Handelingen 19 december 2024

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

op donderdag 19 december 2024 om 20.00 uur

Overzicht van de verhandelende punten reg.nr. 181 Opening en mededelingen 182 Vaststellen agenda 183 Vaststelling van de wijze van afdoening (zie ook pagina’s 15 t.m.17) 184 Benoemingen 185 Benoeming voorzitter R&A 186 Benoeming tot commissielid van de heer Van Warmerdam 187 Afleggen van de eed door de heer Van Warmerdam 188 College van B&W – beantwoording schriftelijke vragen fracties STIP, PvdA en GL inzake Delft naar 30 km per uur 189 Sluiting

pag.nr. 2 2 3 3 3 3

2438500

3 5

13

1

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

Voorzitter: mevrouw J.M. van Bijsterveldt-Vliegenthart, burgemeester. Aanwezig zijn: de heer Analikwu, mevrouw Van den Berg, de heer Brink, mevrouw Brussaard, mevrouw Dijk, mevrouw Fung Fen Chung, mevrouw Gaal, mevrouw Gerritsen, de heer Gommers, mevrouw Grobben, de heren Herrema, Hombergen en Jaff, mevrouw De Jongh Swemer, mevrouw De Koning, mevrouw De Leeuw, de heer Maruf, mevrouw Osepa (iets later), mevrouw Romeijnders, de heren Schuurman, Van der Sluis en Van der Steeg, mevrouw Stehouwer, de heer Stoop, mevrouw Timmermans, de heren Treffers en Valk, mevrouw Van Velzen, mevrouw Verduijn, de heer Visser, mevrouw Van der Vlist, mevrouw Voogt, mevrouw Wattel, mevrouw Wessels, mevrouw Wentink en de heer Van der Woerd. Aanwezige wethouders: mevrouw Gooijer, mevrouw Huijsmans, mevrouw Schrederhof, de heer Van Vliet en mevrouw Zwart. Raadsgriffier: de heer J. Mimpen. 181. Opening en mededelingen. De VOORZITTER: Goedenavond, dames en heren. Hierbij open ik deze raadsvergadering. Hartelijk welkom aan alle leden van de raad, de leden van het college, de ambtelijke ondersteuning en de aanwezigen op de publieke tribune. Ook van harte welkom aan alle mensen die thuis met ons meekijken en meeluisteren. Dat kan via onze eigen webcast of via Omroep Delft. Dit is de laatste raadsvergadering van het jaar. Heerlijk! Velen kijken ernaar uit; althans, ik in ieder geval wel.

U vindt daarom vóór u als dank voor uw werk van het afgelopen jaar een mooi boekje met Delftse verhalen om te lezen tijdens het reces. Het is leuk dat er ook twee raadsleden in vermeld worden - gaat u maar bladeren en ook de burgemeester. Veel plezier ermee. Er is ook een aardigheid om zelf een leuke bestemming voor te bedenken; dat is ook altijd heel fijn. Ik geloof dat u het ook aan een goed doel kan weggeven, maar dat is geheel aan u. Er zijn afmeldingen ontvangen van de heer Krishnasing van de VVD en mevrouw Janssen van de PvdA. Mevrouw Osepa is plusminus twintig minuten later; we zeiden zojuist tijdens het fractievoorzittersoverleg: laat zij opschieten, want anders is ze te laat en zijn we alweer klaar. Dit is immers een ongekend korte vergadering, maar dat is ons allemaal van harte gegund. Eventuele hoofdelijke stemmingen beginnen vanavond bij stemnummer 27; dat is de heer Stoop van Hart voor Delft. 182. Vaststellen agenda.

2

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De VOORZITTER: In de aanloop naar deze vergadering zijn twee moties ontvangen en verspreid, waarvan één actuele motie, maar die hebben we doorgeschoven. De motie die wel is blijven staan, is inmiddels op het Raadsinformatiesysteem geplaatst, is inmiddels ook ondertekend en maakt deel uit van de beraadslaging. Van de fractie van Hart voor Delft is vernomen dat agendapunt 6.1, het voorstel van het college inzake de Financiële verordening, niet besproken hoeft te worden. Kan iedereen ermee instemmen dat dit agendapunt naar de hamerstukken gaat? Dat is het geval. Het presidium heeft een maximale spreektijd voorgesteld van 1 uur. Dit betekent vier minuten per fractie en twaalf minuten voor het college. We hebben tijdens het fractievoorzittersoverleg nog overwogen om dit te halveren, maar we hebben gezegd dat we erop vertrouwen dat niemand die tijd ten volle zal benutten en dat iedereen er een sport van zal maken om die tijd zo min mogelijk te benutten. De agenda wordt aldus gewijzigd vastgesteld. 183. Vaststelling van de wijze van afdoening van ingekomen stukken van week 48 en week 49 van 2024. Besloten wordt overeenkomstig de behandelvoorstellen. 184. Benoemingen 185. Benoeming voorzitter Rekening- & Auditcommissie. De VOORZITTER: Voor de vacature is met de terugtrekking van de heer Hombergen, waarvoor wij hem dankzeggen, nog één kandidaat over: de heer Krishnasing.

