Handelingen raadsvergadering 7 juli 2022

Laten we ook goed zorgen voor een gemengd woningbestand, oplopend van sociale woningen tot woningen met een huurprijs daar net boven en net wat duurdere woonhuizen en appartementen. Laten we niet meer trappen in de val van zo duur mogelijk willen bouwen, want daar is op termijn niemand bij gebaat. De heer MARUF (SP): Ik zal niet net als de vorige keer woorden wijden aan het proces, want ik werd daarover fout geciteerd in het AD. Die fout ga ik niet nog eens maken. Meneer Van der Sluis, over het proces zijn we het heel erg oneens. Er komt nog een vervolgvraag, maar ik vind het jammer dat in de motie een constatering staat die helemaal niet klopt. U stelt namelijk dat de Rekenkamer heeft gezegd dat de woningbouwimpuls niet leidt tot meer woningen. Ik heb hier een onderzoek van de Algemene Rekenkamer voor me, dat stelt dat dat wel degelijk het geval is. Ik vraag me dus af hoe u aan die conclusie komt en of u vindt dat collega's hier eerlijk zijn geïnformeerd over de gevolgen van het wel of niet tegenhouden hiervan.

19

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De heer VAN DER SLUIS (SP): Dat onderzoek van de Rekenkamer gaat expliciet over de WBI-subsidie. Ik weet niet welk onderzoek u heeft. De heer MARUF (D66): Het gaat om de publicaties van de Algemene Rekenkamer. Het viel me direct op; ik dacht bij die constatering: dit kan niet kloppen. Meneer Van der Sluis wil een woningbouwimpuls van € 7,8 miljoen op het spel zetten omdat de SP het niet eens is met het proces. U komt altijd op voor alle mensen die een woning nodig hebben. Dan is het toch heel gek en tegendraads om nu te zeggen: laten we daar een pauze in nemen en tegen het Rijk zeggen dat we het geld nu even niet nodig hebben? De heer HERREMA (GroenLinks): Ik wil de motie van de SP graag begrijpen, want we willen die gelden natuurlijk binnen harken; we willen niet dat we die mislopen. Ik ben benieuwd of de SP het risico ziet dat wij zien, namelijk dat zo'n verzoek ook kan worden afgewezen. En wat dan? De heer VAN DER SLUIS (SP): Ik begin met dat laatste. Als het verzoek tot uitstel wordt afgewezen, is er niks aan de hand, want dan proberen we het verzoek gewoon in te dienen voor 31 december en dan is het klaar. Maar mocht het om een of andere reden gebeuren dat we voor 31 december dat verzoek voor die subsidie niet voor elkaar krijgen, dan gaan we onszelf allemaal voor het hoofd slaan omdat we dat geld hebben misgelopen. Dat is een beetje waar ik bang voor ben.

Het is een achtervang. Over de subsidieaanvraag en het punt dat dit niet leidt tot extra woningen: wat we hier in Delft doen, is eigenlijk een heel mooi voorbeeld. Wij hebben al het plan om die woningen te bouwen. Vervolgens wordt die subsidie beschikbaar gesteld en dan zeggen wij: dank jullie wel; wij willen graag die subsidie aanvragen en dan doen we het wel met die subsidie. Maar daarmee heb je niet méér woningen gecreëerd. Dit is dus eigenlijk een exact voorbeeld van waarom die subsidie niet werkt. Ik weet niet hoe die Rekenkamer dat precies heeft gedaan, maar ik neem aan dat ze haar werk goed heeft gedaan. Ik denk dat dit precies het effect is waarop de Rekenkamer doelt en waardoor zij heeft gevonden dat het toekennen van deze subsidies niet tot extra woningen leidt. Misschien doen andere subsidies dat wel; dat weet ik niet. De Rekenkamer heeft heel veel rapporten, maar ik vertrouw even op dit rapport. Door de fracties van de SP, Onafhankelijk Delft en Hart voor Delft wordt motie M8.2.1 (Nee heb je, ja kan je krijgen) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 7 Juli 2022, ter bespreking van het agendapunt 'Ontwerpbestemmingsplan Schieoevers Noord (Kabeldistrict en Nieuwe Haven) (nr. 2208122)', constaterende dat: -

het college voor eind 2022 een besluit wil nemen over het definitieve bestemmingsplan voor Schieoevers Noord; de haast voor een groot deel gedreven lijkt te worden door houdbaarheid van toegezegde Woningbouw Impuls (WBI) subsidie; er op dit moment in de raad en onder bewoners van Delft veel vragen zijn over het ontwerpbestemmingsplan en diens impact op Delft;

overwegende dat:

20

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

-

recent onderzoek van de Rekenkamer heeft uitgewezen dat de WBI-subsidie vaak niet tot extra ontwikkeling van woningen leidt; de voorgenomen plannen voor de komende 15 jaar een kader stellen aan de ontwikkeling van Schieoevers; de toegewezen subsidie van € 7,8 miljoen een significant bedrag is;

roept het college op: -

uitstel aan te vragen voor de gestelde deadline van eind 2022 voor het toepassen van de WBI-subsidie; in kaart te brengen wat de effecten zijn voor het geval de besluitvorming vertraging oploopt en Delft de WBI-subsidie misloopt,

en gaat over tot de orde van de dag." De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Voorzitter. In navolging van de heer Van der Sluis van de SP wil ook Hart voor Delft graag aangeven dat er op dit punt een enorm dossier ligt van zo'n 6.000 pagina's en 39 zienswijzen. Daarbij geeft het college aan dat er versnelde besluitvorming moet plaatsvinden, omdat we anders een aanzienlijke rijkssubsidie mislopen. Volgens het college is de keuze dan: snel dit thema erdoorheen jassen of zorgvuldig voor goede ruimtelijke ordening zorgdragen. Die overweging ligt nu nog voor. Daar hoeven we vanavond gelukkig nog niet over te beslissen, maar ik wil wel aangeven dat dit nogal wat omvat en dat we zorgvuldig daarmee moeten omgaan. In het kader van dit agendapunt heeft Hart voor Delft het initiatief genomen om een deelonderwerpje eruit te halen om de situatie in de Nieuwe Haven beet te pakken. Daarvoor dient Hart voor Delft samen met een aantal andere partijen - daar kom ik zo op terug - een motie in om Thor als rugbyvereniging de ruimte te geven. Het doet Hart voor Delft een groot genoegen om te zien dat veel jonge mensen, in dit geval in het bijzonder studenten, sport beoefenen, zelfs zeer divers, kijkend naar hoeveel verschillende sporten in Delft worden beoefend. Veel studenten doen dat bij het Sportcentrum en anderen bij algemene sportverenigingen.

In de aanloop naar waar het hier om gaat, is er onder andere de wens van de provincie geweest om de roeivereniging Laga, nu nog gevestigd aan de Nieuwelaan, te verplaatsen in verband met de veiligheidssituatie met betrekking tot de scheepvaart in de bocht van het kanaal. Met de gemeente is overeenstemming bereikt over de Nieuwe Haven als nieuwe bestemming. In de Nieuwe Haven ligt een aantal boten, waarvan één, de Voorwaarts, het onderkomen is van rugbyvereniging Thor. Naast Thor is dit ook het onderkomen van zo'n zeventien andere verenigingen, die van dit onderkomen afhankelijk zijn. Dit is al zo'n 27 jaar een gegeven situatie. In de plannen voor nieuwbouw ten behoeve van Laga lijkt geen ruimte te zijn voor het schip, waardoor het schip Voorwaarts de haven uit dreigt te worden gebonjourd. De mensen van Thor vinden dit vooruitzicht uiteraard zeer teleurstellend, maar in plaats van te verdrinken in hun verdriet zochten ze het overleg met de betrokken partijen, waaronder de TU Delft en de gemeente. De mensen van Thor hebben zelfs constructief nagedacht over alternatieve onderkomens, mocht het onmogelijk zijn om hun schip te handhaven in de Nieuwe Haven. Helaas heeft dit nog niet geleid tot een wenselijk resultaat.

