Handelingen raadsvergadering 7 december 2023

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

ELFDE VERGADERING op donderdag 7 december 2023 om 20.00 uur Overzicht van de verhandelende punten Reg.nr. 168 169 170 171 172 173

174

175 176 177 178 179

180 181 182 183

184

185

186 187 188 189 190

Opening en mededelingen Vaststellen agenda Notulen Ingekomen van anderen Benoemingen Toelating van de heer J. Gommers (STIP), mevrouw A.J. Stehouwer (STIP) en mevrouw M.M. van der VlistGolverdingen (ChristenUnie) tot raadslid van de gemeente Delft. Het afleggen van de eed door mevrouw Van der Vlist en de verklaring en belofte door mevrouw Stehouwer en de heer Gommers. Benoeming van mevrouw S.G. Jansen-Windster (ChristenUnie) tot commissielid van de gemeente Delft. Het afleggen van de eed door mevrouw Jansen Besluitvorming hamerstukken Voorstel van het college aan de raad inzake 2e wijziging Gemeenschappelijke Regeling Avalex 2018 Voorstel van het college aan de raad inzake Ontwerpverklaring van geen bedenkingen Prof.

Oudemansstraat 83 Voorstel van het college aan de raad inzake beheerplan wegen 2024-2027 Voorstel van het college aan de raad inzake vaststelling bestemmingsplan ‘Herziening De Hoven Blok 6’ Voorstel van het college aan de raad inzake vestigen voorkeursrecht percelen Certitudo op basis van Wvg Voorstel van het college aan de raad inzake bestemmingsplan Warmtepompcentrale Delft (coördinatieregeling) Voorstel van het college aan de raad inzake toestemming vaststelling ontwerpbesluit 5e wijziging Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden Voorstel van het college aan de raad inzake zienswijze 6e wijziging gemeenschappelijke regeling Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden Voorstel van het college aan de raad inzake Goed Wonen in Delft, Woonvisie 2023-2028 Fractie SP - Initiatiefvoorstel Delfts HuurProject Voorstel van het college aan de raad inzake bestemmingsplan TS-MS Station Delft College van B en W - Adaptieve Mobiliteitsagenda 2040 Update 2023 Sluiting 1

Pag.nr. 2 5 5 5 15 15

16

16

2345714

16 17 17

2338508

17

2339526

17

2344688

17

2344696

17

2345712

17

2344690

17

2344689

17

2341552

18

2341555 2345713

63 68

2339530

71 93

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Voorzitter: mevrouw J.M. van Bijsterveldt-Vliegenthart, burgemeester. Aanwezig zijn: de heer Analikwu, mevrouw Van den Berg, mevrouw Brussaard, de heren Cüppers en Dag (tot zijn afscheid), mevrouw Dijk, mevrouw Van Dijk (tot haar afscheid), mevrouw Enthoven (tot haar afscheid), mevrouw Fung Fen Chung, mevrouw Gerritsen, de heer Gommers (vanaf zijn beëdiging), mevrouw Grobben, de heren Herrema, Hombergen en Jaff, mevrouw Janssen, mevrouw De Jongh Swemer, de heer Koelewijn, mevrouw De Koning, de heer Maruf, mevrouw Osepa, mevrouw Romeijnders, mevrouw Van Rossum, de heren Schuurman, Van der Sluis en Van der Steeg, mevrouw Stehouwer (vanaf haar beëdiging), de heer Stoop, mevrouw Timmermans, de heren Treffers en Valk, mevrouw Van Velzen, mevrouw Verduijn, de heer Visser, mevrouw Van der Vlist (vanaf haar beëdiging), mevrouw Voogt, mevrouw Wattel, mevrouw Wentink, mevrouw Wessels en de heer Van der Woerd. Aanwezige wethouders: mevrouw Gooijer, mevrouw Huijsmans, mevrouw Schrederhof, de heer Van Vliet en mevrouw Zwart. Raadsgriffier: de heer J. Mimpen. 168. Opening en mededelingen. De VOORZITTER: Dames en heren, ik open deze raadsvergadering. Hartelijk welkom aan alle leden van de raad, de leden van het college, de ambtelijke ondersteuning en de vele aanwezigen op de publieke tribune en bij de open deuren.

Van harte welkom, ook aan alle mensen die vanuit huis meekijken en -luisteren via de webcast en natuurlijk ook de mensen die luisteren via Omroep Delft. Vanavond hebben we weer een wisseling van de wacht; het is niet anders. We nemen afscheid van enkele STIP'ers, Jip Enthoven en Daylam Dag, en van het ChristenUnieraadslid Yvonne van Dijk-Koelewijn. Ik begin bij het kortst zittende raadslid. Yvonne, je weet dat jij dan aan de beurt bent. Beste Yvonne, je bent bijna twintig maanden raadslid geweest, een bijzonder raadslid, want je was een van de vier kandidaat-raadsleden die met voorkeurstemmen werden gekozen en je was de enige van die vier die op 30 maart vorig jaar haar raadszetel daadwerkelijk direct aanvaardde. Dat je via voorkeurstemmen in de raad kwam, zag je als een groot compliment. Vanaf het begin toonde je je grote betrokkenheid bij de Delftse inwoners en de stad. Als je iets hoorde, zag of las wat anders of beter zou kunnen, ging je daar helemaal voor totdat je resultaat bereikte. Je ervaring op de middelbare school als lid van de debatclub kwam goed van pas in soms pittige debatten over wonen en armoedebestrijding. Dat waren de onderwerpen uit jouw portefeuille, maar je voelde je als leerkracht vanzelfsprekend ook erg betrokken bij het onderwijs.

Je termijnen in de commissie en in de raad kwamen uit je hart en je betoog illustreerde je altijd met een concreet voorbeeld. Op die manier maakte je je standpunten begrijpelijk en herkenbaar. Helder zijn en ingewikkelde onderwerpen begrijpelijk maken, daar heb je je als raadslid ook hard voor gemaakt. Je was van de gewone taal en de concrete acties. Je interrupties waren altijd scherp en met respect. Je vroeg door, net zolang totdat je een duidelijk antwoord had; dat werd de collegeleden wel duidelijk.

2

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Yvonne, twintig maanden raadslid zijn is niet lang en je had ongetwijfeld langer willen doen. Het moeten voor jou persoonlijk intensieve en tegelijkertijd onvergetelijke maanden zijn geweest. Je kwam immers als Yvonne Koelewijn in deze raadzaal en je verlaat deze zaal als Yvonne van Dijk; daar heb ik zelf nog even aan bijgedragen. Je bent jezelf gebleven en je hebt de keuze gemaakt om te stoppen. Dat kunnen we natuurlijk alleen maar respecteren. Je kunt tevreden terugblikken op de afgelopen periode. Je was als raadslid ook een betrokken lid van de werkgroepen Energietransitie en Sociaal Domein en je zocht steeds de samenwerking met andere fracties op. Dat leidde er onder meer toe dat je motie Financiën Jeugdhulp meer in overeenstemming brengen met de ambitie op het gebied van preventie werd aangenomen; een mooi initiatief om extra in te zetten op jeugdpreventie. Lieve Yvonne, heel veel dank voor je inzet in deze raad en voor de stad. Als bewijs van die dank krijg je de bloemen en het Delftsblauwe bord. (Applaus) En dan Jip en Daylam. Jullie werden in mei 2020 benoemd tot commissielid namens STIP en in november van datzelfde jaar werden jullie als raadslid geïnstalleerd in deze raad. Dat was in coronatijd. In een nagenoeg lege raadzaal legden jullie de verklaring en de belofte af. Dat lijkt alweer zo lang geleden.