Hij heeft er erg veel vertrouwen in, want hij is gewoon weggebleven. Kan iedereen bij acclamatie instemmen met deze benoeming? Dat is het geval. Wij feliciteren de heer Krishnasing. Dat hopen we op een goed moment natuurlijk ook persoonlijk te doen. We wensen hem veel succes bij de Rekening- & Auditcommissie. 186. Benoeming tot commissielid van de heer Van Warmerdam (VVD). De VOORZITTER: De commissie Onderzoek geloofsbrieven heeft de geloofsbrieven van de heer Van Warmerdam onderzocht en in orde bevonden. Betekent dit dat u allen per acclamatie kan instemmen met de benoeming van de heer Van Warmerdam tot commissielid? Dat is het geval. Dan is hij bij dezen toegelaten. 187. Het afleggen van de eed door de heer Van Warmerdam. De VOORZITTER: Ik vraag de bode om de heer Van Warmerdam naar binnen te geleiden voor het afleggen van de eed. Van harte welkom, meneer Van Warmerdam. Ik verzoek u allen te gaan staan. Ik zal de eed voorlezen. 3

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

"Ik zweer dat ik, om tot commissielid benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik zweer dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik zweer dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als commissielid naar eer en geweten zal vervullen." Hierna legt de heer Van Warmerdam in handen van de voorzitter de eed af. De VOORZITTER: Ik feliciteer u van harte. U krijgt van mij een Delftse plant uitgereikt. Ik wens u heel veel succes in uw nieuwe functie. (Applaus) De VOORZITTER: Ik schors de vergadering voor de felicitaties. De vergadering wordt enige tijd geschorst. De VOORZITTER: Ook de familie van harte gefeliciteerd en ook de hele jaarclub; ik weet niet wie er allemaal is. 188. Besluitvorming hamerstukken. INVOEGEN HAMERSTUKKEN De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer HOMBERGEN (PvdA): Voorzitter. Wij willen een stemverklaring afleggen over het Controleprotocol voor de accountantscontrole. We hebben in Delft een nieuwe accountant.

Bij de selectie van de accountant hebben we er echt naar gekeken of hij ons ook kan rapporteren over of kan helpen met het rapporteren over brede welvaart, ook in opmaat naar de CSRD, die bij grote ondernemingen steeds belangrijker wordt. We hebben bij de accountantscontrole gevraagd om ook extra aandacht te geven aan de inkoop door de gemeente, waarbij vaak duurzame beloftes worden gedaan bij de aanbestedingen op prijs en kwaliteit. We hebben gevraagd om daadwerkelijk te controleren of die duurzame beloftes worden nagekomen. Dat is toegezegd. De VOORZITTER: Meneer Hombergen, ik moet u erop wijzen dat een stemverklaring kort en krachtig is. De heer HOMBERGEN (PvdA): Dat weet ik, maar ik was ook bij de afronding. Wij vertrouwen er dus op dat dit mooie resultaten geeft en dat dit netjes wordt uitgewerkt. 4

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De voorstellen van de hamerstukkenlijst worden zonder beraadslaging en zonder stemming aangenomen. 188. College van B en W - beantwoording schriftelijke vragen fracties STIP, PvdA en GroenLinks inzake Delft naar 30 km per uur (nr. 2438500). De VOORZITTER: Mevrouw Timmermans van Onafhankelijk Delft krijgt het woord, want zij heeft een motie aangekondigd. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Ik hou het kort, want wie had ooit gedacht dat Onafhankelijk Delft de partij is die de weg naar de borrel nog even zou vertragen? In Delft zijn er een aantal 30 km-zones of 30 km-wegen die niet als zodanig ingericht zijn. Dat brengt diverse gevaren met zich mee, onder andere op het gebied van veiligheid. Nu in het nieuwe jaar een nieuwe versie van de Adaptieve Mobiliteitsagenda, die een collegebesluit betreft, naar de raad komt, ziet Onafhankelijk Delft graag dat we als raad nu meegeven dat wegen waarop nu al 30 km van toepassing is maar die niet als zodanig zijn ingericht, bij grootschalige werkzaamheden niet incidenteel maar waar dat kan standaard als 30 km-weg worden heringericht en dat in de huidige plannen ook oog is voor deze herinrichting van deze wegen. Er werd ons inziens te weinig aandacht voor deze herinrichting gevraagd. Met de nieuwe AMA - verschrikkelijk, die afkortingen - in het verschiet leek het ons goed om hier nu op in te zetten.

De heer VAN DER STEEG (PvdA): Wat mevrouw Timmermans nu zegt, begrijp ik helemaal, maar in het eerste dictum staat: "in de AMA op te nemen dat standaard bij grootschalige werkzaamheden herinrichting naar een 30 km/u-weg van een al bestaande 30 km/u-weg wordt overwogen ten opzichte van de nu incidentele overwegingen". Had ze niet beter kunnen opschrijven wat ze net vertelde? De heer VALK (CDA): Mijn vraag gaat over het tweede dictum; dan hebben we ze dus allebei gehad. Bij de feiten en constateringen staat dat er eigenlijk geen budget is voor de ombouw, maar bij het tweede dictum staat: als er geld is, moet je het gaan ombouwen. U zegt zelf dat het geld er niet is. Wat voegt deze motie dan toe? Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Ik heb ook een financiële vraag, want met name het eerste dictum maar ook het tweede dictum gaat natuurlijk ook over geld. Heeft Onafhankelijk Delft een beeld van de kosten die de uitvoering van dit dictum met zich meebrengt? De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Het is gelukkig niet altijd zo, maar we zijn bij Hart voor Delft een beetje in de war. De stad zou dus naar 30 km moeten. Dat heeft ook uitgebreid in de krant gestaan, maar in de laatste vergadering van de commissie Ruimte en Verkeer gaf wethouder Huijsmans aan dat dat niet overal mogelijk is, omdat er ook rekening gehouden dient te worden met onder andere hulpdiensten en dergelijke.