Hart voor Delft heeft daarom de motie Geef Thor de ruimte opgesteld, die we samen met STIP, de Partij van de Arbeid, het CDA, de VVD en Volt indienen, omdat die partijen vinden dat Thor en de overige potentieel gedupeerde clubjes de haven uitspoelen zonder dat zij zicht hebben op een vervangend clubhuis. Van de wethouder horen we graag hoe de situatie nu precies is. Dan doel ik op de mogelijke verdringing van Thor door de nieuwe ontwikkeling van Laga. We beogen met de motie dat er constructief overleg wordt opgestart met zeker de TU Delft, die naar ons idee schatplichtig is om zich voor deze uitdaging in te zetten voor een alternatieve 21

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

locatie. Als behoud van het schip in de Nieuwe Haven echt niet meer kan, moet dat in ieder geval leiden tot een nieuw onderkomen voor Thor en de overige clubs, die anders dakloos worden. Door de fracties van Hart voor Delft, STIP, de PvdA, het CDA, de VVD en Volt wordt motie M8.2.2 (Geef Thor de ruimte) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 7 juli 2022, constaterende dat: • • • •

het schip van rugbyvereniging Thor inmiddels al 27 jaar in de Nieuwe Haven ligt; dit schip functioneert als clubhuis van Thor en het hart van de vereniging is; Thor al jaren een eigen nutsaansluiting heeft; Thor al 27 jaar een jaarlijks verlengde overeenkomst met de gemeente heeft;

voorts constaterende dat: • • • •

de TU Delft, op navraag van Thor, nog geen bereidheid heeft getoond om Thor plus medegebruikende verenigingen te faciliteren met betrekking tot nieuwe huisvesting; de gemeente Delft, door Laga naar hun nieuwe locatie te laten verhuizen, een besluit heeft genomen dat ertoe heeft geleid dat Thor de Nieuwe Haven moet verlaten; Thor gesprekken heeft gehad met de gemeente, waarbij Thor zich zeer flexibel heeft opgesteld en zelfs alternatieven heeft aangedragen; Thor ondanks de hierboven genoemde gesprekken nog geen nieuwe huisvesting heeft kunnen vinden;

overwegende dat: • • • •

Thor, naast andere kleine (studenten)sportverenigingen, net zo'n belangrijke plaats inneemt als een grote roeivereniging en dus als zodanig behandeld dient te worden; Thor aan meer dan 20 nationaliteiten een thuis biedt; Thor als sportvereniging meer dan voldoet aan belangrijke thema's als inclusie en diversiteit; Thor hun sport beoefent op de velden van sportcentrum X van de TU Delft en behoefte heeft aan huisvesting in de nabijheid van deze velden;

verzoekt het college: • • •

constructief met Thor in gesprek te gaan door actief mee te denken in de zoektocht naar een alternatieve locatie; stakeholders, met name de TU Delft, met betrekking tot mogelijke locaties proactief mee te nemen in de gesprekken; na zes maanden de raad op de hoogte te brengen van de ontwikkelingen,

en gaat over tot de orde van de dag." De VOORZITTER: Ik heb een procesvoorstel. We kunnen het systeem nu resetten. Dan zijn alle leden weer zichtbaar. Omdat we al behoorlijk wat uit- en afgepraat hebben, is mijn voorstel om naar acht minuten te gaan voor alle fracties die over dit onderwerp nog niet het 22

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

woord gevoerd hebben. Ik zie u lachen, meneer Koelewijn, maar omdat u en de heer Van der Sluis heel lang het woord hebben gevoerd, gaan Hart voor Delft en de SP naar vijf minuten. Dat is uiteindelijk de uitkomst; zo probeer ik recht te doen aan iedereen. Over ongeveer twee minuten gaan we weer inloggen. De vergadering wordt enige tijd geschorst. De VOORZITTER: Ik heb nog even een gesprek gehad met de fractievoorzitter van de SP, die zei dat de SP in de eerste termijn eigenlijk heel weinig heeft gezegd. De fractie van Hart voor Delft weet natuurlijk dat dat niet voor haar geldt. Ik zag de heer Koelewijn met een big smile, omdat hij dacht: zo gek kom ik er niet af. Om recht te doen aan de SP, die in de eerste termijn wel al het woord heeft gevoerd, wil ik de spreektijd van de SP ophogen naar zeven minuten. De fractievoorzitter zei dat dat niet per se nodig is, maar het gaat om het principe. U heeft gewoon gelijk: die vrijheid van spreken is ontzettend belangrijk in deze raad. Dus allemaal acht minuten, behalve de SP met zeven minuten en Hart voor Delft met vijf minuten. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Gezien de hoeveelheid insprekers over dit onderwerp en de vele ingediende zienswijzen is duidelijk dat er over dit onderwerp nog veel onduidelijkheid heerst voor veel inwoners, werkgevers, werknemers, sporters en onder anderen onszelf als raadsleden.

Ook zijn er nog vele vragen aan het college ingediend en misschien zijn we er toch niet helemaal. Maar we moeten ook vooruit en we moeten vooral goed op blijven letten dat we alles goed afwegen. Wat Onafhankelijk Delft vooral wil, is dat er daar waar nodig maatwerk kan worden geleverd en dat we niet alles in beton gieten. Onafhankelijk Delft heeft de motie van de Socialistische Partij, de motie Nee heb je, ja kun je krijgen mede-ingediend, vooral om niet in de knel te kunnen komen. Er is weinig toe te voegen aan de perfecte toelichting van de heer Van der Sluis. Daarnaast maken we ons hard voor rugbyclub Thor, want na jaren een ligplaats te hebben gehad voor hun clubhuis, ook wel bekend als Voorwaarts, kan deze club met de nieuwe plannen geen clubhuis meer hebben op de bestaande locatie, nadat er 27 jaar lang voor is gekozen om per jaar de ligging van het clubhuis te behouden. Onafhankelijk Delft hoort graag van de wethouder wat het juridisch betekent dat 27 jaar lang een jaarcontract is verlengd en dat het clubhuis nu dreigt te verdwijnen.

Heeft het clubhuis door deze verlengingen bijvoorbeeld juridische rechten verworven om te mogen blijven liggen en konden deze verlengingen zo lang steeds per jaar worden afgegeven zonder consequenties? Het is jammer om te moeten horen dat er met verschillende partijen is meegedacht, zoals Laga of Nautilus, maar dat Thor zelf aan de bel heeft moeten trekken en eigenlijk weinig gehoor heeft gekregen. Het clubhuis van Thor is niet makkelijk te missen en 27 jaar lang verlenging van de ligplaats zie je volgens mij ook niet snel over het hoofd, maar om onduidelijke redenen is dit gemist. Waarom heeft Delft deze boot niet meegenomen en waarom is er geen aandacht naar deze club uitgegaan? Onafhankelijk Delft steunt daarom de motie van Hart voor Delft en vindt het broodnodig dat er welwillendheid wordt getoond om toch tot een goede oplossing te komen inzake het clubhuis Voorwaarts. De heer CÜPPERS (STIP): Voorzitter. Ik wil mijn termijn beginnen met het nogmaals benadrukken van het belang van wat we nu bespreken. Dit project is omvangrijk, impactvol, maar bovenal erg complex. Gelukkig gaan we als raad bespreekmomenten als deze niet uit de weg. Een moment als dit leent zich uitstekend om richting mee te geven aan het definitieve bestemmingsplan, maar toch is dit moment ook lastig, omdat we midden in een

23

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

proces zetten en niet alles op elk moment mogelijk is. Dat maakt dat STIP nu vooral een aantal zorgpunten wil meegeven en de motie van Hart voor Delft mede heeft ingediend. Ik benoem kort een viertal punten, allereerst op het gebied van duurzaamheid. We hebben belangrijke en goede ambities, maar we moeten er ook goed op letten dat deze goed op hun plek terechtkomen, ook in Schieoevers. Bij de inventarisatie is bijvoorbeeld een grondstoffenrotonde ter sprake gekomen, maar deze komt nog niet terug in de plannen. Hoe gaan we die circulariteit in de bouw hier realiseren? Ook de bedrijvigheid in het gebied is iets waarop we waakzaam moeten blijven. We moeten zorgen dat we nieuwe bedrijvigheid niet weren uit het gebied door de eisen die we gaan stellen. Een belangrijk doel van het gebied is immers om innovatieve maakindustrie een plek te geven in de stad. Maar aan de andere kant moeten we zorgen dat we qua ambities naar ons einddoel, het goed gemengde woon/werkgebied, toewerken. De bedrijven zelf maken zich hier ook zorgen over en we voelen ook de pijn van de bedrijven die nu uit het Kabeldistrict moeten verhuizen. Daarom benadrukken we met klem dat dit goed in het oog gehouden moet worden. Ten derde maken wij ons specifiek zorgen over Lijm & Cultuur en de evenementen die zij een plek geven. Lijm & Cultuur gaat de nieuwe geluidsafspraken voelen.

