Handelingen raadsvergadering 9 maart 2023
Tekst van het document
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
TWEEDE VERGADERING
op donderdag 9 maart 2023 om 20.00 uur
Overzicht van de verhandelende punten
19 20 21 22 23 24 25 26 27
28 29 30
31 32 33 34 35
Opening en mededelingen Vaststellen agenda Notulen Ingekomen van anderen Besluitvorming hamerstukken Voorstel van het college aan de raad om artikel 2.53 van de APV lid 1 te wijzigen Voorstel van het college aan de raad inzake ondersteuning slachtoffers aardbeving Turkije en Syrië (nr. 2307088) Voorstel van de R&A-commissie inzake ordevoorstel planning- & controlcyclus 2023 Voorstel van het college aan de raad inzake Coördinatieprocedure bestemmingsplan Teding van Berkhoutlaan Voorstel van het college aan de raad inzake vaststellen prioriteiten veiligheidsplan 2023-2026 ‘Samen veilig in Delft’ Voorstel van het college aan de raad inzake zienswijze Strategische agenda Metropoolregio Rotterdam Den Haag Voorstel van het college aan de raad inzake Coördinatieprocedure bestemmingsplan Hoek Abtswoudseweg Zuideinde College van B&W – stopzetten verkoop openbare ruimte College van B&W – inclusieagenda College van B&W – verzoek om wensen en bedenkingen actualisatie huisvestingsverordening 2023 College van B&W – Eén tegen eenzaamheid Sluiting
1
Reg.nr.
Pag.nr.
2302014
2 2 2 2 9 9
2307088
9
2308107
9
2310115
9
2303028
10
2304038
32
2310113
41
2304032 2303027 2306069
64 68 73
2303023
77 81
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
Voorzitter: mevrouw J.M. van Bijsterveldt-Vliegenthart, burgemeester. Aanwezig zijn: de heer Analikwu, mevrouw Van den Berg, de heer Dag, mevrouw Dijk, mevrouw Enthoven, mevrouw Fung Fen Chung, mevrouw Gaal, mevrouw Gerritsen, mevrouw Gremmen, mevrouw Grobben, de heren Herrema, Hombergen en Jaff, mevrouw Janssen, mevrouw De Jongh Swemer, mevrouw Koelewijn, de heer Koelewijn, mevrouw De Koning, de heer Maruf, mevrouw Osepa, de heer Van der Post, mevrouw Romeijnders, mevrouw Van Rossum, de heren Schuurman, Van der Sluis en Stoop, mevrouw Timmermans, de heren Treffers en Valk, mevrouw Van Velzen, mevrouw Verduijn, de heer Visser, mevrouw Voogt, mevrouw Wattel, mevrouw Wentink, mevrouw Wessels en de heer Van der Woerd. Aanwezige wethouders: mevrouw Gooijer, mevrouw Huijsmans, mevrouw Schrederhof, de heer Van Vliet en mevrouw Zwart. Raadsgriffier: de heer J. Mimpen. 19. Opening en mededelingen. De VOORZITTER: Dames en heren, goedenavond. Hierbij open ik de raadsvergadering. Hartelijk welkom aan alle leden van de raad, de leden van het college, de ambtelijke ondersteuning, de aanwezigen op de publieke tribune en natuurlijk aan alle mensen die thuis met ons meekijken en -luisteren. Zeer welkom. Er is een afmelding ontvangen van de heer Cüppers van STIP en de heer Van Rijn van de VVD. Mevrouw Voogt zal de komende maand fractievoorzitter zijn van de VVD.
Eventuele hoofdelijke stemmingen beginnen vanavond bij stemnummer 13, de heer Hombergen. 20. Vaststellen agenda. De VOORZITTER: In de aanloop naar deze vergadering zijn in totaal negentien moties en amendementen ingediend. Deze zijn, zoals gebruikelijk, op het raadsinformatiesysteem geplaatst bij de betreffende agendapunten. Ze zijn inmiddels ook ondertekend en maken deel uit van de beraadslaging. Het presidium stelt voor om ten aanzien van de bespreekagenda een totale spreektijd aan te houden van 4 uur. Die hoeft niet helemaal op, want dat is de maximale spreektijd; dat staat hier onderstreept. Dit betekent 17 minuten per fractie en 51 minuten voor het college. Kan iedereen daarmee instemmen? Dat is het geval. Ook het college weet dus de spreektijd. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. 21. Vaststelling Handelingen van de gemeenteraadsvergadering van 2 februari 2023. De Handelingen worden ongewijzigd vastgesteld. 22. Vaststelling van de wijze van afdoening van ingekomen stukken van week 4 tot en met week 7 van 2023.
2
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
Week 4 27-01-2023 2304036 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen van de fracties VVD en HvD inzake uitbreiding tijdelijke noodopvang COA Voor kennisgeving aannemen 27-01-2023 2304046 Kinderombudsman en Nationale Ombudsman - rapport 'Als de overheid niet thuis geeft' Het college verzoeken om een reactie op de aanbevelingen en de relevantie voor Delft 27-01-2023 2304047 Voorstel van het college aan de raad inzake Coördinatieprocedure bestemmingsplan Teding van Berkhoutlaan Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 16 februari 2023 27-01-2023 2304039 Ministerie van BZK - circulaire indexatie onkostenvergoedingen toelagen politieke ambtsdrager gemeenten per 1 januari 2023 Voor kennisgeving aannemen 27-01-2023 2304035 College van B&W - Beantwoording brief Delfts Overleg Bewonersbelangen i.o.
Voor kennisgeving aannemen 27-01-2023 2304044 Voorstel van het presidium aan de raad inzake benoeming lid referendumkamer Agenderen voor de raad van 2 februari 2023 27-01-2023 2304043 Voorstel van het fractievoorzittersoverleg aan de raad inzake benoeming lid Rekenkamer Agenderen voor de raad van 2 februari 2023 27-01-2023 2304042 Voorstel van het fractievoorzittersoverleg aan de raad inzake benoeming leden R&A Agenderen voor de raad van 2 februari 2023 27-01-2023 2304041 Voorstel van het fractievoorzittersoverleg aan de raad inzake lid MRDH Agenderen voor de raad van 2 februari 2023 27-01-2023 2304040 Voorstel van het fractievoorzittersoverleg aan de raad inzake benoeming commissieleden Agenderen voor de raad van 2 februari 2023 27-01-2023 2304033 College van B&W - Reactie op burgerbrief inzake compensatie energiekosten Voor kennisgeving aannemen
3
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
26-01-2023 2304037 College van B&W - Langetermijn financiering energietransitie Stedin Voor kennisgeving aannemen 26-01-2023 2304038 Voorstel van het college aan de raad inzake zienswijze op concept ontwerp Strategische Agenda MRDH 2023- 2026 Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 9 februari 2023 26-01-2023 2304034 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen van de fractie GroenLinks inzake accommoderen van vraag naar bedrijfsruimte in Delft Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 9 februari 2023 onder voorbehoud van beantwoording technische vragen 26-01-2023 2304032 College van B&W - Stopzetten verkoop openbare ruimte Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 16 februari 2023 24-01-2023 2304031 Delftse Rekenkamer - Rapport 'Grip op verbonden partijen' Agenderen voor de procedurevergadering van 9 februari 2023 23-01-2023 2304030 Belangenvereniging Oude en Nieuwe Delf - Protestactie bewoners tegen het nieuwe afvalophaalregime Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 16 februari 2023 27-01-2023 2304045 Fractie PvdA - schriftelijke vragen inzake discriminatie en uitsluiting bij Delftse sportclubs PvdA 26-02-2023 Week 5 03-02-2023 2305058 Provincie Zuid-Holland - rapportage Beter bestuur 2022 Voor kennisgeving aannemen 02-02-2023 2305055 College van B&W - Afdoening diverse openstaande moties en
toezeggingen Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 23 februari 2023 (onder voorbehoud van beantwoording van technische vragen)(cc cie. EFB) 02-02-2023 2305057 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen van de fractie HvD inzake maaltijdvoorziening Die Buytenweye Voor kennisgeving aannemen
4
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