Alvorens we onze besluiten gaan nemen, wachten we het antwoord van de wethouder dus af om te horen hoe zij hierover denkt. 5

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De VOORZITTER: Ook interrupties moeten kort zijn. Mij is gevraagd om daar goed op te letten. Dat doe ik dus ook. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Onafhankelijk Delft bepaalt zelf hoe we het neerzetten. Dat is het antwoord op de eerste vraag. De vraag van het CDA ging over het tweede dictum. Ik denk dat het goed is om die vraag samen te pakken met de vraag van de VVD over de financiën. Onafhankelijk Delft heeft daar geen goed zicht op. Ik durf te stellen dat ook wij als raad daar eigenlijk geen goed zicht op hebben. Daarom heb ik in eerste instantie het dictum veranderd, want ik denk dat het college zelf beter dan wij weet waarop ingezet kan worden. Dat gezegd hebbende heb ik de vraag van het CDA volgens mij nog niet helemaal beantwoord. Wat was die vraag ook alweer? Excuus. De heer VALK (CDA): Dan herhaal ik de vraag gewoon. Bij de laatste constatering dat zijn dus eigenlijk de feiten - zegt u dat er onvoldoende budget is om dit te doen en dat dat eigenlijk de reden is waarom dit nu niet gebeurt. In het dictum geeft u het college de opdracht om het te doen als er voldoende budget is, maar het antwoord is dus dat er niet voldoende budget is, want dat heeft u zelf opgeschreven. Dat is niet eens een vraag aan de wethouder, maar een constatering van uzelf. Dan snap ik de motie dus niet. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Ik snap nu helemaal wat u bedoelt.

Het kan niet overal standaard. Er is misschien wel ergens budget vandaan te trekken, maar het is niet voor alle wegen mogelijk. Er moet dus gekeken worden waar dat het beste kan plaatsvinden. Ik denk dat dat niet aan ons is. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Ik hoor mevrouw Timmermans zeggen dat er vast wel ergens budget vandaan getrokken kan worden, maar het is toch juist de rol van de raad om daar heel expliciet in te zijn? Dus waar zeggen we precies ja tegen als we deze motie zouden steunen? Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Het gaat om minder incidenteel kijken naar wat er heringericht kan worden en om dat meer de standaard te maken, maar daar laten we het college dan wel naar kijken. De AMA is ook een collegebevoegdheid. We vonden het nu dus belangrijk om dit punt mee te geven. De heer ANALIKWU (D66): Ik vraag eigenlijk meer om een verheldering. Volgens mij lopen er nu twee dingen door elkaar. Ik hoor de één zeggen dat het gaat om het uitbreiden van het aantal 30 km/u-wegen, terwijl deze motie er volgens mij toe oproept om de inrichting van bestaande 30 km/u-wegen, wanneer er groot onderhoud plaatsvindt, beter te laten aansluiten op de 30 km/u-inrichting. Dat hoeft ook niet per se extra budget te kosten. Ter bevestiging: klopt dat? Zie ik dat goed? Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Ik kom nog even terug op de collegebevoegdheid inzake de Adaptieve Mobiliteitsagenda.

Daar hebben we inderdaad voor gekozen, maar welke financiële kaders wil Onafhankelijk Delft het college dan meegeven? 6

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Ik ben helemaal niet zoveel vragen gewend. Wat de vraag van D66 betreft: ja, dat klopt exact. Wat de vraag van de VVD betreft: er wordt nu incidenteel gekeken naar wat mogelijk is en we willen dat dat meer de standaard wordt. Maar daarin moet natuurlijk een afweging worden gemaakt en er moet aandacht voor worden gevraagd. Dat is wat we met deze motie nu doen. We geven daarmee niet een compleet kader mee; het is meer een richting. Door de fracties van Onafhankelijk Delft, STIP en GroenLinks wordt motie 6.2.1 (30 km/u-zones) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, bijeen op 19 december 2024, ter bespreking van de collegebrief Delft Naar 30 km/uur, constaterende dat: • • • • • •

er in de gemeente Delft reeds 30 km/u wegen bestaan die vaak niet ingericht zijn als zodanig; er gevaarlijke situaties op kunnen treden als de inrichting van de weg zich ertoe leent om harder te rijden dan de aangegeven snelheid van 30 km/u; wegen die aangewezen zijn als 30 km/u-zone maar nog niet als zodanig zijn ingericht, niet standaard worden heringericht als 30 km/u-zone bij grootschalige werkzaamheden binnen de gemeente; plekken waar wel wordt gekozen voor herinrichting naar de eisen van een 30 km/u-zone terugkomen in de Adaptieve Mobiliteitsagenda (AMA), die door het college wordt vastgesteld; er een nieuwe versie van de Adaptieve Mobiliteitsagenda naar de raad komt in het nieuwe jaar; het huidige budget binnen de Adaptieve Mobiliteitsagenda onvoldoende financiële ruimte biedt om structureel meer wegen naar een 30 km/u-inrichting om te vormen bij grootschalige werkzaamheden;

overwegende dat: •

• • •

het huidige beleid ertoe leidt dat bij werkzaamheden aan 30 km/u-wegen vaak wordt teruggelegd wat er lag, waardoor kansen worden gemist om de verkeersveiligheid te verbeteren door de weg aan te passen naar de inrichting van 30 km/u; bij wegwerkzaamheden nu niet altijd wordt gekozen voor een herinrichting van de weg die aansluit bij de maximumsnelheid van 30 km/u, maar dat dit wel meer de standaard zou moeten worden; de weg bij optimale inrichting als 30 km/u zone bijdraagt aan de verkeersveiligheid, leefbaarheid, het verminderen van geluidsoverlast en uitstoot in de woonwijken en minder handhaving behoeft; het belangrijk is dat de raad nu een signaal afgeeft aan het college vóór het vaststellen van de nieuwe Adaptieve Mobiliteitsagenda en de Kadernota als 7