Wij zien daarom graag dat concreet gemaakt wordt wat die impact voor hen gaat zijn. Daaropvolgend zullen wij daar ook iets mee moeten. Die evenementen moeten toch een plek krijgen. Een krimpend evenementenaanbod past niet bij een groeiende stad als Delft. We zullen moeten kijken wat de mogelijkheden zijn om de afspraken voor Lijm & Cultuur te verzachten of heel concreet gaan kijken naar alternatieve locaties voor evenementen die daar niet meer kunnen huizen. Ten vierde zijn er ook met betrekking tot Thor duidelijke gevolgen. Zij moeten weg van hun clubhuislocatie. Mevrouw VOOGT (VVD): Ik hoor de heer Cüppers zeggen dat hij zich heel erg druk maakt om de geluidslimiet voor Lijm & Cultuur. Ik vraag mij af hoe de heer Cüppers aankijkt tegen de bedrijvigheid die daar zit en die dus ook last van die geluidsnormen krijgt. Wil STIP daar ook coulance voor? Daar ben ik benieuwd voor. De heer CÜPPERS (STIP): Bedankt voor de vraag. Ik denk dat het inderdaad goed is om al die belangen goed met elkaar te blijven afwegen. Zoals ik in mijn termijn al aangaf, willen wij er ook voor zorgdragen dat die bedrijvigheid goed een plek gaat vinden in Schieoevers. Het lijkt me dus zeker goed om daar goed oog op te houden. We geven het college ook graag mee om dat te doen.

Mevrouw VOOGT (VVD): Bent u het ook met ons mee dat werken boven wonen zou moeten gaan om dit probleem te tackelen? De heer CÜPPERS (STIP): We vinden natuurlijk dat allebei die belangen goed moeten worden afgewogen en allebei een belangrijke plek moeten terugvinden in Schieoevers. Dat betekent gewoon dat we dat goed in de gaten moeten houden. Thor moet weg van de clubhuislocatie. In plaats van dat de gemeente hen steunt in de zoektocht naar een andere locatie heeft de gemeente tot nu toe niet actief genoeg

24

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

meegedacht. Die insteek zien wij graag anders. Daarom hebben we de motie van Hart voor Delft samen met een aantal andere partijen mede-ingediend. We hopen dat onze zorgpunten goed een plek vinden in het definitieve plan of afspraken daaromheen. Daarvoor zullen we tot na de zomer moeten wachten. Tot die bespreking moeten we als raad echter niet stilzitten, maar slim en geordend doorgaan met de vervolggesprekken. Om dat te stroomlijnen en uit te denken, heeft STIP samen met de ChristenUnie en Volt schriftelijke vragen gesteld. We zijn benieuwd hoe we met de raad de planning na het reces kunnen vormgeven. De heer VAN DER POST (PvdA): Voorzitter. Dit is de eerste keer dat ik in de raad het woord voer, maar het is niet de eerste keer dat ik in een raadsvergadering het woord voer. Bestemmingsplannen heb ik namelijk al heel vaak besproken. Dat is voor een opgeleid planoloog natuurlijk ook niet onlogisch. Maar zo complex als deze kende ik ze nog niet. Normaal gesproken zouden we in deze fase van het proces nog helemaal niet spreken over het bestemmingsplan, want we hebben nog lang niet alle informatie. Als we ons nu toch al allerlei oordelen gaan aanmeten, spreken we eigenlijk voor onze beurt.

Maar na de inspraak in de commissievergadering zou je toch kunnen stellen dat er een nieuw politiek feit is ontstaan buiten de techniek van het bestemmingsplan of van de ruimtelijke ordening zelf om. De raad wil zich namelijk uitspreken over hoe om te gaan met de rugbyvereniging Thor. Het is een besloten vereniging, gericht op studenten. Vandaar dat de gemeente daar niet onmiddellijk financiële verantwoording voor kan dragen. Die ligt vooral bij de academische wereld, in dit geval bij de Technische Universiteit. Daarom roepen wij in de motie samen met Hart voor Delft en andere partijen ertoe op om die route nu nog eens nadrukkelijk te bewandelen, want de gemeente kan echt niet aan de kant blijven staan. Het is immers een gemeentelijk plan om juist op die plek bestemmingen te wijzigen. Er ligt dus een rol voor de gemeente. Vandaar onze steun aan het initiatief van Hart voor Delft. Dan de behandeling van de zienswijzen. Daar kijken we nu eigenlijk op vooruit. In de commissievergadering heeft de Partij van de Arbeid al aangegeven dat het aantal, de complexiteit en de omvang van de zienswijzen eigenlijk vragen om een nadere beschouwing. De heer Cüppers heeft in zijn termijn al aangegeven dat erover nagedacht is en dat er vragen over gesteld zijn over hoe deze verwerking ook voor de raad op een goede manier vorm kan worden gegeven.

De Partij van de Arbeid kijkt heel nadrukkelijk uit naar de beantwoording van deze vragen. We hopen ook dat die beantwoording deze avond zal plaatsvinden, zodat we ons de komende tijd - want er staat hoe dan ook toch tijdsdruk op zo'n proces - op een goede manier kunnen voorbereiden op dit ingewikkelde bestemmingsplan. We hopen dus dat er een goede toelichting kan komen op de gekozen belangenafweging die het college de raad via de nota zienswijzen zal aanbieden. De motie van de SP en andere partijen over het vragen van uitstel van de subsidie steunen wij vooralsnog niet, omdat de wethouder in de commissievergadering al heel nadrukkelijk heeft aangegeven dat een dergelijk uitstel geen kans van slagen heeft. Maar goed, graag leggen we de vraag nogmaals voor en willen we kijken of we hier een helder antwoord op kunnen krijgen. De VOORZITTER: Een heel mooi betoog. Gefeliciteerd met deze maidenspeech, in deze raad in ieder geval. Het is mooi om te horen dat u vanuit uw achtergrond en uw kennis toch wel aangeeft: mensen, let op, eigenlijk had dit hier gewoon nog niet gemoeten en was dit helemaal nog niet rijp. Daar komen nog aspecten overheen om uiteindelijk echt tot een goede bespreking te kunnen komen. Aan de andere kant bent u toch politicus genoeg om te 25

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

zeggen: als het dan toch zo is en als er dan een mooie motie langskomt, spring ik toch even op die motie en doe ik mee met dat signaal. Dus mooi politiek, maar ook deskundigheid vanuit uw achtergrond. Gefeliciteerd met uw maidenspeech! De heer VALK (PvdA): Voorzitter. Felicitaties aan de heer Van der Post voor zijn maidenspeech in deze raad. Ik ben het er helemaal mee eens dat het ongebruikelijk is om een conceptbestemmingsplan in de commissie en in de raad te bespreken. Maar Schieoevers is ook geen gebruikelijk bestemmingsplan. Daarom is het goed dat Hart voor Delft, de VVD en STIP dit toch geagendeerd hebben voor een bespreking in de commissie, want dat gaf belanghebbenden - BKS, Lijm & Cultuur en Thor - de mogelijkheid om nog een keer van hun inspreekrecht gebruik te maken en hun belangen nogmaals onder de aandacht te brengen van de raad en het college. In de commissievergadering zijn de kaders vanuit de raad nog eens duidelijk bevestigd. Met de motie Ruim baan voor de maakindustrie, waarvan het CDA mede-initiatiefnemer was, heeft de raad duidelijk aangegeven dat voor Schieoevers werken boven wonen gaat.

