Gestempeld Jaarstukken 2023 10062024 + bijlage - kopie

Wat heeft het gekost? Overzicht van baten en lasten (bedragen × € 1.000)

Realisatie 2022

Begroot Begroot na vóór wijziging wijziging

Realisatie Verschil 2023 begroot na wijziging / realisatie

Werk en inkomen Baten Lasten

70.647 107.403

63.532 92.218

74.353 111.137

81.608 115.636

7.255 -4.500

Saldo Werk en inkomen

-36.756

-28.686

-36.784

-34.029

2.755

Het resultaat wijkt € 2.755.000 positief af van de begroting. Verschillen tussen begroting en realisatie naar oorzaak I/S Bedragen x € 1.000 61 Samenkracht en burgerpartic 62 Toegang en Eerstelijnsvoorz 63 Inkomensregelingen 64 WSW en beschut werk 65 Arbeidsparticipatie

I I I I I

R/O

Totaal

Lasten

Baten

Storting

Onttrekking

R R R R R

1.218 22 1.709 -104 -90

574 -6 -2.641 -1.297 -1.130

644 28 4.350 1.193 1.040

-

-

2.755

-4.500

7.255

-

-

Totaal

Toelichting 61 Samenkracht en burgerparticipatie € 961.000 voordeel Dit voordeel ontstaat door de opvang van Oekraïnse ontheemden. De baten betreffen de SISAverantwoording 2022 die na de Najaarsrapportage 2023 is afgerekend door het Rijk. Bij de lasten zijn de werkelijke kosten op verschillende posten lager uitgevallen dan verwacht op basis van de openstaande inkoopordernummers. Ook was nog een bedrag geraamd voor catering uitgaande van situatie in 2022 waarin opvang in hotels plaatsvond. 63 Inkomenregelingen € 1.835.000 voordeel Het voordeel wordt voornamelijk veroorzaakt door een voordeel van € 1,7 miljoen op de regeling energietoeslag. Dit wordt veroorzaakt doordat de regeling energietoeslag 2023 doorloopt tot en met augustus 2024, terwijl de middelen dit jaar zijn ontvangen. Hier tegenover staat een even groot nadeel bij programma Financiën. Daarnaast is er sprake van een voordeel van € 100.000 op het BUIG-budget. Dit wordt primair veroorzaakt doordat er grotere uitstroom is als gevolg van het meer inzetten van loonkostensubsidie dan verwacht (zie 65 Arbeidsparticipatie).

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 90 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

De verhoging van de baten (circa € 4 miljoen) wordt veroorzaakt doordat het BUIG-budget meer geïndexeerd is dan we hebben begroot. Ten slotte is er sprake van een nadeel van circa € 400.000 dat wordt veroorzaakt door veranderingen in de wetgeving omtrent de studietoeslag. De voorwaarden om in aanmerking te komen zijn verruimd door de Rijksoverheid, zonder dat hier extra middelen in het gemeentefonds zijn beschikbaar gesteld. We onderzoeken de mogelijkheden voor een lobby richting het Rijk gezamenlijk met de andere studentensteden in het NKN. Sinds 1 april 2022 hebben we 40% meer toekenningen voor de studietoeslag. De normbedragen voor de studietoeslag worden nu ook landelijk bepaald en liggen hoger dan de bedragen die we als gemeente eerder verstrekten. Dit tekort kon afgelopen jaar met incidentele voordelen worden opgevangen. 64 WSW en beschut werk € 104.000 nadeel Dit wordt veroorzaakt doordat er meer inwoners op een beschut werkplaats zijn geplaatst dan vooraf begroot. De gemeente is verplicht tot maximaal het door het Rijk vastgestelde quotum, elke daarvoor geïndiceerde burger te plaatsen op een beschutte werkplek. 65 Arbeidsparticipatie € 120.000 nadeel Dit nadeel wordt veroorzaakt doordat er meer loonkostensubsidie is ingezet dan vooraf begroot. Sinds een aantal jaar is het LKS geen onderdeel meer van het reguliere BUIG-budget.

Daardoor loont het financieel om extra in te zetten hierop. Zodra Delft in de pas loopt met het aantal te verstrekken LKS-en in relatie tot andere gemeenten, blijft het voordeel op de reguliere middelen in stand. Zie hiervoor ook het voordeel bij 63 inkomenregelingen. Investeringen Toegekend bedrag