Beste Jip, ik heb me laten vertellen dat je heel erg van klimmen houdt - ik zie dat dat klopt; je zit recht voor me en ik zie je goed - en dat je daar vaak in de weekenden mee bezig bent. Hogerop komen en de top willen bereiken; ook in de raad ben je omhooggeklommen. Tijdens jouw raadslidmaatschap heb je jezelf ontwikkeld tot een zeer betrokken en deskundig raadslid dat altijd openstaat voor een gesprek met iedereen. "Superempathisch" word je genoemd en dat herken ik, Jip. Omhoogklimmen doe je niet zomaar. Dat vergt tijd. Het is dan misschien niet zo raar dat je altijd te laat bent, want je moet zeker weten of de route die je klimt, de juiste is. Misschien zie je er van tevoren als een berg tegenop, maar als je eenmaal liep, hield niets je meer tegen. Zo heb je je keihard ingezet voor de energietoeslag voor inwoners tot 130% en voor de individuele bijzondere bijstand voor studenten. En je hebt je hardgemaakt voor duurzaamheid, cultuur en inclusiviteit. Na die klim is er het gevoel van "yes, ik heb het gehaald" en dan natuurlijk de ontspanning, het liefst met een borrel om de gezelligheid te zoeken met andere partijen. Een echt mensenmens ben je, Jip. Dat liet je ook zien tijdens de voorbereidingen voor SIDDER, waarbij je de leerlingen lesgaf in het raadswerk en in het debatteren. Je maakte hen enthousiast voor de politiek.

Dat deed je zoals je alles doet: met veel gedrevenheid. Die gedrevenheid in je werk als raadslid en om van Delft een van de mooiere en fijnere steden te maken, was ook te zien in De Vijftien van Delft, een onlinedocumentaire gemaakt door Delftse jongeren die vijftien Delftse leeftijdgenoten interviewen over alles wat hen bezighoudt. Je sprak onder meer over je liefde voor de stad en over je hoop voor de toekomst. En dan nu die toekomst, jouw toekomst. Het is tijd om af te studeren van je master Engineering, Policy and Analysis. Lieve Jip, het ga je goed. Heel veel dank voor je inzet, je gedrevenheid en je open oor. Je klim zit erop. Geniet nog even van het uitzicht hier in de zaal. Je hebt de bloemen en het bord meer dan verdiend. Bedankt! 3

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

(Applaus) Als het ene raadslid van STIP het in de hoogte zoekt, dan moet het andere raadslid van STIP het misschien in de breedte zoeken. Dat is nou precies wat jij, Daylam, hebt gedaan. Met wonen in je portefeuille heb je je als een echte dossiertijger ontpopt. Je ging vaak diep de kennis in; man van de details. En je was ook degene die overal de foutjes uit haalde. Maar ik zei het al: je zocht het als raadslid ook in de breedte. En je zocht en vond verbinding in de raad als voorzitter van de commissie Ruimte en Verkeer. In die rol ben je mooi gegroeid. Je was zó goed geworden dat je zelfs de gemeenteraad een keer van mij mocht overnemen. Heel spannend! Ik zat natuurlijk achter je om je te promoten; spandoekjes waren nog net niet toegestaan, want anders had ik dat zeker gedaan, Daylam, want ik had er heel veel vertrouwen in. Volgens mij keek je hele familie via de webcast mee. Het was heel goed; ik ben heel benieuwd hoe ze het na afloop vonden; ik denk heel erg goed. Je gaf als commissievoorzitter fracties de ruimte als je dat nodig vond voor het debat en de portefeuillehouders wisten dat je hield van korte en bondige antwoorden. Je genoot zichtbaar van een goede discussie. Je was scherp op de procedures - deadline is deadline en aan het eind van een debat nam je geen genoegen met de mededeling: we nemen het mee terug.

Nee, je wilde weten wat een fractie van plan was in de raad. Je wilde duidelijkheid. Je hebt er als commissievoorzitter ook voor gezorgd dat de stadsbouwmeester meer in beeld is gekomen bij de raad. Dat is heel belangrijk. In de breedte heb je ook geprobeerd zo veel mogelijk samen te werken met andere partijen, ook de partijen die inhoudelijk wat verder weg staan van STIP, om zo moties beter en breed gedragen te maken. Meters, kilometers maken, in de breedte waaieren, tegen de wind in. Fietsen: wielrennen is een passie van je. Geen wonder dat je altijd een banaan bij je hebt. Die extra energie kun je goed gebruiken voor lange ritten en lange avonden. Je was vaak tot in de late uurtjes aan het werk. Ik hoorde dat je zelfs tijdens Open Monumentendag door een beveiliger in het stadhuis werd "aangehouden" omdat je een vergadering zat voor te bereiden. Die tomeloze inzet wordt ook binnen je fractie erkend. Je fractiegenoten zijn je dankbaar voor het zorgzaam en heel behulpzaam overdragen van kennis. Beste Daylam, ook voor jou is het tijd om je studie op het onderwerp wonen af te ronden. Wie weet komt je droom daarna nog eens uit, dat je reizen naar het buitenland met werken kunt combineren. Om je dan nog eens terug te laten denken aan je tijd als raadslid in Delft, heb ik voor jou het Delftsblauwe bord. Ja, ook bloemen, voor jou of je huisgenoten.

Je weet het inmiddels: schuin afsnijden en in een met water gevulde vaas zetten; dat is heel belangrijk voor bloemen. Daylam, ik ga je missen. Heel veel dank voor je harde werken, je inzet je kameraadschap. Het ga je goed. (Applaus) We wachten even met de schorsing totdat we de benoemingen hebben gehad. Na de benoemingen vraag ik de vertrekkende raadsleden en de nieuwe raads- en commissieleden om in het midden van de raadzaal plaats te nemen om afscheid te nemen of gefeliciteerd te worden. Ik zeg alvast - ik zal het straks herhalen voor degenen die het snel vergeten - dat u als raadslid dan één zin mag zeggen. Dus niet even vragen hoe het met de buurvrouw gaat et cetera. We houden het tempo erin, want we hebben nog een hele vergadering te gaan. 4

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Als u merkt dat iemand vóór u te lang bezig is, duwt u diegene gewoon door naar de volgende patiënt. Ik heb twee afmeldingen ontvangen: van mevrouw Gaal van Onafhankelijk Delft en van de heer Van Rijn van de VVD. Eventuele hoofdelijke stemmingen beginnen vanavond bij stemnummer 29. Dat is de heer Treffers (Volt). 169. Vaststellen agenda. De VOORZITTER: Er zijn in de aanloop naar deze vergadering een aantal moties en amendementen ontvangen en verspreid. Alle moties en amendementen zijn zoals gebruikelijk op het raadsinformatiesysteem geplaatst, zijn inmiddels ondertekend en maken deel uit van de beraadslaging. Van de fractie van het CDA is het bericht ontvangen dat agendapunt 7.3, het voorstel van het college aan de raad inzake de Delftse zienswijze bij de ontwerpwijziging Gemeenschappelijke regeling MRDH in verband met onder andere de inwerkingtreding van de wijziging van de Wgr, een hamerstuk kan worden. Heel fijn; hartelijk dank aan de fractie. Kan iedereen ermee instemmen dat dat agendapunt verplaatst wordt naar de hamerstukken? Dat is het geval. Van de fractie van Hart voor Delft is het bericht ontvangen dat agendapunt 7.4, het voorstel van het college aan de raad inzake vestigen voorkeursrecht gemeente Wvg op Schieweg 13 in Schieoevers-Noord, een hamerstuk kan worden. Heel fijn; dank u.

Kan iedereen ermee instemmen dat dat agendapunt verplaatst wordt naar de hamerstukken? Dat is het geval. Van de fractie van het CDA is het bericht binnenkomen dat zij geen motie indient bij agendapunt 7.6, de brief van het college inzake vrijgave van het ontwerpherstelbesluit Schieoevers-Noord (Kabeldistrict en Nieuwe Haven), waarmee dit stuk van de agenda kan. Kan iedereen daarmee instemmen? Dat is het geval. Dat ruimt allemaal lekker op. De agenda wordt aldus gewijzigd vastgesteld. Het voorstel is om een maximale spreektijd te hanteren van 3,5 uur. Dit betekent 15 minuten per fractie en 45 minuten voor het college. Kan iedereen hiermee instemmen? Dat is het geval. 170. Handelingen van de gemeenteraadsvergaderingen van 2 en 9 november 2023. De Handelingen worden ongewijzigd vastgesteld. 171. Vaststelling van de wijze van afdoening van ingekomen stukken van week 43 tot en met week 47 van 2023. Week 43

27-10-2023 2343676 Actief Zorg - zorgtarieven niet langer dekkend na CAO loonsverhoging tot 14% Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 30 november 2023

5

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

27-10-2023 2343678 College van B&W - Voortgangsrapportage programma Schieoevers eerste helft 2023 Betrekken bij beeldvormende avond 'Schieoevers op 16 november 2023 èn betrekken bij de behandeling van het ontwerp herstelbesluit Schieoevers Noord 27-10-2023 2343677 College van B&W - Vrijgave ontwerp herstelbesluit Schieoevers Noord (Kabeldistrict en Nieuwe Haven) Betrekken bij beeldvormende avond 'Schieoevers op 16 november 2023 én agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023 27-10-2023 2343682 MRDH -besluitvorming ‘Borging toekomstbestending OV in de hele regio + agenda AcVa 6 nov. 2023 Betrekken bij het agendapunt MRDH op 23 november 2023 27-10-2023 2343680 College van B&W - Lange Termijn Agenda (14e editie, oktober 2023) Betrekken bij de procedurevergadering van de commissies (cc cies. RV en SDW) 27-10-2023 2343681 Voorstel van het fractievoorzittersoverleg aan de raad inzake uitbreiding (financiele) ondersteuning commissieleden Direct doorgeleiden naar de hamerstukkenagenda van de raad van 2 november 2023 27-10-2023 2343675 Voorstel aan de raad inzake benoeming mevrouw E.M.

