Jaarverslag 2022

JAARVERSLAG 2022 STICHTING RADIUS CCA

1

INHOUDSOPGAVE 4 14

INTRODUCTIE PROGRAMMA AGENDA 2022 BENEDENWERELD JAARPROGRAMMA TENTOONSTELLINGEN & PUBLIEKSEVENEMENTEN

36

EDUCATIE & TALENTONTWIKKELING ATLANTIS HET PLANTENORKEST

44

COMMUNICATIE DOELGROEPEN & PUBLIEKSBEREIK COMMUNICATIEMIDDELEN SAMENWERKINGEN PERS

57

KWANTITATIEVE GEGEVENS BEZOEKERSAANTALLEN JAARAGENDA PERSOVERZICHT

68

FINANCIEEL VERSLAG BATEN & LASTEN OVERZICHT INKOMSTEN

73

ORGANISATIE FAIR PRACTICE & DIVERSITEIT EN INCLUSIE RAAD VAN TOEZICHT DIRECTIE EN PERSONEEL

79 80

2

ONDERTEKENING COLOFON

3 Opening tentoonstelling EMOTIONS ARE OCEANS, 7 mei 2022

INTRODUCTIE De eerste fundamenten voor RADIUS werden gelegd in de luwte van de pandemie, die zich in 2021 nog ingrijpend manifesteerde. In die periode vormden zich de contouren van dit nieuwe instituut, dat zich specifiek zou gaan toewijden aan hedendaagse beeldende kunst, ecologie en klimaatverandering, op de nexus van kunst en wetenschap. De aanleiding om RADIUS op te richten was in eerste instantie drieledig: de opportuniteit om op een gedroomde plek––een monumentale erfgoedlocatie aan de noordkant van Delft–– een nieuw kunstinstituut te kunnen oprichten; de relevantie van de achtergrond waartegen dit instituut zich zou gaan bevinden, met Delft als toonaangevende wetenschapsstad; en, bovenal, de acute urgentie om het hoofd te bieden aan de toenemend ingrijpende gevolgen van klimaatverandering. Met andere woorden, RADIUS als nieuw kunstinstituut van permanente toewijding aan ecologie, klimaatverandering en de gedeelde leefomgeving. Die permanentie is voor ons van fundamenteel belang: klimaatverandering noodzaakt dat we ons doorlopend verhouden en engageren met de complexe en desastreuse gevolgen van ecologisch verval en verdriet, voorbij een uitsluitend mensgerichte, symbolische, representatieve en retorische verbintenis.

In die zin is het onze drijfveer om aan de hand van de taal van de kunst en de wetenschap een verlangen te scheppen om collectief het hoofd te bieden aan klimaatverandering, waar de taal van de politiek daar op dit moment niet in slaagt. We zijn hierbij van mening dat activisme voor klimaatrechtvaardigheid een belangrijk medium is voor het eisen van directe verandering, dat terwijl RADIUS, door bewustwording en sociale beïnvloeding, bezoekers wil laten beseffen dat zij geen consumenten zijn maar burgers, en dat systeemverandering meer genoodzaakt is dan consumentenactivisme, zoals veel bedrijven ons willen laten geloven door middel van greenwashing campagnes. Met dit mandaat en deze ideële drijfveer maakte RADIUS in 2021 haar opmars. De eerste twee momenten waarop RADIUS aan het oppervlak verscheen waren het NRCartikel (13 april 2021) van Thomas Huut en de lancering van onze crowdfunding-campagne op Voordekunst. Beide gebeurtenissen hebben ons gesterkt en zichtbaar gemaakt in deze eerste precaire fase, waarbij 327 donateurs een bijdrage leverden aan de totstandkoming en ontwikkeling van RADIUS.

Gelijktijdig en gedurende het resterende deel van 2021 maakte RADIUS grote slagen in de professionalisering, door de oprichting van de stichting, het samenstellen van een raad van toezicht, in de werving en voltooing van het kernteam, het aanleggen van een gedegen interne infrastructuur, het aangaan van samenwerkingsverbanden en het ontwikkelen van het eerste beleid en jaarprogramma. Een belangwekkend punt in de gehele vroege ontwikkeling is de ondersteuning en financiële bijdrage van het Gieskes-Strijbis Fonds, dat zich in een vroeg stadium structureel committeerde aan ons initiatief. Naast de Gemeente Delft en het Mondriaan Fonds verbonden een zestiental publieke en private cultuurfondsen zich aan RADIUS en het eerste jaarprogramma met een financiële bijdrage. In 2021 werkten we ook doorlopend samen met DP6 architectuurstudio, die, aan de hand van een ontwerp van architect Robert Alewijnse, een ontwerp ontwikkelde voor de transformatie van de locatie tot een volwaardige kunstinstelling. Na een grillig verloop van het aanvraagproces voor de bestemmingsplanwijziging en omgevingsvergunning van onze locatie volgde in april en mei 2022 de verbouwing en renovatie van de tentoonstellingsruimte. In een zeer korte en spannende periode van vijf weken wist aannemer IJzerman het ondergrondse voormalige waterbassin te renoveren en

4

verbouwen tot een bruikbare en hoogwaardige presentatieplek voor hedendaagse beeldende kunst. Een ongekende prestatie waarbij meer dan vijfhonderd vierkante meter oppervlak werd voorzien van een nieuwe egale vloer, isolatie, elektriciteit, akoestische demping, een hoogwaardig lichtsysteem en nieuwe routes ten behoeve van publieksontvangst en (brand)veiligheid. Op 7 mei 2022 vond de officiële opening van RADIUS plaats. Na het openingswoord van directeur-bestuurder Niekolaas Johannes Lekkerkerk en wethouder Bas Vollebregt werd de tentoonstelling EMOTIONS ARE OCEANS, de eerste tentoonstelling van RADIUS en de eerste binnen het BENEDENWERELD-jaarprogramma, geopend voor het publiek. Het BENEDENWERELD-jaarprogramma werd niet alleen ontwikkeld om het kunstcentrum in het begin van haar bestaan een basis te geven, maar diende voornamelijk als een publieke gespreksaanzet voor een doorlopend programma rond ecologie en klimaatkwesties, zoals mogelijk gemaakt door kunstenaars. Het jaarprogramma bestond uit vier hoofdstukken, gecomplementeerd met twee solopresentaties van kunstenaars Vibeke Mascini en Diana Policarpo. Gedeeltelijk gemodelleerd naar de gelijknamige roman van Robert MacFarlane, was de BENEDENWERELD-tentoonstellingscyclus een verkenning van ondergrondse ruimtes zoals waargenomen in de kunst, literatuur, mythologie, wetenschap, ecologie, het geheugen en het fysieke landschap.

Bezoekers daalden af naar de ondergrondse tentoonstellingsruimten van RADIUS, door het oppervlak en de biofilm van de Aarde, om te observeren wat er gebeurt onder lagen beton, asfalt en de geconstrueerde kunstmatigheid van onze menselijke omgeving, om onze relatie met de duisternis, het leven en de dood onder het aardoppervlak te aanschouwen en duiden. Aan de hand van vier hoofdstukken namen bezoekers deel aan een reeks reizen door de ‘diepe tijd’—een uitgestrekte geologische tijd—langs waterbronnen en grotten, samengestelde grondlagen, mijnen en boorlocaties voor het opgraven van mineralen en fossielen, schimmel- en wortelnetwerken, en opslag- en schuilplaatsen die onderdak en bescherming bieden in de steeds instabielere leefomgeving ontstaan binnen het Antropoceen, het huidige tijdperk waarin de mensheid domineert. In totaal organiseerde en presenteerde RADIUS in 2022 zes uiteenlopende tentoonstellingen: twee solotentoonstellingen met kunstenaars die nieuw in opdracht vervaardigd werk realiseerden, en vier groepstentoonstellingen, veelal bestaande uit bestaand werk of aanpassingen daarop. RADIUS verwelkomde in totaal 47 kunstenaars als onderdeel van het tentoonstellingsprogramma, en realiseerde daarbij nog 14 kunstenaarsbijdragen bij de aansluitende publieksprogrammering.