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

het gaat om de herinrichting van 30 km/u-wegen die passend is bij de maximumsnelheid, nog voordat het college een collegebesluit neemt over de nieuwe AMA; roept het college op: • •

in de AMA op te nemen dat standaard bij grootschalige werkzaamheden herinrichting naar een 30 km/u-weg van een al bestaande 30 km/u-weg wordt overwogen ten opzichte van de nu incidentele overwegingen; waar mogelijk al in de huidige plannen en werkzaamheden te bezien of meer wegen kunnen worden meegenomen in een herinrichting naar 30 km/u, binnen de huidige budgettaire mogelijkheden,

en gaat over tot de orde van de dag." De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Op 26 oktober hebben wij als raad een burgerbrief gekregen van bewoners van de Valkenlaan, onder andere over problemen met de snelheid door de wijk, waar een 30 km-zone is. Onder andere de ChristenUnie - ik denk dat meer fracties dat gedaan hebben - heeft gevraagd om deze brief door te geleiden naar het college met een verzoek om een reactie en om die reactie dan weer als ingekomen stuk te krijgen. De brief is van twee maanden geleden. Ik verwacht heel binnenkort een reactie van het college. Misschien is die er ook al. Misschien kan de wethouder daar in haar termijn op vooruitlopen en daar iets van laten doorschemeren, want we zijn erg benieuwd. Een jaar later zullen we dan als fractie vaststellen of we die beantwoording alsnog een keer willen bespreken. De heer VAN DER STEEG (PvdA): Voorzitter. Zoals bekend is de Partij van de Arbeid voorstander van lagere snelheden, omdat die een aantal grote voordelen hebben. In de motie worden die voordelen terecht benoemd. Dat is heel fijn. Dank aan Onafhankelijk Delft voor het opstellen van deze motie. Wij vinden de motie wel nogal ingewikkeld. Mevrouw Timmermans zei helemaal terecht dat Onafhankelijk Delft over de eigen woorden gaat, maar wij begrijpen echt niet wat er wordt overwogen ten opzichte van nu.

We snappen met de toelichting wel de strekking. Daar kunnen wij ons wat dat betreft in vinden. Een belangrijk punt blijft wel dat in de Adaptieve Mobiliteitsagenda al staat dat er wordt gekeken naar duurzaam veilig inrichten. Volgens mij is dat het principe waar deze motie naar vraagt. Dat is gewoon een kwestie van werk met werk maken. De vraag aan de wethouder is dus wat deze motie eigenlijk toevoegt ten opzichte van wat we al doen. Ik heb overigens contact gehad met de wethouder en wij gaan in het nieuwe jaar een afspraak plannen om even te sparren over de update van de Adaptieve Mobiliteitsagenda. Het lijkt me netjes om dat gewoon in alle openheid te delen. Die afspraak gaan we dus maken. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. Om het heel kort te zeggen: we staan helemaal achter de bedoeling van de motie. We hebben nog wat vraagtekens bij de woorden van de motie en we kunnen ons eigenlijk wel vinden in veel interrupties. Ik ben benieuwd naar de appreciatie van de wethouder. Misschien kan zij inderdaad 8

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

ook ingaan op de financiële gevolgen van deze motie, maar wij staan er over het algemeen positief tegenover. We horen graag het antwoord van de wethouder. Mevrouw WENTINK (STIP): Voorzitter. Met onze schriftelijke vragen die we samen met de PvdA en GroenLinks hebben gesteld, wilden we eigenlijk het gesprek op gang brengen om te kijken hoe we meer kunnen doen aan 30 km/u in Delft. Hier is vorige week ook een goed debat over gevoerd. Onafhankelijk Delft heeft de motie die wij mede hebben ingediend, al toegelicht. We vinden het belangrijk dat er bij de Adaptieve Mobiliteitsagenda meer ambitie wordt getoond voor de invoering van veilige 30 km/u-wegen. Zelf hebben wij ook nog een motie overwogen om inzichtelijk te maken wat de voordelen, de nadelen en de kosten zijn van de invoering van 30 km/u als standaardsnelheid in Delft. Dit kan echter niet uit de huidige budgetten, zoals bleek in het commissiedebat, en er is ook niet voldoende capaciteit voor, want dat gaat dan ten koste van de huidige ambities, zoals de veilige schoolomgevingen. Daarom willen wij bij de update van de Adaptieve Mobiliteitsagenda in 2025 kijken of er eventueel wel iets mogelijk is. Daar komen we dan dus op terug. De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Voorzitter. Ik denk dat we zeer aan het kerstreces toe zijn, want er was zojuist even wat verwarring tussen termijn en interruptie.

