Handelingen raadsvergadering 7 juli 2022

Vandaag was ook weer in het nieuws dat China volgens MI5 en de FBI op lange termijn een grote dreiging vormt op nationaal veiligheidsniveau. Ook de BBC quote dat de Chinese overheid zich met behulp van technologie bemoeit met onder andere politieke verkiezingen. Hoewel Delft een zeer gering aantal camera's van Chinese makelij heeft en er nul bewijs is dat er via deze camera's überhaupt kan worden gespioneerd, wil Onafhankelijk Delft natuurlijk elke kans aangrijpen om uiteindelijk niet dat kleine China aan de Schie te worden in plaats van het mooie huidige Klein Venetië, zoals Delft ook wel wordt genoemd. De stellige motie van D66 om geen surveillanceapparatuur meer aan te schaffen en bij de aankoop onder andere ook mensenrechten te overwegen, heeft Onafhankelijk Delft dan ook graag mede-ingediend. De camera's van Chinese makelij moeten zo snel mogelijk vervangen of verwijderd worden. De heer VALK (CDA): Voorzitter. Gisteren was het een jaar geleden dat de vreselijke aanslag op Peter R. de Vries plaatsvond in Amsterdam. De vermoedelijke daders konden al binnen een uur op 100 kilometer afstand opgepakt worden. Dat kwam doordat de hele route 37

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

vanaf volgens de Leidsedwarsstraat tot aan Leidschendam vol hing met camera's. Dat voorbeeld laat een beetje de haat-liefdeverhouding zien die we met camera's hebben. Aan de ene kant wordt natuurlijk niemand gelukkig van overheidscamera's die dit in de gaten houden. Aan de andere kant zijn we, als er een keer iets vreselijks gebeurt, blij dat ze er hangen, omdat daarmee misdrijven kunnen worden opgelost. Natuurlijk moet het gebruik van camera's door de overheid aan strikte regels gebonden zijn. Dat is in Delft ook zo. Het plaatsen van camera's en de toegang tot de beelden zijn aan heel strenge regels gebonden. Uiteraard is het niet de bedoeling dat buitenlandse overheden via de achterdeur mee kunnen kijken. Wij zijn STIP dus dankbaar voor het agenderen hiervan. Ook dank aan STIP voor de schriftelijke vragen. Dank aan D66, aan mevrouw Gerritsen, voor het meteen komen met een motie, en nog gefeliciteerd met uw maidenspeech. De motie hebben we uiteraard van harte mede-ingediend, want dit is niet de bedoeling. De heer VAN RIJN (VVD): Voorzitter. Het is geen geheim dat de VVD voor de proportionele inzet van camera's is omdat zij helpen bij de opsporing en vervolging van raddraaiers; de heer Valk refereerde daar al aan. Zij draaien ook bij aan versterking van het veiligheidsgevoel van Delftenaren.

Desalniettemin zijn wij natuurlijk niet enthousiast over de inzet van camera's van Chinese makelij. Wij hebben de eerste motie van mevrouw Gerritsen daarom mede-ingediend. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Ik dank D66 hartelijk voor deze motie. We hebben niets toe te voegen aan wat gezegd is, behalve nog één voorbeeld. Recent kreeg ik van de gemeente een dongel van Chinese makelij, van Huawei. Dat vond ik bijzonder. De VOORZITTER: Pardon, wat kreeg u? De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Een dongel. Daarmee kan ik het internet op. De VOORZITTER: Daar heb ik dan verder geen oordeel over. De heer HOMBERGEN (PvdA): Mevrouw de voorzitter. Ook de PvdA zal deze motie steunen. Het is belangrijk dat de camera's inderdaad heel veilig werken en niet zomaar door andere mogendheden gevolgd kunnen worden. Ik geloof dat Delft niet heel erg hoog op de interesselijst zal staan van andere landen, maar het hoort niet. Ik vraag me wel iets af; dat deel ik toch in de raad. Er zijn natuurlijk overal camera's, zoals al is gezegd. Er is een fantastische Chinese auto, de Polestar, die helemaal vol hangt met camera's. Dat werkt fantastisch goed. Volgens mij is er met alle voertuigen met camera's werkelijk geen houden meer aan. Ik ben erg benieuwd hoe het college daartegen aankijkt. Moeten we dat ook gaan verbieden? Hoe kijken we daartegen aan? Maar ik zal de motie sowieso steunen.

Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Zijn die auto's dan van overheidsmakelij of zijn ze gemeentelijke producten? Hoe moet ik dat zien? Mevrouw GERRITSEN (D66): Ik denk dat het goed is om uit te leggen dat we in deze motie expres hebben aangegeven dat het gaat om een aantal criteria waar wij naar kijken. Het gaat er dus niet alleen om dat het een Chinese camera is; anders hadden we alle Chinese camera's in de toekomst willen verbieden. Het gaat in dit geval echt om die Hikvisioncamera, die hier in Delft hangt en waarvan ook bekend is dat die gebruikt wordt om mensenrechten te schenden in China.

38

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De heer HOMBERGEN (PvdA): Dank voor de aanvullende vragen. De afbakening van de motie is mij helder. Daarom steunen we de motie. Wat de vraag over de voertuigen betreft: nee, dat zijn geen voertuigen van overheidswege, maar het zijn wel Chinese voertuigen die in China zijn geproduceerd en waarbij de Chinese overheid waarschijnlijk een vinger in de pap heeft. Die auto's hebben een internetverbinding en heel veel camera's. Die auto's zien ontzaglijk veel. Wellicht breken we ons hoofd er over een paar jaar dus over wat er via die voertuigen allemaal gedaan kan worden. Ik kan me zomaar voorstellen dat er ook auto's op spannende plekken in Delft neergezet worden. Maar dat laat onverlet dat we deze motie zullen steunen. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. Vanuit Volt willen we ons inzetten voor een ethische, inclusieve, op rechten gebaseerde benadering van technologische ontwikkeling. Technologische vooruitgang moet verlopen volgens het eerlijkheidsbeginsel; in het Engels: the principle of fairness. Daarbij moet het nut van de innovatie worden gemeten in termen van hoeveel zij de meest kwetsbaren ten goede komt als een belangrijke sociale maatstaf. Deze sociale maatstaf moet zich ook uiten in de vorm van veilig verklaarde hard- en software voor onze mensen in deze mooie stad.

Dit kan natuurlijk niet als wij als gemeente Delft hardware aanschaffen van een merk dat bij de Amerikaanse en Engelse overheid als spyware bekend staat. Al in 2019 hebben GroenLinks en D66 in de Tweede Kamer een motie ingediend om onderzoek te doen naar het gebruik van surveillanceapparatuur van Chinese bedrijven in Nederland, "overwegende dat Hikvision voor 42% in handen is van de Chinese staat en een belangrijke rol speelt in het onderdrukken van Oeigoeren". Moeten wij ons als Delft niet ver weg houden van dit soort bedrijven? Behalve het feit dat deze middelen worden gebruikt ter onderdrukking en het schenden van mensenrechten, weten we niet wat er geprogrammeerd staat in deze hard- en software. Het is bekend dat Chinese bedrijven door de Chinese overheid kunnen worden verplicht om achterdeurtjes te installeren om beveiligingsmechanismen te omzeilen. Vooral in deze tijd, waarin we in een sneltrein zitten van technologische ontwikkeling, moeten wij als gemeente de digitale veiligheid hoog in het vaandel hebben. Cyber security is een hot topic om onze bedrijven en overheden te beschermen tegen digitale criminelen. Daarom wil ik iedereen op het hart drukken om naast de vele kansen die nieuwe technologische ontwikkelingen met zich meebrengen, ook kritisch en zorgvuldig om te gaan met deze veranderingen.