De Fair Practice Code is hierbij volledig omarmd, waarbij de Regeling Kunstenaarshonoraria 100% werd nageleefd. Het BENEDENWERELD-jaarprogramma vormde tegelijkertijd de eerste beproeving van onze artistiek-inhoudelijke en methodische benadering die vorm kreeg aan de hand van het begrip intersectioneel ecologisch denken. We ontwikkelen dit methodisch kader als een praktijk en uitgangspunt voor een doorlopende overweging van de ondersteuningsstructuren die RADIUS biedt: hoe komt het presentatiepodium tot stand en wat gebeurt er op het podium, wie heeft het recht om een bepaald verhaal of een bepaalde stem te vertolken op dit podium en wie bepaalt wie de rechthebbende is. Inhoudelijk gezien beschouwen we intersectioneel ecologisch denken als een vorm van kruispuntdenken; zoals ecologie een web van relaties vormt is het naar ons idee van belang de programmering en de projecten daarbinnen niet als parallelle lijnen te duiden, maar te zoeken naar de punten waarop belangen kruisen en deze integraal, in samenhang, al naar gelang schaal en reikwijdte, te vertalen naar activiteiten voor een publiek waarbij ongebreidelde complexiteit en nuance tot zijn recht kunnen komen. Met andere woorden:

5

we verkiezen een wereldcontinuüm boven een monothematisch vacuüm, en kijken daarbij via de kunst naar de sociaal-maatschappelijke impact van klimaatverandering, waarbij vraagstukken en benaderingen vanuit het feminisme en genderstudies, dekoloniale theorie, biologie, wetenschapsfilosofie en kritische theorie, debatten rond migratie, leef- en werkomstandigheden, activisme en klimaatrechtvaardigheid aan bod komen. Op deze wijze proberen we diversiteit en inclusiviteit het weefsel van RADIUS te laten vormen en bepalen, op zowel programmatisch als organisatorisch niveau. Aangaande dit laatste punt willen we ons in 2023 verder ontwikkelen, waarvoor een eerste stap is gezet met de oproep voor het werven van een jongerenlid voor de raad van toezicht. In diezelfde lijn denkt RADIUS doorlopend na over haar eigen klimaatverantwoordelijkheid ten opzichte van het beperken en waar mogelijk uitsluiten van de last en druk die onze organisatie uitoefent op de leefomgeving door een programma van tentoonstellingen te produceren, waarbij zowel materialen, apparatuur, vervoer als transporten genoodzaakt zijn.

Met name voor een instelling als RADIUS, die met haar programma voorbij wil gaan aan symbolische, representatieve en retorische verbintenissen aangaande ecologische verval, de teloorgang van biodiversiteit, milieuvervuiling en klimaatverandering, is het practice-what-you-preach-principe van essentieel belang en prioriteit. Als we kijken naar onze locatie en organisatie is er bij de verbouwing en renovatie een integrale overweging gemaakt bij het kiezen voor een schraal en doelmatig ontwerp waarbij zoveel mogelijk duurzame materialen en, waar mogelijk, processen zijn toegepast. Een bijkomend voordeel hierbij is dat RADIUS, door de ondergrondse ligging en verdiepte inbedding, op een natuurlijke wijze is geïsoleerd en zodoende uitsluitend en incidenteel gebruik hoeft te maken van elektrische verwarming. Op programmatisch niveau behandelen we klimaatverantwoordelijkheid vooralsnog als maatwerk. Elke situatie waarbij sprake is van uitstoot of een materiële belasting behandelen we vooralsnog individueel, waarbij het principe van een nulmeting CO2 uitstoot bepalend is voor de uiteindelijke keuze. In 2022 is er meermaals sprake geweest van internationale bruiklenen en bijbehorende transporten, welke per vrachtvervoer over land hebben plaatsgevonden en waarbij steeds sprake was van reeds bestaande bekisting door de keuze voor het prioriteren van reeds bestaande kunstwerken.

Ons beleid voor het reisverkeer van personeel betreft uitsluitend een vergoeding voor fiets- en openbaar vervoer. De volledige staf maakte in 2022 gebruik van deze vervoermiddelen. Er is incidenteel sprake van vliegverkeer binnen Europa en in 2022 was er geen sprake van intercontinentale vluchten. We onderzoeken momenteel of er een gedegen compensatieschema bestaat voor vliegreizen en vragen ons tegelijkertijd af of een strikt protocol niet ook tegelijkertijd een uitsluitingsmechanisme in de hand werkt aangaande het betrekken van niet-westerse kunstenaars. RADIUS mijdt alle banden met vervuilende bedrijven en financiële instellingen actief en gaat uitsluitend relaties aan met instellingen die een regeneratieve bijdrage leveren voorbij “klimaatneutraal”. Op de lange termijn wil RADIUS zich inzetten voor het ontwikkelen van een richtlijn voor duurzaamheid ten behoeve van de kunstsector. De eerste bevindingen zullen hiervoor worden gepresenteerd in 2024. Gedurende het verslagjaar besteedde de nationale pers ruimschoots aandacht aan RADIUS, met regelmatig tentoonstellingsrecensies, thema-artikelen en vermeldingen over het instituut. In 2021 en 2022 publiceerde NRC, De Volkskrant, TROUW, het AD en het Nederlands Dagblad artikelen over onze activiteiten.

Daarnaast waren er reportages in tijdschriften als Metropolis M en De Groene Amsterdammer, en besteedden lokale media waaronder Delft op Zondag en Omroep Delft aandacht aan de totstandkoming van RADIUS en haar programma’s.

6

Afgelopen jaar hebben we gewerkt aan het aangaan en versterken van samenwerkingsverbanden met verschillende instituten in Nederland, in het bijzonder in Delft. In 2023 zetten we bestaande partnerschappen voort, waaronder die met DOK ten behoeve van ons educatieve aanbod. In 2022 ontving RADIUS 810 educatieve bezoekers, als onderdeel van educatieworkshops voor Primair Onderwijs en ontvangsten, feedbacksessies en rondleidingen voor studenten uit het hoger (kunst)onderwijs. In totaal ontvingen we 7.832 bezoekers op onze locatie in Delft, in de periode van mei tot en met december. Ik zie met plezier en vol goede moed uit naar 2023, waarin het jaarprogramma rond natuurculturen en de verdere renovatie en restauratie van ons receptiegebied centraal zullen staan. Hierbij wil ik ook grote dankbaarheid uitspreken voor het goed samenwerkende team van RADIUS, voor het advies en de supervisie van onze raad van toezicht, voor de kunstenaars en wetenschappers die deelnamen aan onze programma’s, voor onze vertrouwde en onze nieuwe bezoekers en volgers, en voor onze vele supporters. Samen hebben zij op een bijzonder positieve manier bijgedragen aan een prachtig eerste jaar voor RADIUS! Niekolaas Johannes Lekkerkerk Directeur-bestuurder

7

8

9

10

11

12

13

PROGRAMMA

14

AGENDA EMOTIONS ARE OCEANS Water tot Leven brengen in de Oprukkende Woestijn Benedenwereld Hoofdstuk 1 7 mei — 26 juni 2022 CLIMATE OF CONCERN Opbranden in het Tijdperk van Fossiel Expressionisme Benedenwereld Hoofdstuk 2 9 juli — 11 september 2022 VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD Solotentoonstelling 9 juli — 11 september 2022 VERSTRENGELD LEVEN Het Bos als Neuraal Netwerk Benedenwereld Hoofdstuk 3 24 september — 27 november 2022 DIANA POLICARPO: NETS OF HYPHAE Solotentoonstelling 24 september — 27 november 2022 STILTE VOOR DE STORM Een Schuilplaats in het Antropoceen Benedenwereld Hoofdstuk 4 10 december 2022 — 12 februari 2023

15

BENEDENWERELD JAARPROGRAMMA RADIUS ving het eerste bestaansjaar aan met een tentoonstellingsprogramma dat uit vier hoofdstukken bestond. Gedeeltelijk gemodelleerd naar de gelijknamige roman van Robert MacFarlane, was de Benedenwereld-tentoonstellingscyclus een verkenning van ondergrondse ruimtes zoals waargenomen in de kunst, literatuur, mythologie, wetenschap, ecologie, het geheugen en het fysieke landschap. We daalden af naar de ondergrondse tentoonstellingsruimten van RADIUS, door het oppervlak en de biofilm van de Aarde, om te observeren wat er gebeurt onder lagen beton, asfalt en de geconstrueerde kunstmatigheid van onze menselijke omgeving, om onze relatie met de duisternis, het leven en de dood onder het aardoppervlak te aanschouwen en duiden. Aan de hand van vier hoofdstukken nodigde Benedenwereld het publiek uit om deel te nemen aan een reeks reizen door de ‘diepe tijd’—een uitgestrekte geologische tijd— langs waterbronnen en grotten, samengestelde grondlagen, mijnen en boorlocaties voor het opgraven van mineralen en fossielen, schimmel- en wortelnetwerken, en opslag- en schuilplaatsen die onderdak en bescherming bieden in de steeds instabielere leefomgeving ontstaan binnen het Antropoceen, het huidige tijdperk waarin de mensheid domineert.