Realisatie t/m 2022

Beschikbaar vanaf 1-1-2023

Werk en inkomen

Begroot 2023

Realisatie 2023 Jaar van start en gereed

Investeringsplan Flexwoningen Mozartlaan

8.000

-

8.000

11.870

12.297

Totaal investeringen

8.000

-

8.000

11.870

12.297

xxxx

Toelichting De kosten van de investering Flexwoningen Mozartlaan zijn € 0,4 miljoen hoger uitgevallen dan begroot door onvoorziene kosten wateroverlast in het najaar van 2023. Daarom wordt voorgesteld deze tegenvaller te dekken uit het voordeel van de Opvang Oekraïners door storting van € 0,4 miljoen in de reserve Dekking kapitaallasten. Voorstellen tot afrekening van het resultaat Voorstellen tot afrekening van het rekeningresultaat Bedragen x € 1000 Voordeel Opvang Oekraïners storten in res Kapitaallasten Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden Kansen voor Kinderen Totaal afrekening bestemmingsreserve:

Storting / Lasten 428 205 115 748

Onttrekking / Baten

-

Toelichting Voordeel Opvang Oekraïners De extra kapitaallasten van de investering Flexwoningen Mozartlaan worden gedekt vanuit de reserve Dekking kapitaallasten. We stellen de raad voor om hiervoor het voordeel in de exploitatie bij Opvang Oekraïners van € 0,4 beschikbaar te stellen door bestemming van het resultaat (reserve Dekkking kapitaallasten).

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 91 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden Bij de meicirculaire 2023 heeft het Rijk een bedrag van € 275.000 beschikbaar gesteld voor dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden. Sommige ingezette werkzaamheden van 2023 lopen door in 2024. Daarom stellen we de raad voor om €205.000 van dit bedrag te storten in de reserve Beleid en Uitvoering en bij de Kadernota 2024 weer beschikbaar te stellen. Kansen voor Kinderen Bij de Kadernota 2023 heeft de Raad een bedrag van € 400.000 beschikbaar gesteld voor Kansen voor Kinderen. Sommige ingezette werkzaamheden van 2023 lopen door in 2024. Daarom stellen we de raad voor om €115.000 van dit bedrag te storten in de reserve Beleid en Uitvoering en bij de Kadernota 2024 weer beschikbaar te stellen.

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 92 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

Economie en vastgoed Algemeen Het Delftse kennisintensieve ecosysteem is sterk. Het fungeert als kraamkamer voor innovaties én innovatieve bedrijven, waar we regionaal, landelijk en internationaal de vruchten van plukken. Het Innovatiedistrict Delft speelt een belangrijke rol in het blijven behouden van dit innovatieve ecosysteem en het behouden van de koplopersrol hierin. In de komende jaren groeit de stad verder. 15.000 nieuwe woningen zorgen voor extra vraag naar voorzieningen en werkgelegenheid. Daarvoor houden we vast aan de doelstelling om in de periode 2018-2040 100.000 m2 extra bedrijfsruimte te realiseren en werken we verder aan de doelstelling om 10.000 extra banen op alle niveaus te realiseren in de periode 2018-2040. Gezien het belang van voldoende banen en voorzieningen ligt het accent voor de komende periode op de invulling van de groeiende vraag naar de stadsverzorgende economie, die vooral in Delft-West een inhaalslag nodig heeft. Voldoende, passende en betaalbare ruimte om te ondernemen is daarvoor van cruciaal belang. Om de stad aantrekkelijk te houden voor Delftenaren en bezoekers, zetten we in op het behoud van het evenementenaanbod en de verdere versterking van de bezoekerseconomie. Hiermee werken we aan het bestuurlijk accent 'economische kracht en bruisende stad'. Samenvatting In 2023 is hard gewerkt aan het beleidsdomein Economie en Vastgoed.

Vanzelfsprekend ging daarbinnen veel aandacht naar de grote opgaven van de stad. Die inzet is heel intensief binnen het Innovatiedistrict Delft en steeds intensiever binnen Delft-West. Vanuit economie is het Actieprogramma Ruimtelijk-Economische Visie 2023-2026 opgewerkt met medewerking van vele partners uit de stad. Met het programma zetten we extra accenten die ervoor gaan zorgen dat de ambitieuze doelstellingen als het gaat om werkgelegenheid en vierkante meters bedrijfsruimte in beeld blijven tot aan 2030. Ook is fase 1 van het programma betaalbare ruimte opgewerkt, wat zijn vervolg krijgt in 2024. Vanuit toerisme en evenementenbeleid begon het jaar met het unaniem aangenomen voorstel voor verhoging van de toeristenbelasting. De incidentele middelen voor evenementen uit het coalitieakkoord hebben we in 2023 ingezet om noodlijdende evenementen te ondersteunen, en dat was hard nodig. Voor de komende jaren kunnen we hiermee doorgaan nu de middelen structureel zijn gemaakt. Vastgoed heeft in 2023 opnieuw actief meegewerkt aan de maatschappelijke opgaven van de gemeente en blijft dat doen de komende jaren.

Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Economie en vastgoed

Ondernemersklimaat: klantwaardering bedrijven* Overnachtingen toeristen (peiljaar 2022)

Streven: PB Stand: JR 2023 2023 6,7 285.000

402.571

Groei aantal banen (peiljaar 2022)

55.500

58.810

Extra M² voor werk

328.000

317.477

*Voor deze indicator is het externe onderzoek niet opnieuw uitgevoerd. Omdat MKB-Nederland kijkt naar een andere opzet kan deze indicator dus niet (meer) gemeten worden.

Programma-verantwoording / Economie en vastgoed

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 93 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

Toelichting Ondernemersklimaat: klantwaardering dienstverlening bedrijven De resultaten voor deze indicator zijn gebaseerd op het onderzoek MKB-vriendelijkste gemeenten. Dat is een extern tweejaarlijks onderzoek dat voor het laatst in 2020/2021 is uitgevoerd. Het onderzoek is in 2022/2023 niet opnieuw uitgevoerd, omdat MKB Nederland wil kijken naar een andere opzet. De verwachting is dat dit onderzoek niet meer terugkomt. Deze indicator kan dus niet (meer) gemeten worden. Overnachtingen toeristen De overnachtingen van toeristen zijn altijd gebaseerd op een voorgaand kalenderjaar, omdat de definitieve aantallen pas later in een jaar bekend worden. In dit geval gaat het aantal overnachtingen dus over 2022. Dit was een goed jaar als het gaat om het aantal overnachtingen van toeristen: de sector lijkt goed hersteld van de coronapandemie. De doelstelling van 285.000 overnachtingen is ruimschoots behaald. De reden hiervoor zit voornamelijk in het extra aanbod aan hotelbedden dat in de periode 2019-2022 is toegevoegd in Delft. Groei aantal banen De werkgelegenheid in Delft is in 2023 gestegen. Daarmee ligt het aantal werkzame personen weer boven het niveau van voor de coronapandemie en boven de gestelde ambitie. De doelstelling vanuit de Ruimtelijk-Economische Visie om in de periode tot aan 2040 10.000 banen toe te voegen lijkt dan ook haalbaar en realistisch.

Extra vierkante meters voor werk Deze doelstelling is niet behaald. De ruimte in Delft staat onder druk en het toevoegen van vierkante meters voor werk is in 2023 gestagneerd. De oorzaak zit met name in het later opleveren van gebiedsontwikkelingen als gevolg van o.a. prijsstijgingen waardoor vierkante meters wel komen, maar de bouw vertraging op heeft gelopen. Ook zien we dat projectontwikkelaars moeite hebben hun business case rond te krijgen, waardoor sneller ingezet wordt op het toevoegen van bijvoorbeeld extra woningen ten laste van bedrijfsruimte. Wat hebben we ervoor gedaan? Algemeen beheer Vastgoed Het Vastgoedbedrijf van de gemeente Delft zet zijn portefeuille in voor de realisatie van gemeentelijke doelstellingen. We zorgen voor een efficiënte exploitatie, met aandacht voor de huurderstevredenheid, de verdere professionalisering van de vastgoedorganisatie en samenwerking met marktpartijen. We sturen op de technische kwaliteit van de gebouwen en verduurzamen de portefeuille. Het jaar 2023 heeft onder andere in het teken gestaan van: • • • • • • • • •

het leveren van een actieve bijdrage aan diverse maatschappelijke opgaven waar Delft aan werkt; het realiseren van tijdelijke huisvesting voor opvang van Oekraïense vluchtelingen aan de Mozartlaan 664; het afsluiten van een nieuwe huurovereenkomst voor de toren van de Nieuwe Kerk; het inspecteren van de bebouwde objecten op basis van een objectieve NEN2767 conditiemeting in voorbereiding op de nota Vastgoedanalyse; het circulair slopen van het Sportfondsenbad aan de Maria Duystlaan; het onderzoeken van de mogelijkheden voor een andere beheerpartner voor het object Van Bleyswijckstraat 93; het voorbereiden van de splitsing in appartementsrechten voor het object Kristalweg 107; het sluiten van een koopovereenkomst voor de aankoop van de Marlotlaan 5; het uitvoeren van duurzaamheidsmaatregelen aan de objecten Van Bleyswijckstraat 85 en 91, Van Bleyswijckstraat 93 en Gasthuisplaats 1.