Daarom wil ik STIP van harte bedanken voor hun continue alertheid op dit onderwerp. Concluderend: we leven steeds meer in een wereld waarin de digitale wereld verweven is met de fysieke werkelijkheid. Dat is natuurlijk geweldig en biedt ongekende kansen, maar dit moet wel met de juiste veiligheid. Veiligheid voor onze burgers en digitale veiligheid hebben wij bij Volt hoog in het vaandel. Daarom sluiten wij ons aan bij deze motie. De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Voorzitter. Hart voor Delft heeft nooit onder stoelen of banken gestoken dat wij voorstander zijn van het plaatsen van camera's in de stad, al was het maar om criminaliteit daarmee te kunnen monitoren, zeker op het gebied van zinloos geweld, om te kijken wat er is gebeurd en om de verantwoordelijken op te kunnen pakken. Daarnaast willen we mevrouw Gerritsen bedanken voor haar betoog en STIP voor het gezamenlijk optrekken met de indienende partijen om deze motie mogelijk te maken. Daarbij wil ik nog zeggen dat we de motie graag mede hadden ingediend als ze contact met ons zouden hebben opgenomen, maar misschien is dat een hint voor het vervolg. Daarmee willen we gelijk aangeven dat we de motie graag steunen.

39

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Wethouder HUIJSMANS: Voorzitter. Volgens mij hebben we hier in de commissie behoorlijk uitgebreid over gesproken. Ik sluit me dus helemaal aan bij de opmerking van de heer Jaff dat we hier al flink over hebben gesproken. Dat gaan we niet overnieuw doen. Ik heb in de commissie ook al aangegeven dat het, nu we meer weten over hoe zaken in elkaar steken want we hebben de camera's al voor 2019 geïnstalleerd - goed is om er naar eer en geweten over na te denken of het goed is om dit te doen. Wat dat betreft ben ik dus positief over deze motie. Wat de vraag van STIP over de verkeerd opgehangen particuliere camera's betreft: we hebben het er volgens mij al eerder over gehad dat het in Delft over een paar gevallen gaat waar klachten over worden ingediend, maar uiteindelijk is het geen taak van de gemeente om hierop te handhaven. We zouden natuurlijk een artikel in de verordening kunnen opnemen, maar vervolgens zouden we ook moeten gaan handhaven. Dan is het ook een beetje de vraag of dat de goede ingreep is voor wat we willen bereiken. Ik weet dat STIP altijd zegt dat we geen regels in de APV zouden moeten opnemen die we niet kunnen handhaven. Ik weet dus niet of dat dat de stap is die we zouden moeten zetten, maar volgens mij gaat u nog met elkaar in gesprek over allerlei zaken, ook rondom ethiek.

Het is volgens mij goed om daar ook dit soort onderwerpen met elkaar te bespreken: in hoeverre zijn daar ook verordeningen voor nodig of ligt dit gewoon bij andere instanties die dit soort zaken goed in de gaten houden? Maar over de motie zijn we als college dus positief. De VOORZITTER: Is er nog behoefte aan een tweede termijn? Ik denk dat het een vrij helder verhaal is. De heer VAN DEN BRINK (STIP): Voorzitter. Ik wil nog reageren op wat de heer Hombergen zojuist inbracht, want precies vanwege het door de heer Hombergen aangekaarte punt hebben wij in de commissie gepleit voor zo'n sensorenregister. Wij begrijpen ook de kanttekening van de wethouder. Daarom zijn we nu ook niet met een motie gekomen. Digitalisering heeft superveel voordelen, zoals een superluxe auto die ondersteunt bij het rijden, maar daarbij is het wel belangrijk dat we grip hebben op die data, dat we weten waar die gegevens worden verwerkt en worden opgeslagen, dat ze niet te lang worden opgeslagen et cetera, zodat die gegevens niet misbruikt kunnen worden. U slaat daarmee dus echt de spijker op de kop. Laten we daar later vooral nog verder over doorpraten. Mevrouw GERRITSEN (D66): Voorzitter. Nog twee dingen. Ten eerste wil ik vooral namens mezelf excuses aanbieden voor het feit dat ik niet iedereen heb kunnen benaderen.

Dat was wel mijn bedoeling, maar ik zat met de deadline van op tijd naar de griffie sturen. Ik zal de volgende keer eerder beginnen, want natuurlijk betrek ik jullie hartstikke graag. Daarnaast had ik nog een vraag aan de wethouder gesteld. Wethouder HUIJSMANS: Voorzitter. Ja, het zijn inderdaad allemaal Hikvision-camera's. De VOORZITTER: Ik sluit de vergadering en we gaan over tot de stemming. In stemming komt motie M8.3.1 (Delft zegt nee tegen Chinese Hikvison-camera's) van D66, STIP, GroenLinks, Onafhankelijk Delft, het CDA, de VVD, de ChristenUnie en Volt. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. De VOORZITTER: Mevrouw Gerritsen, gefeliciteerd. Hartstikke goed, het is weer unaniem. Ik zal straks moeten wennen als het wisselend wordt. 40

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

127. College van B en W - uitvoeringsplan Veiligheid 2022 (nr. 2215213). De VOORZITTER: Ik mag er verder niks over zeggen, maar ook dit is best al uitgebreid besproken in de commissie. Omdat dit mijn portefeuille regardeert, zal de heer Valk het voorzitterschap van de vergadering overnemen. (De burgemeester geeft het voorzitterschap van de vergadering over aan de heer Valk.) De VOORZITTER: Er worden twee moties ingediend, één met de VVD als eerste indiener en één met Onafhankelijk Delft als eerste indiener. De heer VAN RIJN (VVD): Voorzitter. Vrijheid bestaat bij de gratie van veiligheid en veiligheid is geen vanzelfsprekendheid. We moeten niet wegkijken maar keihard werken om Delft veilig te houden en nog veiliger te maken. Vooral de ondermijnende criminaliteit baart de VVD zorgen. De onderwereld manifesteert zich steeds nadrukkelijker in de bovenwereld. Criminele netwerken vormen een steeds grotere bedreiging voor het behoud van veilige wijken. Denk bijvoorbeeld aan het geweld rondom drillrapgroepen, de inzet van minderjarige jongeren als drugsrunners, de recente drugsscenegerelateerde vuurwerkbomaanslagen of de ontmanteling vorige week van een drugslijn vanuit Curaçao, met ook arrestaties in Delft.

Het ondermijningsfondsproject van JenV stelt de gemeente op dit moment slechts in staat om een eerste stap te zetten met het tot stand brengen van een duurzame aanpak tegen ondermijning. Daarnaast hebben we onlangs in deze raad de geactualiseerde beleidsrichtlijn Bibob en de aangepaste APV vastgesteld, met als doel de gemeente meer handelingsperspectief te geven in haar strijd tegen ondermijnende criminaliteit. Maar met aanpassingen op papier alleen ben je er niet. Je zult ook de mensen en de middelen moeten hebben om daadwerkelijk te kunnen optreden. Als VVD willen wij, gezien de ernst van de problematiek, dat er meer prioriteit wordt gegeven aan de bestrijding van ondermijnende criminaliteit. Wij willen dat net als in omliggende gemeenten ook in Delft de aanpak tegen ondermijning wordt geïntensiveerd. Daarom dienen wij met een groot aantal andere partijen een motie in waarin wij pleiten voor een brede en actieve aanpak met goed op elkaar afgestemde maatregelen, zowel op het sociaal domein als op het veiligheidsdomein. De heer JAFF (GroenLinks): Dank aan de heer Van Rijn voor zijn verhaal. Op zich staan wij niet onwelwillend tegenover het verhaal, maar ik ben wel benieuwd. We hebben natuurlijk veiligheidsplannen. Daarin is de aanpak van ondermijning een van de prioriteiten. Ik ben erg benieuwd wat u verstaat onder "intensivering".

