Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
Tekst van het document
Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
Inhoudsopgave 1 Aanleiding
2
2 Handelingsperspectief
3
2.1 Korte termijn aanpak 2.2 Lange termijn strategie 2.2.1 Visie op de binnenstad 2.2.2 Financiering grootschalige voorzieningen 2.2.3 Monitoring
3 Vervolg
3 4 4 5 5
6
1
Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
1 Aanleiding In het MobiliteitsProgramma Delft 2040 (MPD) staat de voetganger in de binnenstad op de eerste plaats. De fietser is welkom, maar past zijn gedrag aan. Daarnaast groeit Delft tot 2040 met 15.000 woningen en 10.000 arbeidsplaatsen. Om een gezonde groei van de stad mogelijk te maken en een bereikbare stad te blijven, werken we in Delft aan een mobiliteitstransitie: er is een nieuwe balans nodig tussen de toenemende vraag naar mobiliteit en de schaarse openbare ruimte in de stad. We willen in de hele stad het fietsgebruik stimuleren en willen minder parkeerplaatsen voor auto’s in de binnenstad. Het aantal fietsers naar de binnenstad zal toenemen en daarmee ook de behoefte om de fiets te stallen. We hebben in de huidige situatie al plekken in de binnenstad waar de parkeerdruk van fietsen hoog is, gestalde fietsen een rommelig straatbeeld geven en fietsen staan gestald op plaatsen waar het niet is toegestaan. De groei van het aantal gestalde fietsen willen we in goede banen leiden. Royal HaskoningDHV (RHDHV) heeft daarom in opdracht van de gemeente Delft het rapport ‘Toekomstbeeld fietsparkeren Delft’ opgesteld.
Met dit rapport wordt inzichtelijk gemaakt wat de huidige en toekomstige fietsparkeerbehoefte is voor de binnenstad en wordt per (deel)gebied inzichtelijk gemaakt welke stallingsvoorzieningen nu en tot 2040 nodig zijn voor de diverse doelgroepen en op de verschillende momenten, waarbij rekening wordt gehouden met de beleidsmatige en ruimtelijke ontwikkelingen. Onderdeel van het ‘Toekomstbeeld fietsparkeren Delft’ zijn wensbeelden waarmee is bepaald welke plek een geparkeerde fiets in het straatbeeld per deelgebied krijgt en welk type fietsvoorzieningen daarbij passen. In het rapport van RHDHV ligt de focus op de binnenstad, maar de wensbeelden zijn ook toepasbaar op andere delen van Delft. Bevindingen op rapport ‘Toekomstbeeld fietsparkeren Delft’ Het rapport van RHDHV geeft een goed inzicht in de fietsparkeeropgave. We staan achter de analyse evenals de wensbeelden. De wensbeelden zien we als een ambitie voor de langere termijn. We zetten echter de kanttekening dat deze ambities met de huidige voorziene opgaves dilemma’s met zich meebrengen. Deze opgaves zijn namelijk fors. Het vraagt niet alleen om forse investeringen en hoge exploitatiekosten. Ook komt de leefbaarheid van de binnenstad verder onder druk te staan, ongeacht of het fietsparkeren inpandig of op straat wordt opgelost.
De drukte in de binnenstad neemt verder toe maar ook het aantal fietsbewegingen op de inprikkers neemt toe. En dat terwijl we met het MPD juist de voetganger in de binnenstad op de eerste plaats zetten en hiervoor de kwaliteit van de openbare ruimte willen verbeteren met onder andere meer ruimte voor groen en meer ruimte om te verblijven. De verwachte toestroom aan fietsen willen we niet onbeperkt blijven faciliteren. We kunnen de ambitie en de wensbeelden alleen waarmaken als de toekomstige vraag naar fietsparkeren in mindere mate groeit. We zien mogelijkheden om aan knoppen te draaien om het fietsgebruik naar de binnenstad omlaag te krijgen zonder dat dit resulteert in meer autogebruik. We gaan dus inzetten op vraagbeïnvloeding van de fietsparkeerbehoefte om de binnenstad aantrekkelijk te houden. In deze notitie bieden we als college daarvoor een handelingsperspectief. 2
Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
2 Handelingsperspectief Om de ambitie ten aanzien van het fietsparkeren en de wensbeelden te realiseren zijn op beleidsmatig en ruimtelijk vlak ingrepen nodig. Hierbij houden we ook oog voor aandachtsgroepen zoals mensen die slecht ter been zijn en dichtbij winkels de fiets moeten parkeren. Deze zijn niet allemaal op korte termijn mogelijk, terwijl er ook op dit moment urgente knelpunten zijn die om een oplossing vragen. Het gaat hier bijvoorbeeld om gestalde fietsen op de Burgwal en Brabantse Turfmarkt die de doorgang voor hulpdiensten belemmeren. Het handelingsperspectief is daarom opgesplitst in een aanpak voor de korte termijn aanpak en lange termijn strategie.