De basis voor het beschouwen van het Antropoceen als ons huidige geologische tijdperk berust op de bewering dat de historisch geaccumuleerde, planetaire milieueffecten van een groeiende menselijke bevolking, technologische innovatie en economische ontwikkeling onafscheidelijk zijn geworden van de geografische processen op Aarde. De samengestelde crises van het kapitalisme, sociaal-politieke onrust, milieurampen en technologische transformatie wordt steeds dwingender en tastbaarder, zowel op lokaal niveau als op planetaire schaal. Bovendien is de worsteling voor sociale emancipatie en de rol van kolonialisme en racisme onlosmakelijk verbonden met de huidige ecologische depressie, waardoor opnieuw aandacht wordt gevestigd op de kwetsbaarheid van de Aarde en het leven zelf. De situatie is zo ernstig dat het niet meer mogelijk is onszelf buiten dit ecologische verval te plaatsen. Bij aanvang van de ondergrondse reis bij RADIUS worden de ondoorgrondelijke diepten van de benedenwereld met openhartige ontmoetingen door de diepe tijd heen blootgelegd, om mogelijkheden te laten zien om het Antropoceen te kunnen doorstaan.

16

De Benedenwereld-tentoonstellingscyclus is ontwikkeld om het kunstcentrum in het begin van haar bestaan een basis te geven, en dient daarbij voornamelijk als een publieke gespreksaanzet voor een doorlopend programma rond ecologie en klimaatkwesties, zoals mogelijk gemaakt door kunstenaars. Niet geheel anders dan de wetenschap, heeft de kunst het vermogen om perceptie en bewustzijn te verbreden en verhogen voor precies die elementen, processen en dimensies die de menselijke waarneming omzeilen. Beide disciplines bezigen zich met het ontwikkelen van talen om grip te krijgen op ons speculatieve heden; we zijn van mening dat het kunstveld zich in die zin moet uitbreiden en toepassen zonder verstrekte uitnodiging, om reacties te ontlokken waar in de eerste plaats geen behoefte aan lijkt te zijn, en om datgene dat we als vanzelfsprekend beschouwen te confronteren. De kunstenaars in Benedenwereld bewegen zich door kritieke zones op Aarde en proberen een uitsluitend antropocentrisch perspectief te ondermijnen. Het doel hierbij is om meer realiteit te registreren dankzij meerdere perspectieven, waarbij meervoudigheid niet wordt opgevat als een veelvoud aan perspectieven op één realiteit, maar als een veelvoud aan verschillende menselijke en niet-menselijke agentschappen die tal van realiteiten registreren.

Van het verrichten van veldwerk tot het maken van nieuwe sociale verhoudingen wordt Benedenwereld gezien als een ruimte voor synthetisch denken, wetenschappelijke feiten en fictie, waarbij nieuwe banden worden gesmeed tussen menselijke en nietmenselijke bestaansvormen. Van het denken en handelen in een mensgericht vacuüm tot een wereldcontinuüm!

17

TENTOONSTELLINGEN & PUBLIEKSEVENEMENTEN

18 EMOTIONS ARE OCEANS JOSEFA NTJAM (VOORGROND), SAMI HAMMANA (ACHTERGROND)

19 CLIMATE OF CONCERN AMALIE JAKOBSEN (VOORGROND), AGNIESZKA POLSKA (ACHTERGROND)

20 VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD

21 VERSTRENGELD LEVEN NONA INESCU (FOREGROUND, ABBAS AKHAVAN (BACKGROUND)

22 DIANA POLICARPO: NETS OF HYPHAE

23 STILTE VOOR DE STORM ARMANDO D. COSMOS

EMOTIONS ARE OCEANS Water tot Leven Brengen in de Oprukkende Woestijn Benedenwereld Hoofdstuk 1 7 mei — 26 juni 2022 Deelnemende kunstenaars: Ursula Biemann, Carolina Caycedo, Marjolijn Dijkman & Toril Johannessen, Xandra van der Eijk, Denise Ferreira da Silva & Arjuna Neuman, Sami Hammana, Lukas Marxt, Josèfa Ntjam, Alice dos Reis, Himali Singh Soin, Riikka Tauriainen & Paloma Ayala & Anne-Laure Franchette, Susanne M. Winterling / The Kalpana, Müge Yilmaz Het eerste hoofdstuk van Benedenwereld vertrok vanuit het erkennen van de door de mens veroorzaakte watercrises en de dringende behoefte aan nieuwe denk- en gedragswijzen. Vragen zoals: ‘Hoe kunnen we de destructieve antropocentrische effecten op waterlichamen en ecosystemen tegengaan, ondanks onze afhankelijkheid van water om te kunnen voortbestaan?’ stonden centraal. In deze eerste tentoonstelling werden de cirkelvormige ruimtes van RADIUS, die ooit zelf een waterlichaam herbergden, samengevoegd met artistieke voorstellen om door bedreigde landschappen van overvloed en schaarste, van financiële speculatie en risico, van opkomst en verwoesting te navigeren. Publieksprogramma: ⌀ 14.05.2022 Lezing Margarida Mendes – Verzoening met hydrotrauma ⌀ 18.06.2022 Workshop The Story-Telling Eel-Orgy door Noam Youngrak Son ⌀ 30.07.2022 Symposium Making Waves: Learning and Applying Water Knowledges in samenwerking met Nieuw Dakota

Samengesteld door Niekolaas Johannes Lekkerkerk, met assistentie van Sergi Pera Rusca. EMOTIONS ARE OCEANS werd mede mogelijk gemaakt met ondersteuning van het Gieskes-Strijbis Fonds, Mondriaan Fonds, Gemeente Delft, FONDS21, The Swiss Arts Council Pro Helvetia, BNG Cultuurfonds, Prins Bernhard Cultuurfonds, Stichting Zabawas, ifa (Institut für Auslandsbeziehungen), Institut français des Pays-Bas, OCA (Office for Contemporary Art Norway), FRAME Contemporary Art Finland. De deelname van Riikka Tauriainen, Paloma Ayala en Anne-Laure Franchette werd bovendien ondersteund door de Ernst and Olga Gubler-Hablützel Stiftung en The Association for Friends of Switzerland in Finland (SVFF).

24

EMOTIONS ARE OCEANS SUZANNE M. WINTERLING 25

CLIMATE OF CONCERN Opbranden in het Tijdperk van Fossiel Expressionisme Benedenwereld Hoofdstuk 2 9 juli — 11 september 2022 Deelnemende kunstenaars: Bianca Bondi, Julian Charrière, Amalie Jakobsen, Regina de Miguel, Agnieszka Polska, Lisa Rave, Oliver Ressler, Miriam Sentler, Sam Smith In 1991 bracht het petrochemische concern Shell de documentaire Climate of Concern uit, waarin de mogelijk catastrofale gevolgen van klimaatverandering zoals toenemende droogte, extreem weer, overstromingen, mislukte oogsten, verdwijnende eilanden en migratie werden getoond. Met deze documentaire als vertrekpunt verkende het tweede hoofdstuk van Benedenwereld hoe de huidige overmatige schuldenlast op het gebied van fossiele brandstoffen zowel het kader als de achtergrond vormt voor onze manieren van denken, zijn en handelen in een onhoudbaar regime van ecologische ineenstorting. Hoe kunnen we de fossiele- brandstofcultuur loslaten en overstappen op een duurzame manier van leven? Publieksprogramma: ⌀ 09.10.2022 Boekpresentatie De Klimaatalmanak ⌀ 20.10.2022 Lezing Jaap Tielbeke – We Waren Gewaarschuwd

Samengesteld door Niekolaas Johannes Lekkerkerk, met assistentie van Sergi Pera Rusca. CLIMATE OF CONCERN werd mede mogelijk gemaakt met ondersteuning van het Gieskes-Strijbis Fonds, Mondriaan Fonds, Gemeente Delft, FONDS21, The Swiss Arts Council Pro Helvetia, BNG Cultuurfonds, Stichting Zabawas, ifa (Institut für Auslandsbeziehungen), Institut français de pays bas, Danish Arts Foundation. Het werk van Julian Charrière werd geleend uit de Servais Family Collection, en werd gepresenteerd in samenwerking met Tlön Projects. De deelname van Amalie Jakobsen werd aanvullend ondersteund door de Danish Arts Foundation.