Zou u daar wat woorden aan willen wijden? De heer TREFFERS (Volt): Hierop voortbouwend: ik merkte in mijn voorbereiding dat het begrip "ondermijnende criminaliteit" verwarring opriep bij mezelf en bij de mensen met wie ik erover sprak. Zou meneer Van Rijn willen aangeven welke criminaliteit daar niet onder valt en welke wel? De VOORZITTER: De heer Van Rijn voor wat definities. De heer VAN RIJN (VVD): Ik kom met de definitie van "ondermijning": daarbij gaat het om georganiseerde criminele netwerken die de democratische rechtsstaat aantasten door gebruik te maken van diensten uit de bovenwereld. Om het concreet te maken: denk daarbij bijvoorbeeld aan branches die drugsgeld witwassen. Een uitgebreidere definitie kunt u ook op het internet vinden of u kunt nog even een beroep doen op de burgemeester. Tegen de 41

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

heer Jaff wil ik zeggen: lees gewoon de motie. Daar staan wat suggesties in om de aanpak te intensiveren, onder andere de ook door GroenLinks gesteunde aanpassingen van de Wet Bibob en de APV. Om dat te kunnen uitvoeren, heb je gewoon capaciteit nodig. Momenteel is daar gewoon te weinig capaciteit voor. De heer JAFF (GroenLinks): Vraagt deze motie dan concreet om meer geld? In het huidige plan staat immers ook: "vergroten van maatschappelijke weerbaarheid, het vergroten van de weerbaarheid van lokaal bestuur en ambtenarij, het voorkomen van jonge aanwas". Ik ben echt benieuwd naar de essentie achter de motie. Wat wilt u bereiken met de motie ten opzichte van het voorliggende plan, dat we al hebben geaccordeerd? De heer DAG (STIP): In het verlengde van de vraag van de heer Jaff wil ik de heer Van Rijn ook iets vragen. Intensiveren is één ding. U noemde de middelen al. Bent u het met STIP eens dat we, als we die grote financiële uitgaven zouden doen en zouden afwegen, dat integraal moeten doen met alle andere dingen die we ook zouden willen in de stad? De VOORZITTER: Meneer Van Rijn, u heeft nog 24 seconden. De heer VAN RIJN (VVD): Ik heb nog meer tijd, want ik heb in het begin juist weinig gezegd. Het gaat natuurlijk om een integrale afweging. Het hoeft niet alleen te gaan om geld. Het kan ook gaan om het stellen van andere prioriteiten.

Het maken van die integrale afweging wil ik juist overlaten aan het college. De heer DAG (STIP): De heer Van Rijn gaat niet helemaal in op mijn vraag. Ik ben benieuwd of de VVD het met ons eens is dat je, als je die financiën gaat afwegen, dat niet beter integraal kan doen wanneer we ook gaan praten over alle andere dingen die we willen gaan doen. Bent u het met ons eens dat we dat integraal moeten doen en dat we bijvoorbeeld bij de bespreking van het vijfpuntenplan integraal kunnen afwegen of we dit soort middelen moeten inzetten? De heer VAN RIJN (VVD): Het is vrij simpel: vanavond bespreken we het Uitvoeringsplan veiligheid 2022, waarin ondermijning gewoon een speerpunt is. Daar moet je middelen voor hebben om dat speerpunt serieus op te kunnen pakken. Die afweging moet integraal plaatsvinden door het college. Dat kan ook gebeuren op basis van middelen die extra beschikbaar worden gesteld vanuit het Rijk, maar dat is de puzzel die het college en de burgemeester moeten leggen. De heer DAG (STIP): Ik vind het jammer dat de heer Van Rijn een beetje wegloopt van het maken van die afweging tussen het neerleggen van financiële middelen voor verschillende dingen. Ik wil de heer Van Rijn toch uitnodigen om ook dit mee te nemen bij de bespreking van het vijfpuntenplan en de overwegingen die we maken bij het vinden van financiële dekking voor de verschillende voorstellen.

De heer VAN RIJN (VVD): Ik wil STIP uitnodigen om wat realiteitszin te tonen en de veiligheidsproblematiek in onze stad serieus te nemen. Door de fracties van de VVD, het CDA, D66, Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft, de SP en de ChristenUnie wordt motie M8.4.1 (Ondermijn de onderwereld) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 7 juli 2022 ter bespreking van het Uitvoeringsplan veiligheid 2022. 42

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

constaterende dat: • • •

flexibele criminele netwerken een steeds grotere bedreiging vormen voor het behoud vaneen veilige stad; in Delft relatief veel drugsgerelateerde criminaliteit en overlast door criminele netwerken worden geregistreerd; de aanpak van ondermijning een belangrijke prioriteit is in het Uitvoeringsplan 2022: Samen werken aan een Veilig Delft;

overwegende dat: • • • • •

de beleidsrichtlijn Bibob is geactualiseerd en op 3 februari 2022 de APV is aangepast om Delft weerbaarder te maken tegen ondermijnende criminaliteit; het ondermijningsfondsproject van JenV de gemeente op dit moment slechts in staat stelt een eerste stap te zetten met het tot stand brengen van een duurzame aanpak tegen ondermijning; de aanpak van ondermijnende criminaliteit verder gestalte moet krijgen, onder meer via regionale samenwerking; omliggende gemeenten, zoals Zoetermeer, fors meer geld uittrekken voor de aanpak van veiligheid en ondermijning; voorkomen moet worden dat ondermijnende criminaliteit door de intensivering van de aanpak in omliggende gemeenten verschuift naar Delft;

draagt het college op: • • •

de aanpak voor ondermijning te intensiveren en daarbij te focussen op: o de versterking van de weerbaarheid tegen ondermijning; o versterking van de samenwerking met de regio; hierbij zichtbaar te maken op welke wijze preventieve en repressieve maatregelen elkaar versterken; mede in het licht van de verhoging van investeringen in onze regio meer prioriteit te geven aan ondermijning en dit mee te nemen bij de integrale afweging in het kader van de programmabegroting 2023-2026, waarbij gedacht kan worden aan: o meer inzet voor de uitvoering van de Wet Bibob; o meer inzet om de informatiepositie van de gemeente te versterken en daar opvolging aan te kunnen geven; o meer in te zetten op preventie om te voorkomen dat de Delftse jeugd zijn toevlucht zoekt tot criminele netwerken en drugscriminaliteit,

en gaat over tot de orde van de dag." Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Onafhankelijk Delft is blij dat het uitvoeringsplan er ligt, maar vindt dat er op sommige vlakken kan worden geïntensiveerd. Daarom heeft Onafhankelijk Delft de motie Ondermijn de onderwereld mede-ingediend. Die motie is ingediend door de VVD, waarvoor dank. Randgemeenten zetten hard in op de aanpak van ondermijning. Delft kent veel drugsgerelateerde criminaliteit. Het is dan ook van belang dat wij ook stappen gaan zetten. Daar draagt deze motie aan bij.

