Kwartaalrapportage SD Q3 2022 Totaal Beeld Actieplan

Actieplan SD 2.0

Kwartaalrapportage Q3 2022

Actieplan SD 2.0

Algeheel beeld Actieplan 2.0 Voor u ligt de kwartaalrapportage van het Actieplan Sociaal Domein 2.0 (hierna: Actieplan) voor het derde kwartaal 2022. Met de rapportage monitoren we de voortgang en ontwikkelingen van het Actieplan. Daarmee vormt de kwartaalrapportage de basis voor het bespreken en eventueel bijsturen van de maatregelen van het Actieplan. Daarnaast biedt de rapportage informatie voor verantwoording richting Directieteam, het College en de Raad. De kwartaalrapportage over Q3 wordt voorgelegd aan de ambtelijke stuurgroep, het DT, het college en de gemeenteraad. Het resultaat in het kort Na het succesvolle startjaar 2021 (target van € 4,9 miljoen gerealiseerd) is het Actieplan 2.0 in 2022 volgens plan doorgezet. De meeste maatregelen (18 van de 23 maatregelen) zijn succesvol geïntroduceerd en opgenomen in het reguliere werkproces of succesvol afgerond. De vijf maatregelen die nog in ontwikkeling zijn worden ook in 2022 bijgestuurd en voorbereid om (waar mogelijk) structureel op te nemen in het reguliere werkproces. Aan het einde van het derde kwartaal 2022 zien we dat het Actieplan 2.0 op koers ligt om de beoogde doelstellingen te behalen. De gerealiseerde besparing voor 2022 bedraagt € 5,9 miljoen; opgebouwd uit: -

de structurele (jaarlijkse) besparing van de succesvol in het reguliere werkproces opgenomen maatregelen (€ 3,7 miljoen); de extra in 2022 behaalde besparing (van de succesvol geïmplementeerde maatregelen en de maatregelen die nog in ontwikkeling zijn, € 1,7 miljoen); de (jaarlijkse) bijkomstige opbrengst door de preventieve en kostenbewustzijn verhogende werking van de maatregelen (€ 0,5 miljoen).

Nu steeds meer maatregelen zijn ingevoerd en/of afgerond, kunnen we steeds beter en concreter de opbrengst meten. Het aandeel bijkomstige opbrengsten wordt daardoor steeds kleiner. De succesvolle koers van het Actieplan in combinatie met de positieve financiële ontwikkeling in het sociaal domein voor Delft, geeft aan dat het Actieplan een aanzienlijk bijdrage heeft aan de kostenbeheersing in het sociaal domein. We continueren de ingezette koers waarbij we maatregelen die minder lopen bijsturen en/of aanvullen. Daarmee verwachten we wederom de totale besparingsopgave van € 6 miljoen in 2022 te behalen. Uitvoering van het Actieplan in maatschappelijke context We blijven benadrukken dat de context van het sociaal domein complex is. De praktijk is weerbarstig wat de invoering van vernieuwingen niet eenvoudig maakt. Zo zien we dat de Jeugd maatregelen voor een groot deel in regionaal verband worden uitgevoerd, waardoor bijsturing op lokaal niveau complex is en niet altijd goed mogelijk is. Daarnaast hebben verschillende componenten invloed op de ontwikkeling van kosten binnen het sociaal domein, deels beïnvloedbaar en deels niet of beperkt beïnvloedbaar. Zo spelen landelijke trends en wetgeving een belangrijke rol bij de 1

Actieplan SD 2.0

beïnvloedbaarheid van volume-, prijs en intensiteit-ontwikkelingen. Dit bemoeilijkt niet alleen de realisatie van de gewenste effecten, maar ook de meetbaarheid van de effecten bij sommige maatregelen. Personeelskrapte bij de uitvoeringsorganisaties vormt een risico In de eerste helft van 2022 krijgen we duidelijke signalen van de uitvoeringsorganisaties en partners in het sociaal domein dat zij te maken hebben met een groot verloop van personeel. Een aantal partners geeft aan moeite te hebben met op orde krijgen van de personele capaciteit. Dit vormt een risico voor de uitvoering van een aantal maatregelen, doordat de partners minder tijd in ontwikkelopgaves kunnen steken. Als gevolg daarvan zien we dat een aantal maatregelen vertraging oplopen in de (door)ontwikkeling (onder andere maatregel 1 Afschalen zorg begeleiding Wmo, maatregel 2 Ontmoetingscentra voorliggend maken, maatregel 9 Regiotaxi vervoer vrijwilligers en maatregel 13 Beter Samenspel). Succesvolle maatregelen worden opgenomen in het reguliere werkproces. 78% van de maatregelen is succesvol geïntroduceerd en opgenomen in het reguliere werkproces of is succesvol afgerond. Na opname in het reguliere werkproces kunnen we de monitoring vereenvoudigen en de nadruk leggen op het behalen van de beoogde opbrengst en effect.