26

VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD Solotentoonstelling 9 juli — 11 september 2022 In de solotentoonstelling De Wereld is een Werkwoord presenteerde kunstenaar Vibeke Mascini nieuw werk dat dieper ingaat op energie. De tentoonstelling richtte zich in het bijzonder op de spanning en de diepe verbinding tussen menselijk handelen en de fysieke en energetische implicaties voor meer-dan-menselijke lichamen en landschappen. Centraal in deze ontwikkeling staat het herhaaldelijk vinden van innovatieve, technologische oplossingen om dezelfde menselijke gewoontes rond productie en consumptie te kunnen behouden en blijven bevredigen.

Samengesteld door Niekolaas Johannes Lekkerkerk, met assistentie van Sergi Pera Rusca. DE WERELD IS EEN WERKWOORD is tot stand gekomen met ondersteuning van Stichting Stokroos, Outset Nederland en het Mondriaan Fonds. Over de praktijk van Vibeke Mascini: Premoderne ideeën beschouwden elektriciteit als een heilig fenomeen dat een soort geest herbergt, welke in staat is om materie te bezielen. De afgelopen jaren ontwikkelde Mascini's artistieke onderzoek zich rond historische en futuristische concepten van elektriciteit als een speculatieve agent van het leven. Door natuurlijke en industriële processen te combineren, volgens de bindende kracht van hun energie, richt haar werk zich op een fundamentele dynamiek welke onderliggend is aan materialen en organismen. Door middel van sculpturen, installaties, video en tekst probeert ze een goed begrip van elektriciteit op te wekken door een directe relatie te leggen tot de bron. In langdurige samenwerking met wetenschappers, ingenieurs, overheidsmedewerkers en muzikanten stelt ze een bewust begrip van elektrische energie voor als een verklaring van onderlinge verbondenheid en verstrengeling—tussen soorten, media en natuur, materie en energie. Terwijl ze door dit tijdperk van ecologische kwetsbaarheid navigeert, ligt haar verklaring in een diep begrip van intimiteit.

Als we getuige zijn van de fundamentele energetische relatie tussen onze omgeving en onszelf, kunnen we niet anders dan diepe empathie en bezorgdheid ervaren.

27

CLIMATE OF CONCERN BIANCA BONDI 28

VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD 29

VERSTRENGELD LEVEN Het Bos als Neuraal Netwerk Benedenwereld Hoofdstuk 3 24 september — 27 november 2022 Deelnemende kunstenaars: Abbas Akhavan, Ursula Biemann, Suzette Bousema, Eglé Budvytyté, Wim van Egmond, Johanne Hestvold, Nona Inescu, Dominique Koch, Milah van Zuilen In het derde hoofdstuk van Benedenwereld waren verschillende kunstenaars betrokken die verstrengelingen tussen meerdere soorten in bosecosystemen onderzoeken door middel van wetenschappelijke en artistieke praktijken, om uiteindelijk samenhangende vormen van onderlinge afhankelijkheid en verwantschap voor te stellen. De tentoonstelling speculeerde over een breder bewustzijn van het denken over planten en schimmelnetwerken, en bood onderdak aan een verzameling artistieke en wetenschappelijke praktijken die inspireren tot wederzijdse zorgzame manieren van zijn en handelen, om zo manieren te vinden om in het Antropoceen te overleven en tegelijkertijd te ondermijnen. Publieksprogramma: ⌀ 01.10.2022 Presentatie over SPUN (Society for the Protection of Underground Networks) door Dr. Toby Kiers en filmvertoning “This Entangled Land” van Annabel Howland ⌀ 09.11.2022 Lezing Merlin Sheldrake — Entangled Life

Samengesteld door Niekolaas Johannes Lekkerkerk, met assistentie van Sergi Pera Rusca. ENTANGLED LIFE werd mogelijk gemaakt met steun van het Gieskes-Strijbis Fonds, Mondriaan Fonds, Gemeente Delft, FONDS21, The Swiss Arts Council Pro Helvetia, BNG Cultuurfonds, Stichting Zabawas en Institut français de pays bas. Het werk van Abbas Akhavan werd geleend uit de Servais Family Collection, en werd gepresenteerd in samenwerking met Tlön Projects.

30

DIANA POLICARPO: NETS OF HYPHAE Solotentoonstelling 24 september — 27 november 2022 In de solotentoonstelling Nets of Hyphae vertrok kunstenaar Diana Policarpo vanuit de studie naar de moederkorenschimmel als historische katalysator, zowel vanwege diens bedwelmende als helende eigenschappen. In de tentoonstelling werd de moederkorenschimmel ingezet om genealogieën van vrouwelijke kennis en strijd door de eeuwen heen te verbeelden. De presentatie gaf zo een waardevolle toelichting op de onderwerping van het vrouwenlichaam binnen de ontwikkeling van het kapitalisme als een totaliserend regime, dat economische, sociale en culturele structuren inkapselt. Door middel van een reeks video’s, werken op papier, geluid en licht, wist Policarpo een zintuiglijke omgeving te scheppen die een synesthetische ervaring bood van de moederkorenzwam als verhalenverteller, met diens veelheid aan hyfen als sporen binnen een raamvertelling over feministisch verzet.

Samengesteld door Niekolaas Johannes Lekkerkerk, met assistentie van Sergi Pera Rusca. NETS OF HYPHAE werd mogelijk gemaakt met steun van het Mondriaan Fonds. Over de praktijk van Diana Policarpo: Diana Policarpo is beeldend kunstenaar en componist, woonachtig in Lissabon en Londen. Ze werkt in visuele en muzikale media, waaronder tekenen, video, sculptuur, tekst, performance en meerkanaals geluidsinstallaties. Policarpo onderzoekt genderpolitiek, economische structuren, gezondheid en relaties tussen soorten door middel van speculatief transdisciplinair onderzoek. Ze maakt performances en installaties om ervaringen van kwetsbaarheid en empowerment te onderzoeken die samenhangen met het jezelf blootstellen aan de kapitalistische wereld.

31

VERSTRENGELD LEVEN EGLE BUDVYTYTE 32

DIANA POLICARPO: NETS OF HYPHAE 33

STILTE VOOR DE STORM Een Schuilplaats in het Antropoceen Benedenwereld Hoofdstuk 4 10 december 2022 — 12 februari 2023 Deelnemende kunstenaars: Edward Clydesdale Thomson, Armando D. Cosmos, Tuomas A. Laitinen, Jumana Manna, Neda Saeedi, Emilija Škarnulyté, Elisa Strinna, Jun Zhang Het laatste hoofdstuk van Benedenwereld presenteerde de werken van acht kunstenaars die inzicht geven in de toenemende behoefte aan bewaring en berging tegen een steeds vluchtiger en onvoorspelbaarder wordende leefomgeving. Hoe kan de mensheid weerstand bieden aan ecologische ondergang door middel van wetenschap en technologie, creativiteit en vindingrijkheid? In dit huidige moment van grote veranderingen en crises moeten we ons heroriënteren, en blijven speculeren over nieuwe manieren van leven en samenkomen. Welke rol kunnen kunst en wetenschap hierin spelen? Geleid door de speculatieve talen van de kunstwerken bood het laatste hoofdstuk van Benedenwereld inzichten om tot een verbeelding te komen die beter is toegerust op huidige en toekomstige planetaire transformaties.