43

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Daarnaast heeft Onafhankelijk Delft een vraag over het kopje "Ondermijning". Het is misschien een beetje technisch, maar ik probeer het toch. Op bladzijde 21 staan partners genoemd waarmee de gemeente samenwerkt. Die komen allemaal terug in een tabel "wie hebben we daarvoor nodig?" Alle partners die op die pagina worden genoemd, worden in dat overzicht teruggebracht naar "wie hebben we daarvoor nodig?", behalve de NCTV. Onafhankelijk Delft vraagt zich af wat dit betekent. Speelt de NCTV geen rol inzake ondermijning? Of is er gewoon vergeten om de NCTV in zo'n vakje op te schrijven? Wat Onafhankelijk Delft en ook andere partijen erg opviel, is dat de wijkagent beter in beeld kan worden gebracht. Veel mensen hebben aangegeven dat zij niet weten wie de wijkagent is of waar en hoe de wijkagent gevonden kan worden. Daarom komt Onafhankelijk Delft samen met de mede-indieners de VVD, de Socialistische Partij en het CDA met de motie Zichtbaarheid wijkagent op locatie. De titel van de motie doet eigenlijk niet de gehele motie eer aan, maar dat zal mijn betoog uitwijzen. Op voorhand wil Onafhankelijk Delft graag GroenLinks en STIP bedanken voor hun bijdrage aan deze motie. Ze hebben echt heel erg meegedacht. Daar is Onafhankelijk Delft ze zeer erkentelijk voor. Ze hebben de motie ook absoluut verrijkt.

In het belang van de inwoners van Delft en van een veilige samenleving ziet Onafhankelijk Delft graag dat de wijkagent voor de inwoners beter kenbaar en vindbaar is. Een wijkagent is vaak een eerste aanspreekpunt en zou voor iedereen naast de onlinevindbaarheid of via telefonisch contact ook fysiek te benaderen moeten zijn. Dat is echter veelal echt onmogelijk. Men weet bijvoorbeeld niet waar men moet zijn of hoe een wijkagent benaderd kan worden. Ook speelt het een rol dat niet iedereen digitaal vaardig is of bijvoorbeeld niet genoeg beltegoed heeft. Er zou dan ook in elke wijk, als dit er nog niet is - ik heb vernomen dat er eigenlijk in heel veel wijken al wel zo'n plek is - een plekje moeten zijn waar een wijkagent in persoon benaderd kan worden. Het moet niet zo zijn dat een wijkagent vastzit op zo'n locatie, want het is natuurlijk juist belangrijk om in een wijk aanwezig te zijn. Het moet echter mogelijk zijn om de wijkagent in persoon te kunnen benaderen. Mochten er afgesproken tijden zijn waarop de wijkagent op een bepaalde plaats zou zijn - ik noem het maar even "een loket", maar het kan natuurlijk ook een buurthuis of een wijkcentrum zijn - dan moeten wij daar zo goed mogelijk gevolg aan geven, zodat er dan ook daadwerkelijk iemand is; natuurlijk kunnen zich altijd calamiteiten voordoen. Ook de digitale vindbaarheid van contact met de Delftse wijkagent is belangrijk.

De webpagina van de politie en de gemeentewebsite zouden hier nog meer op in kunnen spelen. De kenbaarheid, de zichtbaarheid en de vindbaarheid van een wijkagent zijn dan ook precies wat deze motie beoogt. Daarom roept de motie op om in gesprek te gaan met de politie om die kenbaarheid, vindbaarheid en zichtbaarheid te vergroten, zowel online als offline, het belang aan te geven van die eventuele loketuren, zoals ik ze dan maar even noem, de wijkagent daar dan zo goed mogelijk aan te houden zodat de wijkagent in persoon te benaderen is, naar de eigen gemeentewebsite te kijken, in te spelen op de zichtbaarheid van de wijkagent en de loketuren ook te publiceren in de Stadskrant om het geheel een groter bereik te geven en de vindbaarheid en de zichtbaarheid daardoor te vergroten. De VOORZITTER: Mevrouw Timmermans, u bent door de spreektijd heen. Wilt u dus richting afronding gaan? Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): O, excuus. Graag hoort Onafhankelijk Delft van de portefeuillehouder of zij bereid is om met de politie in gesprek te treden en de in de motie gevraagde punten te bespreken en de bevindingen met ons te delen. Door de fracties van Onafhankelijk Delft, de VVD, de SP en het CDA wordt motie M8.4.2 (Zichtbaarheid wijkagent op locatie) ingediend: 44

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

"De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 07-07-2022, constaterende dat: • • • • •

de wijkagent voor veel inwoners niet in beeld is; inwoners niet weten wie de wijkagent is van de wijk waar ze in wonen; inwoners onvoldoende weten hoe een wijkagent kan worden gevonden; op de website van de gemeente Delft geen informatie of verwijzing te vinden is hoe de wijkagent gevonden kan worden, zoals bijvoorbeeld via de website van de politie; de webpagina van de politie niet de juiste informatie bevat;

overwegende dat: • • • • • • • • •

de wijkagent een aanspreekpunt is voor mensen in de wijk; voor iedere wijkbewoner de wijkagent in persoon te vinden moet zijn; fysiek contact met de wijkagent, naast digitaal en telefonisch contact, een basis kan zijn voor veilige Delftse wijken en het versterken van onderling vertrouwen tussen burger en overheid; de wijkagent zich niet altijd op de aangegeven loketlocatie bevindt; als er vaste lokettijden worden gecommuniceerd naar Delftenaren, hieraan naar werkbaarheid voldaan moet worden tenzij daar anders over gecommuniceerd is; de wijkagent daardoor niet altijd goed vindbaar is in de wijk en dit wel zo zou moeten zijn; de wijkagent een locatie zou moeten hebben die bij inwoners bekend is; ook de digitale vindbaarheid van contact met de Delftse wijkagenten de toegankelijkheid vergroot en daarom goed op orde moet zijn; de webpagina van de politie waar de contactgegevens van de Delftse wijkagenten vermeld staan, up-to-date, correct en laagdrempelig hoort te zijn;

draagt het college c.q. de burgemeester op: •

• • • • •

in gesprek te treden met de politie over wijkagenten en hierin de kenbaarheid van de wijkagent, de vindbaarheid van de wijkagent en uren dat de wijkagent in persoon te benaderen is, mee te nemen, om zo tot een oplossing te komen om de kenbaarheid, vindbaarheid en tijdstippen waarop de wijkagent in persoon te benaderen is, te verbeteren; in gesprek te treden met de politie om te bevinden of er in elke wijk in Delft een mogelijkheid is om de wijkagent fysiek op te zoeken en aan te geven dat wijkagenten zo goed als mogelijk aanwezig moeten zijn bij afgesproken inloopuren; in gesprek te treden met de politie over de onlinevindbaarheid van wijkagenten en aandacht te besteden aan publicatie van accurate informatie met betrekking tot wijkagenten; aandacht aan de gemeentewebsite te besteden om de onlinevindbaarheid van wijkagenten te vergroten; de lokettijden van de wijkagent per wijk zowel te publiceren in de Stadskrant als op de gemeentewebsite; over de resultaten van het bovenstaande de raad in het 3e kwartaal 2022 schriftelijk te informeren, 45

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

en gaat over tot de orde van de dag." De VOORZITTER: Dank u wel, dat was een vlotte afronding. De heer VISSER (CDA): Voorzitter. In de commissievergadering wees het CDA al op de gevaren van drugs, niet alleen voor de gebruikers zelf, want achter drugs gaat natuurlijk een hele wereld van ellende en vaak ook criminaliteit schuil. Wij vinden het belangrijk dat aan drugs gerelateerde criminaliteit wordt aangepakt. Uit de politiecijfers die we laatst toegestuurd kregen, blijkt dat in Delft relatief veel drugsgerelateerde criminaliteit en overlast door criminele netwerken worden geregistreerd. Daarom hebben we samen met de VVD, Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft, de SP, D66 en de ChristenUnie de motie Ondermijn de onderwereld mede-ingediend met als doel om ondermijnende criminele drugsnetwerken met extra prioriteit aan te pakken. Voor veiligheid en veiligheidsbeleving zijn ook de zichtbaarheid en de vindbaarheid van de wijkagent in wijken cruciaal, zoals mevrouw Timmermans terecht zei. We hebben daarom met de SP en de VVD de motie van Onafhankelijk Delft mede-ingediend die oproept tot vaste tijden en, waar daar nog geen sprake van is, vaste locaties waarop wijkagenten vindbaar en beschikbaar zijn voor inwoners van de wijk. De heer JAFF (GroenLinks): Ik ga het bij meneer Visser proberen, want die heeft nog voldoende tijd.