Maatregelen die nog (door)ontwikkeld worden, blijven we intensiever volgen en sturen we waar nodig bij met de ambitie om deze (waar mogelijk) structureel op te nemen in het reguliere werkproces. Taakstelling Q3 2022 ruim behaald Aan het einde van Q3 2022 hebben de maatregelen gezamenlijk in 2022 € 72.000 meer opgeleverd dan bedacht. Gecombineerd met de structurele opbrengsten voor 2022 en de bijkomstige, preventieve uitwerking van de maatregelen komt de totale bijdrage van het Actieplan tot een totale besparing van € 5,9 miljoen aan het einde van Q3 2022. Grafiek 1: De totale besparing van het Actieplan Sociaal Domein 2.0 per jaar in miljoenen euro aan het einde van Q3 2022.

Actieplan Sociaal Domein 2.0 Totale Besparing per jaar, peilmoment Q3 2022 6,9

2023

6,0 5,9 6,0

2022

Taakstelling Realisatie Prognose

4,9 4,9

2021

0

1

2

3

4

5

6

7

8

besparing in mln. €

2

Actieplan SD 2.0

De realisatie voor 2022 is tot en met het derde kwartaal 2022. De realisatie bestaat uit de structurele jaaropbrengsten van de succesvol geïmplementeerde maatregelen aangevuld met extra opbrengsten van het eerste, tweede en derde kwartaal 2022 uit aanvullende inzet en incidentele maatregelen

We continueren de ingezette koers waarbij we maatregelen die minder lopen bijsturen en/of aanvullen. Hiermee prognosticeren we dat de besparing over heel 2022 nog steeds de verwachte € 6,0 miljoen zal zijn. Indien nodig en mogelijk zijn maatregelen bijgestuurd Het algemene beeld dat uit de rapportage naar voren komt is dat veruit de meeste maatregelen uit het Actieplan in Q3 van 2022 conform plan in uitvoering zijn en ook concrete resultaten en financiële opbrengsten genereren. Op basis van de structurele monitoring zijn de maatregelen die (enigszins) vertraging opliepen of achterbleven qua resultaat bijgestuurd. Op deze manier is veel inspanning geleverd door uitvoeringsorganisaties en gemeentelijke medewerkers om achterstanden in te lopen en verwachten we met de bijsturing de beoogde resultaten voor 2022 te behalen. Hieronder volgt per domein een korte samenvatting van de bijsturing in 2022. Jeugd: maatregelen grotendeels op koers, 1 nieuwe maatregel in voorbereiding De maatregelen Jeugd zijn voor het grootste deel succesvol geïntroduceerd en waar mogelijk opgenomen in de reguliere werkwijze. Omdat de meeste Jeugd maatregelen in regionaal verband worden uitgevoerd, is bijsturing op lokaal niveau niet altijd goed mogelijk of vraagt bijsturing een complexer pad.

Bij de maatregel 12) Intensivering Versterken verwijzingen huisarts is ingezet op verbetering van de geautomatiseerde verwerking van de cijfers. Daarnaast zijn we gestart met het uitwerken van een nieuwe fase in het project waarin we scenario’s ontwikkelen voor de borging van de nieuwe werkwijze in de huisartspraktijken. Daartoe voeren we gesprekken met de deelnemende huisartsen en stakeholders. Het doel van maatregel 14B) Ombouw voorliggend veld is om het preventieve veld te versterken zodat jeugdigen een optimale ontwikkeling kunnen doormaken en daarmee de instroom in de specialistische jeugdhulp wordt verminderd. Nadat begin 2022 de analyse van de beschikbare preventieve voorzieningen in Delft is opgesteld, is kwartaal 3 gebruikt om deze nulmeting af te ronden en de vervolgacties te bepalen. Een deel van de vervolgacties gaat over het beter verbinden van voorzieningen die er al zijn. Een ander deel richt zich op het creëren van aanbod dat nog ontbreekt. De ombouw van het voorliggend veld heeft tijd nodig. Voor maatregel 15A) Sturen op omvang trajecten is het werkproces voor het Richtinggevend Kader iets gewijzigd zodat we voldoen aan de landelijke afspraken rond administratie. Daarnaast is op regionaal niveau gekeken naar een meer eenduidige werkwijze tussen de gemeenten om zodoende een efficiëntere afhandeling bij de aanbieders te realiseren.