Brussaard tot gemeenteraadslid 2e termijn Agenderen voor de raad van 2 november 2023 27-10-2023 2343679 College van B&W - Besluit tot instellen cameratoezicht Papsouwselaan Delft Agenderen voor Delfts Kwartiertje van 16 november 2023 26-10-2023 2343670 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen van de fractie STIP inzake tekort studentenwoningen Betrekken bij de bespreking van de Woonvisie op 30 november 2023 26-10-2023 2343674 College van B&W - Ruimte in de Binnenstad Agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023 26-10-2023 2343673 College van B&W - afschrift reactie op burgerbrief inzake bewonerservaringen Autoluwe Gasthuissteeg Voor kennisgeving aannemen

6

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

26-10-2023 2343671 College van B&W - reactie op brief Cultuurtafel Voor kennisgeving aannemen 26-10-2023 2343669 Belangenvereniging Olofsbuurt-Westerkwartier - inspreektekst inzake parkeren Betrekken bij bespreking Programmabegroting 2024 26-10-2023 2343672 Stichting Omroep Delft - begroting 2024 Betrekken bij bespreking programmabegroting 2024 26-10-2023 2343668 Voorstel van het college aan de raad inzake Ondersteuning slachtoffers aardbeving Marokko Direct doorgeleiden naar de hamerstukkenagenda van de raad van 2 november 2023 26-10-2023 2343665 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen fractie Hart voor Delft inzake messenbezit onder jongeren Voor kennisgeving aannemen 26-10-2023 2343667 College van B&W - aanbieding Treasurystatuut 2023 Voor kennisgeving aannemen 25-10-2023 2343666 College van B&W - Buurtpaspoort voor de Multatulibuurt Betrekken bij de bespreking van de volgende Halfjaarlijkse rapportage Energietransitie (cc cies.

SDW en EFB) 25-10-2023 2343664 Voorstel van het Presidium aan de raad inzake benoeming commissievoorzitter EFB Agenderen voor de raad van 2 november 2023 25-10-2023 2343662 Voorstel van de commissie Rekening en Audit aan de raad inzake vaststellen Controleverordening Gemeente Delft 2023 Doorgeleiden naar de bespreekagenda van de raad van 2 november 2023 25-10-2023 2343663 Voorstel van de commissie Rekening en Audit aan de raad inzake Controleprotocol Accountantscontrole 2023 Doorgeleiden naar de hamerstukkenagenda van de raad van 2 november 2023 24-10-2023 2343661 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen van de fractie ChristenUnie inzake rooien bomen Westplantsoen Voor kennisgeving aannemen

7

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

24-10-2023 2343559 Delftse Rekenkamer - Rapport Digitaal bestuur in Delft Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 16 november 2023 24-10-2023 2343560 Fracties Volt, CDA en HvD - schriftelijke vragen inzake Adviesbureaus op de stoel van de ambtenaar CDA, Hart voor Delft en Volt 23-11-2023

Week 44

03-11-2023 2344704 College van B&W - uitwerking motie Armoede verder bestrijden Agenderen voor de procedurevergadering van 30 november 2023 03-11-2023 2344693 College van B&W - rapport Nationale Ombusman Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 30 november 2023 03-11-2023 2344703 College van B&W - voorstel n.a.v. motie schoolfruit Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 30 november 2023 03-11-2023 2344702 College van B&W - overzicht beleid en plannen water, groen, natuur en klimaatadaptatie Voor kennisgeving aannemen 03-11-2023 2344701 DeGoedeZaak - persbericht Grip op Asiel Voor kennisgeving aannemen 03-11-2023 2344699 College van B&W - aanvraag 5e tranche Regio Deal Delft-West Voor kennisgeving aannemen 03-11-2023 2344700 College van B&W - motie Werk maken van een duurzaam Delft - onze wijken als levend laboratorium Betrekken bij de Uitvoeringsagenda Circulaire Economie 03-11-2023 2344688 Voorstel van het college aan de raad inzake vaststelling bestemmingsplan ‘Herziening De Hoven Blok 6’ Agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023

8

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

03-11-2023 2344696 Voorstel van het college aan de raad inzake vestigen voorkeursrecht percelen Certitudo op basis van Wvg Agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023 02-11-2023 2344695 College van B&W - stand van zaken Huurteam en uitvoering wet Goed Verhuurderschap Betrekken bij de bespreking van de woonvisie 02-11-2023 2344691 College van B&W - bestuurlijke reactie op onderzoeksrapport St. Het Vergeten Kind naar dak- en thuisloze jongeren en aanpak gemeenten Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 30 november 2023 (onder voorbehoud van beantwoording technische vragen) 02-11-2023 2344698 Gewijzigd voorstel van het college aan de raad inzake Najaarsrapportage 2023 (inclusief erratum) Agenderen voor de raadsvergadering van 9 november 2023 02-11-2023 2344694 College van B&W - reactie op oproep Soiaal Werk Nederland tot indexeren tarieven sociaal werk Voor kennisgeving aannemen 02-11-2023 2344689 Voorstel van het college aan de raad inzake zienswijze 6e wijziging GR Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden Agenderen voor de procecurevergadering van 30 november 2023 02-11-2023 2344690 Voorstel van het college aan de raad inzake toestemming vaststelling ontwerpbesluit 5e wijziging Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden Agenderen voor de procedurevergadering van 30 november 2023 02-11-2023 2344692 Voorstel van het college aan de raad inzake Delftse zienswijze bij

ontwerp-wijziging GR MRDH i.v.m. o.a. inwerkingtreding wijziging Wgr Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 16 november 2023 02-11-2023 2344697 College van B&W - beleidsnota's Terrassen en Terrasboten Delft 2024 Agenderen voor procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 16 november 2023 01-11-2023 2344687 Stichting Omroep Delft - toekomst Omroep Delft Betrekken bij bespreking programmabegroting op 9 november 2023

9

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

31-10-2023 2344686 Burgerbrief - binnenstad zuid autoluw + Betrekken bij de eerstvolgende bespreking van Ruimte in de Binnenstad 31-10-2023 2344684 College van B&W - Beleidsregel vrijlating van inkomsten Participatiewet, IOAW en IOAZ gemeente Delft 2023 Voor kennisgeving aannemen 31-10-2023 2344685 College van B&W - Wijziging inkomensnormen kindregelingen Nota Armoede Betrekken bij de bespreking van de Wijziging Verordening individuele inkomenstoeslag 2015

31-10-2023 2344683 Fractie Hart voor Delft - schriftelijke vragen inzake verkoop het Rijksmonument Mijnbouwstraat door de TU Delft aan Royal Haskoning DHV Hart voor Delft 30-11-2023