Kunt u aangeven ten opzichte van welke van de andere vijf geprioriteerde punten dit punt extra prioriteit moet krijgen, zoals u zei? De heer VISSER (CDA): In het debat over het coalitieakkoord heb ik in mijn bijdrage gezegd hoe belangrijk de aanpak van ondermijning voor mijn partij is. Dat gaat bijvoorbeeld over drugshandel, ondermijning en mensenhandel. Nu we het over het veiligheidsplan hebben, is dit een mooie gelegenheid om dit nog extra te markeren en de portefeuillehouder te vragen om daarmee verder aan de slag te gaan. De heer JAFF (GroenLinks): Dat is geen antwoord op mijn vraag, want alle door de heer Visser genoemde punten staan al in het plan dat we hier hebben, het Uitvoeringsplan 2022. Ik zei het al tegen meneer Van Rijn: mensenhandel en het weerbaarder maken zijn allemaal al prioriteiten, naast vier andere prioriteiten, zoals high-impact crime, fietsendiefstal, veiligheidsbeleving et cetera; ik weet ze niet alle vijf uit mijn hoofd. Ten opzichte van welke van deze vijf punten moet de aanpak van ondermijning meer en extra prioriteit en dus ook middelen krijgen? De heer VISSER (CDA): Ik heb daar volgens mij in mijn eerste antwoord al het een en ander over gezegd. Ook in het debat over het coalitieakkoord heb ik hier al het nodige over gezegd. We hebben het nu over het Veiligheidsplan 2022.

Ik denk dat het ongelofelijk belangrijk is dat we nog een keer markeren hoe belangrijk dit onderwerp is en dat het echt aandacht verdient. Dat is ook de reden waarom wij deze motie mede hebben ingediend. De VOORZITTER: Meneer Jaff wil een laatste poging wagen. U krijgt nog één kans. De heer JAFF (GroenLinks): Ik constateer dat ik geen antwoord krijg op mijn vraag. De VOORZITTER: Dan mag u daar straks in uw eigen termijn op terugkomen.

46

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De heer STOOP (Hart voor Delft): Voorzitter. De motie over ondermijning van de onderwereld steunen wij. Dat geldt vooral voor het punt om meer in te zetten op preventie om te voorkomen dat Delftse jeugd toevlucht zoekt in het criminele circuit. Daar hoef ik geen uitleg over te geven; dat is elke dag in het journaal. Dat punt is dus nogal makkelijk. Dat is ook een van de redenen waarom we deze motie hebben gesteund. Wat moet er volgens Hart voor Delft nog meer gebeuren in de wijken? Dat brengt me gelijk bij de motie over de wijkagent. Veel mensen zullen gedacht hebben: die Stoop heeft vorig jaar toch ook een motie ingediend over een wijkcontactpunt, waarbij hij aangaf dat de wijkagent en alle organisaties bij elkaar in het wijkcentrum zouden moeten, zodat de mensen weten waar ze terechtkunnen? Inderdaad, die heb ik ingediend en die is afgeschoten, want daar waren ze nog niet aan toe. Maar nu hebben we als oppositie het vijfpuntenplan gemaakt. Nu staat onze naam niet boven de motie. We hadden natuurlijk kunnen zeggen dat we de motie zouden steunen, maar we hebben het er in de fractie over gehad. Ik vind dat de wijkagent een onderdeel is van een netwerk binnen een wijk. De motie richt zich nu specifiek op de wijkagent, omdat we die meer zouden moeten ontmoeten. Wij hebben gevraagd om een evaluatie van het welzijnswerk.

Wij vinden gewoon dat het hele netwerk moet zorgen dat het goed zichtbaar wordt in de wijken. Dat is iets heel anders dan ons specifiek richten op de wijkagent. Om in termen van de VVD te spreken: het is een sympathieke motie - laat ik het zo maar zeggen - en wij twijfelden of we haar moeten steunen, maar wij vinden dat de motie te vroeg komt. Wanneer wij straks gaan praten over hoe we het vijfpuntenplan kunnen integreren in het coalitieakkoord, zou dit een schitterend onderdeel van het geheel zijn en zouden we het onder anderen over de wijkagent kunnen hebben. Want nogmaals, de wijkagent is een onderdeel van het netwerk. De VOORZITTER: Meneer Stoop, ook u bent door de spreektijd heen. De heer STOOP (Hart voor Delft): Ik sluit af, meneer Valk. We weten ook dat de wijkagenten omkomen in de tijd. Laten we dus alsjeblieft niet gaan bedenken hoe wij het rooster van een wijkagent gaan invullen. De VOORZITTER: Mevrouw Timmermans wil een vraag stellen, maar zij heeft ook geen tijd meer. Ik denk dus dat dat bij de borrel zal gebeuren. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Over ondermijning vertelt het uitvoeringsplan dat Delft goed op weg is. Dat wil zeggen: dat vertelde de burgemeester in de commissievergadering na mijn vraag wat concreet bedoeld wordt met "redelijk op weg" en "goed op weg". "Goed op weg" betekent dat doelen behaald zijn of behaald gaan worden.

Er was dus over deze termen nagedacht. De factsheets vertellen luid en duidelijk wat er wordt gedaan op de gebieden van maatschappelijke weerbaarheid, informatiebeveiliging, bestuurlijke weerbaarheid, Wet Bibob, mensenhandel en het voorkomen dat jongeren in de drugscriminaliteit terechtkomen. Daarnaast heeft een recent onderzoek weer eens aangetoond dat jongeren in Delft een grote kans maken om in drugscriminaliteit verzeild te raken. Er wordt een getal genoemd van 960 jongeren tussen 8 en 23 jaar. Let wel: ze zitten er nog niet in, maar de kans is zeer aanwezig dat ze in Delft een potentieel drugscrimineel zijn, aldus ook het RTL Nieuws hierover. Dat is de belangrijkste reden waarom we de motie mede hebben ingediend: een tandje bijzetten. De vraag aan de portefeuillehouder is om dat af te wegen binnen het plan en de portefeuille. We steunen de motie Zichtbaarheid wijkagent op locatie. De motie past overigens keurig in de wijkaanpak, zoals vermeld in het coalitieakkoord.