02-02-2023 2305054 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen van de fracties VVD en HvD inzake Voornemen tot bouw van 288 flexwoningen en Buitenhof en Brasserskade Voor kennisgeving aannemen 02-02-2023 2305053 College van B&W - Dienstverlening Stedelink Voor kennisgeving aannemen 02-02-2023 2305052 Platform Bezoekerseconomie - toeristenbelasting Betrekken bij bespreking agendapunt Verordening Toeristenbelasting in de raad van 2 februari 2023 02-02-2023 2305056 College van B&W - Aanpassing begrotingswijzigingen toeristenbelasting (RIS 2251655) Betrekken bij agendapunt 7.1 (toeristenbelasting) van de raad van 2 februari 2023 01-02-2023 2305051 Burgerbrief - overlast door grasvliegjes in woningen Doorgeleiden naar het college van B&W met verzoek om een afschrift van de reactie 01-02-2023 2305050 College van B&W - stand van zaken tijdelijke noodopvang asielzoekers Voor kennisgeving aannemen 31-01-2023 2305049 Voorstel van het college aan de raad inzake Coördinatieprocedure bestemmingsplan Hoek Abtswoudseweg Zuideinde Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 16 februari 2023 31-01-2023 2305048 College van B&W - Maatwerk achtervangverklaringovereenkomst (MAVO) Stedelink Voor kennisgeving aannemen 30-01-2023 2305048 Fracties PvdA en ChristenUnie - aanvullende schriftelijke vragen inzake CO2 Monitor PvdA en ChristenUnie 01-03-2023 Week 6
10-02-2023 2306074 Voorstel van het college aan de raad inzake Regionale Realisatieagenda (RRA) Wonen Haaglanden Agenderen voor de procedurevergadering van 23 maart 2023 10-02-2023 2306072 MRDH - stand van zaken uitwerking aanbevelingen 2e tussenevalautie GR MRDH Betrekken bij agendapunt MRDH op 16 maart 2023
5
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
10-02-2023 2306071 Fractie CDA - Iinitiatiefnota 'Sociaal ook ècht sociaal' Doorgeleiden naar het college van B&W voor een reactie 10-02-2023 2306066 Voorstel van het college aan de raad inzake Zienswijze tweede wijziging GR Avalex 2018 Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 23 maart 2023 10-02-2023 2306073 College van B&W - Toekomst Theater de Veste Betrekken bij nog te organiseren beeldvormende sessie over theater De Veste en agenderen voor procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 13 april 2023 09-02-2023 2306067 College van B&W - Update opvang Oekraïense ontheemden Voor kennisgeving aannemen 09-02-2023 2306068 College van B&W - Afschrift van beantwoording brief van Belangenvereniging Binnenstad Noord inzake achterstallige betaling Voor kennisgeving aannemen 09-02-2023 2306062 Voorstel van het college aan de raad inzake Vaststellen wijzigingen Verordening maatschappelijke ondersteuning Delft 2022 Agenderen voor de procedurevergadering van 23 februari 2023 09-02-2023 2306063 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen van de fractie D66 inzake Route naar klimaatneutraal Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 23 maart 2023 09-02-2023 2306065 Voorstel van het college aan de raad inzake Eerste inrichting Mercurius College Agenderen voor de procedurevergadering van 23
februari 2023 09-02-2023 2306069 College van B&W - Verzoek om wensen en bedenkingen actualisatie huisvestingsverordening 2023 Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 23 februari 2023 09-02-2023 2306064 Kwartiermaker POSIV-project en Ro3kvit Urban coalition for Ukraine - oorlog in Oekraïne Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 16 maart 2023 07-02-2023 2306060 Gemeenteraad Utrecht - motie 'Werk niet mee aan greenwashing door Shell' Voor kennisgeving aannemen
6
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
10-02-2023 2306070 Fractie Onafhankelijk Delft - schriftelijke vragen aan het college inzake het raadsvoorstel KPI Archief Onafhankelijk Delft 12-03-2023 09-02-2023 2306061 Fractie CDA - schriftelijke vragen inzake Stand van zaken woningtoename sinds 2017 CDA 11-03-2023 07-02-2023 2306059 Fracties PvdA en HvD - schriftelijke vragen inzake vergroening Gasthuisplaats Hart voor Delft en PvdA 09-03-2023 Week 7
17-02-2023 2307084 College van B&W - Toezegging nadere analyse Jaarverslag Leerplicht-RMC 2020-2021 Voor kennisgeving aannemen 17-02-2023 2307092 College van B&W - Samenleven met corona Voor kennisgeving aannemen 17-02-2023 2307091 College van B&W - Renovatie Rietveld theater Voor kennisgeving aannemen 17-02-2023 2307093 BIJ1 - inclusieagenda Betrekken bij de bespreking van de Inclusieagenda op 23 februari 2023 16-02-2023 2307088 Voorstel van het college aan de raad inzake Ondersteuning slachtoffers aardbeving Turkije en Syrië Direct doorgeleiden naar de bespreekagenda van de raad van 9 maart 2023 16-02-2023 2307085 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen van de fracties STIP, D66, OD, Volt en GL inzake PublicSpaces Voor kennisgeving aannemen 16-02-2023 2307086 Burgerinitiatief Inclusie Delft - inclusieagenda Betrekken bij de bespreking van de Inclusieagenda op 23 februari 2023
7
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
16-02-2023 2307087 Burgerbrief - inclusieagenda Betrekken bij de bespreking van de Inclusieagenda op 23 februari 2023 16-02-2023 2307083 Raden in verzet - Voortgangsnotitie februari 2023 Voor kennisgeving aannemen 15-02-2023 2307082 College van B&W - aanvullende informatie bestemmingsplannen hoek AbtswoudewegZuideinde en Teding van Berkhoutlaan Betrekken bij agendapunten 4.5 en 4.6 in de vergadering van 16 februari 2023 15-02-2023 2307081 Laan van Braat en buurtvereniging Delftzicht. - BP Hoek Abtswoudseweg Zuideinde parkeernorm Betrekken bij agendapunt 4.6 in de vergadering van 16 februari 2023 15-02-2023 2307080 GGD en VT Haaglanden - Informatiebrief voorlopig rekeningresultaat 2021 GR GGD en VT Haaglanden Voor kennisgeving aannemen 14-02-2023 2307078 Belangenverenigingen Binnenstad Noord, De Oude en de Nieuwe Delf en Zuidpoort huisvestingsverordening en regeling toeristische verhuur Betrekken bij de bespreking van de concept Huisvestingsverordening op 23 februari 2023 (cc cie. EFB) 14-02-2023 2307079 GGD en VT Haaglanden - voorjaarsbrief 2023 t.b.v. begroting 2024 GR GGD en VT Haaglanden Voor kennisgeving aannemen 13-02-2023 2307076 Belangenvereniging TU Noord - documenten nav inspreken cie. Economie, Financiën en Bestuur 09-02-2023 Voor kennisgeving aannemen (cc cie.
RV) 13-02-2023 2307075 MRDH - Jaarplanning 2023 Betrekken bij agendapunt MRDH van 16 (EFB) en 23 maart (RV) 2023 (cc cie. RV) 13-02-2023 2307077 Belangenvereniging Binnenstad Noord - Feitenrelaas en evaluatie wateroverlast 15 augustus 2020 d.d 13 februari 2023 Betrekken bij agendapunt 2.3 in de vergadering van 16 februari 2023
8
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
17-02-2023 2307090 Fractie Hart voor Delft - schriftelijke vragen inzake verjaardagskaart aan 18-jarigen om te helpen bij een goede start Hart voor Delft 19-03-2023 16-02-2023 2307089 Fracties CDA en CU - schriftelijke vragen inzake Betrokkenheid van kerken en diaconale organisaties bij de bestrijding van armoede en schulden CDA en ChristenUnie 18-03-2023
Besloten wordt overeenkomstig de behandelvoorstellen. 23. Besluitvorming hamerstukken. De VOORZITTER: Er staan vier stukken op de hamerstukkenagenda. Er vindt geen bespreking plaats, maar ik geef bij elk voorstel de mogelijkheid om een stemverklaring af te leggen. Een aantal van u heeft al aangegeven een stemverklaring af te willen leggen. 24. Voorstel van het college aan de raad om artikel 2.53 van de APV lid 1 te wijzigen (nr. 2302014) 25. Voorstel van het college aan de raad inzake ondersteuning slachtoffers aardbeving Turkije en Syrië (nr. 2308107) 26. Voorstel van de R&A-commissie inzake ordevoorstel planning- & controlcyclus 2023 (nr. 2308107) 27. Voorstel van het college aan de raad inzake Coördinatieprocedure bestemmingsplan Teding van Berkhoutlaan (nr. 2310115) De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen over het voorstel van het college aan de raad om artikel 2.63 van de APV te wijzigen. De heer HOMBERGEN (PvdA): Mevrouw de voorzitter. Dit is een belangrijke toevoeging aan de APV betreffende het aansprakelijk kunnen stellen van eigenaren van percelen voor woonoverlast. Naar ons idee is dat instrumenteel een heel belangrijke aanvulling op de APV, met name gericht op particuliere verhuurders en huurconstructies. Wij hopen dan ook dat dit de overlast, met name in woonomgevingen, zal reduceren.