We zien een enorme kans om van Schieoevers een gebied te maken van gemengd wonen en werken, maar we willen per se voorkomen dat over een paar jaar toekomstige bewoners alsnog gaan klagen over vrachtwagens, geur of geluid en dat de bestaande industrie daardoor alsnog moet inbinden. De afgelopen week hebben we een aantal keren overleg gehad met BKS. Wij begrepen dat men met vertrouwen uitkijkt naar de reactie op de zienswijzen. Vanuit dat vertrouwen hebben wij geen motie ingediend die nog verdere kaders zou opstellen voor de behandeling van de zienswijzen, maar we volgen dit uiteraard met interesse. Met STIP vragen wij ook in het bijzonder aandacht voor Lijm & Cultuur. We zijn ook mede-indiener van de motie Geef Thor de ruimte, van Hart voor Delft en vele andere partijen. Het is inderdaad verrassend dat dat ineens boven tafel kwam. Ik heb het nog even nagezocht in de stukken over de verhuizing van Laga. Daar stond niks in over het feit dat er een boot weg zou moeten. Als we dat toen geweten hadden, hadden we een heel andere discussie gehad. Onafhankelijk Delft stelt terecht de vraag of er na 27 jaar een juridisch recht is, maar er is op z'n minst een morele plicht om flink mee te denken. Dat is voor ons de reden om deze motie van harte te ondersteunen. Ik hoop ook dat dat het college daar flink in meegaat. Dan de motie Nee heb je, ja kan je krijgen.

De titel is een waarheid als een koe. Ik vind het op zich jammer, maar ook wel begrijpelijk dat de subsidie het tempo lijkt te gaan bepalen. Tenminste, dat is een beetje gesuggereerd: we moeten even tempo maken, want anders lopen we de subsidie mis. Tegelijkertijd heeft het college duidelijk aangegeven dat uitstel er echt niet in zit. We horen dit dus graag nog even bevestigd door de wethouder. Klopt dit inderdaad en is deze subsidie echt nodig? Daarop krijgen we graag nog een reactie van de wethouder. Mevrouw VOOGT (VVD): Goedenavond, voorzitter en goedenavond, allen, in het bijzonder de geïnteresseerden die voor dit onderwerp op de publieke tribune zitten. We bespreken deze avond een onderwerp uit de commissie R&V. U weet dat dat niet mijn vaste commissie is. Ik vervang dan ook collega Van den Berg. Schieoevers is cruciaal voor de economische functie van Delft. Dit moet dé plek zijn waar innovatieve maakindustrie zich kan ontwikkelen. We zijn al meerdere jaren bezig met de planvorming in dit gebied. De raad heeft in die periode werken boven wonen gesteld en heeft op een aantal momenten heldere kaders hierover meegegeven, zoals met het Ontwikkelplan Schieoevers Noord en de door de VVD ingediende motie Ruim baan voor de 26

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

maakindustrie, die door meerdere fracties, waaronder STIP, mede is ingediend. Inmiddels zitten we in de fase van het ontwerpbestemmingsplan. Normaliter is dat geen fase waarin de raad zich bemoeit met de inhoud, maar gezien het belang van het gebied willen we dat als VVD nu toch doen. In de commissievergadering van afgelopen 9 juni is door collega Van den Berg al uitgebreid ingegaan op alle opdragingen en amendementen die de raad in de afgelopen jaren heeft opgesteld en meegegeven aan het college. In die commissievergadering hebben we van wethouder Huijsmans de toezegging gekregen dat er bij de aanbieding van het definitieve bestemmingsplan per individuele opdraging een reactie en toelichting komt op de wijze van deze verwerking. Wij zijn erg blij met die toezegging en we benadrukken graag nog eens dat we hier heel veel waarde aan hechten. Daarom licht ik er de drie voor ons belangrijkste punten nog eens uit. "Bij de planvorming voorwaarden te stellen bij het minimaal te realiseren aantal arbeidsplaatsen per te realiseren woning, zodat de uitgesproken ambitie van 3.000 extra arbeidsplaatsen op Schieoevers kan worden gerealiseerd". In het Kabeldistrict is de koppeling tussen wonen en werken nu nog slecht geregeld. In het definitieve bestemmingsplan willen wij echt een sterkere sturing op het realiseren van werkambities, want werken moet echt boven wonen gaan.

Dan de tweede opdraging: "gevestigde bedrijven in dit gebied niet te beknotten in hun bedrijfsvoering". Wij roepen het college op om dit uitgangspunt gestand te doen om gevestigde bedrijven niet in hun bedrijfsvoering te beknotten. Dit betekent ons inziens ook: geen beknotting in beoogde of veronderstelde groei. Als dat toch echt niet kan, dan moet op z'n minst tot een reële compensatie worden gekomen. De derde opdraging is: "de vestiging van verschillende typen innovatieve maakindustrie op Schieoevers Noord in de toekomst te faciliteren, ook innovatieve maakindustrie met een focus op productie." Daar waar in de Nieuwe Haven duidelijk is aangegeven waar het deels bescheiden werkprogramma wordt gerealiseerd, is in het Kabeldistrict geen enkele differentiatie naar kavelgrootte, milieugrootte en ruimtevraag per arbeidsplaats aangebracht. Bovendien is duidelijk dat de regels voor geluid hier de mogelijkheid voor innovatieve maakindustrie met een focus op productie beperken. Hoe voorkomen we als raad dat het gebied in een gewoon industrieterrein verandert en hoe gaat het college in het bestemmingsplan drempels voor realisatie van innovatieve maakindustrie wegnemen? Hier krijgen wij graag inzicht in en wij kijken uit naar het definitieve bestemmingsplan en de uitwerking van deze toezegging.

Verder heb ik nog een vraag over de rijksmiddelen die Delft heeft ontvangen om versneld woningen te bouwen op onder andere Schieoevers. Wat betekent dit voor de afspraken om werken boven wonen te laten gaan in Schieoevers? De motie over Thor hebben wij uiteraard mede-ingediend. Wij vinden het erg belangrijk dat voor deze vereniging gekeken wordt naar een passende alternatieve locatie. Ten aanzien van de motie van de SP, OD, en Hart voor Delft over de WBI-subsidie zijn wij in aansluiting op wat de heer Valk net al zei heel benieuwd naar de reactie van de wethouder. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. Nog geen maand geleden spraken wij in de commissie SDW nog over de sociale huurwoningen in de Pauwmolen. Veel van ons zijn niet blij met hoe het daar met de verhuur gaat, maar wethouder Schrederhof gaf aan dat wat daar gebeurt - ik zeg het in mijn eigen woorden - volgens het bestemmingsplan mag en dat we er dus niet meer zoveel aan kunnen doen; dan had de raad maar kaders moeten stellen toen het bestemmingsplan werd aangenomen. Ook nu hebben we een bestemmingsplan voor ons liggen. Een hele hoop mooie ambities zijn al opgeschreven in onder andere het 27

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

ontwikkelingsplan met vijf goede uitgangspunten. Wij geloven dat Schieoevers een uniek project is met een enorme potentie. Zoals wij als Volt graag naar andere steden en landen kijken voor inspiratie, hopen we echt dat we over tien jaar kunnen zeggen: moet je kijken wat voor gaafs wij hier hebben gedaan; moet je kijken wat een leuke, gemengde, groene, mooie, inspirerende, culturele en toegankelijke wijk wij hier hebben gebouwd, en daar hebben wij aan meegedacht. Daarvoor moeten er duidelijke kaders in het bestemmingsplan staan, want zoals wethouder Schrederhof ook zei, kunnen we er daarna niet meer zoveel aan doen. Daarom heeft Volt samen met de ChristenUnie en STIP vragen gesteld over de al gestelde kaders en het proces dat we als raad nog moeten doorlopen. Daar hebben we vandaag nog antwoord op gekregen, waarvoor dank. Wij van Volt vragen ons af of de haast waarmee het bestemmingsplan moet worden aangenomen, niet leidt tot problemen in de toekomst, zoals dat ook bij de Pauwmolen gebeurde. Voor de duidelijkheid: wij zeggen dus niet dat de plannen die er nu liggen, nu niet goed zijn. We hebben het alleen nog niet concreet kunnen terugvinden in het bestemmingsplan, het enige bindende middel op grond waarvan de gemeente bouwvergunningen kan verstrekken of kan weigeren. Een van de redenen voor deze haast is het aflopen van de Woningbouwimpuls of de WBIsubsidie.