Week 45

10-11-2023 2345718 College van BW - bestuurlijke reactie op jaarverslag 2022 Instituut Sociaal Raadslieden Voor kennisgeving aannemen 09-11-2023 2345717 Buurtvereniging Delftzicht - verkeerssituatie Engelsestraat en omgeving Betrekken bij de bespreking van de adaptieve mobiliteitsagenda 09-11-2023 2345716 College van B&W - afdoening motie Kinderarmoede Voor kennisgeving aannemen 08-11-2023 2345710 College van B&W - uitstel nota schuldhulpverlening Voor kennisgeving aannemen 08-11-2023 2345715 College van B&W - voortgang Haags Toekomstperspectief Jeugd- en Gezinshulp Voor kennisgeving aannemen 08-11-2023 2345711 College van B&W - evaluatie subsidieregeling noodsteun energiekosten Delftse maatschappelijke organisaties 2022 Voor kennisgeving aannemen

10

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

08-11-2023 2345714 Voorstel van het college aan de raad inzake 2e wijziging Gemeenschappelijke Regeling Avalex 2018 Agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023 08-11-2023 2345712 Voorstel van het college aan de raad inzake bestemmingsplan Warmtepompcentrale Delft (coördinatieregeling) Agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023 08-11-2023 2345713 Voorstel van het college aan de raad inzake bestemmingsplan TS-MS Station Delft Agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023 07-11-2023 2345707 College van B&W - stand van zaken Duurzaam Zoneren Agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023 07-11-2023 2345709 Bewoners Kalverbos - Reactie op de toekomstvisie Kalverbos Betrekken bij de bespreking van de Toekomstvisie Kalverbos 07-11-2023 2345708 Cultuurtafel Delft - te lage structurele indexering cultuursubsidies 2024 Betrekken bij behandeling van de Programmabegroting 2024-2027 07-11-2023 2345706 College van B&W - beantwoording motie subsidies voor duurzaamheid lage- en middeninkomens Voor kennisgeving aannemen 06-11-2023 2345705 Fractie Hart voor Delft - schriftelijke vragen inzake uitbreiding autoluw-plus gebied Hart voor Delft 06-12-2023

Week 46 17-11-2023 2346740 Stadsbouwmeester - verslag november 2023 Betrekken bij het agendapunt Stadsbouwmeester op 23 november 2023 16-11-2023 2346739 Restaurant Lef en Stichting Doelenplein Delft - Reactie op concept terrassenbeleid 2023 Betrekken bij agendapunt 4.6 van de commissie op 16 november 2023

11

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

16-11-2023 2346737 College van B&W - Reactie op Initiatiefvoorstel Delfts Huurproject – onze inzet voor middenhuur Betrekken bij de bespreking van ‘2341555 Fractie SP – Initiatiefvoorstel Delfts HuurProject’ op 30 november 2023 16-11-2023 2346738 MRDH - Agenda en vergaderstukken adviescommissie Economisch Vestigingsklimaat 29 november 2023 Voor kennisgeving aannemen 16-11-2023 2346735 College van B&W - Reactie op brief Diversion m.b.t. hulp aan kinderen van gedupeerde ouders Voor kennisgeving aannemen 16-11-2023 2346728 College van B&W - Rapport Verkeersveiligheid Oude Langendijk en Peperstraat Agenderen voor de procedurevergadering van 23 november 2023 16-11-2023 2346726 College van B&W - beantwoording schriftelijke vragen fractie Hart voor Delft inzake verkoop Mijnbouwstraat 120 Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van de cie. Algemeen van 14 december 2023 16-11-2023 2346731 College van B&W - Vaststelling wijziging aanwijzingsbesluit betaald parkeren en uitvoeringsbesluit parkeren Delft Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van de cie. Algemeen van 14 december 16-11-2023 2346733 College van B&W - Voortgangsrapportage Kop van de Buitenhof Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van de cie.

Algemeen van 14 december 16-11-2023 2346730 College van B&W - Opvolging R&A-advies jaarstukken 2022 Agenderen voor de vergadering van 29 november 2023 16-11-2023 2346736 Raadslid Yvonne van Dijk-Koelewijn (CU) - ontslag als raadslid Voor kennisgeving aannemen 16-11-2023 2346729 Voorstel van het college aan de raad inzake 1e wijziging Verordening onroerendezaakbelastingen Delft 2024 Agenderen voor de procedurevergadering van de cie. algemeen van 14 december 2023

12

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

16-11-2023 2346732 Voorstel van het college aan de raad inzake Kwijtschelding gemeentelijke belastingen voor zelfstandigen zonder Bbz-uitkering Agenderen voor de procedurevergadering van de cie. Algemeen van 14 december 2023 15-11-2023 2346727 Commissie Behoud Stadschoon en Delfia Batavorum - voortgang Ruimte in de Binnenstad Betrekken bij de bespreking van het project 'Ruimte in de Binnenstad' 14-11-2023 2346725 Raadslid Jip Enthoven (STIP) - ontslag als raadslid Voor kennisgeving aannemen 14-11-2023 2346724 Raadslid Daylam Dag (STIP) - ontslag als raadslid Voor kennisgeving aannemen 14-11-2023 2346723 College van B&W - Traject versterking sociale basis in Delft Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 25 januari 2024 14-11-2023 2346722 Platform Bezoekerseconomie Delft - terrassenbeleid Betrekken bij agendapunt 4.6 van de overlegvergadering van 16 november 2023 13-11-2023 2346720 Belangenvereniging Binnenstad Noord - Reactie op Toekomstvisie Kalverbos d.d. 13 november 2023 Betrekken bij de bespreking van de Toekomstvisie Kalverbos 13-11-2023 2346719 KHN - brief terrassenbeleid gemeenteraad betrekken bij agendapunt 4.6 van commissie EFB van 16 november 2023 13-11-2023 2346721 Burgerbrief - Complexe schakel A13 in fietsroute MRDH belooft nieuwe miljoenenstrop voor Delft Betrekken bij de bespreking van de Adaptieve Mobiliteitsagenda

Week 47

24-11-2023 2347757 College van B&W - Reactie college bij Management Letter PwC 2023 Agenderen voor de vergadering van 29 november 2023 24-11-2023 2347762 PWC - Management Letter - Gemeente Delft - 2023 Agenderen voor de vergadering van 29 november 2023

13

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

24-11-2023 2347761 College van B&W - Invulling toezegging toegankelijkheid SOA-testen Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 25 januari 2024 24-11-2023 2347760 College van B&W - Tweede raadsinformatiebrief Delftse Jeugd(hulp) 2023 Voor kennisgeving aannemen en betrekken bij een eerstvolgende bespreking van het onderwerp Jeugd in de werkgroep Sociaal Domein 24-11-2023 2347759 College van B&W - Terugkoppeling toezegging T230629.1.5 inzake Odensehuis de Linde Voor kennisgeving aannemen 24-11-2023 2347758 Bestuurlijk Overleg Binnenstad - Ruimte in de binnenstad Betrekken bij de beeldvormende avond 'projecten in de binnenstad' op 11 januari 2024 23-11-2023 2347754 Bestuur van FNV Lokaal Delfland - Woonvisie Delft 2023-2028 Betrekken bij de bespreking van de woonvisie op 30 november 2023 23-11-2023 2347751 College van B&W - Besluit reguliere prijzen en tarieven gemeente Delft 2024 Voor kennisgeving aannemen 23-11-2023 2347755 College van B&W - Subsidieregeling Ketenaanpak Valpreventie Delft Voor kennisgeving aannemen 23-11-2023 2347756 College van B&W - Omgevingsvergunning voor bouw mantelzorgwoning achter Huyterstraat 4-6 Voor kennisgeving aannemen 23-11-2023 2347749 Voorstel van het college aan de raad inzake Vaststellen verordening gegevensverstrekking basisregistratie personen Delft Agenderen voor de procedurevergadering van de cie.

