde van Schieoevers Noord, maar dan ten zuiden van de Kruithuisweg, met aan de westzijde woonwijk Tanthof en aan de oostzijde Technopolis Innovation Park Delft (Technopolis). Station Delft

Spoorzone Delft

Schie

TU Delft

Voorhof

Station Delft Campus TU Delft Campus Zuid

Tanthof

Figuur 3.1 Bedrijventerrein Schieoevers, het plangebied is zwart omrand

Met zo’n 150 hectare is Schieoevers (Schieoevers Noord en Zuid) het grootste bedrijventerrein van Delft. In totaal werken er circa 5.600 mensen bij ruim 300 bedrijven (zie tabel 3.1). Het terrein is een belangrijke schakel in de Delftse economie. In Schieoevers is een sterke vertegenwoordiging van de sectoren, productie en handel & transport. De bedrijven die er gevestigd zijn variëren sterk in aard en omvang, zoals zwaardere industrie, maar ook kleinere werkplaatsen voor creatieve industrie. De binnenvaartsector vormt een belangrijke schakel in het goederenvervoer. De Schie, die door Schieoevers Noord en Zuid loopt, is binnen de provincie Zuid-Holland dan ook een zeer wezenlijke vervoersader.

Blad 16 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Tabel 3.1 Aantal arbeidsplaatsen Schieoevers Noord en Zuid 2016 (Bron: gemeente Delft) Deelgebied

Arbeidsplaatsen

Schieweg Noord Rotterdamseweg Noord Tanthofdreef Vulcanusweg Schieoevers Noord

1.605 330 490 240 2.665

Oppervlakten (aantal ha bruto) 43,7 ha 18,7 ha 5 ha 7,2 ha 74,6 ha

Arbeidsplaatsen/ hectare 37 18 98 33 36

Schieoevers Zuid Rotterdamseweg Zuid

2.311 612

63,4 ha 14,2 ha

38 43

Totaal Schieoevers

5.588

152,2 ha

37

In het gebied zijn meerdere grote bedrijfshallen gelegen. Momenteel is weinig sprake van leegstand, uitgezonderd een aantal kantoorgebouwen. Delen van het gebied zijn verouderd, maar vormen tegelijkertijd een broedplek voor tal van kleinere bedrijven van technische en creatieve aard. Schieoevers is in de provinciale structuurvisie gecategoriseerd als terrein met watergebonden bedrijvigheid (Schieoevers Zuid) en als terrein waar activiteiten met een hoge milieucontour kunnen plaatsvinden (Schieoevers Noord en Zuid). Van oudsher zijn hier (industriële) bedrijven gevestigd. Op dit moment zijn er verhoudingsgewijs betrekkelijk weinig bedrijven op Schieoevers gevestigd die daadwerkelijk gebruik maken van kades voor hun bedrijfsvoering. Dat geldt verhoudingsgewijs ook voor bedrijven met een hogere milieucontour. Op 30 mei 2018 heeft Provinciale Staten het Programma Ruimte gewijzigd. Het Programma ruimte is een uitwerking van de Verordening Ruimte en Mobiliteit van de provincie Zuid-Holland. In het Programma is opgenomen Schieoevers Noord onder voorwaarden te transformeren naar gemengd stedelijk gebied waar naast gewerkt ook gewoond kan worden.

Schieoevers Noord nader beschouwd Schieoevers Noord heeft een omvang van circa 75 hectare bruto (exclusief de Schie en de keerhaven). Het gebied herbergt vooral industriefuncties in de productie- en bouwsector (zie figuur 3.2), in grote gebouwen. Voorbeelden hiervan zijn Basal (betonmortelcentrale), Prysmian (kabelfabriek), Octatube (ontwerp en productie van staalconstructies) en Hordijk (productie verpakkingen en isolatieproducten).