Dat wil ik bij dezen rechtzetten. Ik wil hier toch even op doorgaan. We zijn inderdaad wat in de war. We hebben nagedacht over wat deze motie toevoegt. We zijn als Hart voor Delft natuurlijk sowieso voor veiligheid ter bescherming van onze inwoners, maar we zien niet zo heel veel toevoegingen, behalve wat mevrouw Wentink volgens mij zojuist aangaf. Bijvoorbeeld verbetering van de luchtkwaliteit zou eigenlijk geen issue moeten zijn, want er zijn geen rapporten bekend waarin tussen 50 km/u en 30 km/u in de stad een duidelijk verschil wordt aangetoond in de uitstoot. Bovendien kan het sowieso niet, zoals wethouder Huijsmans in commissie al aangaf, omdat er heel veel rekening gehouden moet worden met de hulpdiensten. Er zullen dus enorm veel straten overblijven waar 50 km/u gehandhaafd moet blijven. Voor de rest moet Hart voor Delft er niet aan denken dat je als automobilist straks in de stad door fatbikes ingehaald gaat worden. De VOORZITTER: Nee, die moeten we dan eerst afgeschaft hebben, denk ik. De heer ANALIKWU (D66): Volgens mij maakt de heer Koelewijn het heel erg ingewikkeld. Zoals ik al zei, gaat het niet om het verder uitbreiden van het aantal 30 km/u-wegen. Het gaat erom dat 30 km/u-wegen die nu al zo aangegeven zijn, ook qua inrichting daarop gaan aansluiten. Dat is echt puur een veiligheidsvraagstuk.

Is de heer Koelewijn dan niet voor de veiligheid, die hij eerder noemde? De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Uiteraard zijn wij, zoals ik al aangaf, zeer voor veiligheid in de stad voor onze inwoners. Ik had de heer Analikwu al heel goed begrepen toen hij aangaf dat het gaat om de bestaande 30 km-wegen, maar uiteindelijk hebben we daar binnen onze fractie een afweging over gemaakt. We zien weinig toevoeging in deze motie. 9

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De heer VALK (CDA): Voorzitter. Ik sluit aan op wat de heer Van der Woerd zei over de reactie op de brief van de bewoners van de Valkenlaan. Die viel samen met schriftelijke vragen die wij gesteld hadden over extreme snelheidsovertredingen, onder andere op de Valkenlaan maar ook op meer straten in Delft. Die antwoorden zijn net vandaag binnengekomen. Dat is te laat om ze hierbij te betrekken, maar de antwoorden zijn zeker lezenswaardig voor de kerstvakantie. Dan gaan we na de vakantie hier daarover praten. Uit ons verkiezingsprogramma blijkt dat het CDA op zich wel voorstander is van 30 km in woonwijken, niet op ontsluitingswegen. Daarbij gelden wel een paar voorwaarden. Eén daarvan sluit mooi aan op wat Hart voor Delft zei: het moet gelden voor alle verkeersdeelnemers, niet alleen voor auto's. Het moet dus ook gelden voor fatbikes, fietsers en scooters. Zo moeten de wegen ook heringericht worden. Het is zeker niet alleen maar een kwestie van een bord neerzetten. De winst van deze motie vinden wij dan ook dat er bij de partijen in ieder geval het inzicht is dat je niet een bord neer moet zetten en dat het dan klaar is, maar dat je 30 km pas kunt invoeren als je de weg echt gaat herinrichten. Dat vind ik winst, want het debat ging in het verleden nog weleens over: we zetten gewoon overal borden neer en dan komt het wel goed. Tegelijkertijd lijkt de motie mij wat overbodig.

Ik maak me ook wat zorgen over het budget. Ik ben in dit geval iets minder optimistisch dan de heer Analikwu, die zegt dat het allemaal niks kost omdat die wegen al zijn aangewezen. Ze moeten natuurlijk wel omgebouwd worden. En in de motie zelf wordt, zoals ik in mijn interrupties al aangaf, ook geconstateerd dat het geld er niet is. Dan kunnen we het wel heel hard willen, maar wat ons betreft wachten we dus gewoon de Adaptieve Mobiliteitsagenda af. Daar wordt het vast in geregeld. Ik denk dat iedereen, in ieder geval in de woonwijken, naar 30 km terug wil. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Het wordt straks niet zomaar in de Adaptieve Mobiliteitsagenda opgenomen. We vragen dus eigenlijk om een specificering hiervan, zodat hier echt oog voor is, want nu wordt de weg vaak gewoon teruggeplaatst zoals die er lag. Daar zou meer oog voor moeten zijn. Dat moet worden opgenomen in de AMA, omdat dat dan lonend zou zijn; dat is het idee. De heer VALK (CDA): Dat is niet echt een vraag aan mij. De motie vraagt de wethouder om dit te overwegen. Ik denk dat ze dat nu ook al doet. De motie vraagt niet om het te doen. Dat maakt de motie voor ons een beetje lastig: wat is nou "overwegen"? Dan doe je het misschien toch niet. We gaan horen wat de wethouder van deze motie vindt, maar mijn eerste gedachte is dat zij wellicht overbodig is. Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Voorzitter.

Dank aan Onafhankelijk Delft voor het opstellen van deze motie. GroenLinks is van mening dat het belangrijk is om te letten op geluidsoverlast en het vergroten van de veiligheid. Het rijden van 30 km/u draagt bij aan een gezondere leefomgeving en maakt woonwijken aangenamer om in te wonen en onze stad veiliger en fijner om er te verblijven. Binnen de huidige kaders en budgetten vragen we aandacht voor het versneld inrichten voor 30 km/u. Daarom hebben we deze motie mede ingediend. 10