2.1 Korte termijn aanpak De korte termijn richt zich op de aanpak van het huidige tekort en de urgente knelpunten. We zien dat er nu iets nodig is en dat niks doen geen optie is. Ingezet wordt op extra capaciteit, handhaving en communicatiemaatregelen. Hiervoor wordt in de tweede kwartaal van 2023 een korte termijn uitvoeringsagenda opgesteld. Deze uitvoeringsagenda wordt onderdeel van de geactualiseerde adaptieve mobiliteitsagenda. In deze agenda is niet alleen aandacht voor fietsparkeren in de binnenstad maar ook voor de rest van de stad. Vanuit veiligheid en openbare orde gaan we op een aantal concrete locaties bestaande knelpunten aanpakken. Dit zijn in ieder geval: • rondom de Beestenmarkt en de Kromstraat tijdens uitgaansavonden; • op de Burgwal en Brabantse Turfmarkt tijdens opbouw van de markt; • op het Vesteplein. Op korte termijn gaan we aan de slag met uitvoering van de meest urgente knelpunten. Bij het opheffen van fietsparkeervoorzieningen zijn goede alternatieven nodig voor de verschillende aandachtsgroepen. Hierbij wordt ingezet op fietsparkeervoorzieningen maar handhavings- en gedragsmaatregelen maken ook onderdeel uit van het maatregelenpakket. Een belangrijk aspect bij de maatregelen voor de korte termijn is dat de ambities, wensbeelden en ruimtelijke en maatschappelijke doelen voor de lange termijn niet in de weg mogen zitten.
De analyse maakt duidelijk dat we direct aan de slag moeten met het toevoegen van inpandige voorzieningen. Hierbij ligt de focus op het huidige autoluwplusgebied omdat de fietsparkeerbehoefte en tekorten hier het grootst zijn. We verkennen welke mogelijkheden voor inpandige voorzieningen er zijn die voldoende stallingsruimte bieden en waarbij de exploitatiekosten betaalbaar blijven. Er wordt niet alleen gekeken naar inpandige voorzieningen in bestaande panden, ook wordt gestart met een haalbaarheidsstudie van nieuwe grootschalige (ondergrondse) gebouwde voorzieningen in de binnenstad. Ondanks het inzetten van vraagbeïnvloeding zal de fietsparkeerbehoefte blijven groeien. Op korte termijn willen we met de haalbaarheidsstudie scherper krijgen wat de mogelijke oplossingen zijn voor gebouwde voorzieningen. Een goede kostenraming helpt ons daarnaast als we een lobby opstarten voor medefinanciering. 3
Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
Zolang we onvoldoende gebouwde voorzieningen hebben, accepteren we fietsen op straat en langs de grachten waar we in het wensbeeld voor de lange termijn op diverse locaties geen gestalde fietsen meer willen. Voor de korte termijn kunnen we die optimale situatie niet creëren maar we zetten wel in op een acceptabele situatie, waarbij we zoveel mogelijk rekening houden met de prioriteit voor de voetganger. Dit is ook het uitgangspunt voor het project Ruimte in de Binnenstad. Op sommige locaties is het vanuit beeldkwaliteit voorlopig acceptabel om meer fietsparkeren langs de grachten toe te staan. Op lange termijn wordt ingezet op meer inpandige voorzieningen. Die capaciteit komt dan onder andere in plaats van fietsparkeren langs de grachten. De analyse van RHDHV geeft per straat goed inzicht in de fietsparkeervraag en geeft daarmee voldoende richting voor Ruimte in de Binnenstad en de gesprekken die we in dit kader met de bewoners en bedrijven aan gaan.
2.2 Lange termijn strategie De analyse van RHDHV laat zien dat de fietsparkeeropgave fors is. De binnenstad is compact en de ruimte is schaars. De voetganger staat op 1 in de binnenstad, maar er zijn ook wensen voor onder andere terrassen, meer ruimte voor groen en meer verblijfsruimte. Dit stelt ons voor het dilemma hoe ruimte te geven aan al deze opgaves. Dit dient in samenhang bekeken te worden. Daarbij is het de vraag of we de fietsparkeerbehoefte nog wel onbeperkt kunnen blijven faciliteren. Zelfs als de voorziene groei inpandig wordt opgelost krijgen we te maken met een forse toestroom aan fietsen. Om de druk op de binnenstad te beperken en de binnenstad bereikbaar en leefbaar te houden, gaan we ons inzetten op het verlagen van de toestroom van fietsen en het verlagen van de fietsparkeerbehoefte in de binnenstad. Tegelijkertijd moeten we aan de slag met grootschalige inpandige stallingsvoorzieningen.