Deze geeft - ik citeer - "specifieke aandacht aan de bouw van betaalbare woningen, zodat het woningaanbod voor starters en mensen met een laag of middeninkomen vergroot wordt." Kan de wethouder aangeven wat er met deze subsidie gebeurt als we in het bestemmingsplan maar 14% sociale huurwoningen zien? Misschien kan de wethouder in haar overweging meenemen dat de minister ertoe heeft opgeroepen altijd minimaal 30% sociale huur na te streven en dat ook in het coalitieakkoord het doel wordt uitgesproken dat meer wijken meer gemengd moeten worden. Hoe draagt een grote wijk met bijna alleen maar middeldure en dure woningen bij aan dit doel? Bij ons is nog heel veel onduidelijk en dat is precies het probleem. De ontwikkeling van Schieoevers heeft voor minimaal 100 jaar enorme invloed op onze stad. Daarom pleiten wij voor meer inhoudelijke sessies, waar ook onderwerpen zoals betaalbaarheid op de korte en lange termijn, sociale inclusiviteit en bereikbaarheid worden meegenomen. Wij hebben de motie van Hart voor Delft over Thor mede-ingediend, omdat wij Thor zien als een schakel in het bruisende verenigingsleven van Delft die, zoals ook in de motie wordt aangegeven, ook een actieve rol speelt in het betrekken van verschillende nationaliteiten. Zoals wij het tot nu toe ervaren, hebben zij zich erg constructief opgesteld.

Er moet een betere oplossing voor Thor te vinden zijn dan geen oplossing. De heer HERREMA (GroenLinks): Voorzitter. In dit bestemmingsplan Schieoevers Noord proberen we de balans te vinden tussen werk en woongenot. Ik zeg er maar gelijk bij - daar was ik in de commissie blijkbaar niet duidelijk genoeg over - dat voor de bestaande bedrijven op Schieoevers de planregels geen belemmering mogen zijn voor hun bedrijfsvoering. Het vorige college heeft in de commissie aangegeven bij de beantwoording van de zienswijzen in gesprek te blijven met de bedrijven, met de BKS, maar ook met Lijm & Cultuur zal het gesprek voortdurend moeten worden gevoerd over hoe zij hun activiteiten optimaal kunnen ontplooien. Ik hoor graag van het nieuwe college de bevestiging dat het die gesprekken daadwerkelijk zal gaan voeren. Ik neem aan van wel; ik hoor dat graag in de eerste termijn. Dan de huisvesting van Thor. Ook GroenLinks vindt dat de gemeente Delft daarin een rol heeft. Wat die rol precies is, weet ik niet. Dat is lastig te zeggen, maar het moet niet zo zijn dat Thor en enkele andere verenigingen de dupe worden van een besluit om hun

28

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

vergunning in te trekken. Wij zijn benieuwd wat de wethouder daarover te zeggen heeft. Misschien kan zij op dit punt een toezegging doen. De motie van de SP begrijpen we nog steeds niet helemaal, ook niet na de uitleg na mijn interruptie. Misschien kan de wethouder aangeven of die motie echt helpt of ons juist tegenwerkt. Daar ben ik benieuwd naar. Dan zal ik daar in de tweede termijn op terugkomen, als dat nodig is. De heer VAN DER SLUIS (SP): Als wij een subsidieaanvraag willen indienen, moet dat voor 31 december. Als het na 31 december gebeurt, krijgen we die subsidie niet. We kunnen proberen uitstel aan te vragen, zodat we de subsidie alsnog aan kunnen vragen als het traject om de een of andere reden uitloopt. Wat begrijpt u daar niet aan? De heer HERREMA (GroenLinks): Wat ik niet begrijp, is het risico van een afwijzing. Dat zit me nog even dwars. Het kan op de een of andere manier helpen; dat zie ik ook, maar ik ben benieuwd of het ons misschien ook tegen kan werken. Ik denk ook dat die subsidieaanvraag op dit moment niet het enige element is om die afweging te maken. Ik ben dus ook benieuwd hoe de wethouder daarin zit. Tot slot wil ik terugkomen op de toegestane bouwhoogte in het gebied.

De hoogbouw moet wat ons betreft in een breder perspectief worden bekeken: niet alleen kijken wat de effecten zijn voor Schieoevers, maar ook kijken naar de impact op de hele stad: hoe verhoudt de hoogbouw zich tot de oude binnenstad en wat betekent het voor de skyline van Delft? Enkele zienswijzen gaan daar ook over. Ik vind dat we die serieus moeten nemen. Ook hier zien we weer nut en noodzaak van een nieuwe hoogbouwvisie van Delft. Daar hebben we al vaak om gevraagd en die is ook al vaak aangekondigd. Ik ben dus benieuwd. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Volt, STIP en de ChristenUnie hebben schriftelijke vragen ingediend met het verzoek om hier voor het zomerreces antwoord op te krijgen. Het is heel mooi dat we die antwoorden op een heel korte termijn hebben gekregen. Dat wordt zeer gewaardeerd. Het is fijn dat dat gelukt is. Met name het overzicht dat in dat document staat, is heel fijn. Daarin staan voor jaren alle besluiten opgesomd. Dat helpt iedereen die nog geen vier jaar in deze raad zit, want het loopt al van daarvóór. We hebben deze vragen gesteld, omdat we als raad willen weten waar we nu eigenlijk ja tegen zeggen en wat we nu eigenlijk gaan besluiten met dit complexe bestemmingsplan.

We hebben het vermoeden dat we als raad, als we het reguliere pad aflopen, niet echt weten en niet doorkrijgen waar we precies ja tegen zeggen en - wellicht nog belangrijker - welke flexibiliteit en sturing de raad heeft na de vaststelling van dit bestemmingsplan. Immers, dit bestemmingsplan gaat over een ontwikkelingsgebied van twintig jaar of meer. Het is ook van belang om raadsleden qua kennis over de aanloop en de stand van zaken op gelijk niveau te brengen, zodat raadsleden die ook goed begrijpen. Dit moet eigenlijk allemaal gebeuren voordat het debat in de commissie plaatsvindt over het bestemmingsplan zelf, dus niet over het ontwerpbestemmingsplan. Vandaar die schriftelijke vragen. We hebben antwoorden gekregen. Misschien gaat de wethouder daar straks nog op in. De antwoorden kunnen we lezen, maar de vraag die de ChristenUnie, STIP en Volt aan de raad hebben, is wie er wil meedoen met het voorbereiden van zo'n technische sessie om iedereen op hetzelfde kennisniveau te krijgen. Ik geef het voorbeeld van een willekeurige verordening, de verordening over subsidies. Dat is maar een halfjaar geleden en daarover weten we al heel weinig. Ik denk dus dat het best nodig is voor dit bestemmingsplan dat die technische kennis op orde is, maar daarnaast gaat het ook om helpen voorbereiden om een goed politiek gesprek te voeren voordat het debat in de commissie zelf plaatsvindt.

Dat zijn 29

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

dus eigenlijk twee vragen aan de raad van de drie fracties die deze vragen hebben gesteld. Wij vragen wie dit mee wil voorbereiden binnen de termijn die ook in de beantwoording van het college staat. We kunnen het namelijk maar één keer goed doen en dat is gewoon de eerste keer. Dan de motie "Nee heb je en ja krijg je niet"; dat is volgens mij immers eigenlijk de teneur van de motie. Dat heeft de wethouder keurig uitgelegd. De heer VALK (CDA): Ik dank de heer Van der Woerd voor de vraag naar interesse in een technische sessie. Ik vraag me alleen af wat volgens u het verschil is met de technische sessie die we, uit mijn hoofd, op 12 april gehad hebben over Schieoevers Noord. Ongetwijfeld gaan we wat u betreft meer horen, maar ik ben benieuwd wat. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Dat gaat onder andere over het feit dat dan de 39 vragen van de zienswijzen zijn behandeld. We willen weten wat eigenlijk de grote probleemgebieden, de kerngebieden daarvan, zijn. De VOORZITTER: Wilt u nog reageren, meneer Valk? De heer VALK (CDA): Ik ben tevreden, voorzitter. De VOORZITTER: Mooi zo; dat is heel fijn. Heel goed, meneer Van der Woerd. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Ja, dat vind ik heel fijn. De motie "Nee heb je, ja krijg je niet" zal de ChristenUnie niet steunen, want de wethouder is heel duidelijk geweest: dit is gewoon niet mogelijk.