De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen over het voorstel van het college aan de raad inzake ondersteuning van slachtoffers van de aardbeving in Turkije en Syrië. Mevrouw WESSELS (GroenLinks): Voorzitter. GroenLinks onderschrijft de financiële steun voor noodhulp aan slachtoffers van de aardbeving in Turkije en Syrië door de donatie aan Giro555. We leven mee met het leed in deze gebieden, dat ook doorleefd wordt door onze Delftse gemeenschap in onze stad die roots heeft in dit gebied en er vaak nog vrienden en familie heeft wonen. We hopen dat de steun kan bijdragen aan het heropbouwen van de 9
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
steden en infrastructuur en de getroffen gebieden en daarmee aan het herpakken van het leven aldaar. De VOORZITTER: Ik wil oproepen om het iets korter te houden, maar we hebben dit in het fractievoorzittersoverleg besproken en er mocht iets meer ruimte zijn. Maar let u op; dit is wel ongeveer de max. De heer VISSER (CDA): Voorzitter. Het collegevoorstel van € 50.000 houdt volgens onze fractie rekening met de financiële positie van de stad op middellange termijn en geeft ook voldoende ruimte aan initiatieven vanuit het maatschappelijk middenveld. Daarmee is het voorstel volgens ons evenwichtig en daarom steunen wij dit voorstel. Mevrouw WENTINK (STIP): Voorzitter. De situatie in Turkije en Syrië heeft grote impact op onze maatschappij. Daarnaast heeft zij ook dierbaren van Delftenaren geraakt. STIP ondersteunt dat de gemeente Delft een donatie doet aan Giro555 en lokale initiatieven steunt om zo hulp te bieden aan de slachtoffers. Wij steunen dus dit voorstel. Wij wensen de Turkse en Syrische Delftenaren veel sterkte in deze tijd. De heer HOMBERGEN (PvdA): Mevrouw de voorzitter. Ook de PvdA vindt het belangrijk om Turkije en Syrië in deze barre tijden te steunen. Het is een uitzonderlijke situatie. Daarom vinden we het belangrijk dat ook Delft een kleine bijdrage doet aan Giro 555, omdat er op locatie professionele hulp gegeven kan worden.
Belangrijk in het voorstel vinden wij ook de verbondenheid met Delft, omdat ook in Delft enige initiatieven ondersteund kunnen worden. De VOORZITTER: Dat is inderdaad ook een punt dat bij het voorstel hoort. Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Ook Onafhankelijk Delft steunt dit initiatief. Wij vinden het heel belangrijk dat er brede steun is in de moeilijke tijd waar deze mensen doorheen gaan. Naar ik begrijp is dat ook zo. Wij steunen dit dus. De heer MARUF (D66): Voorzitter. Het is goed dat we als Delft € 50.000 willen bijdragen aan het initiatief van Giro555. Geld doet natuurlijk niets af aan de pijn. Namens D66 wil ik alle nabestaanden ook enorm veel sterkte wensen. De voorstellen van de hamerstukkenlijst wordt zonder beraadslaging en zonder stemming aangenomen. 28. Voorstel van het college aan de raad inzake vaststellen prioriteiten Veiligheidsplan 20232026 "Samen veilig in Delft" (nr. 2303028). De VOORZITTER: Onze vicevoorzitter van de raad, de heer Gerrit Jan Valk, zal het voorzitterschap op zich nemen. (De heer Valk neemt het voorzitterschap van de vergadering over van de burgemeester.) De VOORZITTER: Dank aan de burgemeester voor het tijdelijk overdragen van het voorzitterschap. Er worden vier moties ingediend. Daar gaan we het uiteraard ook over hebben. Het onderwerp is al heel uitgebreid in de commissie besproken.
Ook gezien de enorm volle agenda van vanavond, zou ik iedereen willen vragen om zich te beperken tot waar we vanavond over gaan besluiten. Aan de burgemeester vraag ik ook om kort en bondig te reageren op de punten. Ik zie dat ik op haar kan rekenen; dat is mooi. Zoals gebruikelijk beginnen we met de eerste indiener van de eerste motie. Dat is D66. Daarna 10
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
komen de VVD, de PvdA, STIP, het CDA, Onafhankelijk Delft, Hart voor Delft, GroenLinks, Volt, de SP en tot slot de ChristenUnie. Dat wordt de volgorde bij dit agendapunt. Mevrouw GERRITSEN (D66): Voorzitter. D66 is van mening dat de plannen van dit college met betrekking tot de veiligheid van de stad goed op orde zijn. Ik heb echt het gevoel dat de veiligheid van Delftenaren serieus wordt genomen. Dat waardeer ik. Een belangrijke stap daarbij is dat op regionaal niveau extra aandacht besteed wordt aan gewelddadige rivaliserende jongerengroepen. Er is alleen één onderdeel van die aanpak waar D66 zich niet in kan vinden. Daar hebben we het ook al uitvoerig over gehad in de commissievergadering. Dat betreft het onlinegebiedsverbod, opgelegd via een burgemeester, in dit geval die van ons. Wij hebben toevallig een supergoede en integere burgemeester, maar op sommige momenten moeten wij als raad ook onze rol vervullen, los van het persoonlijke. Vooralsnog is er geen wettelijke basis voor een onlinegebiedsverbod. Dit stellen experts zoals, om er maar eentje te noemen, de universitair hoofddocent staatsrecht van de Radboud Universiteit Nijmegen. Ik citeer: "De burgemeester mag geen maatregelen nemen die zijn gericht op een uiting.
De vraag welke uiting je mag doen, staat in het Wetboek van Strafrecht oftewel landelijk, niet in de Gemeentewet." Toch liet de portefeuillehouder weten dit instrument misschien wél op die manier in te willen zetten. Steeds vaker wordt beleid gemaakt waarvan de rechter moet zeggen: hé, dit past niet binnen de wet. Denk aan de toeslagenaffaire of aan het stikstofbeleid. Dat is niet goed voor het vertrouwen in ons werk en voor het vertrouwen in de politiek, want wat kunnen wij verwachten van de samenleving en van individuen als wij onszelf niet aan de wet houden? Wij, gemeenteraadsleden, hebben volgens mij ook de verantwoordelijkheid om een nu nog onwettige stap niet te legitimeren. Daarom roept D66 met een aantal andere partijen via een motie op om geen onlinegebiedsverbod op te leggen zolang daar geen juridische basis voor is. Ik herhaal het maar even: zolang daar geen juridische basis voor is. Dat betekent dus niet dat dit tot in de eeuwigheid hoeft te gelden. Dit lijkt mij eerlijk gezegd niet heel veel gevraagd en ik hoop dan ook op jullie steun. Dan over het vervolg. Op 11 april is er weer een rondetafelgesprek over dit onderwerp in de Tweede Kamer. Dat is heel belangrijk. Ik denk dat het goed is als we erkennen dat er nu nog geen wetgeving bestaat waarmee we op lokaal niveau onlineopruiing zelf kunnen straffen.