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De heer ANALIKWU (D66): Voorzitter. Ik val de heer Van der Steeg bij op het punt van zijn eerste interruptie deze avond over de onduidelijkheid in de tekst. Ik heb een tekstvoorstel klaarliggen voor mevrouw Timmermans. Mocht de motie in stemming komen, dan lijkt het mij wel duidelijk en fijn om een iets duidelijkere tekst neer te leggen in het eerste dictum. Maar verder vinden we het qua inhoud een goede motie. Wat D66 betreft is het belangrijk om de 30 km/u-wegen die nu al bestaan, ook in de inrichting daarop aan te laten sluiten. Dat is kort gezegd waar deze motie om vraagt. Dat lijkt mij niet minder dan logisch. Wethouder HUIJSMANS: Voorzitter. Dank voor toch nog een debatje over een heel belangrijk onderwerp, 30 km als een manier om te zorgen dat verplaatsen in onze stad veilig is. Daar hebben we al heel vaak met elkaar gesprekken over gehad. Vanuit de raad blijft de vraag of we eigenlijk de goede dingen doen, of ook zichtbaar is wat we gaan doen en hoe we er eigenlijk voor staan in Delft, want er komen natuurlijk geregeld brieven met "er wordt hier zo hard gereden; hoe kan dat nou?" In de antwoorden die inderdaad vandaag naar de raad zijn gestuurd, is het algemene beeld dat het best wel meevalt als je de hele dag gaat meten, maar dat er toch heel vaak incidenten zijn die maken dat het voor de beleving van bewoners een minder veilige plek is.

Daar kunnen we niet altijd iets aan doen, maar in de beantwoording staat ook dat we daar goed naar kijken, ook naar waar we dit met inpassing en aanpassing van wegdelen kunnen verbeteren. Maar er is natuurlijk een nog veel grotere opgave, want lang nog niet alles is echt ingericht als 30 km-gebied. Volgens mij is de zorg van de raad: kan dat niet sneller? Maar we hebben beperkte middelen en we doen al heel erg veel om werk met werk te maken. In grote trajecten waar we nu bezig zijn met het aanpassen van de riolering - Voorhof en Buitenhof - worden echt tientallen miljoenen geïnvesteerd in riolering, maar daarboven is er vervolgens ook de gevel-tot-gevelaanpak. Dat maakt dat we behoorlijk kunnen aanpassen ten opzichte van de huidige situatie en dat we het daarmee een stuk veiliger kunnen maken. Alles gehoord hebbend en ook kijkend naar de motie, is de vraag toch een beetje: wat staat er nou eigenlijk in de Adaptieve Mobiliteitsagenda, wat doen we al en waar leidt dat toe? Dat vinden we eigenlijk veel belangrijker dan we dat nu maken in onze Adaptieve Mobiliteitsagenda. In de huidige Adaptieve Mobiliteitsagenda staat her en der immers wel 30 km/u, maar het is eigenlijk niet heel duidelijk wat voor projecten dat zijn en hoe dit bijdraagt aan de doelstelling om Delft veiliger te maken. Een aantal fracties vroegen hoe deze motie moet worden gelezen.

Volgens mij is het vooral van belang dat de raad goed weet waar geld aan wordt uitgegeven, waar dat toe leidt en wat voor soort projecten dat zijn. Voor een deel zijn dat projecten waar we echt opnieuw moeten gaan inrichten van 50 km/u naar 30 km/u, maar in sommige gevallen is het gebied al 30 km/u en moet het op een manier worden ingericht die past bij het getal op het bord. Ik lees de motie dus zo dat wij als college beter in beeld gaan brengen waar we precies mee bezig zijn om die concrete herinrichtingsprojecten te doen - want daar doen we er flink wat van - en hoe dat bijdraagt aan 30 km/u. Maar daarnaast gaan we ook aangeven waar in verschillende 11

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

wijken ook nog dat soort grote projecten op stapel staan, zodat veel duidelijker is waar we het geld inzetten. Als de raad vindt dat er meer moet worden gedaan en dat het sneller moet worden gedaan, is de volgende stap dat ook duidelijk is waar je dan nog extra zou moeten inzetten. Want op dit moment is inderdaad maar beperkt budget beschikbaar, maar als die lijsten wat helderder zijn en als ook gezien wordt waaraan we nu als college allemaal uitvoering geven, voelt de raad wellicht de noodzaak om bij te sturen en hier meer geld voor beschikbaar te maken. Want volgens mij helpt het als je daar meer informatie over beschikbaar hebt. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Ik sta volledig achter de lezing van de wethouder van onze motie. Bij dezen dus de vraag of de motie inderdaad overbodig is en of zij de motie toezegt. Wethouder HUIJSMANS: Volgens mij is het vooral van belang om echt goed in beeld te brengen hoe de zaken op dit moment worden uitgevoerd en wat er op stapel staat. Het lijkt me dus goed om dat deel te gaan doen. Er staat: "waar mogelijk al in de huidige plannen te bezien". Over het algemeen wordt er al heel veel in huidige plannen gedaan. Eigenlijk wordt het altijd gedaan, tenzij het echt niet lukt of tenzij het bijvoorbeeld vanuit verkeersfuncties, zoals het CDA en Hart voor Delft aangaven, lastig is om naar 30 km te gaan.

Maar zelfs daar … Ik heb in de commissie volgens mij al het voorbeeld genoemd van de Hugo de Grootstraat. Dat is een doorgaande route, waar we een fietsstraat van hebben gemaakt met 30 km/u, maar uiteindelijk kan ook de bus daar toch overheen. Er zijn dus nog heel veel andere smaken mogelijk, maar ik denk dat het vooral van belang is om dat eerst goed in beeld te brengen. Het tweede deel van het dictum is misschien iets lastiger, want volgens mij gebeurt er al best wel veel. Maar laten we proberen om daar een beetje vrijelijk zo goed mogelijk antwoord op te geven, als ik de motie zo mag lezen. De VOORZITTER: Mevrouw Timmermans, wat vindt u daarvan? Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Mevrouw Timmermans kijkt heel even naar GroenLinks en STIP. Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Wat ons betreft is het goed om de motie dan in te trekken, maar dan wil ik nog wel even bij de wethouder checken dat er extra aandacht komt voor de uitrol van 30 km/u-wegen. Wethouder HUIJSMANS: Ik denk dat de extra aandacht met name erin zit dat we goed aangeven wat we nu allemaal al doen, want we geven dit echt al heel veel aandacht, maar in de Adaptieve Mobiliteitsagenda is dat niet helemaal scherp. Het gaat volgens mij dus ook gewoon om beter uitleggen wat we al doen.