De ChristenUnie had de motie over Thor graag mee willen indienen, maar heeft dit om de volgende reden niet gedaan; dat is ook gelijk een stemverklaring. Ik moet me onthouden van stemming, want ik ben lid van een van de verenigingen die regelmatig gebruikmaken van de boot, laatst nog met een oud-ledendag op 27 mei. De heer MARUF (D66): Voorzitter. Ik zal jullie allemaal mijn commissiebijdrage besparen. Ik wil reageren op een aantal dingen die hier zijn gezegd. Vervolgens wil ik toelichten waarom wij tegen de eerste motie gaan stemmen en voor de tweede. Ik vond het heel mooi wat de heer Van der Post zei in zijn maidenspeech, waarmee van harte gefeliciteerd: misschien zouden we af en toe, vooral bij zienswijzen en andere technische stukken, een begeleidende tekst kunnen krijgen om het "plat te slaan" en wat makkelijker te begrijpen. Dat heb ik ook in de commissie gevraagd. Ik ga nu gelijk in op de motie over Thor. Die ondersteunen wij van harte. De heer Valk vatte het heel mooi samen: misschien heb je geen wettelijke plicht, maar wel een morele plicht. Daar ben ik het echt van harte mee eens, vooral omdat we ook diversiteit van sport willen waarborgen. De rugbyclub zit daar en er zitten zeventien verenigingen onder één dak. Dan komen mensen van verschillende stromingen elkaar tegen. Laten we als gemeente gewoon onze uiterste best doen om daar een onderdak voor te bieden.

Dan de motie van de SP. In mijn interruptie heb ik plagend gevraagd waarom deze motie nodig is. Gaandeweg ben ik gaan nadenken over wat de risico's van uitstellen zouden kunnen zijn. We spreken in deze zaal vaak over stijgende bouwkosten, inflatie et cetera. Wat 30

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

zou zo'n uitstel doen voor het totale bedrag? Welke impact kan dat hebben? Dat vraag ik mij af. In lijn met de bijdrage van STIP: uiteraard hebben we uitgangspunten, zoals duurzaamheid, het mixen van wonen en werken, cultuur et cetera, maar ik wil het college in die complexiteit de ruimte geven. Samen met de heer Van der Woerd - die hand neem ik graag aan - wil ik nadenken over hoe we dit kunnen vertalen in begrijpelijke taal richting de raad, zodat ook nieuwe raadsleden kunnen aanhaken. Wethouder ZWART: Voorzitter. Allereerst wil ik alle geïnteresseerden op de publieke tribune danken voor de aanwezigheid. U spreekt vanavond niet in. U bent hier echt om het debat te volgen. Dat kan ik alleen maar waarderen. Daarnaast wil ik graag ingaan op wat hier in de raad gezegd is. Met Schieoevers doen we in mijn ogen iets unieks in Nederland. We ontwikkelen echt een bruisend, duurzaam gebied waar wonen en werken samengaan en waar we bestaande bedrijven buiten de drie ontwikkellocaties nadrukkelijk de ruimte geven om te blijven. Ik ken geen ander plan in Nederland dat dit op deze manier doet. Dat is omdat u daartoe heeft opgeroepen met de door de VVD genoemde motie. Dat is naar mijn weten uniek en daar mag u in mijn ogen in die zin ook best trots op zijn. Met dit bestemmingsplan geven we uiteraard ook ruimte aan datgene waartoe u in die motie opriep.

De VVD en de PvdA gaven al aan dat we een beetje op een gek moment in het proces zitten. Ook ik heb al behoorlijk wat bestemmingsplannen voorbij zien komen, maar ik heb nog nooit een bespreking van een ontwerpbestemmingsplan in de raad meegemaakt. Er is nu dus ook niks te beslissen. We zijn echt met elkaar de huidige stand van zaken aan het bespreken. In mijn ogen is dit dus best een zorgvuldig proces dat u doorloopt om u inderdaad deze flinke materie eigen te maken. Met dit bestemmingsplan maken we de bouw mogelijk van circa 4.000 woningen en de komst van 1.800 banen. Dat doen we niet allemaal in één keer. We ontwikkelen het gebied met nadruk organisch. We hebben nu de keuze gemaakt om drie gebieden te kiezen. Daar focussen we dus ook op. De andere gebieden laten we met rust. Dat is misschien al iets om te benadrukken. De nieuwe gebieden die we echt gaan ontwikkelen, zijn de Nieuwe Haven, de Kabelfabriek en natuurlijk station Delft Campus, waar ik afgelopen week nog bij een tweede participatieavond aanwezig mocht zijn. De sfeer was daar ontzettend positief en inspirerend. U heeft een aantal dingen specifiek voor mij op tafel gelegd om daar vanavond op in te gaan. Ik pak er daar een aantal uit, ten eerste Lijm & Cultuur. Ik snap de zorgen. Tegelijkertijd kan ik u zeggen dat een overleg in voorbereiding is. Daar zijn wel twee partijen voor nodig.

Het is dus nog lastig om u te zeggen dat dat gesprek gaat plaatsvinden, want dat ligt niet alleen aan mij. In dat gesprek gaan we met name kijken wat er kan binnen de geluidsnormen die we hier voor Lijm & Cultuur neerleggen. Ik denk dat het echt stap 1 is om daarnaar te kijken: wat betekent dat voor Lijm & Cultuur, wat betekent dat voor de evenementen in onze stad en hebben we dan dus een vraag naar meer of andere evenementenlocaties? Er werd gevraagd hoe het overleg met BKS loopt. Ik kan u vertellen dat dat overleg meer dan constructief verloopt. Ik heb de afgelopen weken weinig partijen in de stad zo vaak gezien als de heren van BKS. Ik kan u dus vertellen dat dat een constructieve en nauwe samenwerking is.

31

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Dan de twee moties; eerst de motie Geef Thor de ruimte. U vraagt de gemeente om constructief in gesprek te gaan met Thor; de dames en heren van Thor zijn hier vanavond aanwezig. Ik kan me daar veel bij voorstellen. Ik wil daar wel wat kanttekeningen bij plaatsen om u een weloverwogen besluit te laten nemen. Ten eerste heeft, zoals Hart voor Delft al zei, de TU Delft in mijn ogen een prominente rol bij het vinden van de oplossing voor Thor, omdat de TU Delft gaat over studentensportverenigingen. De TU Delft heeft hier dus een belangrijke rol in. De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Dank voor die mooie woorden, maar in mijn betoog zei ik dat de TU Delft zelfs schatplichtig is om hier iets mee te doen. Is de wethouder dat met mij eens? Wethouder ZWART: Dat zijn grote woorden. Ik zie met name een duidelijke afspraak tussen de gemeente en de TU Delft over sportverenigingen: in principe zijn studentensportverenigingen de verantwoordelijkheid van de TU Delft en "open" sportverenigingen van de gemeente. Dat lijkt mij een duidelijke afspraak waar we ons in dit geval ook aan kunnen houden. De heer VAN DER SLUIS (SP): Het is niet alleen de TU Delft die hierover gaat. De TU Delft heeft geen water. Wij ook niet, want dat is van de provincie, maar wij gaan wel over de haven. Daar gaat de TU Delft helemaal niet over. De TU kan dit dus niet in haar eentje oplossen.

Daar is de gemeente echt voor nodig. Is de wethouder dus van plan om stappen te ondernemen om dit samen met de TU Delft op te lossen en om dit dus niet af te schuiven naar de TU Delft? De heer VALK (CDA): Ik heb ook een vraag aan de wethouder. Ik refereerde in mijn termijn al aan de brief die twee of drie jaar geleden gestuurd is over de verhuizing van Laga. Ik heb die er nog even bij gepakt. Daarin staat wel dat de rugbyvereniging geïnformeerd is, maar waarom stond destijds niet in de brief dat de rugbyvereniging moest verdwijnen uit de Nieuwe Haven? Wethouder ZWART: Ik begin met de eerste vraag. Ik ben echt nog aan het begin van mijn reactie op deze motie. Misschien kan ik dus eerst die reactie afmaken. Dan kan u verder vragen stellen als u daar dan nog meer vragen over heeft. De tweede vraag: ik heb geen idee. Dit zou ik echt moeten navragen. Ik was er toen ook niet. Ik kan u dat dus echt niet vertellen. Ik heb dus een paar kanttekeningen bij de motie. Eén: de TU Delft heeft een prominente rol. Twee: als u aangeeft dat de gemeente hier een constructieve houding moet aannemen, wees u er dan van bewust dat dat kan, maar dat dat capaciteit vraagt. Dat is capaciteit die niet per se begroot is. Wees u daar dus altijd van bewust als u een extra opdracht geeft.