Op die manier kunnen we gewoon zuiver een lobby voeren zonder dat burgers de dupe zijn van onwettige experimenten. Dan kan het debat over deze bevoegdheden ook gevoerd worden op de plek waar dat hoort, in de Tweede Kamer. Verder wil ik nog zeggen dat D66 voor motie 6.1.3 van de oppositie is over het vijfpuntenplan als inspiratiedocument. D66 is sowieso altijd voorstander geweest van het constructieve meedenken. De motie tegen femicide dienen wij mede in, om uiteraard vanzelfsprekende redenen. Door de fracties van D66, STIP, Onafhankelijk Delft, Volt, de SP en GroenLinks wordt motie 6.1.1 (Geen onwettig onlinegebiedsverbod) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 9 maart 2023, ter bespreking van het agendapunt prioriteiten Veiligheidsplan 2023-2026 'Samen veilig in Delft', constaterende dat: •
de burgemeester bereid is een onlinegebiedsverbod in te zetten, geopperd in de 'aanpak van rivaliserend en gewelddadig groepsgedrag'; 11
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
• • • •
de aanwezigheid van een juridische basis voor het onlinegebiedsverbod, opgelegd door een burgemeester, ontbreekt; online opruien net als fysiek opruien al strafbaar is; op landelijk niveau gewerkt wordt aan een vernieuwde aanpak om onlineopruiing aan te pakken, naast het bovenstaande bestraffen; nu al gekeken wordt naar de uitbreiding van de Autoriteit Terroristisch en Kinderpornografisch Materiaal (ATKM), die de bevoegdheid heeft schadelijke content supersnel op te sporen, sancties op te leggen en verwijderingsbevelen uit te vaardigen;
overwegende dat: • • • •
hoogleraren openbare orde en recht en de rechter hebben uitgesproken dat het onlinegebiedsverbod met tussenkomst van de burgemeester een ontoelaatbare beperking is van de Grondwet; het de taak van de gemeente is alleen bevoegdheden in te zetten als daarvoor een duidelijke wettelijke basis is; het beter is landelijke kaders te volgen dan op lokaal/regionaal niveau losse experimenten uit te voeren die juridisch onhoudbaar blijken te zijn; politici de verantwoordelijkheid hebben zich aan de wet te houden;
verzoekt de burgemeester geen onlinegebiedsverbod op te leggen voordat daar een juridische basis voor is, en gaat over tot de orde van de dag." De VOORZITTER: Het woord is aan mevrouw Voogt van de VVD als eerste indiener van de tweede en derde motie. Mevrouw VOOGT (VVD): Voorzitter. Een van de belangrijkste pilaren waar onze vrijheid op rust, is veiligheid. Maar veiligheid is geen vanzelfsprekendheid. We zijn heel blij dat het aantal misdrijven in Delft is gedaald, maar dat neemt niet weg dat we met elkaar alert moeten blijven. We moeten er keihard voor blijven werken om Delft veilig te houden en veiliger te blijven maken, want elk misdrijf is er één te veel. Als VVD onderschrijven wij de noodzaak om in te zetten op de door het college genoemde prioriteiten. Wel heb ik ter verrijking van dit veiligheidsplan en de uitvoering daarvan een drietal moties, allereerst over femicide. U weet het allemaal: recent heeft helaas een verschrikkelijk geweldsincident plaatsgevonden in Delft waarbij een jonge vrouw gedood is en haar ouders ernstig verwond zijn. Als VVD maken wij ons erg zorgen over de vrouwenhaat, geweld tegen vrouwen en partnerdoding. In de commissie hebben we hier uitgebreid over gesproken. Er is over het begrip "femicide" nogal wat spraakverwarring ontstaan.
Daarom dienen wij samen met de PvdA een motie waarmee wij het college vragen om de gangbare definitie van "femicide" te hanteren. Wij willen ook dat de raad meer inzicht krijgt in hoeverre femicide speelt in Delft, zodat wij daar tijdens de uitvoering van het Veiligheidsplan gericht op kunnen sturen, met als doel om femicide te bestrijden. Tot slot willen wij als oppositie twee moties markeren. Dankzij de goede voorstellen uit het vijfpuntenplan van de oppositie wordt een flinke impuls gegeven aan een nog veiliger Delft. Denk bijvoorbeeld aan de eerdere motie ten aanzien van ondermijning. Het veiligheidsbeleid voor Delft is mede op basis van een veelheid van documenten en convenanten opgesteld. In 12
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
de in het Veiligheidsplan gepresenteerde opsomming wordt bijvoorbeeld het coalitieakkoord nadrukkelijk genoemd. Helaas ontbreekt hierbij de verwijzing naar het vijfpuntenplan van de oppositie, waarin de Delftenaar centraal staat. Dat is de reden waarom wij deze motie indienen. Ik wil kort ingaan op de motie van D66 over het onlinegebiedsverbod. Wij vinden het een lastige motie. Wij stemmen ertegen, omdat wij er eigenlijk heel veel vertrouwen in hebben dat de portefeuillehouder de juiste instrumenten kiest, doet wat nodig is om Delft veilig te houden, ook online, zich daarbij aan de juridische kaders houdt en deze ook zal respecteren. Door de fracties van de VVD, het CDA, Hart voor Delft, Volt, de SP en Onafhankelijk Delft wordt motie 6.1.2 (Vijfpuntenplan als inspiratiebron A) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 9 maart 2023 ter bespreking van het Veiligheidsplan 2023-2026 'Samen veilig in Delft' (2303028), constaterende dat: • •
• •
het Veiligheidsplan 2023-2026 'Samen veilig in Delft' (hierna Veiligheidsplan genoemd) de doelen en prioritaire thema's voor de komende jaren beschrijft vanuit waar de gemeente (extra) werkt aan openbare orde en veiligheid in Delft; de prioritaire thema's die voor de komende jaren worden voorgesteld aan de gemeenteraad overlast, gedigitaliseerde criminaliteit, radicalisering extremisme en polarisatie (maatschappelijk ongenoegen), ondermijning en jeugdcriminaliteit betreffen en jonge aanwas voorkomen; aan het Veiligheidsplan diverse documenten, convenanten en gemaakte afspraken (in de Veiligheidsregio) ten grondslag liggen; zes politieke partijen uit de Delftse gemeenteraad het document 'De Delftenaar centraal, vijfpuntenplan van de oppositie' hebben aangeboden;
overwegende dat: • •
• •
het document 'De Delftenaar centraal, vijfpuntenplan van de oppositie', net als een aantal andere in het blauwe kader op pagina 10 van het Veiligheidsplan genoemde documenten handreikingen en inspiratie heeft geboden op het terrein van veiligheid; voortvloeiend uit het vijfpuntenplan via de motie 'Ondermijn de onderwereld' ambities zijn uitgesproken met betrekking tot ondermijning en daarnaast middelen ter beschikking zijn gesteld om een substantieel deel van het Veiligheidsplan tot uitvoer te kunnen brengen; deze motie unaniem is aangenomen tijdens de raadsvergadering van 7 juli 2022; daarmee het vijfpuntenplan niet alleen handreikingen heeft geboden, maar ook een inspiratiebron is geweest om tot het voorliggende Veiligheidsplan te komen;
verzoekt het college: •
het Veiligheidsplan opnieuw vast te stellen met de volgende tekstwijzigingen: o De eerste en vierde alinea van pagina 1 van het Veiligheidsplan als volgt aan te passen:
13
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
'De nieuwe doelen en prioriteiten voor de periode 2023-2026 staan in dit veiligheidsplan. Het plan sluit ook aan bij de ambities zoals verwoord in het coalitieakkoord voor 2022-2026, 'Samen werken aan Delft' en de motie 'Ondermijn de onderwereld'. Daarnaast bood het vijfpuntenplan de nodige inspiratie voor dit plan. Het veiligheidsbeleid is erop gericht dat bewoners, bezoekers en mensen die in Delft werken, ongeacht leeftijd, sekse of achtergrond, zich veilig voelen in de stad. Zij moeten zich overal kunnen bewegen en niet belemmerd worden door criminaliteit en onveiligheid. (…) Op basis van een analyse van de veiligheidscijfers en bovengenoemde documenten zijn prioritaire thema's benoemd waar de komende vier jaar extra inspanning op plaatsvindt. Deze prioriteiten worden nader toegelicht in dit veiligheidsplan en uitgewerkt in het bijbehorende uitvoeringsplan 2023-2024 (bijlage 1).' •
na vaststelling van de gewijzigde versie van het Veiligheidsplan deze ter kennisgeving aan de gemeenteraad te sturen,