47

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Mevrouw GERRITSEN (D66): Voorzitter. D66 kan zich vinden in het betoog van de initiatiefnemer de VVD. Ondermijning moet in Delft intensiever aangepakt worden. Daarmee zijn we het zeer eens. Ook D66 is toe aan de borrel. Ik laat het hier dus bij. De heer DAG (STIP): Ik wil iets peilen bij D66. Ik heb de vraag ook aan de VVD gesteld. Als we hier financiën voor vrijmaken, bent u het dan met STIP eens dat we dat integraal moeten doen, bijvoorbeeld bij het vijfpuntenplan, om die punten dan tegen elkaar af te wegen en dat we daar dus niet één voor één keuzes in moeten maken, maar dat integraal moeten doen? Mevrouw GERRITSEN (D66): Ja, dat is D66 zeker met STIP eens. Volgens mij staat dat ook vrij duidelijk in de motie. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. Wij willen graag onze steun uitspreken voor de door de VVD ingediende motie, maar we willen benadrukken dat de focus, zeker als het gaat om jongeren, volgens Volt echt bij preventie moet liggen, zoals dat ook in de motie staat, waarvoor dank. Daarnaast willen we op aanraden van meneer Van Rijn de vraag die ik al aan de VVD heb gesteld, ook aan de burgemeester stellen. Is de burgemeester het eens met de door de VVD gehanteerde definitie van "ondermijning"? En specifieker: vallen kwetsbare jongeren die worden geronseld als loopjongen, binnen deze definitie? We zijn het eens met de strekking van de motie van Onafhankelijk Delft.

Een overheid die digitaal zichtbaar, duidelijk en vindbaar is, vinden wij erg belangrijk. Een bereikbare wijkagent is onderdeel van een bereikbare overheid. Wel vragen wij ons af hoeveel invloed we precies hebben. Daarom wachten we nog heel even de reactie van de burgemeester af. Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Ik heb de laatste vier zinnen niet verstaan, voorzitter. De VOORZITTER: Kunt u de laatste vier zinnen herhalen? De heer TREFFERS (Volt): We zijn het eens met de strekking van de motie, maar we vragen ons af hoeveel invloed we hebben. Daarom wachten we uw reactie af. O nee, we wachten de reactie van de voorzitter … Nou ja, het is best wel laat. De VOORZITTER: Het is ook ingewikkeld op deze manier, maar we komen eruit. De heer HOMBERGEN (PvdA): Voorzitter. De PvdA heeft de moties goed bestudeerd. We staan eigenlijk heel positief tegenover de motie over de ondermijning van de onderwereld, omdat daarin wordt gesproken over een balans tussen preventieve en regressieve maatregelen. Ik denk dat dat een heel goede insteek is. Wel heb ik wat zorgen over de manier waarop de motie werd ingebracht, want wij hechten aan goede financiële kaders in het totaalbeeld van de begroting van de gemeente Delft. Ik zou de heer Van Rijn willen vragen om wat realiteitszin voor een prudent financieel proces bij onze gemeente.

Dat betekent dat je echt alle kosten die we als gemeente maken, alle uitgaven die we doen, in onderling verband moet tonen en niet nu al een voorschot daarop moet nemen. Ik ben benieuwd naar zijn reactie daarop. Wat de motie over de zichtbaarheid van de wijkagent betreft: natuurlijk is het heel erg van belang dat de wijkagent goed zichtbaar is in de stad en vindbaar is en dat de burgers hem of 48

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

haar kennen. Maar wij vragen ons werkelijk af of het wenselijk is om daarvoor zo zwaar loketuren te reserveren. Wat dat betreft lijkt de insteek van Hart voor Delft, zoals de heer Bram Stoop die aangaf, ons mooier: het gaat om het hele netwerk rondom de wijkagent; dat moet goed bereikbaar zijn. Maar het vastleggen van loketuren voor onze dienders … Op het journaal zien we waarvoor zij allemaal worden ingezet, bijvoorbeeld als er weer ergens tractoren verschijnen en dergelijke. Ik denk dat we die prioriteiten echt nog steeds ad hoc moeten kunnen stellen. Het is op dit moment niet anders in ons land. Wij zien die motie wat dat betreft als veel minder haalbaar. Ik denk ook niet dat we de motie over de zichtbaarheid van de wijkagent, zoals die nu zo specifiek ingevuld is, zullen steunen. De heer DAG (STIP): Voorzitter. Omwille van de tijd zal ik me beperken tot de twee moties en de reacties daarop, allereerst de motie van Onafhankelijk Delft over de wijkagent. De afgelopen week hebben wij heel fijn contact gehad met mevrouw Timmermans en de heer Jaff over dit onderwerp. We hebben geconstateerd dat de wijkagent onder een hoge werkdruk ontzettend goed werk levert. We willen daar ook echt onze complimenten voor geven. Er zijn wel een aantal gebreken in de communicatie. Er kan het een en ander beter. Dat is goed geland in de motie.

We zijn benieuwd wat de portefeuillehouder daarvan vindt. STIP wil ook benadrukken dat we vertrouwen moeten hebben in onze wijkagenten en in hoe zij hun dag invullen. Ik wil dus de woorden van de heer Stoop benadrukken dat we dat niet te veel voor hen moeten invullen. Tot slot de motie over ondermijning. STIP vindt dat dit onderwerp het best betrokken kan worden bij het vijfpuntenplan, omdat we dan integraal die afweging kunnen maken. Wel zullen wij om dezelfde reden als de heer Treffers van Volt voor de motie stemmen, omdat wij de inzet op preventie als een heel belangrijk onderwerp zien. Dat willen we ook vanavond graag benadrukken. De VOORZITTER: Ook u bent door de spreektijd van vanavond heen. De heer JAFF (GroenLinks): Voorzitter. Laat ik vooropstellen dat veiligheid ook voor mijn partij een van de pijlers is waarop we moeten sturen in de stad. Ik ga direct door naar de moties. Wat de motie Ondermijn de onderwereld betreft ben ik echt nog even op zoek naar wat deze motie toevoegt. De VOORZITTER: Meneer Van Rijn wil een vraag stellen. Meneer Van Rijn, u bent al door uw spreektijd heen. Ik ben zojuist ook streng geweest voor Onafhankelijk Delft. Het is dan dus een beetje oneerlijk om u wel een kans te geven. Ik wil voorstellen om in de tweede termijn alle partijen nog even kort te laten reageren. De heer VAN RIJN (VVD): Ik wil toch even interrumperen.

De VOORZITTER: Nee, sorry. De heer VAN RIJN (VVD): Ik heb in het begin bewust niets gezegd. De VOORZITTER: Sorry, meneer Van Rijn, ik heb zojuist ook … De heer VAN RIJN (VVD): Ik heb nog een minuut. De VOORZITTER: Nee, volgens mij niet.

49

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De heer VAN RIJN (VVD): Op mijn klokje wel. De VOORZITTER: U staat op -30. Zullen we het zo doen dat alle partijen in de tweede termijn nog kort mogen reageren op elkaar? Want anders is het een beetje oneerlijk. Dan kan de heer Jaff nu zijn verhaal afmaken. De heer JAFF (GroenLinks): We zijn dus nog echt op zoek naar wat de motie toevoegt. Daarop wachten we de reactie van de portefeuillehouder af. We zijn niet onwelwillend. Als daar een goed antwoord op komt, willen wij de motie best steunen. Wat de tweede motie betreft sluit ik me aan bij de woorden van de heer Dag: daar hebben we uitvoerig contact over gehad, ook met Onafhankelijk Delft, maar ook ik vind de huidige invulling te concreet. Zij laat te weinig ruimte over voor de invulling door de wijkagenten en de politie zelf. Ik ben wel benieuwd naar de reactie van de portefeuillehouder over vindbaarheid en de correcte informatie op het net. Daarop zou ik dus graag een reactie hebben. Afhankelijk daarvan bepalen we onze stem. Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Voorzitter. Ik begin met de motie en de inbreng van de VVD. Dat was een helder verhaal. Ik denk dat het goed is dat deze motie er ligt, want we zien gewoon dat ondermijning steeds steviger op de agenda komt. We zien met elkaar ook dat de criminaliteit die daaraan verbonden is, steeds harder aan het worden is.