En denk aan de afweging: waarom dit voor Thor wel doen en niet voor eventuele andere partijen die met eenzelfde ontwikkellocatie te maken hebben? Ook dat is een vraag aan u als raad of een overweging om mee te nemen. Tegelijkertijd wil ik u van harte toezeggen om als gemeente constructief in gesprek te gaan met Thor, want ik voel die verantwoordelijkheid ook. Daarbij geven we de TU Delft dus wel een prominente rol. Over dit proces zal ik aan u terugrapporteren. Dan de motie van de SP, de motie Nee heb je, ja kan je krijgen. Nee hebben we en nee hebben we nog steeds, want we hebben deze vraag al bij het ministerie neergelegd. We hebben een behoorlijk duidelijk antwoord gekregen: deze subsidie is bedoeld om te 32

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

versnellen. Als wij dan vertragen, is het antwoord vrij duidelijk: dan gebruiken we de subsidie niet meer waarvoor die bedoeld is. De motie vraagt ook om in beeld te brengen wat de gevolgen van uitstel zouden kunnen zijn. Heel makkelijk: we lopen de subsidie mis. Die subsidie gebruiken we met nadruk ook om ambities van uw raad te financieren in het gebied. Het wordt dan een veel schraler gebied ten aanzien van de ambities die wij met elkaar hebben voor dit gebied. Ten tweede gaat het niet alleen om de raad en de ambities, maar ook gewoon om de partijen waarmee wij samenwerken in deze gebieden. Wij hebben als gemeente geen grond in handen. Wij werken echt nadrukkelijk samen met alle partijen in deze gebieden. Die rekenen ook op ons. Dit is dus ook een stukje betrouwbare overheid: hou je aan de planning. Er werd een paar keer aan gerefereerd dat wij deze planning nu versnellen. Dat is niet waar. Wij lopen gewoon echt op de planning zoals die ooit bedacht is. Het is dus niet zo dat we nu heel snel deze besluitvorming erdoorheen jassen. We doen dit echt heel zorgvuldig volgens planning. Ik vind het belangrijk om dat te benadrukken. Oftewel: deze motie is in mijn ogen overbodig. Tot slot wil ik u graag het volgende mededelen.

We zijn nu heel hard bezig om op alle zienswijzen gewogen antwoorden te geven, ook om nog in gesprek te gaan met de partners die die zienswijzen hebben ingediend. Het hele pakket, dus het definitieve bestemmingsplan en de beantwoording van de zienswijzen, willen we echt vlak na het reces naar u sturen, zodat u nog tijd heeft om dat te beoordelen. Volgens mij heeft u ook vragen aan uzelf gesteld: hoe gaan we dit nu verder behandelen? Dat vind ik natuurlijk interessant. Wij willen u daarbij graag inhoudelijk helpen, maar dan is het wel handig om te weten wanneer u wat wil bespreken. De VOORZITTER: Ik ga gewoon maar gelijk de tweede termijn in als u dat niet erg vindt, want dan houden we het een klein beetje geordend. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. De wethouder geeft aan dat de subsidie nu gebruikt wordt om ambities van de raad uit te voeren. Ik las net een stukje voor over waar de subsidie voor bedoeld is: het versnellen, maar zeker ook het vermeerderen van betaalbare woningen. Ik had ook gevraagd of de wethouder wil reflecteren op het huidige percentage van 14% in combinatie met de ambitie van de coalitie om gemengde wijken in Delft te creëren. De heer VALK (CDA): Voorzitter. Via u richt ik het woord tot de heer Van der Woerd, want ik denk graag mee over die sessie. Dat moet ik via de driehoek spelen.

Het is jammer dat er in 2019 gewoon niks gezegd is over de situatie van Thor. Ik snap dat de wethouder toen in persoon nog niet op deze plek zat, maar in functie natuurlijk wel. Achteraf gezien was het natuurlijk voor iedereen veel beter geweest als dat toen gewoon bekend was geweest. De beantwoording van de vragen over de motie van de SP en andere fracties is voor ons voldoende om die motie niet te gaan steunen. De heer VAN DER POST (PvdA): Voorzitter. Ook ik wil de door de heer Valk genoemde driehoek benutten om de heer Van der Woerd mee te geven dat wij graag meedenken. Dat past ook bij wat wij eerder in de commissie hebben gezegd: het is belangrijk om die zienswijzen op een goede manier te kunnen begrijpen. Ik ben een beetje door de lijst van beschikbaar gestelde zienswijzen heen gegaan. Daar zitten echt heel ingewikkelde verhalen tussen. Dat zal dus ook geen eenvoudige antwoorden opleveren, maar die moeten wij ook goed tot ons kunnen nemen. Daar doe ik dus graag aan mee. 33

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Ook wij wijken door de beantwoording van de wethouder niet van ons voornemen af om de motie van de SP niet te steunen. De VOORZITTER: Dat laten we even tot ons doordringen. Die omschrijving was een beetje cryptisch, maar we gaan het zo meteen wel zien. De heer VAN DER SLUIS (SP): Voorzitter. Als ik de beantwoording goed heb gehoord, denk ik bijna dat de wethouder onze motie eigenlijk stiekem al uitgevoerd heeft, want ik begrijp dat ze aan het ministerie heeft gevraagd of uitstel mogelijk is. Het ministerie zegt duidelijk nee. Als dat waar is, vind ik het jammer dat dat ons niet verteld is, want hier is in de commissievergadering over gesproken. Dan had u kunnen zeggen: ik heb het gevraagd, maar het kan niet; jammer. Maar als dat zo is, denk ik dat we hier ook niet heel veel tijd en moeite aan moeten besteden. Dan kunnen we de motie best intrekken. Dus bij dezen. De VOORZITTER: Hartelijk dank, meneer Van der Sluis. We hebben genoteerd dat motie M8.2.1 is ingetrokken. De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Voorzitter. De wethouder zegt dat we iets unieks doen met de ontwikkeling van Schieoevers Noord en dat we daar trots op mogen zijn. Daar ga ik in mee, maar is de wethouder het met mij eens dat we dan juist uiterst zorgvuldig met dit complexe proces moeten omgaan en ons niet moeten overhaasten? Ze zegt: we versnellen helemaal niet.

Maar er is wel een druk van een rijkssubsidie, waardoor we dingen snel moeten beslissen. Is ze het met mij eens dat we ons niet per se moeten overhaasten om de rijkssubsidie binnen te halen? We steunen graag de oproep van de heer Van der Woerd van de ChristenUnie om een sessie te houden waarin het een en ander aan extra informatie wordt gegeven. Ten aanzien van de motie Geef Thor de ruimte wil ik de wethouder expliciet vragen of ze de motie overneemt, want dan hoeft die niet in stemming te komen. Wethouder ZWART: Voorzitter. Er zijn een paar vragen gesteld. Daar ga ik graag op in. De eerste vraag betreft percentages woningbouw. Dat zijn percentages die uzelf heeft vastgesteld. Met de Woonvisie heeft u gestuurd op de percentages, ook in dit gebied. Om een beetje een beeld te geven van de percentages waar dat nu over gaat: 14% sociaal, 14% studentenwoningen - dat is dus 28% sociaal; het ligt eraan welke definities je gebruikt, maar het gaat dus om 28% in dat genre - en daarnaast nog 20% middenhuur. Dan heeft u een beeld van de percentages waarover we het hebben. Die heeft uzelf vastgesteld. Ten tweede de vraag van de SP waarom we niet eerder hebben verteld dat dit aan het ministerie is gevraagd. In de laatste commissievergadering is dat u verteld. Dat is u dus medegedeeld. Ik ben het helemaal met Hart voor Delft eens dat dit proces zorgvuldig moet gebeuren.