Algemeen van 14 december 2023 22-11-2023 2347753 Leefbaarheidscommissie Buurthuis voorhof - verzoek tot het indienen van een motie betreffende plan 11 Betrekken bij de bespreking van de Adaptieve Mobiliteitsagenda 21-11-2023 2347750 College van B&W - Delftse Educatieve Agenda 2024-2027 Agenderen voor de procedurevergadering van 14 december 2023

14

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

21-11-2023 2347748 Belangenverenigingen Binnenstad Noord, De Oude en De Nieuwe Delf en Zuidpoort Verkeersonveiligheid Rode Loper Betrekken bij de bespreking van het Rapport Verkeersveiligheid Oude Langendijk en Peperstraat 21-11-2023 2347747 College van B&W - toezegging m.b.t. (O)GGZ (T210615.4.1) Voor kennisgeving aannemen 20-11-2023 2347746 College van B&W - Eenmalige energietoeslag Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 25 januari 2024 20-11-2023 2347744 Burgerbrief - Gehandicapten parkeerkaart Doorgeleiden naar het college van B&W met verzoek om een afschrift van de reactie 20-11-2023 2347741 GGD en VT Haaglanden - Zienswijze statuutwijziging Doorgeleiden naar het college van B&W met het verzoek om een concept-zienswijze 20-11-2023 2347742 GGD en VT Haaglanden - Tweede bestuursrapportage 2023 Voor kennisgeving aannemen 22-11-2023 2347752 Fractie Hart voor Delft - schriftelijke vragen inzake verwarde personen in Delft Hart voor Delft 22-12-2023 20-11-2023 2347745 Fractie CDA - schriftelijke vragen inzake Fietsecoduct CDA 20-12-2023 20-11-2023 2347743 Fracties PvdA en Onafhankelijk Delft - schriftelijke vragen inzake metercontrole PvdA en Onafhankelijk Delft 20-12-2023

Besloten wordt overeenkomstig de behandelvoorstellen 172. Benoemingen 173. Toelating van de heer J. Gommers (STIP), mevrouw A.J. Stehouwer (STIP) en mevrouw M.M. van der Vlist-Golverdingen (ChristenUnie) tot raadslid van de gemeente Delft. De VOORZITTER: De Commissie onderzoek geloofsbrieven heeft de geloofsbrieven van de heer Gommers, mevrouw Stehouwer en mevrouw Van der Vlist onderzocht en in orde bevonden. Betekent dit dat u allen per acclamatie kunt instemmen met de toelating van de 15

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

genoemde personen tot de gemeenteraad van Delft? Dat is het geval. Dan zijn zij bij dezen toegelaten en vraag ik alle drie om naar voren te komen. 174. Het afleggen van de eed door mevrouw Van der Vlist en de verklaring en belofte door mevrouw Stehouwer en de heer Gommers. De VOORZITTER: Van harte welkom! Fijn dat u er bent. Mevrouw Van der Vlist legt de eed af. Mevrouw Stehouwer en de heer Gommers leggen de verklaring en belofte. Ik verzoek u allen om te gaan staan. Ik zal eerst de tekst van de eed voorlezen. "Ik zweer dat ik, om tot raadslid benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik zweer dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk, enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik zweer dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als raadslid naar eer en geweten zal vervullen." Hierna legt mevrouw Van der Vlist in handen van de voorzitter de eed af. De VOORZITTER: Dank u wel. Voordat ik u feliciteer en u de bloemen overhandig, gaan we over tot het afleggen van de verklaring en belofte door mevrouw Stehouwer en de heer Gommers. Ik zal de tekst van de verklaring en belofte voorlezen.

"Ik verklaar dat ik, om tot raadslid benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk, enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als raadslid naar eer en geweten zal vervullen." Hierna leggen mevrouw Stehouwer en de heer Gommers in handen van de voorzitter de verklaring en belofte af. De VOORZITTER: Ik feliciteer u hierbij alle drie van harte. Ik heb voor u een heel mooi boeket bloemen dat ik hierbij graag overhandig. Natuurlijk krijgt u, geheel volgens de traditie, ook de Delftse vroedschapspenning uitgereikt. Ik wens u alle drie heel veel succes hier in de raad en ik heet u van harte welkom. (Applaus) Ik zou haast mevrouw Jansen van de ChristenUnie vergeten. Hoe is het mogelijk? Komt u maar naar voren, mevrouw Jansen. U bent zéér welkom. 175. Benoeming van mevrouw S.G. Jansen-Windster (ChristenUnie) tot commissielid van de gemeente Delft. De VOORZITTER: Heel fijn dat u er bent. De Commissie onderzoek geloofsbrieven heeft de geloofsbrieven van mevrouw Jansen onderzocht en in orde bevonden.

Betekent dit dat u allen per acclamatie kunt instemmen met de benoeming van mevrouw Jansen tot commissielid van de gemeente Delft? Dat is het geval. U bent hierbij benoemd. 176. Het afleggen van de eed door mevrouw Jansen. 16

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

De VOORZITTER: U heeft gekozen voor het afleggen van de eed. Ik zal de tekst van de eed voorlezen. "Ik zweer dat ik, om tot commissielid benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik zweer dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk, enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik zweer dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als commissielid naar eer en geweten zal vervullen." Hierna legt mevrouw Jansen in handen van de voorzitter de eed af. De VOORZITTER: Ik feliciteer u hierbij van harte met uw functie als commissielid en ik wens u heel veel succes. Ook voor u heb ik een mooi boeket bloemen. (Applaus) Zoals gezegd: één zin bij het feliciteren of het afscheid nemen. De vergadering wordt enige tijd geschorst. De VOORZITTER: Ik constateer dat we drie nieuwe raadsleden hebben. Inmiddels hebben zij hun plek zo'n beetje ingenomen. We kijken uit naar de maidenspeeches van deze mensen. Iedereen op de publieke tribune die het pand verlaat: dank dat u er was, een heel fijne avond verder en tot ziens. 177. Besluitvorming hamerstukken. 178. Voorstel van het college aan de raad inzake 2e wijziging Gemeenschappelijke Regeling Avalex 2018 (nr. 2345714) 179.

Voorstel van het college aan de raad inzake Ontwerpverklaring van geen bedenkingen Prof. Oudemansstraat 83 (nr. 2338508) 180. Voorstel van het college aan de raad inzake beheerplan wegen 2024-2027 (nr. 2339526) 181. Voorstel van het college aan de raad inzake vaststelling bestemmingsplan ‘Herziening De Hoven Blok 6’ (nr. 2344688) 182. Voorstel van het college aan de raad inzake vestigen voorkeursrecht percelen Certitudo op basis van Wvg (nr. 2344696) 183. Voorstel van het college aan de raad inzake bestemmingsplan Warmtepompcentrale Delft (coördinatieregeling) (nr. 2345712) 184. Voorstel van het college aan de raad inzake toestemming vaststelling ontwerpbesluit 5e wijziging Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden (nr. 2344690) 185. Voorstel van het college aan de raad inzake zienswijze 6e wijziging gemeenschappelijke regeling Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden (nr. 2344689). 17

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

De VOORZITTER: Ik constateer dat niemand een stemverklaring wil afleggen. Dat is mooi; zo blijft het tempo erin. De voorstellen van de hamerstukkenlijst worden zonder beraadslaging en zonder stemming aangenomen. 186. Voorstel van het college aan de raad inzake Goed Wonen in Delft, Woonvisie 20232028 (nr. 2341552). De VOORZITTER: Er wordt een flink aantal amendementen et cetera ingediend. Ik ga proberen om gewoon weer de eerste indieners van de amendementen en de moties het woord te geven. Daarna kijk ik, voor zover dat nodig is - want het is een hele lijst - of nog andere fracties het woord willen voeren. Mevrouw VAN VELZEN (D66): Voorzitter. Ik zag dat ik als eerste zou spreken. In de commissie was ik de laatste. Ik had mijzelf nog heel veel tijd toebedeeld die ik niet heb. Op zich kan ik het kort houden, want we hebben in de commissie een enorm debat gehad en ik ben niet van standpunt veranderd. Sterker nog: wij dienen naar aanleiding van de commissievergadering een amendement in over het behouden van gezinnen voor Delft. De toelichting spreekt volgens mij voor zich. Ik hoef dus niet heel veel daarover toe te lichten. Het is voor ons en de mede-indieners vooral van belang dat we ook in de visie zeggen dat gezinnen in Delft welkom zijn en blijven. Dat misten wij. Met heel weinig woorden kunnen we dat verbeteren. Vandaar het amendement.