Als de raad op basis van de nieuwe Adaptieve Mobiliteitsagenda het gevoel heeft dat we misschien toch nog een stapje meer moeten zetten, hebben we ook een goed uitgangspunt om vervolgens met elkaar dat gesprek te voeren. Zo zou ik het af willen ronden. De VOORZITTER: Prima. Ik kijk rond. We ronden het af. Ik constateer dat de motie wordt ingetrokken. Daarmee is dit agendapunt ook afgerond. 12

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

189. Sluiting. De VOORZITTER: We zijn bijna aan het eind van de vergadering gekomen. Voordat ik enkele slotwoorden tot u richt, geef ik het woord graag aan de heer Hombergen, die mij gevraagd heeft om even het woord te mogen krijgen. Dat doe ik graag en dat is prima, want ik weet wat de reden is. De heer HOMBERGEN (PvdA): Voorzitter en allen. Als raadsleden doen wij hier ons werk best wel in de spotlight. Dat valt op en dat is belangrijk voor de stad, maar wij kunnen ons werk niet doen zonder ook een goede ondersteuning en voorbereiding. Er zijn veel mensen achter de schermen bezig om ons bij ons werk te helpen. Daarmee doel ik met name op de griffie, de bodes en de bewaking, zodat wij hier ook veilig en netjes ons werk kunnen doen. Ik heb namens alle fractievoorzitters het initiatief genomen om een klein bedankje te organiseren. U weet ervan. Ik wil het eerste exemplaar graag aanbieden aan onze griffier, erop vertrouwende dat hij zorgt voor de distributie van alle bedankjes aan de rest van de griffie en dergelijke, want wij gaan straks uiteen en dan kunnen wij niet meer iedereen bereiken. Ik weet zeker dat dat goed gaat komen. De VOORZITTER: Er zit gelijk een klein taakje aan vast. Goed geregeld, meneer Hombergen. U mag dat gewoon even doen; we hebben daar de tijd voor.

(De heer Hombergen overhandigt de presentjes aan de griffier.) De VOORZITTER: Lieve mensen, we zijn aan het einde gekomen van deze vergadering. 2024 nadert zijn einde. Het was opnieuw een roerig jaar, een jaar waarin het wereldnieuws bol stond van oorlog en geweld, een jaar waarin ideeën en standpunten steeds verder van elkaar af leken te drijven en ook een jaar waarin uw samen liet zien dat luisteren naar elkaar en respect hebben voor elkaar het beste brengen voor onze mooie stad; niet tegen elkaar, maar met elkaar. U hebt urenlang gedebatteerd over cultuur, mobiliteit, duurzaamheid, financiën, veiligheid, wonen en nog veel meer in onze mooie stad en u bent opgekomen voor de stadsgenoten die het soms lastig hebben. U was er niet alleen voor de stad. U was er ook voor elkaar, dwars door ideologische verschillen heen. Die persoonlijke onderlinge verbondenheid maakt deze gemeenteraad sterk en ook zo bijzonder. Als voorzitter van uw raad ben ik daar ontzettend trots op! Die verbondenheid heeft u het afgelopen jaar ook laten zien tijdens de wijkbezoeken van Kijk in de Wijk, de campagne Ja, ik wil in de gemeenteraad en de drukbezochte ondernemersavond. Samen maken we de stad. Samen maken we Delft en u gaat samen met de stad op zoek naar een nieuwe burgemeester. Ik heb daar alle vertrouwen in. Na deze vergadering kunt u even op adem komen.

Tijd voor bezinning, tijd om samen met familie en vrienden de verbondenheid te vieren, het feest van het licht. Daar hebben we het de afgelopen weken al een aantal malen over gehad: het licht 13

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

van hoop op liefde, geluk en vrede. Ik wens u mooie, gezegende feestdagen en alle goeds voor het nieuwe jaar. Ik nodig iedereen uit om nog even een drankje te nemen in de Burgerzaal. Onze lieve bodes staan er helemaal klaar voor. We krijgen daar ook nog een leuk optreden te horen. Blijf dus nog even hangen. Heel veel dank en een mooi kerstreces toegewenst. (Applaus) De vergadering wordt om 20.51 uur gesloten.

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 30 januari 2025.

J. M. van Bijsterveldt-Vliegenthart

J. Mimpen

, voorzitter.

, griffier.