Samengesteld door Niekolaas Johannes Lekkerkerk, met assistentie van Sergi Pera Rusca. STILTE VOOR DE STORM werd mogelijk gemaakt met steun van het Gieskes-Strijbis Fonds, Mondriaan Fonds, Gemeente Delft, FONDS21, BNG Cultuurfonds, Stichting Zabawas, ifa (Institut für Auslandsbeziehungen), en Frame Contemporary Art Finland. Het werk van Armando D. Cosmos werd geleend uit de Ekard Collection.

34

STILTE VOOR DE STORM JUN ZHANG 35

EDUCATIE & TALENTONTWIKKELING

36

HET PLANTENORKEST 37

EDUCATIE & TALENTONTWIKKELING Het educatieprogramma van RADIUS gaat in op de manier waarop kunst kan reflecteren op en bijdragen aan ons begrip van hedendaagse sociale, politieke en ecologische kwesties. De basis ligt hierbij bij Inquiry-based en Problem-based learning: een proactieve vorm van leren die begint met het stellen van de juiste vragen en het opwerpen van stellingen. Het onthouden van feiten is immers niet een van de belangrijkste vaardigheden in de wereld van vandaag. Feiten veranderen en informatie is steeds vaker direct beschikbaar. Wat nodig is betreft inzicht in de manier waarop we deze massa aan gegevens kunnen interpreteren en begrijpen. Door vragen te stellen en probleemstellingen op te werpen, wordt een jonge generatie aangemoedigd om kritisch en oplossingsgericht te denken. De leerlingen worden geprikkeld om vanuit nieuwsgierigheid hun ideeën creatief tot uiting te brengen. Met veel tevredenheid blikken wij terug op het educatieve programma van RADIUS in 2022, waarin we 810 educatie bezoekers ontvingen. Door de structurele samenwerking met DOK is RADIUS al snel hoog op de ladder geplaatst in het aantal schoolbezoeken dat wij hebben mogen ontvangen. In 2023 hopen wij dit te blijven handhaven en zetten wij de samenwerking met DOK voort voor het Primair- en Voortgezet Onderwijs.

Wij streven ernaar om onze doelgroep te verbreden en voorbij het bestaande onderwijsaanbod te kijken. Als onderdeel van een leven lang leren zullen wij daarom meer aanspraak maken op doelgroepen die niet noodzakelijkerwijs aan onderwijsinstellingen zijn verbonden. In aanvulling op de educatieve programma's werden er in 2022 wekelijks gemiddeld een tweetal groepen vanuit het hoger onderwijs ontvangen bij RADIUS. Dit betrof met name studenten van de kunstacademies, studenten kunstgeschiedenis of studenten die een programma volgen op de nexus van kunst, wetenschap en ecologie.

38

ATLANTIS 39

ATLANTIS februari 2022 — april 2022

In maart 2022 trapte RADIUS af met haar eerste educatieve programma. Het programma ATLANTIS kwam tot stand in samenwerking met educatie-partner DOK. Via DOK bezochten 588 leerlingen uit groep 7 en 8 van basisscholen uit Delft RADIUS voor een workshop over de invloed van klimaatverandering op onze leefomgeving. Onder begeleiding van een educator werden de leerlingen uitgedaagd om de toekomst te visualiseren en een creatieve uiting te maken naar aanleiding van een probleemstelling. De leerlingen gingen aan de slag met creatieve uitvindingen om Delft te beschermen tegen het stijgende water, waarbij zij rekening hielden met de belangen van zowel planten, dieren als mensen. Op deze manier leerden zij om belangen te behartigen van meer dan menselijke entiteiten en daarnaast ook om deze belangen mee te nemen in het creëren van een positief toekomstbeeld. De reacties op de workshop waren bijzonder positief en de resultaten zeer divers: van drijvende kassen, bubbel-steden onder water tot zuiverende robots. Een breed scala aan ideeën en prototypes kwam voorbij. Wij kijken terug op een geslaagde eerste workshop-reeks voor het Primair Onderwijs.

ATLANTIS is tot stand gekomen in samenwerking met DOK, met ondersteuning van het Prins Bernhard Cultuurfonds.

40

ATLANTIS 41

HET PLANTENORKEST oktober 2022

In samenwerking met Festival Cultuurbarbaren kwam de workshop HET PLANTENORKEST tot stand. Cultuurbarbaren is een kinderfestival dat plaatsvindt tijdens de herfstvakantie, waarbij verschillende culturele instellingen door heel Delft de handen ineenslaan om kinderen van vier tot en met twaalf jaar op een laagdrempelige manier in aanraking te laten komen met kunst en cultuur. Tijdens de workshop HET PLANTENORKEST konden de deelnemers meer te weten komen over de “geheime” manieren waarop planten met elkaar communiceren, terwijl ze konden experimenteren met de speelse technologie van de Makey Makey. Met dit apparaatje kan je elk object dat stroom geleidt omzetten in een toetsenbord. Zo kan je bijvoorbeeld piano spelen op een banaan of een heus orkest beginnen door het aanraken van planten. Tijdens de workshop kwamen 150 kinderen langs om mee te doen aan HET PLANTENORKEST. Het was een geslaagde eerste deelname aan het festival met enthousiaste reacties en nieuwe ontmoetingen tussen de bewoners van Delft en kunstcentrum RADIUS.

HET PLANTENORKEST is tot stand gekomen in samenwerking met Cultuurbarbaren, met ondersteuning van Gemeente Delft, De Schepper Delft Stichting en Stichting voor Hulp aan Delftse Jongeren.

42

HET PLANTENORKEST 43

COMMUNICATIE

44

45 tentoonstelling STILTE VOOR DE STORM, Opening 10 december 2022

COMMUNICATIE INLEIDING, DOELGROEPEN EN PUBLIEKSBEREIK

2022 markeerde het openingsjaar van kunstcentrum RADIUS: een belangwekkend jaar waarbij we na een lange voorbereidingstijd, vanaf mei, de eerste bezoekers konden verwelkomen. Wat betreft communicatie beproefden we in 2022 ook voor het eerst verschillende strategieën om het publieksbereik te vergroten. Daarbij testten we ook voor het eerst de stem van het kunstcentrum en de toon van de berichtgeving, als eerste verhouding tot en bemiddeling tussen het publiek en een programmering toegewijd aan kunst, klimaat, wetenschap en ecologie. We blikken wat betreft communicatie terug op een succesvol jaar, zowel qua publieke receptie als persvermeldingen. We ontvingen meer dan 7.500 bezoekers en er verschenen artikelen en lovende recensies in onder meer NRC, Volkskrant, Trouw, Nederlands Dagblad en de Delft op Zondag. Daarnaast groeide het bereik van de sociale media gestaag, naar meer dan 3.000 volgers op Instagram, en abonneerden 7.100 geïnteresseerden zich op onze nieuwsbrief. DOELGROEPEN EN PUBLIEKSBEREIK RADIUS trekt een breed geïnteresseerd publiek van kunst- en cultuurliefhebbers, met specifieke interesse in hedendaagse beeldende kunst op het snijvlak van klimaat, ecologie en wetenschap.

Het meerendeel van het publiek baart zich zorgen over het klimaat, de negatieve impact van klimaatverandering, de teloorgang van biodiversiteit en ecologisch verval en bezoekt RADIUS om zowel meer bewust als geïnformeerd te worden over urgente en actuele klimaatkwesties. Het publiek van RADIUS overstijgt de achterban van Nederlandse kunstprofessionals en kent demografisch een zeer gemêleerde opmaak: van bewoners uit Delft (met name studenten, volwassenen en senioren), bewoners uit de Randstad (met name jongeren, waaronder (kunstacademie)studenten, volwassenen en senioren), landelijke kunst-, cultuur- en natuurliefhebbers en internationale bezoekers die beide met name aangetrokken worden door het vernieuwende programma en de brede vertegenwoordiging van internationale kunstenaars. Naast dit breder geörienteerde meer algemene publiek heeft RADIUS een groot bereik onder een meer gespecialiseerde publieksgroep van kunstprofessionals en wetenschappers. Zij zijn als kunstenaar, curator, wetenschapper, theoreticus of criticus nauw betrokken bij de hedendaagse kunst, een wetenschappelijke discipline, of volgen een beroepsopleiding in die richting.