Er is door de heer Visser ook een motie gemaakt over het behouden van gezinnen voor Delft, waar mijn naam onder staat. Ook die motie spreekt volgens mij voor zich en is in lijn met wat ik in de commissievergadering heb gezegd. Verder heb ik voor nu eigenlijk maar één vraag aan de wethouder. Heel veel moties vragen om onderzoek, rapporten, "kijk eens naar zus" of "zullen we niet dit?" Ik vraag me een beetje af wat al die moties doen voor de Woonvisie, wat zij dan uiteindelijk betekenen en of we dat überhaupt allemaal kunnen doen. Als we dan moeten kiezen, wat zijn dan volgens de wethouder de keuzes? Want volgens mij kunnen we het simpelweg niet allemaal doen. Ik ben dus een beetje op zoek naar de verhouding en waar we met z'n allen toe in staat zijn. Ik ben heel benieuwd naar de inbreng van anderen over hun moties. Daar wil ik het voor nu bij laten. De VOORZITTER: Uitstekend, mevrouw Van Velzen. Laat dit een voorbeeld zijn voor velen. Door de fracties van D66, het CDA en de VVD wordt amendement 7.1.A (Gezinnen behouden voor Delft) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 7 december 2023 ter bespreking van het voorstel inzake Goed Wonen in Delft, Woonvisie 2023-2028 (nr. 2341552), Besluit De Woonvisie 2023-2028 als volgt te wijzigen: De tekst op pagina 8: We voegen meer woningen toe voor lokale starters/jongeren, kwetsbare groepen, senioren en studenten.

Het huisvesten van gezinnen is nog steeds belangrijk. Voor zowel ‘startende’ 18

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

als ‘gevorderde’ gezinnen zijn meer gezinswoningen nodig. Dit zullen in de Delftse situatie vaak stadswoningen zijn. Er ontstaan kansen voor deze groep: wanneer de doorstroming op gang komt, komen er bestaande eengezinswoningen vrij. Wordt gewijzigd in: We voegen meer woningen toe voor lokale starters/jongeren, kwetsbare groepen, senioren en studenten. Het huisvesten van gezinnen is ook nog steeds belangrijk. Voor zowel 'startende' als 'gevorderde' gezinnen is het toevoegen van meer gezinswoningen nodig. Dit zullen in de Delftse situatie vaak stadswoningen zijn. We zetten ons in voor de bouw van stadswoningen voor gezinnen en kijken daarbij creatief naar de mogelijkheden die hiervoor zijn. Daarnaast komen er, wanneer de doorstroming op gang komt, bestaande eengezinswoningen vrij. Daarom zetten wij actief in op de vrijwillige doorstroming van senioren uit gezinswoningen naar passende en goede woonalternatieven in hun eigen buurt. Zo ontstaan er meer kansen voor deze groep. Toelichting De Woonvisie 2023-2028 stelt dat er in Delft onvoldoende ruimte is voor het toevoegen van grotere (grondgebonden) gezinswoningen. De indieners spreken met dit amendement uit dat het behouden van starters die een gezin gaan vormen of het aantrekken van jonge gezinnen belangrijk is voor onze stad.

Doorstroming en bouwen van nieuwe gezinswoningen zijn daarmee twee verschillende middelen die bijdragen aan het behouden en aantrekken van gezinnen. Er moeten niet alleen gezinswoningen beschikbaar komen als de doorstroming op gang komt zoals de tekst nu beschrijft, maar ook door de creatieve bouw van stadswoningen voor gezinnen." De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. De raad is flink aan het werk gegaan met de Woonvisie, ook een beetje op uitnodiging van de wethouder zelf, die hiermee al vroeg in 2022 aan het werk ging om bijdragen uit de stad op te kunnen halen. Desalniettemin leidde het mooie debat in de commissie SDW vorige week tot de amendementen en de moties die er nu liggen. U kent mij vooral als woordvoerder over R&Vonderwerpen. Dat is met ingang van deze raadsvergadering anders geworden. Mevrouw Van Dijk-Koelewijn vervulde deze rol met enthousiasme, ook bij het verdedigen van en het vertellen over SDW-onderwerpen. Ik hoop dat ik dat kan evenaren. Mijn collega Mirte van der Vlist zal zich vooral concentreren op de R&V-onderwerpen. Met het amendement Het belang van onzelfstandig wonen, dat we samen met STIP, GroenLinks, Volt en de PvdA indienen, benadrukken we de positieve bijdrage van onzelfstandig wonen aan het welzijn van mensen.

We steunen van harte het amendement van D66, het CDA en de VVD, met als strekking dat gezinnen voor Delft behouden moeten worden. Ik wil nog iets zeggen over de motie van STIP over toekomstperspectief voor jongeren. Delft heeft qua bevolkingsopbouw niet de vorm van een wespentaille, zoals we op verschillende punten kunnen lezen. De bevolkingsopbouw heeft de vorm van een urn. Dat is inderdaad geen goed toekomstperspectief. Deze urn heeft wel een uitstulping. Dat is geen wespentaille, maar een urn met obesitas door een flinke uitstulping voor de categorie twintigers. Daarom steunen wij dit amendement. Mevrouw FUNG FEN CHUNG (STIP): Ik ben benieuwd waarom de heer Van der Woerd zo lang doorgaat over het deel van het amendement dat ik niet heb herschreven.

19

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Dat zult u moeten uitleggen. Ik ben ingegaan op het amendement zoals dat er ligt. Wie de ChristenUnie een beetje kent, zal begrijpen dat we de motie van het CDA, de VVD en D66, de motie Een blijvend thuis voor gezinnen, van harte steunen. Ook steunen we de motie van de PvdA, de motie Openstaan voor alternatieve woonoplossingen. We steunen ook de motie Ondersteuning collectieve woonvormen in de Woonvisie. Ter info: mijn vrouw en ik hebben reeds een mijnknaraccount bij Collectief Wonen Knarrenhof. Daar hoeft u zich niet over te verbazen. Deze club is helaas nog niet actief in Delft. Voor de andere moties wachten we gewoon het advies van het college af. Door de fracties van de ChristenUnie, STIP, GroenLinks, Volt en de PvdA wordt amendement 7.1.B (Het belang van onzelfstandig wonen 2028) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, samengekomen in een vergadering op 7 december 2023 om het raadsvoorstel over de Woonvisie 2023-2028 te bespreken, Besluit de Woonvisie 2023-2028 als volgt te wijzigen: De tekst op pagina 9: Gezien de demografische prognoses is de woningbehoefte aanzienlijk. Om de vraag bij te houden, moeten we in de periode 2021-2031 rekening houden met 6.400 extra huishoudens, en in de periode 2031-2040 met nog eens 4.850 huishoudens.

Een onzekere factor is immigratie, bijvoorbeeld als gevolg van een vluchtelingencrisis en de instroom van (buitenlandse) studenten. Als gevolg hiervan kan de woningbehoefte groter worden. Als we minder bouwen, neemt de druk op de bestaande woningvoorraad meer toe en worden woningzoekenden alleen maar 'creatiever', met meer (illegaal en ongewenst) onzelfstandig wonen tot gevolg en waarschijnlijk hogere prijzen. De uitgangspositie is dat Delft fors meer huishoudens telt dan bewoonde woningen. Per 1 januari 2021 zijn er ongeveer 59.200 huishoudens tegen ongeveer 49.000 bewoonde woningen. Ruim 10.000 huishoudens wonen 'onzelfstandig'. Dit zijn niet alleen studenten, maar bijvoorbeeld ook inwoners die een woonoplossing hebben gezocht na scheiding (veelal tijdelijk) of arbeidsmigranten. We willen ten opzichte van de geraamde woningbehoefte een extra inspanning doen: meer woningen bouwen dan strikt noodzakelijk is. Dit om de vraag bij te benen die we volgens de demografische prognose verwachten (een plus van ongeveer 6.400 woningen in 10 jaar). Maar ook om meer inwoners zelfstandig te huisvesten. Dit doen we door in tien jaar het woningtekort met ongeveer 1.000 woningen in te lopen. In plaats van 650 woningen per jaar, willen we er 750 bouwen. Door ook extra studentenwoningen te bouwen, komen we uit op 850 woningen per jaar.