en gaat over tot de orde van de dag." Door de fracties van de VVD, het CDA, Hart voor Delft, Volt, de SP en Onafhankelijk Delft wordt motie 6.1.3 (Vijfpuntenplan als inspiratiebron B) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 9 maart 2023 ter bespreking van het Veiligheidsplan 2023-2026 'Samen veilig in Delft' (2303028), constaterende dat: • •
• •
het Veiligheidsplan 2023-2026 'Samen veilig in Delft' (hierna Veiligheidsplan genoemd) de doelen en prioritaire thema's voor de komende jaren beschrijft vanuit waar de gemeente (extra) werkt aan openbare orde en veiligheid in Delft; de prioritaire thema's die voor de komende jaren worden voorgesteld aan de gemeenteraad overlast, gedigitaliseerde criminaliteit, radicalisering extremisme en polarisatie (maatschappelijk ongenoegen), ondermijning en jeugdcriminaliteit betreffen en jonge aanwas voorkomen; aan het Veiligheidsplan diverse documenten, convenanten en gemaakte afspraken (in de Veiligheidsregio) ten grondslag liggen; zes politieke partijen uit de Delftse gemeenteraad het document 'De Delftenaar centraal, vijfpuntenplan van de oppositie' hebben aangeboden;
overwegende dat: • •
•
het document 'De Delftenaar centraal, vijfpuntenplan van de oppositie', net als een aantal andere in het blauwe kader op pagina 10 van het Veiligheidsplan genoemde documenten handreikingen en inspiratie heeft geboden op het terrein van veiligheid; voortvloeiend uit het vijfpuntenplan via de motie 'Ondermijn de onderwereld' ambities zijn uitgesproken met betrekking tot ondermijning en daarnaast middelen ter beschikking zijn gesteld om een substantieel deel van het Veiligheidsplan tot uitvoer te kunnen brengen; deze motie is unaniem aangenomen tijdens de raadsvergadering van 7 juli 2022;
14
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
•
daarmee het vijfpuntenplan niet alleen handreikingen heeft geboden, maar ook een inspiratiebron is geweest om tot het voorliggende Veiligheidsplan te komen;
verzoekt het college: •
•
het Veiligheidsplan opnieuw vast te stellen met de volgende tekstwijziging: o De opsomming van documenten en convenanten waarmee het veiligheidsbeleid voor Delft mee in samenhang is opgesteld, weergegeven in het blauwe kader op pagina 10 van het Veiligheidsplan als volgt aan te vullen: • De Delftenaar centraal, vijfpuntenplan van de oppositie • Motie 'Ondermijn de onderwereld'; na vaststelling van de gewijzigde versie van het Veiligheidsplan deze ter kennisgeving aan de gemeenteraad te sturen,
en gaat over tot de orde van de dag." De VOORZITTER: Het woord is aan de eerste indiener van de laatste motie, de heer Hombergen van de Partij van de Arbeid. De heer HOMBERGEN (PvdA): Meneer de voorzitter. Ook de Partij van de Arbeid geeft alle steun aan de vijf in het Veiligheidsplan genoemde prioriteiten. Wel willen wij onze motie over femicide inbrengen; om precies te zijn: de motie Stel paal en perk aan partnergeweld. Wij zien dit immers als een belangrijk probleem, ook in het Delftse. In Europa staat Nederland op plaats 11 wat femicide betreft. Dat betekent dat wij bij de verkeerde helft van Europa horen. Kortom: we hebben daarom echt actie nodig om dit probleem beter in kaart te brengen. Het typische van femicide is namelijk dat er een patroon achter zit, dat je het van tevoren ook kunt herkennen, dat het dus enigszins voorspelbaar is en dat preventie daarmee een belangrijk middel is om dit kwaadaardige punt te vermijden. We hebben samen met de VVD, maar met steun van vele partijen een motie opgesteld. Ik beveel u de motie dan ook zeker aan om als onderdeel van het Veiligheidsplan ook femicide kwalitatief in beeld te brengen en te kijken wat we eraan kunnen doen door daar eventueel ook kwantitatief maar in ieder geval kwalitatief aandacht aan te geven. Dan de overige moties. Wij wachten nog even de beantwoording van de portefeuillehouder af over het onlinegebiedsverbod.
Ik heb ons reglement even ingekeken. Iedereen heeft zijn eigen inspiratiebron, maar de gemeenteraad kent niet een voorgeschreven inspiratiebron evenmin als een inspiratiebron die we níét willen hanteren. Ik wil die verwarring dus vermijden. Wij steunen de motie over het vijfpuntenplan als inspiratiebron dus niet. Het staat ieder van ons vrij om de eigen inspiratie te kiezen. Ik heb er wel zeker kennis van genomen, met veel plezier; dat wil ik er wel bij zeggen. Door de fracties van de PvdA, de VVD, GroenLinks, het CDA, D66, de SP, de ChristenUnie, Hart voor Delft en Onafhankelijk Delft wordt motie 6.1.4 (Stel paal en perk aan partnergeweld) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 9 maart ter bespreking van het Veiligheidsplan 2023-2026 'Samen Veilig in Delft', constaterende dat: •
Eurostat Nederland in 2018 op de 6e plek van femicide in Europa zette; 15
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
• • • • •
de afgelopen 5 jaren circa 97.000 vrouwen in Nederland structureel te maken hadden met fysiek of seksueel geweld; er elke 8 dagen in Nederland een vrouw wordt vermoord; recentelijk ook een geweldsincident in Delft heeft plaatsgevonden waarbij een jonge vrouw werd gedood en haar ouders ernstig werden verwond; uit CBS-cijfers (2022) blijkt dat bij 6 op de 10 vrouwen die tussen 2017 en 2021 in Nederland zijn vermoord, de partner de vermoedelijke dader was; uit de factsheet 'Gendernormen en geweld onder jongeren' blijkt dat 13% van de bevraagde jongens het slaan van zijn vriendin soms noodzakelijk vindt om respect af te dwingen (4% van de bevraagde meiden is het hiermee eens);
overwegende dat: • • • •
het geweld tegen vrouwen en partnerdoding in Nederland lijkt toe te nemen; er intussen ook meer wetenschappelijk inzicht uit het VK is over patronen van femicide, en ook vroege stadia van femicide beter herkend kunnen worden; volgens cijfers van het CBS in 96% van de gevallen de dader al voor de fatale afloop in beeld is bij de politie en vormen van femicide nu nog vaak niet als zodanig worden herkend; het begrip femicide niet eenduidig wordt gebruikt en daardoor leidt tot spraakverwarring;
draagt het college op: • • • •
de gangbare definitie van femicide in Nederland te hanteren met actief oog voor de aangegeven context van partnergeweld; signalen van risico's van femicide vroeger en beter te leren onderkennen en te zorgen voor preventie, steun en hulp, ook in samenwerking tussen politie en het sociaal domein; dit op te nemen in de uitvoering van het Veiligheidsplan 'Samen veilig in Delft'; de raad periodiek (bijvoorbeeld als paragraaf binnen de veiligheidsmonitor) kwalitatief en eventueel kwantitatief te informeren over femicide of gevaar daartoe in Delft, alsmede over de acties (herkenning, preventie) die worden ondernomen om femicide in Delft te bestrijden,
en gaat over tot de orde van de dag." Mevrouw VERDUIJN (STIP): Voorzitter. Ik ga gelijk met de deur in huis vallen en ik ga het hebben over het onlinegebiedsverbod. D66 heeft zojuist mooi verwoord hoe het vertrouwen in een burgemeester samen kan gaan met een kritische blik vanuit de raad. STIP heeft de motie tegen het invoeren van een onlinegebiedsverbod mede-ingediend. Voor STIP staat buiten kijf dat gewelddadige en rivaliserende jeugdgroepen moeten worden aangepakt. Er moeten oplossingen komen voor de aanpak van jeugdgroepen, maar een onlinegebiedsverbod weegt niet op tegen de risico's van dit middel. Wat STIP betreft gaan onze tijd en onze aandacht naar oplossingen die wél binnen wettelijke kaders vallen. Dat is ook iets waar nu landelijk aan wordt gewerkt. In Delft nu gaan experimenteren met een gebiedsverbod is niet juist. Ongegronde juridische maatregelen zouden eigenlijk nooit een oplossing moeten zijn. De gemeente moet de privacy van haar inwoners waarborgen, net zoals de gemeente als lokale overheid geen afwegingen zou moeten kunnen maken die tegen de Nederlandse wet ingaan.