2.2.1 Visie op de binnenstad Voor de lange termijn willen we sturen op de fietsparkeerbehoefte in de binnenstad. Hiervoor gaan we een integraal proces doorlopen. Vanuit deze integrale benadering ontstaat een visie op de binnenstad. Hierin wordt in samenhang met bijvoorbeeld het terrassenbeleid, toerismebeleid en de klimaatadaptieve maatregelen bepaald welke (aanvullende) beleidskeuzes gemaakt worden. Dit geeft antwoord op de vraag hoe de binnenstad kan functioneren binnen de ontwikkelingen en vraagstukken die op de stad af komen. De fietsparkeeropgave is een onderdeel van deze visie. In de lijn met stedelijk programmeren zal deze visie op de binnenstad een plek krijgen in de gebiedsagenda. Onderdeel van de visie is dat er keuzes gemaakt worden om de toekomstige vraag met betrekking tot fietsparkeren te beïnvloeden. Aan welke knoppen we kunnen en willen draaien moeten we nader bepalen. Als denkrichting kan mogelijk aan de volgende knoppen gedraaid worden: - Stimuleringsmaatregelen lopen. In het MobiliteitsProgramma Delft 2040 staat de voetganger in de binnenstad op de eerste plaats. Willen we dan wel dat iedereen met de fiets komt of willen we (nog) meer inzetten op lopen en de toestroom van fietsers verminderen? En wat is hier dan voor nodig. Gedacht kan worden aan regulering van 4
Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
fietsparkeren en het aantrekkelijker maken van looproutes. Aandachtspunt is dat de binnenstad aantrekkelijk blijft voor bezoekers en bewoners. - Functiespreiding Kan de druk op de binnenstad beter verspreid worden over de stad? Is bijvoorbeeld verruiming van de mogelijkheden voor horeca buiten de binnenstad een wenselijke knop om aan te draaien? Inzet is om komend jaar, samen met andere disciplines, in beeld te hebben aan welke knoppen we gaan draaien. We gaan hierin ook kennis en ervaring opdoen bij andere gemeentes.
2.2.2 Financiering grootschalige voorzieningen We zetten in op maatregelen om de toekomstige vraag naar fietsparkeren te beperken, maar op basis van de studie is de verwachting dat ook voor de lange termijn fors geïnvesteerd moet gaan worden in fietsparkeren in de binnenstad. De financiering van zowel de investering als de exploitatie van fietsparkeren vormt hierbij een aandachtspunt. Waar in de korte termijn agenda wordt ingezet op verkenning van (grootschalige) nieuwe inpandige voorzieningen, wordt voor de lange termijn ingezet op realisatie ervan. Er is een sterke relatie met de woningbouwopgave, de groei van het aantal inwoners en de toenemende fietsparkeervraag. Er wordt dan ook een lobby opgestart voor medefinanciering bij het Rijk en regio.
2.2.3 Monitoring Uiteindelijk is ook een monitoringsprogramma belangrijk zodat de capaciteit kan meebewegen met de vraag en we hierin kunnen bijsturen. Met monitoring kan ook inzicht verschaft worden of de maatregelen die het fietsgebruik moeten beïnvloeden het gewenste effect gaan hebben.
5
Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
3 Vervolg Korte termijn Na het ter kennisgeving aannemen van het ‘Toekomstbeeld fietsparkeren Delft’ van RHDHV en het vaststellen van deze notitie worden de uitgangspunten meegegeven aan het project Ruimte in de Binnenstad voor verdere uitwerking. Separaat wordt het ‘Toekomstbeeld fietsparkeren Delft’ samen met deze notitie aangeboden aan de gemeenteraad met een aanbod om een informatiesessie te organiseren met een presentatie door RHDHV. In het tweede kwartaal van 2023 wordt de adaptieve mobiliteitsagenda geactualiseerd. Hierin wordt ook ruimte opgenomen voor de investeringsopgave van de korte termijn maatregelen fietsparkeren. Lange termijn Voor de lange termijnstrategie starten we een verkenning van de mogelijke maatregelen om de fietsparkeervraag te beïnvloeden en de effecten die we daarvan mogen verwachten. De fietsparkeeropgave en het sturen op de fietsparkeerbehoefte dient tevens onderdeel te worden van een nog nader op te stellen integrale visie op de binnenstad. Daarnaast wordt ingezet op realisatie van (grootschalige) inpandige stallingsvoorzieningen.
6
Handelingsperspectief fietsparkeren Delft
Colofon Dit is een uitgave van Gemeente Delft Postbus 78, 2600 ME Delft Telefoon 14015 Internet www.delft.nl Maart 2023
7