Een voorwaarde is dat er extra nieuwbouwlocaties zijn voor studentenwoningen. Hoewel we op de tekorten inlopen houdt de onzelfstandige woningvoorraad in Delft dus een belangrijke functie in het betaalbaar huisvesten van studenten en andere groepen woningzoekenden. Bijkomend voordeel is dat we zo de impact kunnen verkleinen die mensen die onzelfstandig wonen (waaronder, maar niet uitsluitend, studenten) soms hebben op de leefbaarheid. Daarbij is onze verwachting dat de immigratie - onder andere als gevolg van de komst van meer vluchtelingen - de komende jaren hoger zal zijn dan geraamd. Mogelijk krijgt dit zelfs een structureel karakter. Ook vanuit deze optiek is het verstandig om meer woningen te bouwen dan dat we op basis van de huidige behoefte nodig hebben. Wordt gewijzigd in:

20

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Gezien de demografische prognoses is de woningbehoefte aanzienlijk. Om de vraag bij te houden, moeten we in de periode 2021-2031 rekening houden met 6.400 extra huishoudens, en in de periode 2031-2040 met nog eens 4.850 huishoudens. Een onzekere factor is immigratie, bijvoorbeeld als gevolg van een vluchtelingencrisis en de instroom van (buitenlandse) studenten. Als gevolg hiervan kan de woningbehoefte groter worden. Als we minder bouwen, neemt de druk op de bestaande woningvoorraad meer toe. De uitgangspositie is dat Delft fors meer huishoudens telt dan bewoonde woningen. Per 1 januari 2021 zijn er ongeveer 59.200 huishoudens tegen ongeveer 49.000 bewoonde woningen. Ruim 10.000 huishoudens wonen 'onzelfstandig'. Dit zijn niet alleen studenten, maar bijvoorbeeld ook starters en ouderen die voorkeur hebben voor het delen van een woning en inwoners die een woonoplossing hebben gezocht na scheiding (veelal tijdelijk) of arbeidsmigranten. We willen ten opzichte van de geraamde woningbehoefte een extra inspanning doen: meer woningen bouwen dan strikt noodzakelijk is. Dit om de vraag bij te benen die we volgens de demografische prognose verwachten (een plus van ongeveer 6.400 woningen in 10 jaar). Dit doen we door in tien jaar het woningtekort met ongeveer 1.000 woningen in te lopen. In plaats van 650 woningen per jaar willen we er 750 bouwen.

Door ook extra studentenwoningen te bouwen komen we uit op 850 woningen per jaar. Een voorwaarde is dat er extra nieuwbouwlocaties zijn voor studentenwoningen. We lopen de tekorten in en hierdoor kan een deel van de inwoners die onzelfstandig woont, zelfstandig gaan wonen. We streven ernaar dat mensen die ongewild onzelfstandig wonen, zelfstandig kunnen gaan wonen. Tegelijkertijd vervult onzelfstandig wonen een belangrijke functie in het betaalbaar huisvesten van studenten en andere groepen woningzoekenden. Bovendien gaat onzelfstandig wonen eenzaamheid tegen, bevordert het het welzijn en houden we rekening met de impact die onzelfstandig wonen soms heeft op de leefbaarheid, de waardering van de leefomgeving. Daarbij is onze verwachting dat de immigratie - onder andere als gevolg van de komst van meer vluchtelingen - de komende jaren hoger zal zijn dan geraamd. Mogelijk krijgt dit zelfs een structureel karakter. Ook vanuit deze optiek is het verstandig om meer woningen te bouwen dan op basis van de huidige behoefte. En De tekst op pagina 20: De gemeente kan geen invloed uitoefenen op 'ontkameren'. We willen wel veel woningen voor studenten toevoegen. Daarom hebben we een hogere nieuwbouwambitie geformuleerd om meer onzelfstandig wonenden een zelfstandige woonruimte te kunnen bieden. Zo bieden we velen een alternatief.

Hierdoor neemt ook de druk op de leefbaarheid die verkamering soms met zich meebrengt. Tegelijkertijd weten we ook dat de studentenpopulatie blijft groeien en het niet vaststaat dat we de gewenste nieuwbouwproductie samen met alle betrokkenen tijdig kunnen realiseren. Kamergewijze (onzelfstandige) verhuur voorziet tot die tijd in de woningbehoefte van veel, met name jonge, inwoners. Als het woningaanbod achterblijft, neemt de druk op de bestaande woningvoorraad toe en daarmee waarschijnlijk ook het 'woningdelen'. De groep studenten zal zeker in tijden van schaarste alle creativiteit inzetten om toch een woning in de gemeente te vinden. We reguleren dit gebruik van de woningvoorraad en handelen wanneer overlastsituaties zich voordoen. Wordt gewijzigd in: De gemeente kan geen invloed uitoefenen op 'ontkameren'. We willen wel veel woningen voor studenten toevoegen. Daarom hebben we een hogere nieuwbouwambitie 21

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

geformuleerd, zodat elke inwoner zelf kan kiezen voor zelfstandig of juist onzelfstandig wonen. De studentenpopulatie blijft groeien en het staat niet vast dat we de gewenste nieuwbouwproductie samen met alle betrokkenen tijdig kunnen realiseren. Kamergewijze (onzelfstandige) verhuur voorziet in de woningbehoefte van veel, met name jonge, inwoners. Als het woningaanbod achterblijft, neemt de druk op de bestaande woningvoorraad toe. We stimuleren goed onzelfstandig wonen en wanneer dit niet gebeurt, spreken we huurders en verhuurders hierop aan en we handelen wanneer overlastsituaties zich voordoen. Toelichting In de Woonvisie geven we aan welke richting we de komende jaren op willen in Delft. Met de huidige formulering in de Woonvisie wordt er geen positief beeld gecreëerd van onzelfstandig wonen. Er wordt zelfs gezegd dat er minder mensen onzelfstandig moeten gaan wonen. Terwijl onzelfstandig wonen eenzaamheid tegengaat, het welzijn bevordert en een oplossing is voor het woningtekort. Het is daarom belangrijk dat we in de Woonvisie aandacht hebben voor het belang van onzelfstandig wonen." Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Voorzitter. De Woonvisie van Delft is ambitieus en gericht op betaalbaar en duurzaam wonen. Een belangrijk doel is het realiseren van diversiteit in de wijken, zodat Delft een diverse stad wordt met een balans in diverse doelgroepen.

Wij dienen het amendement Mogelijkheden toewijzingssysteem voor sociale huurwoningen in. Hart voor Delft dient dat amendement mede in, waarvoor dank. Het huidige systeem is gebaseerd op inschrijfduur. Dat heeft zijn beperkingen. Dat benadeelt woningzoekenden met een dringende behoefte en creëert ongelijkheid. Daarnaast vinden wij loten oneerlijk, zoals we al eerder hebben benoemd. Hierdoor krijgen degenen die de meeste behoefte aan een woning hebben geen eerlijke kans. De heer VAN DER SLUIS (SP): Ik vraag me af of het niet nog beter zou zijn om die mensen een eerlijke kans te bieden door meer sociale huurwoningen te bouwen. Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Dat doen we volgens mij al. Het volgende amendement dat wij mede indienen, is het amendement van Volt voor betaalbaarder wonen in Delft. Naast sociale huurwoningen kun je immers ook andere betaalbare woningen bouwen. Een belangrijk aspect van de Woonvisie is het waarborgen van betaalbare woningen. We zien in de Woonvisie dat dat goed wordt benoemd, maar we vinden dat er meer resultaatgericht op betaalbare woningen gestuurd mag worden. Vandaar dat we het college vragen om inzichtelijk te maken hoe twee derde van de woningen na 2025 betaalbaar wordt. Over wooncollectieven dienen we samen met Volt een motie en twee amendementen mede in.

Het is belangrijk om wooncollectieven te bouwen, want deze vormen dragen bij aan vermindering van woningnood en eenzaamheid en versterken het sociale draagvlak. Onze huidige Woonvisie benadert collectief wonen terughoudend. Daarom dienen wij het amendement om de Woonvisie aan te passen om meer ruimte te bieden voor collectieve woonvormen mede in. Daarnaast introduceren we samen met Volt het amendement Passende woonwensen in plaats van kwetsbare groepen. De bedoeling van dit amendement is om de titel en de beschrijving van een relevant hoofdstuk in de Woonvisie aan te passen, zodat deze aansluit bij het eerste amendement. Daarnaast dienen we een motie over collectief wonen mede in. Daarmee willen we in de toekomst meer inzetten op deze woonvormen. Het is van cruciaal belang om deze traditie en expertise van collectief wonen in Delft te behouden en verder te ontwikkelen.