Wmo: maatregelen grotendeels op koers, 1 maatregel nieuwe richting De Wmo-maatregelen liggen grotendeels op schema. De vertraging bij invoering van nieuwe werkwijzen is bij een aantal maatregelen ingelopen, bijvoorbeeld bij maatregel 3) Powerful Aging en Maatregel 8) Daadwerkelijk gebruik hulpmiddelen. 3

Actieplan SD 2.0

Maatregel 9) Regiotaxi, vervoer door vrijwilligers is in 2022 bijgestuurd door vanuit de gemeente een faciliterende rol op te pakken en sociale partners en vrijwilligers te ondersteunen en stimuleren om zelf het aanvullend vervoer, naast de Regiotaxi, door vrijwilligers te organiseren. In Q3 zijn diverse organisaties gevraagd of zij het vrijwilligersvervoer willen opstarten dan wel of zij enthousiaste trekkers kennen om dit vervoer van de grond te krijgen in Delft. Ervaringen van andere gemeenten geven aan dat een ondernemende en betrokken inwoner/partij het vervoer door vrijwilligers goed kan organiseren. Tot op heden is die enthousiaste trekker nog niet gevonden. De beoogde besparing voor 2022 wordt niet behaald. In het vierde kwartaal wordt beoordeeld of deze maatregel verdere bijsturing nodig heeft of wordt beëindigd. W&I: maatregelen grotendeels op koers De maatregelen binnen het domein Werk en Inkomen zijn grotendeels succesvol ingevoerd. Versterken schuldhulpverlening en kostenbesparing op budgetbeheer lopen op koers. Maatregel 16) Kostenbesparing Bewindvoering ligt qua uitvoering op koers en met de resultaten hebben we voor het eerst een goed inzicht in de lopende bewindvoeringen. De analyses laten echter zien dat financiële resultaten op korte termijn niet reëel zijn.

Het gebruik van adviesrecht zorgt voor een nauwere samenwerking met de rechtbank en de bewindvoerders, waardoor we wel resultaten op de lange termijn verwachten. Verder is in beeld gekomen dat bewindvoerders niet altijd op de hoogte zijn van de mogelijkheden tot schuldhulpverlening in geval van bijvoorbeeld dakloosheid of verslavingsproblematiek. De Financiële Winkel gaat kennissessies organiseren zodat deze mogelijkheden beter bekend zijn bij de bewindvoerders. Daarnaast hebben bewindvoerders te weinig tijd om de klanten in het traject te coachen. Daardoor ontbreekt inzicht in de mogelijkheden van de klant om wellicht zelf weer de financiën te beheren. Het belang van coaching wordt meegenomen in het nog op te stellen convenant tussen gemeente en bewindvoerders dat naar verwachting volgend jaar zal worden gesloten. Besparende maatregelen met oog voor kwaliteit en efficiency Het Actieplan heeft tot doel om structureel een financieel tekort binnen het sociaal domein op te lossen. Daarbij dienen de maatregelen geen uitholling van de dienstverlening te veroorzaken, maar houden we oog voor kwaliteit en efficiency. De eerste impactmetingen bij de maatregelen waar de nieuwe werkwijze al langere tijd is ingevoerd laten zien dat de vernieuwingen over het algemeen als meerwaarde en kwaliteitsverbetering voor uitvoerende partijen en inwoners wordt ervaren.

De metingen laten zien dat de betreffende maatregelen positief bijdragen aan: een verbeterde samenwerking met en tussen uitvoeringspartners; het (sneller) realiseren van passende zorg en ondersteuning voor inwoners; en het eenvoudiger laten verlopen van werkprocessen. Overall conclusie en vooruitblik De resultaten van de eerste drie kwartalen in 2022 (opbrengst € 5,9 miljoen) laten zien dat het Actieplan op koers is om de doelstellingen te behalen. In combinatie met het feit dat de algehele financiële situatie in het sociaal domein zich voor Delft positief ontwikkelt, sterkt ons dit in de overtuiging dat we met het Actieplan een goede weg 4

Actieplan SD 2.0

zijn ingeslagen en dat met het geheel van de maatregelen wordt bijgedragen aan kostenbeheersing in het sociaal domein. Deze lijn trekken we in 2022 verder door, waarbij we, op basis van de monitoring, tijdig bijsturen waar nodig om de beoogde resultaten te behalen. Dit vraagt blijvende inspanning van alle betrokkenen.

5

Actieplan SD 2.0

Colofon Dit is een uitgave van Gemeente Delft Postbus 78, 2600 ME Delft Telefoon 14015 Internet www.delft.nl September 2022

6