Volgens mij gebeurt dat dus zorgvuldig, onder andere door de bespreking die we hier vanavond met elkaar hebben. Ik heb nog nooit meegemaakt dat we een ontwerpbestemmingsplan bespreken in de raad. Nogmaals, dat proces overhaasten we niet. We volgen gewoon echt de planning. Het is dus niet zo dat we nu door de subsidie ineens dingen naar voren halen. Nee, we doorlopen de planning. De subsidie heeft bepaalde

34

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

deadlines. Het gaat meer om het belang van het blijven doorlopen van de planning, zodat we de subsidie halen. Dat wil ik benadrukken. U vroeg ook of ik de motie overneem. Heel erg grotendeels; ik vind alleen dat de rol van de TU Delft wat lichtjes in de motie staat. Ik zou de rol van de TU Delft graag wat nadrukkelijker naar voren willen. Daarom gaf ik dat in mijn toelichting aan. Maar volgens mij hoorde ik u hetzelfde zeggen en zijn we het daar met elkaar over eens. De VOORZITTER: Meneer Koelewijn, dat kunt u beschouwen als een toezegging. De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Ja, maar ik ben niet naar de toezegging op zoek. Ik ben er echt expliciet naar op zoek dat de wethouder de motie overneemt, waarbij ik graag wil aangeven dat wat ons betreft de indieners - ik heb in de rondte gekeken - de rol van de TU Delft misschien nog wat zwaarder willen benadrukken. Daar zijn we het met de wethouder over eens. Als dat voor haar voldoende is om de motie over te nemen, dan heel graag, maar dat wil ik nog wel horen. Wethouder ZWART: Dan hoort u dat bij dezen. Dan kan ik me daarin vinden. De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Ik kijk rond naar de mede-indieners. Ik denk dat we de conclusie kunnen trekken dat de motie dan niet meer in stemming gebracht hoeft te worden. De VOORZITTER: Dat is mooi; lekker efficiënt. Er wordt nog geapplaudisseerd ook; heel mooi.

Dat betekent dat we daarmee dit agendapunt hebben gehad. 126. College van B en W - beantwoording schriftelijke vragen van de STIP-fractie inzake inzet omstreden camera's in Delft (nr. 2210140). De VOORZITTER: Er zijn over dit onderwerp acht sprekers, te beginnen met mevrouw Gerritsen. Dit is haar maidenspeech. Zij mag natuurlijk even de rust nemen. Mag ik de anderen allemaal verzoeken om het kort en krachtig te doen? Want we zijn al erg uitgelopen door al het gedoe, om het maar even zo te zeggen. Mevrouw Gerritsen mag in alle rust spreken, want het is haar maidenspeech. Mevrouw GERRITSEN (D66): Voorzitter. Ten eerste wil ik STIP bedanken voor het agenderen van dit onderwerp. We hebben hierin ook goed samen opgetrokken. Dat blijkt volgens mij ook uit de motie. Veel andere partijen hebben zich daarbij aangesloten. Dit is mijn eerste motie en ik vind het heel fijn om meteen al zo goed met de raad samen te werken. Dank daarvoor. D66 heeft dit voorstel gedaan omdat we van mening zijn dat we niet naïef moeten zijn. Onze gemeente maakt gebruik van Chinese camera's en onze inlichtingendienst heeft hier vaker voor gewaarschuwd. Spionage maar ook sabotage kunnen volgens de inlichtingendienst moeilijk worden uitgesloten. Ook heeft het merk waar onze gemeente nu nog mee werkt, nauwe banden met het Chinese leger. Om deze redenen zijn de camera's al verboden in Amerika en in Engeland.

Een tweede argument waar wij als D66 echt niet omheen kunnen, is het feit dat de camera's van hetzelfde merk gebruikt worden in Chinese interneringskampen waar Oeigoeren onderdrukt worden. We zijn dan ook van mening dat Delft niet in zee zou moeten gaan met bedrijven waarvan dezelfde producten worden gebruikt bij het schenden van mensenrechten. 35

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Naast het vervangen van deze Chinese technologie roepen we het college op geen surveillancetechnologie meer in te kopen bij een gerede kans op spionage en andere vormen van ongewenste datadeling. Ook vinden we het belangrijk dat het college bij de aankoop van nieuwe surveillancetechnologie voldoet aan de OESO-richtlijn voor mensenrechten. Omdat dit voorstel zich specifiek focust op het cameramerk Hikvision, vond ik het goed om nog bij het college te checken of het klopt dat dit het merk is waarvan de gemeente Delft gebruikmaakt of dat er misschien nog andere merken zijn die wij hier over het hoofd zien. Dat is volgens mij goed om te weten voordat we de motie in stemming laten brengen. Door de fracties van D66, STIP, GroenLinks, Onafhankelijk Delft, het CDA, de VVD, de ChristenUnie en Volt wordt motie M8.3.1 (Delft zegt nee tegen Chinese Hikvison-camera's) ingediend: "De gemeenteraad van Delft in vergadering bijeen op 7 juli 2022 ter bespreking van de beantwoording van de schriftelijke vragen van de STIP-fractie inzake inzet omstreden camera's in Delft, constaterende dat: • • • •

de gemeente Delft nog steeds surveillance-apparatuur gebruikt van het merk Hikvision; dit bedrijf betrokken is bij grootschalige mensenrechtenschendingen in de Chinese autonome regio's Tibet en Xinjang; de AIVD spionage en sabotage moeilijk kan uitsluiten bij het gebruik van Hikvisioncamera's; Chinese bedrijven verplicht zijn 'achterdeurtjes' te installeren om beveiligingsmechanismen te omzeilen als de Chinese overheid daarom vraagt;

overwegende dat: • • •

de Amerikaanse en Engelse regering het bedrijf op een zwarte lijst hebben geplaatst voor gebruik door overheidsinstanties, uit voorzorg dat de Chinese overheid kan meekijken; hun apparatuur relatief goedkoop is, mede door het stimuleringsbeleid van de Chinese overheid; geldbesparing nooit zwaarder mag wegen dan een verhoogde kans op spionage en sabotage;

verzoekt het college: • • •

geen surveillanceapparatuur in te kopen bij gerede kans op spionage en andere vormen van ongewenste datadeling; bij aankoop van nieuwe surveillanceapparatuur te voldoen aan OESO-richtlijn hoofdstuk 4 (Mensenrechten); de Hikvison-camera's van de gemeente Delft uiterlijk in Q1/2023 te vervangen of te verwijderen en geen nieuwe apparatuur van hetzelfde merk meer aan te schaffen,

en gaat over tot de orde van de dag." 36

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De VOORZITTER: Hartelijk dank, mevrouw Gerritsen. Een mooie, korte en krachtige maidenspeech. Gefeliciteerd! Het zijn natuurlijk ook mooie en herkenbare punten. Over de samenwerking met de raad zegt u dat u heel blij bent dat dit gezamenlijk met een aantal partijen kan worden gedaan. Dat is een heel uitgangspunt en past ook in de cultuur van deze raad. Maar ook een tweede punt is mooi en past ook zeer bij D66, namelijk het appel om te staan voor mensenrechten en natuurlijk ook de privacy, die altijd een belangrijk onderwerp voor uw partij is. Dus een herkenbaar verhaal, dat ook past bij de cultuur van Delft. Gefeliciteerd! De heer VAN DEN BRINK (STIP): Voorzitter. Wij kunnen ons compleet aansluiten bij de woorden van mevrouw Gerritsen over de motie. Ook bedankt voor de samenwerking en gefeliciteerd met de maidenspeech. Daarnaast wil ik nog een ander punt benadrukken, waar we ook in de schriftelijke vragen op zijn ingegaan, namelijk verkeerd particulier cameragebruik. Op dit moment hangen er in Nederland letterlijk duizenden slecht beveiligde camera's. Die camera's kunnen gemakkelijk worden misbruikt door criminelen. Wanneer deze camera's op de openbare weg gericht zijn, kunnen gevoelige data van iedereen worden verzameld en misbruikt.

Denk bijvoorbeeld aan gevoelige filmpjes die zonder nadenken op social media worden gezet en die vervolgens iemands leven compleet op z'n kop kunnen zetten. Dit probleem neemt met de verdere digitalisering toe. Daar moeten we in deze periode wat STIP betreft echt mee aan de slag. We zien dat verschillende gemeenten hiermee aan de slag zijn gegaan, bijvoorbeeld door een meldplicht of een vergunningsplicht in te voeren. Wij zullen dit soort ontwikkelingen dan ook op de voet blijven volgen. We zijn benieuwd hoe het college van plan is om in deze periode op dit punt stappen te gaan zetten. Dat horen we heel graag van de wethouder. De heer JAFF (GroenLinks): Voorzitter. We gaan de commissievergadering niet overnieuw doen. Ik sluit me aan bij de vorige twee sprekers. De VOORZITTER: Heerlijk, meneer Jaff. Een man naar mijn hart. Hartstikke goed! Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Onafhankelijk Delft hecht veel waarde aan privacy en het beschermen van persoonsgegevens van de inwoners van Delft. In de commissievergadering heeft Onafhankelijk Delft dan ook al aangegeven dat het niet zo kan zijn dat we in deze mooie stad gevolgd kunnen worden door andere landen omdat door de gemeente wordt gekozen voor apparatuur waar we niet voor zouden moeten kiezen.