Dan is het ook zaak dat je probeert het zo veel mogelijk met wortel en tak uit te roeien. Dat is niet eenvoudig; dat zien we op heel veel plekken in Nederland. Daarom is de oproep in deze motie van de VVD en de mede-indienende fracties heel terecht. Daarbij komt dat we ook te maken hebben met de regionale werkelijkheid dat in een aantal andere gemeenten heel fors geïnvesteerd gaat worden. We moeten er gewoon op letten dat we geen waterbedeffect creëren, waardoor wij straks het putje zijn waar het naartoe gaat. Daarom vind ik het een goede zaak dat dit hier ligt. De inhoudelijke elementen herken ik ook. Als je zou moeten intensiveren, zou je dat ook heel goed op die punten kunnen doen. Wat dat betreft is het dus goed maatwerk, maar nu kom ik aan het eind van de rit, waar ook de wethouder Financiën straks nog iets over zal zeggen. We zullen het uiteindelijk integraal moeten afwegen, want elke euro kan zelfs in Delft maar één keer uitgegeven worden; dat hebben we de afgelopen jaren gezien. Maar inhoudelijk is dit volgens mij gewoon een goede zaak. De heer TREFFERS (Volt): Ik had u een vraag gesteld over de definitie van "ondermijnende criminaliteit". En vallen kwetsbare jongeren die geronseld zijn als loopjongen, daar ook onder? De VOORZITTER: Volgens mij was de burgemeester nog niet klaar met de beantwoording. Het komt misschien dus nog.

Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Ja, meneer Treffers, u staat gewoon een beetje lager op mijn lijstje, omdat u wat later in het debat aan de beurt was, maar ik kan daar wel gelijk iets over zeggen. Ja, dat valt daar inderdaad onder, omdat dat vaak de uitvoeringsfiguren zijn. Daarmee zijn ze onbedoeld heel kwetsbaar. Dat hebben ze vaak niet in de gaten. Ik ben net bij een mooi voorbeeld geweest bij een van onze scholen, die kinderen bewust maakt van het feit dat "even iets doen" heel onschuldig lijkt, maar dat je echt terechtkomt in heel verkeerde handen. Je komt daar ook haast niet meer uit, want ze hebben je te pakken. Je bent buitengewoon gevaarlijk bezig met een aantekening op je

50

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

staat van dienst als jong mens, waar je later ook heel moeilijk nog vanaf komt. Het hoort er dus heel nadrukkelijk bij, want zonder al die mensen kunnen ze het heel moeilijk uitvoeren. De heer TREFFERS (Volt): Mag ik dan concluderen dat u het met me eens bent dat preventie met betrekking tot die gevallen de overhand moet hebben? De VOORZITTER: Ook uw tijd staat inmiddels in het rood. Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Ik ben het met u eens dat beide het geval is. Preventie is nodig, zoals door meerdere sprekers naar voren is gebracht. Hart voor Delft kwam daarmee, OD kwam daarmee, de VVD kwam daarmee. Velen van u kwamen daarmee. Dat is ook belangrijk, want het gaat om het bestrijden van het bestaande, van de werkelijkheid, maar het gaat ook om het voorkomen. Dat is ook de reden waarom ik in deze zaal heel lang gepleit heb voor een versterkte aanpak in de wijken, voor intensivering van de wijkaanpak. Ik en het college in totaliteit zijn er ook heel blij mee dat we nu in het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid komen. Een van de echt belangrijke punten vind ik als burgemeester: ervoor zorgen dat jongeren met hun koppie ergens anders mee bezig zijn dan met het binnenlopen van de criminaliteit en dat zij rolmodellen zien die hun leven echt verrijken in plaats van het kapot te maken, want dat is wat er uiteindelijk gebeurt.

Dat hebben we de afgelopen weken van heel dichtbij kunnen meemaken in onze gemeente. Dat is heel verdrietig. Dat ten aanzien van uw vragen, meneer Treffers. Dan heeft u al behoorlijk wat, maar ik kom straks nog even bij u terug, want er lagen nog een paar kleine punten. Onafhankelijk Delft heeft de motie ingediend over de wijkagenten. Ik vind het ook gewoon belangrijk dat de wijkagenten goed zichtbaar zijn. Daar waar een site misschien nog geactualiseerd moet worden of daar waar wij iets zouden kunnen doen op onze eigen site om daarnaar te verwijzen, heb ik daar geen bezwaar tegen. Maar dan doe ik dat gewoon; klaar. Dat spreek ik met u af. Ten aanzien van hoe zij hun werk moeten doen, sluit ik mij aan bij de heer Stoop en de heer Jaff: let goed op, dat is gewoon niet in onze handen. Dat is echt des polities. Ze moeten heel flexibel ingezet worden. Ik zou niet graag van hieruit willen zeggen hoe onze wijkagenten in de wijk dit moeten doen en dat ze zichtbaar moeten zijn. Ik moet eerlijk zeggen dat de gemeente - en naar ik heb begrepen, geldt dat ook voor de politie - eigenlijk geen klachten hierover krijgt. In een aantal wijken waarvoor ik extra aandacht heb, merk ik dat de wijkagenten altijd heel goed weten wat er gebeurt in de wijk, heel goed aanspreekbaar zijn voor de burgers in die wijk en heel goed inzetbaar zijn op het moment dat dat nodig is.

Dat kan doordat ze heel flexibel kunnen handelen. Ik vind eerlijk gezegd dus dat onze wijkagenten het eigenlijk heel goed doen en ook echt goed zichtbaar zijn. Maar daar waar we met elkaar denken dat het nog iets beter in beeld gebracht kan worden, wil ik daarnaar kijken. Ik wil kijken of we op onze eigen website nog iets meer kunnen verwijzen en ik wil het punt of de informatie voldoende geactualiseerd is en of de mensen goed reageren als er vragen zijn, zeker nog even bij de teamchef neerleggen. Maar ik zou deze motie willen ontraden. Die is wat mij betreft wel goed bedoeld, maar is toch overkill en gaat voor een behoorlijk deel niet over onze bevoegdheden. Ik hoop met deze toezegging een groot deel van de raad of eigenlijk de hele raad tegemoet te komen, maar ik ga er ook niet schriftelijk over communiceren, want we proberen de kosten van onze ambtenaren een beetje in de hand te houden. Ik ga het dus gewoon doen. De ChristenUnie sprak ook over jongeren in de criminaliteit. D66 had een helder, kort en krachtig verhaal. Er lag nog een vraag van Onafhankelijk Delft: hoe zit het met de NCTV? De NCTV wordt wel genoemd in het kader van de grote strategische ketens, maar in onze lokale aanpak zijn we veel meer met de driehoek bezig, met het Openbaar Ministerie, de 51

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

politie en onze eigen mensen die de persoonsgebonden aanpak richting de jongeren doen, om maar wat te zeggen. Dat is eigenlijk het verschil. Daarom is de NCTV wel op de ene plek genoemd, maar niet op de andere. Dan kom ik nog bij Volt. Nou, eigenlijk heb ik al een hoop gezegd. Over ondermijning in algemene zin heeft de heer Van Rijn een aantal goede punten genoemd. Het komt er eigenlijk gewoon op neer dat ondermijning in alle eenvoud inhoudt dat criminelen voor illegale activiteiten gebruikmaken van legale bedrijven en diensten en dat de onderwereld de bovenwereld dus aan het beïnvloeden en op sommige plekken aan het domineren is. Dat moeten we natuurlijk gewoon voorkomen. Alles wat daaraan vasthangt, heet wat mij betreft "ondermijning" en proberen we te bestrijden. Ik denk dat ik daarmee de meeste antwoorden gegeven heb. De VOORZITTER: Volgens mij wil de wethouder Financiën nog iets zeggen. Het college staat inmiddels ook in het rood. Probeer het dus kort en krachtig te houden. Wethouder HUIJSMANS: Voorzitter. Ik zal proberen het kort en krachtig te houden. Volgens mij gaat het om de integrale afweging die ook in de motie wordt genoemd. We zullen bij het opwerken van de programmabegroting zorgen dat het onderwerp "ondermijning" en hoe we daarin de acties willen oppakken, op een goede manier worden uitgelegd.