16
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
Dan het globale plan dat voor ons ligt met de vijf prioriteiten. Die prioriteiten zijn volgens STIP heel goed opgesteld. We kunnen daarmee werken aan een stukje Delft dat alleen maar veiliger wordt. STIP ziet graag dat we onveilige situaties zo veel mogelijk voorkomen, zodat we ze daarna zo min mogelijk hoeven te bestrijden. Tot slot de motie over femicide. Gisteren was de Nationale Vrouwendag. STIP hoopt dat iedereen er weer aan herinnerd is hoe belangrijk emancipatie is. Femicide moeten we voorkomen. We zien het belang hiervan in en we zien het belang van meer inzicht hierin in, maar STIP is benieuwd naar de uitvoerbaarheid en de impact van deze motie en we willen graag een reactie van het college daarop. De heer VISSER (CDA): Voorzitter. Het CDA steunt de vijf in het Veiligheidsplan 2023-2026 verwoorde prioriteiten. Daarbij is vooral de inzet van de samenleving bij het realiseren van de prioriteiten belangrijk. Wel vragen we de portefeuillehouder om ook aandacht te hebben voor democratieondermijnend gedrag. Dit zien we bijvoorbeeld helaas terug in antisemitisme. Het bestrijden en tegengaan van antisemitisme is blijvend nodig. Kortgeleden nog kwam uit onderzoek naar voren dat veel scholen zich geconfronteerd zien met antisemitische uitingen en bagatellisering van de Holocaust.
De Anne Frank Stichting concludeerde dat antisemitisme op middelbare scholen een hardnekkig probleem is, net als in de samenleving. In de commissie heb ik dat benoemd en nu vraagt het CDA daar wederom aandacht voor. Aandacht voor huiselijk geweld is eveneens belangrijk. We hebben daar vaak aandacht voor gevraagd in de coronadebatten. Voorgaande sprekers hebben ook al het nodige gezegd over het thema femicide. De motie van de Partij van de Arbeid, de VVD en andere fracties sluit goed aan bij de oproep van Veilig Thuis en de vrouwenopvang van gisteren in Het Parool. Dank aan collega Hombergen en mevrouw Voogt voor het inbrengen van dit perspectief. Dan de moties rondom het vijfpuntenplan. De heer Van Rijn heeft in de commissie EFB natuurlijk terecht opgemerkt dat het vijfpuntenplan van de oppositie nog ontbrak in de lijst van documenten die inspiratie boden voor het Veiligheidsplan. Het zal u en vermoedelijk ook de portefeuillehouder niet verbazen als ik zeg dat wij als christendemocraten, als we het hebben over een inspiratiebron voor ons politiek denken en handelen, vaak doelen op een ander document, maar dit is volgens mij desalniettemin een terecht punt van de heer Van Rijn. De reactie van de heer Hombergen verbaast me enigszins, want de ingediende moties zijn volgens mij conform de bespreking in de commissie EFB.
Dat is ook de reden waarom wij deze beide moties mede hebben ingediend. Tot slot het onlinegebiedsverbod. Terecht gaf mevrouw Gerritsen aan dat we daar in de commissie uitvoerig met elkaar over hebben gedebatteerd. Onze fractie moedigt de portefeuillehouder aan om te blijven lobbyen voor kwalitatief goede en toereikende wetgeving en ziet de oproep in de NRC als een eerste stap daarin. Ten aanzien van de democratische rechtsstaat is het voor ons belangrijk dat we handelen met vertrouwen en in wijsheid. Bij de algemene beschouwingen heb ik dat "een verantwoordelijk en behoedzaam bestuur" genoemd. Dat vraagt terughoudendheid en het op een weloverwogen manier nemen van besluiten. De portefeuillehouder in haar rol en entiteit van burgemeester heeft in de commissie uitgebreid toegelicht hoe zij tegenover het onlinegebiedsverbod staat. Ook heeft ze klip-en-klaar aangegeven zich altijd te verantwoorden, ook achteraf wanneer direct handelen gewenst is. Die insteek, inclusief het verantwoorden, sluit volgens ons aan bij het verantwoordelijke en behoedzame bestuur 17
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
waarvoor wij pleiten. Daar heeft het CDA het volste vertrouwen in. Daarom zullen wij de motie van D66 niet steunen. De heer HOMBERGEN (PvdA): Ik heb even het hele betoog van de heer Visser afgewacht. Dank voor uw betoog. U noemde ook een ander document dat een inspiratiebron is. Ik denk dat ik dat ook ken; dat is een hele belangrijke. Ook dat hebben we hier in de raad niet vastgesteld en dat hoeft ook helemaal niet, want eenieder van ons kiest daarvoor zijn eigen bronnen. Het is een heel belangrijk ander document. Het Veiligheidsplan heeft daar ook zeker zijn wortels in, maar dat hoeven we als raad toch niet vast te stellen? Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Onafhankelijk Delft kan zich redelijk goed vinden in de prioriteiten die worden gesteld in het Veiligheidsplan, maar zoals in de commissievergadering gezegd zijn we over een aantal bijkomende zaken nog niet zo content. Zo kan Onafhankelijk Delft zich niet over het feit heen zetten dat uit het bijgaande Omnibusonderzoek een veiligheidsgevoel in de buurt van 89% naar voren komt. Dat staat haaks op de steeds oplopende meldingen die Onafhankelijk Delft ontvangt over juist een onveilig gevoel in de buurt. Het valt Onafhankelijk Delft op dat die meldingen vooral van vrouwen en van inwoners op leeftijd zijn.
Onafhankelijk Delft vraagt de portefeuillehouder dan ook op welke manier inwoners voor dit onderzoek worden benaderd. Is dat alleen online en wordt in het onderzoek ook aandacht besteed aan het lastigvallen van vrouwen? Er worden immers echt signalen gemist. Ook zou Onafhankelijk Delft veiligheid in de relationele sfeer en femicide willen toevoegen als onderwerpen van onderzoek en ook mee laten nemen in de uitvoering van het Veiligheidsplan. Hiertoe heeft Onafhankelijk Delft de motie Stel paal en perk aan partnergeweld mede-ingediend. Onafhankelijk Delft denkt dus in ieder geval dat het percentage inzake veiligheid in de buurt niet goed wordt ingeschat en ziet reden om hier extra op in te zetten, zodat juist de 89% gehaald kan worden. Moties vanuit onze partij om inwoners een veiliger gevoel te geven, bijvoorbeeld door betere verlichting of een makkelijker te vinden wijkagent, sneuvelden helaas in deze raad. Bij onze stemverklaring komen we nog op dit onderwerp terug. Onafhankelijk Delft heeft aangekaart dat het doen van een melding of een aangifte met betrekking tot onlineveiligheidsproblematiek, bijvoorbeeld bedreiging of stalking op Facebook, vaak geen vervolg krijgt. We zijn blij om te horen dat dit door de portefeuillehouder is besproken met de politie. Hieruit volgde de melding dat de problematiek die wij hebben aangekaart, niet als zodanig bekend is bij de politie.