46

de educatieprogramma’s die RADIUS in 2022 ontwikkelde voor primair en hoger onderwijs ontvingen we 810 bezoekers.

47 tentoonstelling STILTE VOOR DE STORM, Opening 10 december 2022

48 tentoonstelling STILTE VOOR DE STORM, Opening 10 december 2022

COMMUNICATIE COMMUNICATIEMIDDELEN Het publiek van RADIUS wordt doorlopend geïnformeerd en op de hoogte gehouden van ons tentoonstellings-, educatie- en publieksprogramma via de volgende kanalen: DIGITALE NIEUWSBRIEVEN We verzenden regelmatig digitale nieuwsbrieven over aankomende programma’s en evenementen, die steeds zowel Nederlands- als Engelstalig verzonden worden aan binnenlandse en buitenlandse abonnees. In 2022 meldden meer dan 7.100 geïnteresseerden zich aan als abonnee van de RADIUS nieuwsbrief. WEBSITE De website van RADIUS dient niet uitsluitend als platform voor informatie en achtergronden bij het actuele programma, maar ook als online verkooppunt van toegangsbewijzen. Daarnaast fungeert de website als online archief van alle tentoonstellingen, evenementen en samenwerkingen van RADIUS. Alle informatie wordt op de website tweetalig (in het Nederlands en het Engels) aangeboden. De belangstelling voor de website groeit gestaag, van een initieel bereik van 200 maandelijkse bezoeken naar meer dan 900 bezoeken in de laatste maanden. SOCIALE MEDIA Sociale media vormen een belangrijk onderdeel van de communicatie van RADIUS bij het generen van engagement bij onze programma’s. Hiervoor zijn wij actief op Facebook, Instagram en LinkedIN, waarbij de focus en nadruk momenteel ligt op communicatie via ons Instagramkanaal.

We zetten Instagram met name in om tentoonstellingen en lezingen aan te kondigen, om werken uit de tentoonstelling uit te lichten, literatuur te delen en belangwekkende maatschappelijke ontwikkelingen rond kunst en klimaat te agenderen bij een breder landelijk en internationaal publiek. Momenteel heeft RADIUS op Instagram meer dan 3.500 volgers. LinkedIn gebruiken wij om professionele contacten te leggen met (wetenschappelijke) instellingen, waarbij wij momenteel 180 volgers hebben. Daarnaast gebruiken wij in beperkte mate Facebook, waarbij de 1.000 volgers geattendeerd worden op de (openingen van) nieuwe tentoonstellingen en ons publieke programma. ADVERTENTIES We spreken gericht bepaald publiek aan door middel van advertenties in kranten, magazines en op websites. We adverteren bij iedere tentoonstelling paginabreed in tijdschrift Metropolis M geadverteerd, waardoor het een meer ingevoerd publiek geattendeerd wordt op de lopende en aankomende tentoonstelling(en). Daarnaast

49

bereiken we een meer lokaal publiek door maandelijks in de plaatselijke krant Delft op Zondag te adverteren. In aanvulling hierop werken wij lokaal samen met Flyerman die onze posters verspreidt binnen Delft en omstreken, waar deze gedurende de eerste twee weken van iedere tentoonstelling zichtbaar zijn op meer dan honderd locaties. Verder wordt er bij iedere tentoonstelling ook nog in maatschappijkritische landelijke tijdschriften geadverteerd, waaronder de Groene Amsterdammer. DRUKWERK Bij iedere tentoonstelling brengen wij een tweetalige (in het Nederlands en het Engels) brochure uit ter toelichting bij de tentoonstelling, de kunstwerken en het jaarprogramma. Deze brochures dienen zowel als handleiding ter plekke en als naslagwerk.

50

COMMUNICATIE PERS, INTERNATIONALE BETREKKINGEN EN SAMENWERKINGEN

PERS Verder zijn wij zeer verheugd dat de Nederlandse nationale pers zowel de tentoonstellingen als het publieksprogramma heeft opgepikt. Gedurende het verslagjaar besteedde de nationale pers ruimschoots aandacht aan RADIUS, met regelmatig tentoonstellingsrecensies, profielen, thema-artikelen en vermeldingen over het instituut. In 2021 en 2022 publiceerden achtereenvolgens het NRC, De Volkskrant, Trouw, het AD en het Nederlands dagblad artikelen over onze activiteiten. Daarnaast waren er reportages in tijdschriften als Metropolis M en de Groene Amsterdammer, en besteedden lokale media waaronder Delft op Zondag en Omroep Delft aandacht aan de totstandkoming van RADIUS en haar programma’s. Onder meer Metropolis M keerde hierbij meermaals terug, om opeenvolgende tentoonstellingen te recenseren. INTERNATIONALE BETREKKINGEN Aangaande internationale bekendheid bood de solotentoonstelling NETS OF HYPHAE van Diana Policarpo bij uitstek een kans om een internationaal publiek van kunstliefhebbers te bereiken en bekend te worden bij andere kunstinstellingen. Naast dat deze tentoonstellingen bij RADIUS te zien was, werd deze ook getoond bij partnerlocaties Galeria Municipal do Porto (Portugal), Kunsthall Trondheim (Noorwegen), CRAC Occitanie (Frankrijk) en Kunsthal Aarhus (Denemarken).

Daarnaast brachten we als onderdeel van ons publieksprogramma Merlin Sheldrake, een internationaal gerenommeerde auteur en wetenschapper naar Delft, hetgeen resulteerde in een bijzonder goedbezochte lezing die bijgewoond werd door meer dan driehonderd bezoekers. SAMENWERKINGEN Om het programma onder de aandacht te brengen van diverse lokale en landelijke doelgroepen, op verschillende kennisniveaus en vanuit hun specifieke interesse en achtergrond, is RADIUS in 2022 samenwerkingsverbanden aangegaan met verscheidene instellingen. Zo verwelkomden wij onder andere studenten van de Universiteit Utrecht, Universiteit Leiden, Technische Universiteit Delft, Koninklijke Akademie van Beeldende Kunsten Den Haag voor locatie- en tentoonstellingsbezoek. Daarnaast waren er samenwerkingen met meer lokale initiatieven en partners zoals het theaterfestival Fringe en de Van Marken dag. Verder stelden wij het kunstcentrum open tijdens Open Monumentendag, en was er een samenwerking met kunstruimte Nieuw Dakota uit Amsterdam voor een symposium.

51

52 Opening tentoonstelling STILTE VOOR DE STORM, 10 december 2022

53 Opening tentoonstelling EMOTIONS ARE OCEANS, 7 mei 2022

54 Opening tentoonstelling VERSTRENGELD LEVEN en DIANA POLICARPO: NETS OF HYPHAE, 24 september 2022

55 Opening tentoonstelling VERSTRENGELD LEVEN en DIANA POLICARPO: NETS OF HYPHAE, 24 september 2022

Opening tentoonstelling EMOTIONS ARE OCEANS, 7 mei 2022 56

KWANTITATIEVE GEGEVENS BEZOEKERSAANTALLEN

Met in totaal 6 tentoonstellingen en 20 programma’s (zoals lezingen, debatten, performances, leesgroepen, educatieve projecten, onderzoeksprojecten, filmvertoningen, evenementen, rondleidingen, boekpresentaties) hebben wij in 2022 7.832 bezoekers ontvangen.