Maar er zal ook nog de ruimte zijn om er als raad het debat over te hebben of dat ook de goede manier is. We zullen dat inzichtelijk maken. Aangezien er een wens is om te intensiveren, zullen we dat ook gaan doen, mits de financiële ruimte dat toelaat. Maar daar zal de raad uiteindelijk de definitieve klap op geven, want dat is uiteindelijk uw recht. De VOORZITTER: We gaan naar de tweede termijn. Ik stel voor dat elke partij nog kort de kans krijgt om te reageren op wat er gezegd is. Dat geldt ook voor de partijen die in het rood staan, maar probeer het wel kort en krachtig te houden. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Ik houd het inderdaad kort. De motie ziet totaal niet op het inhoudelijke werk van de wijkagent. De motie is alleen bedoeld om te kijken hoe we inwoner en wijkagent dichter bij elkaar kunnen brengen. Ik hoop dat de portefeuillehouder het met mij eens is dat de loketuren al bestaan. Wat Onafhankelijk Delft voorstelt, is dus niet iets nieuws. Het is niet een tijdsindeling die wij maken of die wij hier vaststellen. Het gaat erom dat de uren die er al zijn, beter gecommuniceerd worden, zodat een wijkagent makkelijker in persoon te benaderen is. Dat wil ik heel graag meegeven. Met deze nieuwe informatie hopen we dat er misschien toch nog iets meer toegezegd kan worden. De heer VAN RIJN (VVD): Voorzitter.

Ik doe het niet vaak, maar ik wil de tweede termijn gebruiken om GroenLinks de hand te reiken. Ik ben namelijk erg verbaasd over de reactie van de heer Jaff. In uw verkiezingsprogramma staat dat veiligheid te belangrijk is om aan rechts over te laten. Ik denk dat u met "rechts" de VVD bedoelt, maar de VVD is juist de enige partij die hier komt met concrete ideeën en initiatieven. Ik wil u dus uitnodigen om met ons samen op te trekken om de wijken veilig te maken. Voeg nou eens daad bij woord. De VOORZITTER: De heer Jaff steekt zijn duim op; dat is heel mooi. De heer JAFF (GroenLinks): Voorzitter. Ik wil nog heel kort ingaan op de motie over ondermijning. Op voorwaarde dat we de afweging uiteindelijk integraal maken en ook

52

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

rekening houden met hoeveel middelen beschikbaar worden gesteld voor preventie en repressie, zullen wij de motie steunen. De heer DAG (STIP): Voorzitter. Ik wil me aansluiten bij het betoog van de heer Jaff in deze termijn. Laten we gewoon als raad grip blijven houden op de integrale afweging over de budgetten. Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Voorzitter. Ik wil eerst vragen of meneer Dag nog een vraag aan mij stelde. Of was het een statement? Ik was even met de wethouder Financiën in overleg. O, het was geen vraag. Dan resteert de vraag van mevrouw Timmermans. Ik weet niet of ze overal vaste loketuren hebben of dat ze überhaupt overal loketuren hebben. U zegt dat; dat zal dus misschien zo zijn, maar ik zou ze niet willen vastpinnen op vaste uren. Nogmaals, ik zie dat er heel vaak flexibel opgetreden moet worden. Soms moet men in bepaalde situaties intensiever present zijn in een bepaalde straat of heeft men een kleine actie te doen door hier en daar aan te bellen om te vragen wat er leeft. Ik zou dat dus willen voorkomen. Ik zal ook uw zorg meenemen; laat ik dat zo afspreken. Ik doe dus drie dingen; ik zal het helder aangeven. Ik zal even bij ons op de site kijken of we een linkje kunnen hebben waarop mensen kunnen klikken als ze bij ons op de site kijken. Ik zal de teamchef vragen of zij even wil kijken of de site voldoende geactualiseerd is.

Ten derde zal ik met haar de loketuren bespreken: als die er zijn, hoe ga je daar dan mee om? Maar ik wil niet in haar bevoegdheden treden. Ik wil het dus gewoon met haar bespreken om te weten hoe het in elkaar zit en aan haar vragen hoe zij daarmee omgaat vanuit haar verantwoordelijkheid als verantwoordelijke hiervoor. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Kan ik 30 seconden krijgen om blikken uit te wisselen om te bepalen of we de motie in stemming laten brengen? De VOORZITTER: Bedoelt u een korte schorsing? Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Ja. De VOORZITTER: Dan schorsen we 30 seconden, zodat u kan overleggen. De vergadering wordt enige tijd geschorst. De VOORZITTER: Mevrouw Timmermans, heeft de schorsing iets opgeleverd? Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Ja, voor nu trekken we de motie in. We gaan akkoord met de toezeggingen. Hartelijk dank daarvoor. De VOORZITTER: Prima, motie M8.4.2 komt dus niet in stemming. Ik sluit de beraadslaging. In stemming komt motie M8.4.1 (Ondermijn de onderwereld) van de VVD, het CDA, D66, Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft, de SP en de ChristenUnie. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. (De heer Valk geeft het voorzitterschap van de vergadering over aan de burgemeester.) 128. Sluiting. 53

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De VOORZITTER: Ik heb een paar afsluitende woorden met het oog op het reces dat eraan komt. We hebben met elkaar een heel pittig jaar achter de rug, deels hier in de raad, maar u heeft ook allemaal campagne gevoerd. U bent allemaal de bühne op gegaan en de wijken ingegaan en u hebt bedrijven en organisaties bezocht. U heeft geweldig veel werk gedaan om uiteindelijk hier op deze mooie bevoorrechte plek te komen, waar u vervolgens heel hard moet werken. Sommigen van u zullen gedacht hebben: my goodness, dat is toch best wel pittig zoals ik hier nu vrolijk aan de slag ben. Maar u doet het wel voor een heel goed doel. De moeheid die volgens mij velen van ons hebben - daarover hebben we elkaar gisteravond ook gesproken - weerhoudt u er ook niet van om alles toch heel goed te bediscussiëren. Als dat wel het geval was geweest, was het immers geen 23.40 uur geworden. U doet dat dus met veel inzet, toewijding en engagement. Dat kan ik alleen maar buitengewoon waarderen. Daar wil ik u voor danken namens onze mooie stadsgenoten. Maar de komende tijd gaat u wel rusten. Dat heeft u echt verdiend. Ik hoop dat u lekker gaat genieten van de zon. Er komen prachtige dagen aan. Ik hoop dat u heerlijk boeken leest of misschien eens lekker in een paar heerlijke nota's duikt. U kunt echt uw hele vakantie doorkomen; don't worry, we kunnen u heel veel aanleveren.

Maar ik hoop vooral dat u dat gaat doen waar u zin in heeft en waar u de afgelopen maanden niet aan toegekomen bent. Ik wil u heel hartelijk danken namens Delft. Ik wens u hele goede weken toe. We zien elkaar eind augustus. (Applaus) De vergadering wordt om 23.41 uur gesloten.

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 22 september 2022.

,voorzitter. J.M. van Bijsterveldt-Vliegenthart

,griffier. Drs. R.G.R. Jeene CMC

54