Onafhankelijk Delft wil daaraan toevoegen dat het voor veel mensen in het algemeen al een drempel is om een melding of aangifte te doen, laat staan om er daarna dan nog eens een klacht of een melding achteraan te doen om te zeggen dat de politie, dezelfde politie waar je eerst al die drempel voor had, niets doet. Deze problematiek willen we dus toch nog een keer meegeven. Graag hoort Onafhankelijk Delft of de portefeuillehouder bereid is om deze gedachtegang nog voor te leggen aan de politie en hier eventueel een nieuwe terugkoppeling over te geven. Een ander onderwerp dat bij dit Veiligheidsplan naar voren komt, is het idee dat Delft wel zou kunnen experimenteren met een onlinegebiedsverbod. Er is op dit moment wettelijk gezien geen ruimte voor een onlinegebiedsverbod dat ingezet kan worden om de openbare orde te handhaven. Een burgemeester zou niet moeten gaan over onlinecontent. Onafhankelijk Delft ziet het al gebeuren dat de bestuurder van deze stad gaat bepalen wat echt nieuws is of juist fake nieuws en op basis daarvan dan zonder wettelijke grondslag een 18
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
onlinegebiedsverbod instelt. Offline kan voor vele oplossingen gezorgd worden die wél een wettelijke grondslag kennen, bijvoorbeeld een onlinevideoboodschap van de burgemeester om te de-escaleren of inwoners oproepen om signalen van opruiing te melden bij de politie. Onafhankelijk Delft vindt het dan ook ongehoord dat de portefeuillehouder heeft aangegeven dit middel voor nu niet uit te sluiten om er gebruik van te maken. Eenieder dient zich aan de wet te houden, zo ook de burgemeester. Daarom heeft Onafhankelijk Delft de motie Geen onwettig onlinegebiedsverbod met D66, STIP, Volt en de SP mede-ingediend. Omwille van de tijd ga ik verder niet meer in op ons vijfpuntenplan, dat al naar voren is gekomen. Uiteraard is het jammer dat de Partij van de Arbeid dat anders ziet. Mevrouw DE JONGH SWEMER (Hart voor Delft): Voorzitter. Ook Hart voor Delft kan zich vinden in het vaststellen van de prioriteiten in het Veiligheidsplan. In eerste instantie hadden we er even onze bedenkingen bij dat de high-impact crimes niet langer deel uitmaken van de prioriteiten, maar met de toezegging dat de aandacht daarvoor, voor fietsendiefstallen en inbraken, onverminderd groot blijft, gaan wij hiermee akkoord. Wij zien het vijfpuntenplan wel degelijk als inspiratiebron. Het hangt er maar net van af hoe je het woord uitlegt, meneer Hombergen. Wij zien het als iets waarop je je kunt baseren.
Wij hebben met alle niet-coalitiepartners dat plan ingediend en vinden het dus belangrijk dat ook het vijfpuntenplan betrokken wordt bij onze prioriteiten. Uiteraard hebben ook wij de motie Stel paal en perk aan partnergeweld mede-ingediend. De heer JAFF (GroenLinks): Voorzitter. Ook wij steunen het voorstel voor de veiligheidsprioriteiten; laat ik daarmee beginnen. Ik ga snel naar de moties. Wij hebben de eerste motie mede-ingediend. Ik wil vooropstellen dat ook wij volledig vertrouwen op de integriteit en het afwegingsvermogen van de portefeuillehouder. Die zijn echt niet in twijfel, maar we verschillen in deze situatie gewoon fundamenteel van inzicht. Volgens mij mag dat ook. Inperking van grondwettelijke rechten zijn geen zaken waarmee we risico's moeten willen lopen. Zolang er geen sterke juridische grondslag is, moeten we zulk soort instrumenten gewoon niet in willen zetten. Mocht zich een situatie voordoen waarbij handhaving aan de orde is, dan kunnen we dat alsnog via het strafrecht doen. Dat biedt wat mijn partij betreft dus voldoende ruimte om daarop te handhaven. Dan de andere moties. Wij hechten waarde aan samenwerking met alle partijen, dus ook met de partijen die tot de oppositie behoren, maar eigenlijk gaf meneer Visser heel mooi aan waarom de ingediende moties overbodig zijn, want je kan ieder document als inspiratiebron opnoemen. Dat moeten we niet doen.
Daarnaast wil ik het punt maken dat een motie een zwaar politiek middel is dat je gebruikt om fundamentele doelen te bereiken waarmee we problemen of uitdagingen in de stad oplossen. Mijn fractie ziet niet in welk fundamenteel doel we realiseren met het indienen van deze moties. Wij zullen dat dus niet steunen. Van de laatste motie zijn wij mede-indiener. Ons standpunt daarover is daarom vanzelfsprekend. De heer VISSER (CDA): Ik ben verbaasd over de bijdrage van de heer Jaff ten aanzien van de moties over het vijfpuntenplan. We hebben er in de commissie EFB uitgebreid over gesproken. De burgemeester heeft ook aangegeven op zich bereid te zijn haar eigen plan te amenderen. Aan het eind van het debat werd duidelijk dat dat niet kon. Conform het advies en in de geest van wat is voorgesteld en besproken in de commissie EFB, hebben we deze moties opgesteld. Ik heb de heer Jaff toen geen bezwaar horen maken dat het op die manier 19
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
niet kon of dat hij dit niet zou willen steunen. Ik ga er dus van uit dat GroenLinks beide moties gewoon steunt. De heer JAFF (GroenLinks): Volgens mij heb ik in mijn bijdrage duidelijk gezegd waarom wij deze moties niet steunen. Daar wil ik het bij laten. Mevrouw GREMMEN (Volt): Voorzitter. Wij steunen alle moties bij dit agendapunt; we hebben er ook een aantal mede-ingediend. Ik wil kort onze mede-indiening en steun aan de motie over het onlinegebiedsverbod toelichten. Wij onderschrijven en begrijpen de behoefte om beter in te grijpen tegen onlineopruiing, zeker in het kader van het verdrietige steekincident dat niet lang geleden in Delft plaatsvond, maar de hiermee gepaard gaande emotie mag niet voorbijgaan aan de vrijheid van meningsuiting zonder dat daar een goede juridische basis voor is. Dat is onlangs bij diverse steden, al dan niet via de rechter, ook aangevochten. Deze motie is geenszins bedoeld om de burgemeester iets te verwijten of om haar integriteit in twijfel te trekken. Wij zien het als een landelijk probleem en als een landelijk gemis dat deze juridische basis ontbreekt. Als we een verwijt moeten maken, is dat het gebrek aan daadkracht van ons landelijk bestuur, maar zolang er geen juridische basis is, vinden wij niet dat hiermee geëxperimenteerd kan worden, zeker niet op basis van het oordeel van losse gemeenten, omdat dat ongegrond is.
Mevrouw VAN ROSSUM (SP): Voorzitter. Ik wachtte in spanning af wanneer ik aan de beurt zou zijn, maar nu snap ik het systeem, na zoveel partijen. De SP is het eens met de prioriteiten die in dit Veiligheidsplan gesteld zijn, maar veiligheid is natuurlijk niet een op zichzelf staand onderwerp. Zij hangt samen met een heleboel andere zaken. Zeker als het om jongeren gaat die in de criminaliteit belanden, maken omstandigheden de mens. Wij vinden bij de SP dus dat er veel aandacht moet zijn voor het voorkomen van criminele ontwikkeling van jonge mensen. Dat gaat verder dan buitensporig of crimineel gedrag op tijd signaleren op school. Het gaat ook om wat je vrienden en je kennissen doen waarmee je in aanraking komt, in welke buurt en in welke wijk je woont, hoeveel geld er op je bankrekening staat of in hoeverre je toch al last had van vooroordelen. Die ongelijkheid die er is, maakt de kans op criminaliteit en dus onveiligheid in onze stad veel groter. Dat is volgens de SP wat mij moeten aanpakken. Er zijn twee moties over het vijfpuntenplan. Daar is al het een en ander over gezegd. De veiligheidsmaatregelen die mooi in dat plan zijn opgesteld, worden niet genoemd. Het is wel zo netjes om dat wél te doen. Volgens mij kunnen we dat zo toevoegen.