Blad 17 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Figuur 3.2 Functies in Schieoevers Noord (bron: Marco Broekman, Concept Ontwikkelplan Schieoevers Noord, 2018)

Enkele andere functies bevinden zich verspreid in het gebied, zoals bouwmarkten en woonwinkels op woonboulevard Leeuw & Stein in het noorden van het gebied, het museum Royal Delft Experience in het noordoosten en het Kruithuis in het zuiden van het plangebied. In het zuidwestelijke deel, aan de Tanthofdreef bij station Delft Campus zijn met name kantoren gevestigd. Verder bevat het plangebied enkele maatschappelijke functies, zoals een moskee bij de Blad 18 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Vulcanusweg en diverse sportfuncties, zoals de Delftse Studenten Roeivereniging Proteus-Eretes, Studenten Rugby Vereniging Thor en de scouting in het Kruithuis. Langs de Abtswoudseweg en de Rotterdamseweg zijn bovendien woningen gelegen. In het eerste geval betreft het een appartementengebouwen en in het tweede geval verspreide bedrijfswoningen. De locatie maakt nu al een geleidelijke ontwikkeling door van bedrijventerrein naar een gebied waar werken en recreëren samen komen. Een voorbeeld is dat het Schieoeversgebied naast reguliere bedrijvigheid inmiddels ook een stadsbrouwerij, een evenementencentrum in de voormalige Lijm- en Gelatinefabriek en een sportschool rijk is. De Schiehallen, het zuidelijk gebouw van de kabelfabriek, biedt sinds 2009 onderdak aan zo'n zestig kleine bedrijven: van kunstenaarsateliers en ambachtelijke werkplaatsen tot autobedrijven, een klimhal waar men kan boulderen en de stadsbrouwerij De Koperen Kat.

Ontwikkelingsgeschiedenis De ontstaansgeschiedenis van de stad Delft gaat terug tot de twaalfde eeuw. Door de tijd heen ontwikkelde Delft zich tot het belangrijkste handelscentrum van de streek door de verbinding met de Schie. De Schie is een historische hoofdader, een in de Middeleeuwen gekanaliseerde waterloop van waaruit de aangrenzende landerijen werden ontgonnen en waarop aansluitend de 'Delf' werd gegraven, het water waaraan de stad Delft is ontstaan. In de 14e eeuw kreeg deze handel een extra impuls door de stichting van Delfshaven, de haven van Delft nabij Rotterdam. Via de Schie en Delfshaven kreeg Delft een verbinding met de Maas. Delftse bedrijvigheid was grotendeels afhankelijk van de Schie en bevond zich tot ver in de negentiende eeuw in de binnenstad. Vanaf het laatste kwart van de negentiende eeuw verhuisden de grotere bedrijven naar locaties buiten de binnenstad van Delft. Buiten de binnenstad ontstonden ook nieuwe bedrijven zoals de Koninklijke Nederlandse Kabelfabriek en de Lijmfabriek. De eerste bedrijvigheid in Schieoevers Noord vestigde zich in deze periode, omstreeks 1910, aan de Schiekade.

Kaart 1857 Kaart 1940 Figuur 3.3 Historische kaarten (bron: Topotijdreis.nl)

Kaart1963

De verkaveling van het plangebied is gebaseerd op de oorspronkelijke richting van de ontginningsstructuur. Deze richting staat haaks op de Schie en volgt de ontwateringssloten van de eerste ontginningen. Vanaf de 20e eeuw is het gebied van het noorden naar het zuiden uitgebreid. In eerste instantie voor de uitloop van zwaardere industrie die gebruikt maakte van de Schie. Hierbij is de kavelgrootte in het noorden grootschaliger opgezet dan in het zuiden.