GROEPS- EN SOLOTENTOONSTELLINGEN 1. EMOTIONS ARE OCEANS, groepstentoonstelling 2. CLIMATE OF CONCERN, groepstentoonstelling 3. VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD, solotentoonstelling 4. VERSTRENGELD LEVEN, groepstentoonstelling 5. DIANA POLICARPO: NETS OF HYPHAE, solotentoonstelling 6. STILTE VOOR DE STORM, groepstentoonstelling

57

TOTAAL AANTAL BEZOEKERS RADIUS, Kalverbos 20, Delft 7.832

58 Lezing Merlin Sheldrake, 9 november 2022

59 Lezing Merlin Sheldrake, 9 november 2022

60 Lezing Merlin Sheldrake, 9 november 2022

KWANTITATIEVE GEGEVENS JAARAGENDA FEBRUARI EDUCATIEWORKSHOP ATLANTIS (tot en met april) APRIL 16.04.2022 RONDLEIDING watertoren door JAN VAN DER MAST 30.04.2022 RONDLEIDING watertoren door JAN VAN DER MAST MEI 07.05.2022 OPENING RADIUS en tentoonstelling EMOTIONS ARE OCEANS 14.05.2022 LEZING VERZOENING MET HYDROTRAUMA door MARGARIDA MENDES

JULI 09.07.2022 OPENING tentoonstellingen CLIMATE OF CONCERN en VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD 30.07.2022 SYMPOSIUM MAKING WAVES, i.s.m. MARLIES AUGUSTIJN en NIEUW DAKOTA SEPTEMBER 10.09.2022 – 11.09.2022 OPEN MONUMENTENDAG 24.09.2022 OPENING tentoonstellingen VERSTRENGELD LEVEN en DIANA POLICARPO: NETS OF HYPHAE OKTOBER 01.10.2022 PRESENTATIE SPUN door TOBY KIERS en FILMVERTONING ANNABEL HOWLAND

28.05.2022 RONDLEIDING watertoren door JAN VAN DER MAST

09.10.2022 BOEKPRESENTATIE DE KLIMAATALMANAK

28.05.2022 RONDLEIDING tentoonstelling EMOTIONS ARE OCEANS

20.10.2022 LEZING WE WAREN GEWAARSCHUWD door JAAP TIELBEKE

29.05.2022 RONDLEIDING tentoonstelling EMOTIONS ARE OCEANS

25.10.2022 – 29.10.2022 EDUCATIEWORKSHOP HET PLANTENORKEST

JUNI 18.06.2022 WORKSHOP THE STORY-TELLING EELORGY door NOAM YOUNGRAK SON 26.06.2022 RONDLEIDING tentoonstelling EMOTIONS ARE OCEANS

61

NOVEMBER 09.10.2022 LEZING ENTANGLED LIFE door MERLIN SHELDRAKE DECEMBER 10.12.2022 OPENING tentoonstelling STILTE VOOR DE STORM

KWANTITATIEVE GEGEVENS PERSOVERZICHT 2022, 29 november — Beschouwing Metropolis M (NETS OF HYPHAE) 2022, 10 september — Recensie Metropolis M (CLIMATE OF CONCERN) 2022, 24 augustus — Recensie De Groene Amsterdammer (VIBEKE MASCINI) 2022, 1 augustus — Recensie Tubelight (EMOTIONS ARE OCEANS) 2022, 31 juli — Artikel Trouw 2022, 27 juli — Artikel Nederlands Dagblad 2022, 7 juli — Artikel De Volkskrant 2022, 2 juli — Artikel Bionieuws 2022, 11 juni — Recensie Metropolis M (EMOTIONS ARE OCEANS) 2022, 16 mei — Artikel Omroep Delft 2022, 8 mei — Artikel AD 2022, 6 mei — Artikel Metropolis M 2022, 3 februari — Artikel AD 2021, 1 november — Reportage Omroep Delft 2021, 10 juni — Artikel AD 2021, 29 mei — Artikel Delft of Zondag 2021, 13 april — Artikel NRC

62

63 Artikel TROUW, 31 juli 2022

64 Nederlands Dagblad, 28 juli 2022 Artikel

Artikel 65 De Volkskrant, 7 juli 2022

Artikel 66 AD, 10 juni 2021

67 Artikel NRC, 14 april 2021

FINANCIEEL VERSLAG OVERZICHT De financieringsmix van RADIUS bestaat uit een deel eigen inkomsten (publieksinkomsten, sponsoring en verhuur) en subsidiebaten (bijdragen van particuliere fondsen, gemeente en rijkscultuurfondsen). Eigen Inkomsten Aangaande de eigen inkomsten verkrijgt RADIUS publieksinkomsten door middel van kaartverkoop, variërend van het standaardtarief van €10 tot verscheidene kortingstarieven per leeftijdscategorie. Op basis van 10.000 bezoeken op jaarbasis is deze post voor 2022 begroot op €50.000. Voor 2023 is deze post verlaagd naar €40.000. De post sponsoring, voor 2022 begroot op €35.000, bestaat uit bijdragen van bedrijven en een vriendencirkel. In 2022 wordt RADIUS gesponsord door particulieren vanuit de wervingscampagne op crowdfundingplatform Voordekunst (voor een bedrag t.h.v. €37.000) en door bedrijven en organisaties als EkoPlaza, Hoogheemraadschap van Delfland en klimaat onderzoeksbureau CE Delft. De vriendencirkel van RADIUS bestaat in 2022 uit 56 leden. Voor een donatie van €100 per jaar ontvangen de leden een lidmaatschapskaart waarmee ze de RADIUS programma’s vrijblijvend kunnen bezoeken. We voorzien dat we in 2023 deze post kunnen handhaven op €20.000. Als onderdeel van de financiering verkrijgt RADIUS ook inkomsten uit verhuur van de tentoonstellingsruimtes. Deze post staat gemiddeld garant voor €20.000 op jaarbasis.

Subsidiebaten Als startend kunstcentrum is RADIUS in de beginfase sterk afhankelijk van incidentele bijdragen verkregen vanuit particuliere fondsen. Na een succesvolle wervingsronde in 2021 voor het programmajaar 2022, begroot t.h.v. €207.000, zijn wij genoodzaakt deze strategie te continueren voor het programmajaar 2023 voor een bedrag ter hoogte van ten minste €180.000. Door onze ons programma anciënniteit te geven en RADIUS te verankeren in Delft proberen we het incidentele karakter van bijdragen gradueel om te zetten in meer structurele ondersteuning, met name vanuit de Gemeente Delft. RADIUS ontvangt voor het tweede jaar (in 2022 en 2023) een subsidie van het Mondriaan Fonds, als onderdeel van de regeling Programma’s Kunstpodia in de categorie Kunstpodium Start. Het betreft hier een 1-jarige en eenmalige subsidie van €25.000. In 2023, na het realiseren van twee jaarprogramma’s, kunnen en willen we bij het Mondriaan Fonds opschalen naar de categorie Kunstpodium Basis voor een bedrag van €110.000 per jaar voor twee programmajaren. Vanuit de Gemeente Delft ontvingen we in 2022 een incidentele bijdrage van €20.000 (aangevraagd bedrag was €45.000) en enkele projectsubsidies t.h.v. €16.892. In 2023 ontvangen we €75.000 (aangevraagd bedrag was €150.000).

68

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

€‎

FINANCIEEL VERSLAG STAAT VAN BATEN EN LASTEN OVER 2021 EN 2022

BATEN REALISATIE

BEGROTING

2021/2022

2021/2022

Eigen Inkomsten

70.387

90.000

Subsidiebaten

303.979

304.700

Som der Baten

374.366

394.700

207.061

179.708

LASTEN Personeelslasten

124.215 Intern/personeel 82.846 Extern/kunstenaars Afschrijvingen

2.899

-

Materiële Lasten

141.074

214.300

Som der Lasten

351.034

394.008

(712)

(692)

22.620

-

22.620

-

Rentelasten

Saldo

Resultaatbestemming Algemene reserve

69

FINANCIEEL VERSLAG

Publieke Fondsen € 66.029,00

Particuliere Fondsen € 201.058,00

Directe Opbrengsten € 70.387,00

Gemeente Delft € 36.892,00

70

FINANCIEEL JAARVERSLAG

71 tentoonstelling CLIMATE OF CONCERN en Opening VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD, 9 juli 2022

72 tentoonstelling CLIMATE OF CONCERN en Opening VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD, 9 juli 2022

ORGANISATIE FAIR PRACTICE CODE RADIUS hecht veel waarde aan gemotiveerd personeel. Eind 2022 werkte RADIUS met 3.1 fte. Het team bestaat uit vijf werknemers met ZZPwerkovereenkomst. Jaarlijks vinden tweemaal beoordelings- en functioneringsgesprekken plaats. RADIUS is lid van de belangenvereniging De Zaak Nu. In 2019 ontwikkelde deze vereniging een richtlijn functie- en loongebouw voor presentatie-instellingen, met als uitgangspunt de Fair Practice Code en de Arbeidsmarktagenda. In 2022 heeft RADIUS de kosten in kaart gebracht van eerlijke beloning van personeel in overeenstemming met de Fair Practice Code. Om de honoraria voor kunstenaars vast te stellen, hanteert RADIUS de richtlijn kunstenaarshonoraria voor 100 procent. RADIUS garandeert tevens artistieke integriteit en neemt in de contracten die met de kunstenaars worden afgesloten afspraken op over auteursrechten. Het instituut moedigt goed opdrachtgeverschap aan en biedt kunstenaars een passende vergoeding.