De motie over geweld tegen vrouwen, femicide, heeft de SP van harte mede-ingediend met de fracties van de Partij van de Arbeid en andere fracties. Bijna wekelijks wordt in Nederland een vrouw vermoord. In een heel groot deel van die gevallen gebeurt dat omdat zij vrouw is. Het lijkt mij erg belangrijk - anderen hebben dit al gezegd - om dit ook in Delft in kaart te brengen en zo veel mogelijk te voorkomen, want dat kan ook vaak, zoals de heer Hombergen al heeft uitgelegd. Ook de motie Geen onwettig onlinegebiedsverbod van de fractie van D66 en andere fracties hebben wij graag mede-ingediend. Ook de SP vindt dat de gemeente Delft zich aan de regels heeft te houden en dat uitingen op internet die volgens de wet mogen, ook hier moeten mogen. De VOORZITTER: Volgens het systeem is nu de ChristenUnie als laatste partij aan de beurt. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Ik had thuis al een rekensommetje gemaakt en had er helemaal op gerekend dat de ChristenUnie als laatste het woord hierover zou voeren in de eerste termijn. De ChristenUnie steunt van harte de oproep van D66, 20
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
GroenLinks en de ChristenUnie aan het kabinet om het aantal vrouwenmoorden omlaag te brengen. We zijn het ook helemaal eens met het pleidooi van het Landelijk Netwerk Veilig Thuis en het Landelijk Netwerk Vrouwenopvang om meer te doen om zogenoemde femicide te voorkomen, onder meer door beter te reageren op tekenen dat het mis dreigt te gaan. Signalen die duiden op geweld, moeten beter worden herkend. De veiligheid van de melder van geweld moet vooropstaan en de melding moet met prioriteit worden behandeld. Dit vraagt iets van iedereen: van de buurvrouw tot de wijkagent en van politiek tot rechtspraak. De ministeries van Justitie en Veiligheid en Welzijn en Sport moeten aan de bak met de oproep van beide organisaties. Niet het college en gemeentelijke ambtenaren moeten zich bezighouden met de definitie van "femicide". De ChristenUnie ziet zelf meer heil in het besteden van tijd, capaciteit en geld aan voorkomen dan in het besteden daarvan aan definiëren. We zijn dan ook blij dat in de aanloop naar deze raadsvergadering dit laatste is verwerkt in de motie waar de Partij van de Arbeid de initiatiefnemer van is. Dan nog iets over de andere moties, allereerst de motie Geen onwettig onlinegebiedsverbod. De ChristenUnie kan zich niet voorstellen dat een burgemeester een onwettige maatregel zal nemen.
We hebben er groot vertrouwen in dat de burgemeester de juiste instrumenten zal kiezen. En mocht de burgemeester toch tot een onwettige maatregel besluiten, dan hebben we ook groot vertrouwen in de rechtsstaat. Daarom stemmen wij tegen deze motie. Mevrouw VERDUIJN (STIP): Is de ChristenUnie het er dan mee eens dat er eerst geëxperimenteerd mag worden met een gebiedsverbod zodra er daarna maar naar de rechter wordt gegaan, omdat je pas op dat moment weet of iets wettelijk mag? De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Ik heb het niet gehad over experimenteren. En ja, er gebeuren in Nederland inderdaad dingen waar we het niet mee eens zijn en die ook niet mogen. Dan gaan we naar de rechter. Ik heb het vertrouwen dat het daarmee alsnog goed zou komen als het niet zou mogen. Ik ga verder met de motie Vijfpuntenplan als inspiratiebron. De ChristenUnie stelt dat bronnen ter inspiratie niet als verwijzing behoren te worden opgenomen. Een motie als officieel vastgesteld document kan natuurlijk wél worden opgenomen. De ChristenUnie is er bijvoorbeeld ook niet voor om hoofdstuk 20 van het Oudtestamentische Bijbelboek Exodus op te nemen, hoewel we vermoeden dat de tien geboden uit dat Bijbelboek met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid de inspiratie zijn geweest voor dit Veiligheidsplan. Bijvoorbeeld: pleeg geen moord, steel niet en zet uw zin niet op het huis van een ander.
Ook Soera 6, Vers 151 uit de Koran kan een inspiratie zijn voor dit Veiligheidsplan. Het is dus duidelijk dat we tegen deze motie stemmen. Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Voorzitter. Ik ga eerst kort de punten langs die niet direct verband houden met de moties. Dan pak ik alleen nog maar de moties. Allereerst dank voor de waarderende woorden; mevrouw Gerritsen begon daarmee. Dank ook voor de complimenten die u mij gaf en die wederzijds zijn, ook aan degenen die dat daarna nog herhaald hebben. De heer Visser heeft het punt van antisemitisme aangegeven. Dat is heel belangrijk en we moeten daar ook heel scherp op zijn. Het is frappez toujours, want het is zeker niet vanzelfsprekend. Het is dus goed dat u het hier benoemt. Mevrouw Timmermans ging in op het Omnibusonderzoek. Hoe ziet dat eruit? Gaat het alleen digitaal? Nee, het gaat ook per post en er kan gesplitst worden naar geslacht. U ging 21
HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023
ook in op de digitale aangifte. Ik heb het inderdaad voorgelegd aan de politie. De situatie is als volgt: op het moment dat dit gebeurt, kan aangifte gedaan worden; vervolgens kunnen er situaties zijn die zo bovenlokaal of internationaal zijn dat de politie er te weinig mee kan. Op basis van de reële haalbaarheid om ook iets op te kunnen sporen met de beperkte inzet die de politie heeft, bepaalt zij of zij daar prioriteit aan geeft of niet. De politie is immers elk dag keuzes aan het maken. Dat is alleen maar meer aan het worden; ik kan eerlijk zeggen dat dat een zorg van mij is. Dit geldt ook voor de recherche. Dat is dus de werkelijkheid. Ik kan het nog een keer meenemen, maar ik weet vrijwel zeker dat ik hetzelfde antwoord krijg en ik ben het daar ook mee eens. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Maar er was ook teruggegeven dat de politie zegt dat zij geen meldingen krijgt dat er niks wordt gedaan. Dat was dus meer mijn punt: hoe moeilijk is het, als je al een melding hebt gemaakt, om een drempel over te gaan om vervolgens bij dezelfde instantie, dus de politie, nog een keer aan te moeten geven dat zij er niks mee doet? Dat wilde ik meegeven. Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Het kan inderdaad zijn zoals ik net schets: het is vaak bovenlokaal of ongrijpbaar voor de politie. Daar zal natuurlijk ook nationaal gewoon goed naar gekeken worden.
Die hele digitale veiligheid gaat alleen maar toenemen, preventief en curatief. Ik denk dat het vaak voorkomt dat de politie er uiteindelijk helaas weinig aan kan doen en dat daarom die teleurstellende mededeling weleens langs zal komen, simpelweg omdat men het bereik heel bescheiden inschat en omdat men de capaciteit mogelijk effectiever denkt te kunnen inzetten op een andere criminaliteit of overtreding van de wet. Dat brengt mij bij de moties. Met betrekking tot de motie over femicide heb ik begrip voor de geschetste situatie. Ik ben zelf natuurlijk ook heel erg betrokken geweest bij het laatste incident, maar ik moet wel aangeven - ik moet daar als burgemeester, verantwoordelijk voor de veiligheid, gewoon van uitgaan - dat de definitie van dit punt door de politie op dit moment heel strak en helder geformuleerd wordt: "het doden van een vrouw door een man omdát zij vrouw is". Dat is gemotiveerd door minachting, een gevoel van eigendom, plezier of de veronderstelling dat de vrouw ondergeschikt is aan de man. Dat gebeurt nogal eens bij het verbreken van een relatie. Dat is de lijn. Als we in die lijn kijken, komt het in Delft gelukkig heel bescheiden voor. Dat laat onverlet dat geweld tegen vrouwen een groot onderdeel vormt van de criminele activiteiten die plaatsvinden en het geweld dat plaatsvindt.
Daarvan geeft u aan dat we dat een onderdeel zouden moeten maken van het actieplan, maar daarvan heeft wethouder Schrederhof aangegeven - daar hebben we ook in het college over gesproken - dat vroeg signaleren, beter leren onderkennen en zorgen voor preventie, steun en hulp echt bij Veilig Thuis horen. Wij hebben in het college besproken dat er bij het achtmaandsplan van Veilig Thuis alle gelegenheid is - het college wil dat gesprek ook en begrijpt de zorg die er leeft - om met elkaar te bekijken of we daar meer kunnen doen dan nu. Voor de politie geldt: als er een moord of grof geweld is richting een vrouw, gaat de politie altijd lopen, want dat willen we gewoon scherp en helder in beeld krijgen. Tot slot de veiligheidsmonitor. Ik ga daarbij uit van de definitie die ik zojuist aangegeven heb. Dat hoef ik niet heel erg nader toe te lichten, want we kennen de situaties. Ik ben wel bereid om in de politiemonitor kwantitatief het aantal femicides aan te geven conform die definitie, die ik hanteer omdat ik nu eenmaal werk met de politie en omdat we dat nationaal op deze manier doen. Dus ik ontraad de motie, maar ik kom er op een aantal punten wel aan tegemoet.