Blad 19 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

In de jaren ‘60 van de 20ste eeuw werd Delft uitgebreid, vooral in zuidelijke richting. In de jaren ‘60 werd de woonwijk Voorhof gerealiseerd, ten westen van Schieoevers. Vanaf midden jaren ‘70 werd nog iets zuidelijker Tanthof-Oost gebouwd. De Kruithuisweg is geopend in 1970 als aansluiting tussen de Technische Universiteit Delft en de Provinciale weg. Deze weg is later verhoogd en gelijktijdig is de Kruithuisbrug aangelegd. Ook station Delft-Zuid is geopend in 1970. Sindsdien is het bedrijventerrein Schieoevers verder besloten geraakt binnen de groeiende stad, met een aantal voor de ontwikkelingsgeschiedenis kenmerkende locaties zoals het Kruithuis, de Kabelfabriek, de Koninklijke Porceleyne Fles en de Lijm- en Gelatinefabriek.

Beschrijving deelgebieden In dit MER worden in hoofdlijn vijf deelgebieden aangegeven, waarvan er vier worden aangeduid met de naam van de weg waardoor deze begrensd en tevens ontsloten worden: Vulcanusweg, Schieweg, Rotterdamseweg en Tanthofdreef. Het vijfde deelgebied is Leeuwenstein, tussen de Abtswoudseweg en de Schieweg. De begrenzing is in figuur 3.4 aangegeven.

Figuur 3.4 Deelgebieden binnen het plangebied Schieoevers Noord

Blad 20 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Deelgebied Vulcanusweg Het deelgebied Vulcanusweg bestaat uit middelgrote bebouwing, met in het noordelijke deel kleinschalige bedrijvigheid. In het deelgebied Vulcanusweg bevinden zich naast een moskee en kleinschalige bedrijvigheid, onder meer een vuurwerkverkooppunt en een tankstation (geen verkoop van LPG).

Moskee

Tankstation

Vulcanusweg

Deelgebied Schieweg Rondom de Schieweg is sprake van grote bouwvolumes, zoals de bedrijfshallen van Prysmian en de Schiehallen. De Schieweg is de toegangsweg tot deze zone en tot enkele grote parkeervelden op eigen terrein. De Nederlandse Kabelfabriek is opgericht in 1913. De fabriek produceerde sterkstroomkabels voor het vervoeren van elektrische energie en zwakstroomkabels voor het geleiden van telefoongesprekken. Het noordelijke gedeelte is gebouwd omstreeks 1930. Hier worden door Prysmian Cables and Systems B.V. laagspanningskabels en hoogspanningskabels tot 400 kV gemaakt. De Schiehallen worden niet meer gebruikt voor de kabelproductie, maar is nu een bedrijfsverzamelgebouw en broedplaats voor ondernemers en kunstenaars. Naast Prysmian Cables zijn ook kleinere bedrijven gevestigd in dit deelgebied.

Schieweg

Kabelfabiek Prysmian

Kruithuis (foto’s Metabolic)

Het Kruithuis was een opslagplaats voor kruit. Het Kruithuis is een Rijksmonument in het zuidelijkste deel, nabij station Delft-Zuid en de Kruithuisweg. Dit gebouw is omgeven door bebossing en een kleinschalig park, daarmee ligt het afgeschermd van de omgeving. Het terrein rondom het Kruithuis bevat veel groen en wijkt daarmee af van de overwegend verharde omgeving in Schieoevers. Momenteel is de scouting gehuisvest in het Kruithuis. Tegenover de scouting, aan de overzijde van de Schie, is de Delftse studentenroeivereniging Proteus Eretus is gevestigd. De vereniging maakt gebruik van de Schie voor trainingen. Deelgebied Rotterdamseweg De strook bebouwing tussen de Rotterdamseweg en de Schie bevat relatief middelgrote bedrijvigheid afgewisseld met oudere bebouwing, zoals de Lijm- en Gelatinefabriek en het Blad 21 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Rijksmonument de Porceleyne Fles in het noorden. Aan de overzijde ligt de campus van de Technische Universiteit Delft. De Nieuwe Haven is in gebruik als een lighaven en als keerhaven voor schepen die de watergebonden bedrijvigheid op Schieoevers bevoorraden. Dit zijn met name Basal en de zandhandel aan de Schieweg. De haven wordt ook als thuishaven gebruikt door diverse schepen en is de ligplaats van een schip dat als clubhuis van rugbyclub Thor fungeert.