14

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

Week 48 28-11-2024 2448649 College van B&W - reactie op rapport m.b.t. impact van armoede op hulporganisaties Voor kennisgeving aannemen. VerwijderenBew erken

28-11-2024 2448650 Voorstel van het college aan de raad inzake 3e begrotingswijziging 2024 (3e ARB) Direct doorgeleiden naar de hamerstukkenagenda van de raad van 19 december 2024. VerwijderenBew erken

28-11-2024 2448648 College van B&W - informatie uitspraak kort geding Burgwal 45 49 Voor kennisgeving aannemen. VerwijderenBew erken

28-11-2024 2448651 Voorstel van het college aan de raad inzake wijziging verordening Starterslening gemeente Delft. Per mail peilen of er fracties zijn die het voorstel willen bespreken. Als tenminste één fractie heeft aangegeven het stuk te willen bespreken wordt het geagendeerd voor de Commissie Algemeen van 12 december 2024. VerwijderenBew erken

28-11-2024 2448645 College van B&W - uitvoeringsagenda samen impact maken Wij West Agenderen voor de procedurevergadering van de cie. Algemeen van 12 december 2024. VerwijderenBew erken

27-11-2024 2448642 Voorstel inzake toelating M.L.A. Brink tot lid van de gemeenteraad Agenderen voor de raadsvergadering van 3 december 2024. VerwijderenBew erken

27-11-2024 2448643 Voorstel inzake benoeming A.A. Poots en C. Frayman tot commissielid van de gemeenteraad. Agenderen voor de raadsvergadering van 3 december 2024. VerwijderenBew erken

27-11-2024 2448644 Stichting HoutrookVrij - Gemeenten Informatie Beleidsontwikkeling Houtstook Omgevingsplan Voor kennisgeving aannemen. VerwijderenBew erken

27-11-2024 2448647 Burgerbrief - slechte staat verkerende stoep Brahmslaan Doorgeleiden naar het college van B&W. VerwijderenBew erken

27-11-2024 2448646 College van B&W - nota grondprijzen 2024 2025 Voor kennisgeving aannemen. VerwijderenBew erken

26-11-2024 2448641 College van B&W - reactie college op boardletter externe accountant 2024 Agenderen voor de vergadering van 27 november 2024. Week 49

15

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

06-12-2024 2449668 College van B&W - Analyse, richting en sturing op de sociale basis Agenderen voor de procedurevergadering en aansluitende overlegvergadering van 23 januari 2025 en de Werkgroep Sociaal Domein van 9 december 2024. VerwijderenBew erken

06-12-2024 2449670 Commissie Sociaal Domein en Wonen | Behandelvoorstel: Agenderen voor de procedurevergadering van 23 januari 2025. Dit was “Voor kennisgeving aannemen” en is gewijzigd op verzoek van de fracties GL, STIP en HvD. Motivering (GL): de fractie heeft vragen over hoe de gemeente van plan is om te gaan met de aanbevelingen. (NB: De fractie HvD heeft ook schriftelijke vragen over dit onderwerp aangekondigd). VerwijderenBew erken

05-12-2024 2449665 Commissie Ruimte en Verkeer | Behandelvoorstel: Agenderen voor de procedurevergadering van 16 januari 2025. Dit was “Voor kennisgeving aannemen” en is gewijzigd op verzoek van de fracties OD, HvD, PvdA (o.v.v. beantwoording van technische vragen), VVD en GL. VerwijderenBew erken

05-12-2024 2449664 Natuurmonumenten en Midden Delfland Vereniging Metropolitane Fietsroute Delft Rotterdam Alexander. Doorgeleiden naar het college van B&W & betrekken bij de eerstvolgende bespreking van de Metropolitane Fietsroute. VerwijderenBew erken

05-12-2024 2449667 Commissie Sociaal Domein en Wonen | Behandelvoorstel: Doorgeleiden naar het college van B&W met een verzoek om een reactie op het rapport aan de raad, waarin ook in wordt gegaan op mogelijkheden die het college ziet om de lage scores te verbeteren. Dit was “Voor kennisgeving aannemen” en is gewijzigd op verzoek van de fracties HvD en CU. VerwijderenBew erken

03-12-2024 2449662 Voorstel van het college aan de raad inzake mandaat- en machtigingsbesluit m.e.r.procedure. Agenderen voor de procedurevergadering van de commissie Algemeen van 12 december 2024. VerwijderenBew erken

02-12-2024 2449661 Commissie Ruimte en Verkeer | Behandelvoorstel: Agenderen voor de procedurevergadering van 16 januari 2025. Dit was “Voor kennisgeving aannemen” en is gewijzigd op verzoek van de fracties OD, VVD en HvD. VerwijderenBew erken

02-12-2024 2449663 Commissie Sociaal Domein en Wonen | Behandelvoorstel: Agenderen voor het Delfts Kwartiertje van 23 januari 2025. Dit was “Voor kennisgeving aannemen” en is gewijzigd op verzoek van de fractie CU. Motivering: de fractie heeft de vraag welke aandachtspunten er zijn voor de raad/commissie om ASD te versterken in hun rol/positie VerwijderenBew erken

06-12-2024 2449671 College van B&W - Rapport ‘Impact Jeugdgezondheidszorg – Hoe jeugdgezondheidszorg bijdraagt aan gezonde generaties Commissie Sociaal Domein en Wonen | Behandelvoorstel: Betrekken bij het bespreking van het onderwerp Jeugd in de werkgroep Sociaal Domein met de vraag of er in de volgende raadsinformatiebrief Jeugd een beeld gegeven kan worden van de JGZ interventies die voor Delft kansrijk zijn en hoe de Delftse hervormingsagenda Jeugd er uit gaat zien en of er daarbij dan ook de verbinding gelegd kan worden met de aandachtspunten die in de SDW vergadering van 26 november 2024 zijn meegeven n.a.v. de gezondheidsmonitor Jeugd 2023. Dit

16

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

was “Voor kennisgeving aannemen” en is gewijzigd op verzoek van de fractie CU. Week 50 (uitzondering) VerwijderenBew erken

12-12-2024 2450678 Voorstel van het fractievoorzittersoverleg aan de raad Hamerstuk Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 30 januari 2025 J.M. van Bijsterveldt-Vliegenthart

,voorzitter.

J. Mimpen

,griffier.

17