22

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Tot slot hebben we met de ChristenUnie en nog een aantal andere partijen een amendement mede ingediend. Met dit amendement willen we met het oog op het belang van onzelfstandig wonen in 2028 een extra nuance aanbrengen in de Woonvisie van Delft met specifiek aandacht voor onzelfstandig wonen, waar diverse vormen van gedeelde huisvesting en gemeenschappelijk wonen onder vallen. Dit biedt niet alleen betaalbare huisvestingsmogelijkheden maar draagt ook bij aan het creëren van sterke gemeenschappen. Verder steunen we de motie van de PvdA met de titel Openstaan voor alternatieve woonoplossingen en de motie van STIP met de titel Geen woning onnodig leeg. De heer VAN DER SLUIS (SP): Ik vroeg net aan mevrouw Romeijnders of het haar niet beter leek om meer sociale huurwoningen te bouwen. Ik heb haar daarna wel horen zeggen dat ze de wethouder graag wil vragen hoe zij dat wil gaan doen, maar de wethouder hoeft dat helemaal niet te doen. In de huidige visie staat immers dat we maar heel weinig van die woningen gaan bouwen.

Waarom steunt u dus niet gewoon ons voorstel om slechts 400 sociale huurwoningen meer te bouwen? Mevrouw FUNG FEN CHUNG (STIP): Een verdiepende vraag over het amendement over het toewijzingssysteem: wat gaat dat precies veranderen aan hoe we nu al omgaan met die woonruimteverdeling? Welk verschil maakt dat amendement? Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Wat de vraag van STIP over het toewijzingssysteem en de woonruimteverdeling betreft: er komt een nieuw systeem in de regio Haaglanden. Het is belangrijk dat dat ook in de Woonvisie staat. Daarnaast hebben we al eerder aandacht gevraagd voor andere manieren dan loting. Dat stond er niet in. Dat willen we wel graag in de Woonvisie hebben. Wat de vraag van de SP betreft: we gaan minimaal 33% sociale huurwoningen bouwen. Dat lijkt mij dus genoeg. De heer VAN DER SLUIS (SP): We komen in Delft van een percentage van ver boven de 40%. We zijn teruggebracht naar 30%. Dat betekent dat we een hoop minder sociale woningen in de stad hebben. Van alle categorieën woningen gaan we ongeveer 15% bijbouwen, maar van sociale woningen maar 7%. Dat houdt dus geen steek; dat klopt niet. Daar moet echt meer bij. De VOORZITTER: Oké, dat vindt u. Mevrouw FUNG FEN CHUNG (STIP): GroenLinks heeft het over het Amsterdamse systeem, maar dat staat eigenlijk niet precies in het amendement.

Wat voegt het amendement dus echt toe? Ik zie twee zinnen die wel wat beter op elkaar aansluiten, maar ik zie niet precies dat dat systeem meer naar voren komt. Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Wat de vraag van STIP betreft: dat klopt, want in Haaglanden zijn ze niet bezig met het systeem van Amsterdam maar met een ander systeem. Ik zou het Amsterdamse systeem eigenlijk ook niet in Haaglanden willen, want ik weet niet of dat zou werken. Wat de vraag van de SP betreft: volgens mij zetten we in op een breed perspectief van woningen. Wij hebben een motie om meer betaalbare woningen bij te bouwen. Steun die dus vooral. De VOORZITTER: Hier zult u het mee moeten doen, om maar even de rijdende rechter te citeren.

23

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Door de fracties van GroenLinks en Hart voor Delft wordt amendement 7.1.C (Mogelijkheden toewijzingssysteem) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 7 december 2023 ter bespreking van het voorstel inzake Goed Wonen in Delft, Woonvisie 2023-2028 (nr. 2341552), Besluit De Woonvisie 2023-2028 als volgt te wijzigen: De volgende tekst op pagina 19: In regionaal verband vernieuwen we de woonruimteverdelingsmethodiek en leggen dit vast in de Huisvestingsverordening. Naast het verdelen van woningen op basis van inschrijfduur is het op dit moment reeds mogelijk een gedeelte van de woningen te loten. Binnen de woningmarktregio zal worden onderzocht hoe deze regeling uitwerkt, en of deze aanpassing behoeft. Wordt gewijzigd in: In regionaal verband vernieuwen we de woonruimteverdelingsmethodiek en leggen dit vast in de huisvestingsverordening. Daarbij streven we ernaar rekening te houden met meer factoren dan alleen inschrijfduur, zodat de woningzoekenden die het hardst een woning nodig hebben, de meeste kans daarop maken. Naast het verdelen van woningen op basis van inschrijfduur is het op dit moment reeds mogelijk een gedeelte van de woningen te loten. Binnen de woningmarktregio zal worden onderzocht hoe deze regeling uitwerkt en of deze in enige vorm moet worden voortgezet.

Toelichting: Dit amendement heeft betrekking op de toewijzing van sociale huurwoningen binnen onze regio. Het stelt in de eerste plaats voor om de criteria voor woningtoewijzing uit te breiden, wat vooralsnog het plan is, waarbij het Amsterdamse model als inspiratiebron dient. Hierdoor wordt de focus verlegd van uitsluitend de inschrijfduur naar een bredere set van overwegingen die rekening houden met de specifieke behoeften en urgentie van woningzoekenden. Deze aanpassing beoogt een eerlijker en effectiever toewijzingsproces, waarbij prioriteit wordt gegeven aan degenen die dringend een woning nodig hebben." De heer VAN DER SLUIS (SP): Voorzitter. We hebben in Nederland een groot gebrek aan woningen. Met name jongeren, starters, jonge gezinnen, gescheiden ouders en statushouders kunnen geen woning vinden. Al deze groepen hebben gemeen dat ze op zoek zijn naar betaalbare woningen, want daar zijn er gewoon te weinig van. In de Woonvisie die we vandaag bespreken, worden allerlei woningen gebouwd, maar slechts heel weinig betaalbare woningen. We bouwen zelfs zo weinig sociale woningen bij dat het niet voldoende is om het aantal statushouders dat naar Delft komt, te huisvesten.

Als jongvolwassenen uit twee gezinnen met een sociale huurwoning in Delft willen gaan samenwonen, kan dat alleen als een van hun ouders verhuist naar een andere stad, als een van de ouders opeens zoveel rijker is geworden dat ze kunnen doorstromen naar een duurdere woning of als we een statushouder minder opvangen. Die jongeren kunnen natuurlijk ook gewoon wachten totdat een van hun ouders overlijdt. Willen STIP, D66, GroenLinks, de PvdA en de ChristenUnie dat bereiken? Ik denk dat heel veel raadsleden denken dat alleen alleenstaanden met een uitkering in een sociale huurwoning wonen, maar grofweg de helft van de Nederlanders komt in aanmerking voor een sociale huurwoning. Het

24

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

gaat om gezinnen, jongeren, ouderen, verplegers, agenten, loodgieters en noem maar op. Waarom wil het college geen woningen voor hen bouwen? Sommige politieke partijen - ik vermoed STIP, D66 en misschien GroenLinks - vinden dat deze mensen maar in een andere gemeente moeten gaan wonen, maar wat ze eigenlijk bedoelen, is dat meer rijke mensen, die nu ergens anders wonen, naar Delft moeten verhuizen. Mevrouw VAN VELZEN (D66): Ik was even aan het twijfelen. Meneer Van der Sluis heeft het waarschijnlijk wel aan zien komen. U gebruikt exact dezelfde redenering als waarom wij het amendement voor de gezinnen hebben gemaakt. In deze Woonvisie staat iets minder letterlijk dan in het vorige document dat gezinnen maar in Midden-Delfland moeten gaan wonen, maar als we zeggen dat we ook in de regio kunnen kijken voor sociale huurwoningen, wordt u daar blijkbaar heel boos over. Ik ben dus op zoek naar het verschil: waarom is het ene erger dan het andere? De heer VAN DER SLUIS (SP): Ik denk dat we beide moeten doen. We hebben echt te weinig betaalbare woningen in Nederland. Die moeten in Delft gebouwd worden en ook buiten Delft; daar ben ik het trouwens volledig mee eens. Maar we moeten als gemeente niet proberen om een soort wedstrijdje te doen in de zin van "wie bouwt de minste sociale huurwoningen?", want dan komen ze naar ons toe.