Keerhaven

Betonmortelcentrale Basal

Lijm & Cultuur (foto’s Metabolic)

Deelgebied Tanthofdreef Het deelgebied Tanthofdreef ligt nabij station Delft Campus tussen de Kruithuisweg en het woongebied Tanthof-Oost. Het gebied bevat voornamelijk middelgrote kantoorpanden en bedrijfsgebouwen. Parkeren gebeurt voornamelijk op eigen terrein, daarnaast is er parkeerterrein voor auto’s en fietsers bij het station.

Fietsenstalling station Delft-Zuid

Kantoren Tanthofdreef

Blad 22 van 235

Bedrijven Motorenweg

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Deelgebied Leeuwenstein Leeuwenstein is in de huidige situatie in gebruik als locatie voor (perifere) detailhandel. Er is een woonboulevard (Leeuw & Stein) gevestigd, alsmede een sportschool en een bouwmarkt. Aan de noord- en oostzijde zijn daarnaast woningen aanwezig. De bebouwing is over het algemeen twee verdiepingen hoog, waarbij parkeren tussen de gebouwen op parkeervelden plaatsvindt.

Leeuw & Stein

Woningen Abtswoudseweg

Blad 23 van 235

Bouwmarkt

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

4

Onderzoeksmethodiek Stappen om tot een spelregelkader voor Schieoevers Noord te komen Het doel van dit m.e.r. is het opstellen van een spelregelkader (inclusief monitoring) waarmee de ambities voor Schieoevers Noord gerealiseerd kunnen worden. Om hiertoe te komen zijn diverse stappen noodzakelijk. Onderstaand staan de stappen die zijn doorlopen in het MER 2019, met daarbij in paars weergegeven de extra stappen in het kader van de actualisatie van het MER 2022.

Figuur 4.1 Doorlopen stappen MER 2019

De onderzoeksaanpak voor het MER uit 2019 bestaat in hoofdlijnen uit vijf onderdelen: 1) het speelveld voor de transformatieopgave, bestaand uit de ambities, met bijbehorend relevant beleidskader voor Schieoevers Noord, de ontwikkelpotentie van het gebied en de omgevingsscan, weergegeven in een leefomgevingsfoto; 2) de eerste botsproef waarin we eerst met behulp van programmascenario’s verkennen wat de effecten op de leefomgeving zijn. 3) vervolgens onderzoeken we met behulp van beleidsalternatieven op welke wijze de transformatieopgave uitvoerbaar kan zijn (‘niet evident onuitvoerbaar’ in de geest van de Omgevingswet) en maken we uiteindelijke hoofdkeuzes in de te nemen maatregelen om de ambities te kunnen behalen;

Blad 24 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

4) het ontwikkelkader, bestaand uit spelregels en randvoorwaarden om de transformatieopgave mogelijk te maken en een monitoringsprogramma; 5) de tweede botsproef, waarbij we de effecten van een gedeeltelijke transformatie onderzoeken en de ontwikkeling Tiny Houses Vulcanusweg aan het spelregelkader toetsen, om het spelregelkader te verifiëren. Actualisatie MER 2022 Onderstaand is concreet weergegeven waar in de onderzoeksmethodiek de uitgangspunten zijn geactualiseerd of een stap aan het onderzoeksproces is toegevoegd: 1) Afbakenen aangepaste uitgangspunten in het speelveld: • Actualisatie van de referentiesituatie: Aanpassen jaartal 2018 naar 2022 (zie hoofdstuk 6); Actualisatie autonome ontwikkelingen en raakvlakprojecten (zie hoofdstuk 6); Actualisatie referentie van de verkeerssituatie op basis van verkeersberekeningen met het nieuwe verkeersmodel en autonome ontwikkelingen (zie hoofdstuk 7); Actualisatie referentie van de geluidssituatie op basis van de representatieve bedrijfssituatie (RBS) (zie hoofdstuk 7); 2) Actualisatie van de eerste botsproef met behulp van het voorkeursscenario dat in het Ontwikkelplan Schieoevers Noord is vastgesteld (zie hoofdstuk 7); 3) Onderzoek van een extra beleidsalternatief in relatie tot de hoofdkeuze ‘omgang met bestaande bedrijven’ (zie hoofdstuk 8); 4) Actualisatie van het spelregelkader op basis van de resultaten uit voorgaande