73

CODE DIVERSITEIT & INCLUSIE RADIUS ziet het nastreven en bewaken van toegankelijkheid, diversiteit en inclusie als een doorlopende taakstelling en verantwoordelijkheid. We vinden het van primair belang dat het programma resoneert en weerklinkt bij de grote verscheidenheid aan achtergronden en identiteiten die de stad Delft rijk is, en dat diegene zichzelf kunnen zijn, zich gerespecteerd en gerepresenteerd voelen binnen en door de programmering van onze instelling. Waar het programma van RADIUS kapitaliseert op intersectionaliteit en ecologisch denken, streven wij een evenredige diverse maatschappelijke representatie na. De Code Diversiteit & Inclusie dient op het gebied van publiek, programmering, personeel en partners voor RADIUS als uitgangspunt. Om het programma onder de aandacht te brengen van diverse doelgroepen, op verschillende kennisniveaus en vanuit hun specifieke interesse, werkt RADIUS intensief samen met partners, lokaal, nationaal en internationaal.

ORGANISATIE RAAD VAN TOEZICHT RADIUS, een stichting die in januari 2021 werd geïnitieerd door Niekolaas Johannes Lekkerkerk, wordt ondersteund door het Gieskes-Strijbis Fonds, Gemeente Rotterdam, het Mondriaan Fonds en verscheidene cultuurfondsen. De huidige directeur-bestuurder is Niekolaas Johannes Lekkerkerk. GOVERNANCE CODE CULTUUR RADIUS deelt de opvatting dat transparant management en zorgvuldig toezicht belangrijke voorwaarden zijn voor zowel essentiële als excellente bedrijfsvoering. Het instituut past de acht principes van de Governance Code Cultuur toe. RADIUS is een stichting en sinds maart 2021 is het raadvan- toezicht-model van kracht. Het programma en de administratieve processen staan onder toezicht van de directeurbestuurder van RADIUS. De directeur-bestuurder en de externe accountant worden benoemd door de raad van toezicht. De directeur bepaalt het beleid van het instituut, zet de programmalijn uit, geeft ontwikkelingsstrategieën vorm en is verantwoordelijk voor het in gang zetten van procedures; van fondsenwerving tot communicatie. De directeur legt verantwoording af aan de raad van toezicht. De raad van toezicht bestaat uit vier (maximaal vijf) leden en komt twee keer per jaar samen in het bijzijn van de directeur RADIUS.

74

RAAD VAN TOEZICHT IN 2022 GOLNAR ABBASI PhD Kandidaat TU Delft Docent WDKA Rotterdam Docent PZI Rotterdam YOERI MEESSEN Hoof Educatie Museum Boijmans van Beuningen Lid raad van toezicht Stichting Tailors & Wearers Faculteitssenaat MA kunsteducatie, PERMEA Gastdocent MA Curatorial Practice, Instituto Europeo di Design Lid adviesraad MA kunsteducatie Hogeschool Rotterdam JEROEN PRINCEN Partner bij DVDW advocaten Lid raad van toezicht Stedelijk Museum Schiedam Lid raad van commissarissen Binck Bank N.V. Lid raad van commissarissen DKG Holding B.V. BRENDA TEMPELAAR Beeldend kunstenaar en schrijver

BEZOLDIGINGSBELEID De toezichtfuncties zijn onbezoldigd. ZELFEVALUATIE Op 22 november 2022 evalueerde de raad van toezicht zichzelf. VERGADERDATA De raad van toezicht vergaderde in 2021 en 2022 op de volgende data: 20 mei 2021, 8 oktober 2021, 22 november 2022. In 2022 hebben verscheidene informele overlegmomenten plaatsgevonden tussen de raad van toezicht en het bestuur. TEGENSTRIJDIGE BELANGEN In 2022 is geen sprake geweest van tegenstrijdige belangen. VASTSTELLING Het jaarverslag 2022 en de jaarrekening 2022 worden vastgesteld in de vergadering van de raad van toezicht op 2 mei 2023. BEGROTING 2023 De begroting 2023 is geaccordeerd door de raad van toezicht in de vergadering van 22 november 2022. EXTERNE ACCOUNTANT Berghout+MAS is vanaf 2022 als externe accountant van Stichting RADIUS CCA benoemd door de raad van toezicht.

ORGANISATIE ROOSTER VAN AAN- EN AFTREDING AANTREDING

TWEEDE TERMIJN

AFTREDING

GOLNAR ABBASI

23 maart 2021

…

…

YOERI MEESSEN

23 maart 2021

…

…

JEROEN PRINCEN

23 maart 2021

…

…

BRENDA TEMPELAAR

23 maart 2021

…

…

75

ORGANISATIE DIRECTIE EN PERSONEEL IN 2022 NIEKOLAAS JOHANNES LEKKERKERK directeur-bestuurder CATO DE BEER communicatie medewerker (tot en met 31 oktober 2022) EVA BURGERING producent en coördinator FLEUR KNOPS educatie medewerker SERGI PERA RUSCA assistent curator DAAN VEERMAN communicatie medewerker

EXTERNE MEDEWERKERS Administratie en boekhouding PAUL BERGHOUT Fotografie en documentatie LISA DIEDERIK, JORIS VAN DEN EINDEN, GUNNAR MEIER, JASPER MOL, HANNAH ROSALIE Ontwerpers, illustratoren en codeurs SABO DAY, MICHELLE LIN, LISA RAMPILLI, PERNILLE WINTHERS Installatie tentoonstellingen STEFAN BANDALAC, MOOS DE BEER, JONATHAN DEN BREEJEN, KEIMPE KOLDIJK, MENDEL NIEUWDORP, MENNO VERHOEF Installatie assistentie Vibeke Mascini DARIO GIUSTARINI, MENDEL NIEUWDORP Installatie assistentie Diana Policarpo MOOS DE BEER, ANDRÉ TORRES Vertaling en tekstredactie NIELS BEKKEMA Hosts LARS VAN DEN BERG, ANNIEK VAN DEN BERGE, CATELIJNE BOELE, PUCK KROON, PUCK VAN DER LAST, MENDEL NIEUWDORP, JEANINE ROSIER, KELLY-ANN VAN STEVENINCK, ZEYNEP USLU, ALINA SING-CIH WANG Rondleiders BIRGIT VAN BEEK, WIENEKE BREMER, MENDEL NIEUWDORP, NICKY RIJKS, LINDE RUIGROK

76

RADIUS team tijdens tentoonstellingsopening CLIMATE OF CONCERN en VIBEKE MASCINI: DE WERELD IS EEN WERKWOORD, 9 juli 2022

77

78 team tijdens lezing Merlin Sheldrake, RADIUS 9 juli 2022

ONDERTEKENING N.J. Lekkerkerk Directeur-Bestuurder

J.G. Princen Voorzitter Raad van Toezicht

B. Hartjes Secretaris Raad van Toezicht

Y.J.M. Meessen Penningmeester Raad van Toezicht

G. Abbasi Algemeen Lid Raad van Toezicht

79

Eindredactie: Niekolaas Johannes Lekkerkerk, Eva Burgering, Fleur Knops, Daan Veerman © Stichting RADIUS CCA; auteurs; fotografen; kunstenaars; deelnemers; bezoekers, 2022. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Openbare evenementen georganiseerd door RADIUS zijn gedocumenteerd voor educatief gebruik en voor in ons archief. U kunt altijd bezwaar maken tegen gebruik van bepaalde afbeeldingen door een e-mail te sturen naar communication@radius-cca.org.

80