hoofdstukken (zie hoofdstuk 9); 5) Een derde botsproef, waarin de gedeeltelijke transformatie wordt getoetst aan het spelregelkader, om het spelregelkader te verifiëren. De gedeeltelijke transformatie omvat de ontwikkeling van het Kabeldistrict en Nieuwe Haven waarvoor momenteel een bestemmingsplan wordt opgesteld. Deze botsproef lijkt qua omvang van de gedeeltelijke transformatie sterk op de botsproef 2 uit het MER van 2019. Nu zijn de ontwikkeling nader uitgewerkt, waardoor nog beter de functionering van het spelregelkader kan worden geverifieerd (zie hoofdstuk 10); 6) Actualisatie van de monitoring en leemten in kennis op basis van de resultaten uit voorgaande hoofdstukken (zie hoofdstuk 12).

Stappen nader toegelicht 4.2.1

Bepalen speelveld met ambities, de ontwikkelpotentie en de omgevingsscan Het MER Schieoevers Noord is bedoeld als informatiebron ter ondersteuning van besluiten over de transformatie van het plangebied. Deze besluiten worden genomen in het Ontwikkelplan Schieoevers Noord op basis van een integrale afweging van de ruimtelijke, milieu- en economische gevolgen. Met het MER worden de kansen en knelpunten in de leefomgeving in beeld gebracht die een rol spelen bij deze afweging. De eerste stap om te komen tot een samenhangend ontwikkelkader voor de transformatie van Schieoevers Noord is inzicht in het ‘speelveld’. Dit speelveld vormt de basis van de transformatie en gaat over de ambities voor het gebied, de ontwikkelpotentie (hoeveel programma is mogelijk/wenselijk) en wat zijn de omgevingskenmerken (bijvoorbeeld ten aanzien van geluid, verkeer, ecologie, etc.).

Blad 25 van 235

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 4 februari 2022 Gemeente Delft

Actualisatie MER 2022 De referentiesituatie is op een aantal punten geactualiseerd:  Aanpassen jaartal 2018 naar 2022;  Actualisatie autonome ontwikkelingen en raakvlakprojecten;  Actualisatie referentie van de verkeerssituatie op basis van verkeersberekeningen met het nieuwe verkeersmodel en autonome ontwikkelingen;  Actualisatie referentie van de geluidssituatie op basis van de representatieve bedrijfssituatie (RBS); Ambities De ambities, mede voortkomend uit de relevante beleidskaders, en de ontwikkelingen die richting geven aan de transformatieopgave. In dit MER worden de ambities dan ook als beoordelingskader gehanteerd om de gevolgen van mogelijke maatregelen integraal in beeld te brengen en deze ambities te concretiseren. De ambities en de voorziene ontwikkelingen zijn weergegeven in hoofdstuk 5. In bijlage 1 zijn de relevante beleidskaders beschreven. Ontwikkelpotentie Voor Schieoevers Noord zijn nog geen besluiten genomen over het programma. Wel is een ontwikkelpotentie van het gebied te bepalen op basis van enerzijds het beschikbare te ontwikkelen oppervlak (aantal hectare) en anderzijds de ambities ten aanzien van woon-werkfuncties, de mate van verdichting/bouwlagen (FSI) en de mate van menging (FMI).