Programma-verantwoording / Economie en vastgoed

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 94 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Ondernemersfonds De gemeente heeft een opslag op de onroerendezaakbelasting voor niet woningen en keert deze uit aan het Ondernemersfonds. De geboekte lasten in 2023 bestonden uit een voorschot en een afrekening, waarbij de afrekening in december hoger uitviel dan vooraf geraamd. Het Ondernemersfonds heeft in 2023 onder andere een bijdrage geleverd aan de volgende projecten: publieksactiviteiten Antoni van Leeuwenhoekjaar, een AED op meerdere locaties, Jazz Festival, kunst onder tunnels, Delft Maakt Ruimte, Entrepeneurship Day Delft, Fringe Festival, Westerpop, Delft Verlicht en marketingactiviteiten voor de Delftse Festivalzomer. Daarnaast heeft het Ondernemersfonds een bijdrage geleverd aan Innovatiedistrict Delft en het door veel ondernemers goed bezochte Cyber Security Event Delft. Accountmanagement bedrijven In 2023 werkten we wederom met (regionale) partners, netwerken, incubators/accelerators samen om het ecosysteem van Delft te versterken en banen op alle niveaus voor Delft te realiseren. Daarin werd ingezet op het laten landen en behouden van (internationale) bedrijven in en voor Delft die goed passen in het Delftse (kennis) ecosysteem. Door de druk op werkruimte kan echter lang niet elk bedrijf zich vestigen dan wel herplaatsen in de stad (bijvoorbeeld een startup op zoek naar een grotere ruimte).

Door de sterke positie die Delft inneemt voor talent in diverse sectoren (quantum, robotica, biotechnologie) zijn er in 2023 toch opnieuw ruim 700 bedrijven verhuisd naar Delft. Een aanzienlijk deel hiervan is ZZP'er, waarvoor de ruimtevraag minder speelt. Het lukt hen hierdoor toch om zich te vestigen in Delft. Voor overige bedrijven geldt dat zij minder goed een plek kunnen vinden in Delft, omdat de vraag naar bedrijfsruimte hier nog altijd groter is dan het aanbod. Economische ontwikkeling Fysieke ontwikkelruimte bedrijven Hoewel de cijfers het nog niet aantonen, is er in 2023 opnieuw hard gewerkt aan het toevoegen van nieuwe ontwikkelruimte voor bedrijven in Delft. Onder meer door input te leveren in gebiedsontwikkelingen, door projectleiders te voeden met informatie en door actief te sturen op de beleidsambities uit de Ruimtelijk Economische Visie 2030. De samenwerking binnen het Innovatiedistrict Delft is daar een belangrijk vehikel voor, gezien veel van de geplande vierkante meters bedrijfsruimte en bijbehorende werkgelegenheid in dit gebied (TU Delft Campus, Biotech Campus, Schieoevers) zal landen. In 2023 is gewerkt aan het vernieuwde Actieprogramma Ruimtelijke Economische Visie 2023-2026.

Met dit actieprogramma hebben we de inzet in de afgelopen jaren geëvalueerd, herijken we de strategie en geven we middels vier actielijnen aan hoe we de komende jaren werken aan de doelen van het realiseren van meer werkgelegenheid en meer vierkante meters bedrijfsruimte. In 2023 is fase 1 van het programma betaalbare bedrijfsruimte uitgerold. In deze fase stond de vraag centraal: welke instrumenten heeft de gemeente Delft om bedrijf A, B, C, op locatie X, Y, Z betaalbaar te huisvesten. In 2024 geven we verder invulling aan het programma. Hoewel de cijfers dat helaas nog niet aantonen, zijn er in 2023 toch positieve ontwikkelingen te melden op het vlak van fysieke bedrijfsruimte: • • •

Het tijdelijke House of Quantum met onder andere labs en bedrijfsruimte werd geopend. De realisatie van 10.000 m2 bedrijfsruimte in NeXT!Delft 2 werd bekend gemaakt. DSM en ASR Dutch Science Park Fund sloten een overeenkomst voor de ontwikkeling van de Biotech Campus (110.000 m2 aan vastgoed voor biotechnologie).

InnovationQuarter en YES!Delft In 2023 is de samenwerking met InnovationQuarter (IQ) en YES!Delft voortgezet. Beide organisaties hebben hun bijdrage geleverd aan de versterking van het Delftse ecosysteem.

Programma-verantwoording / Economie en vastgoed

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 95 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

Regionale economie Waar het gaat om de regionale economie werken we samen in het BPH (Businesspark Haaglanden, een samenwerking met zeven gemeenten), WWA (Woon Werk Akkoord, een samenwerking met vier gemeenten) en in MRDH- en provinciaal verband. In deze samenwerkingsverbanden staat afstemming met de andere steden (gemeenten) en regio’s centraal. Belangrijke thema's zijn het beter benutten van werklocaties, aandacht voor voldoende ruimte voor werken en elkaar informeren. Het blijven inzetten en versterken van deze samenwerking op regionaal niveau is van groot belang voor Delft om onze economie regionaal te verstevigen en te verankeren. In 2023 zijn er, als gevolg van deze samenwerking, ook weer subsidiegelden richting Delft gegaan. De samenwerking binnen het Innovatiedistrict Delft met regionale partners (MRDH en provincie ZuidHolland) vormt een belangrijk middel in het doel om het Delftse ecosysteem te versterken en op de kaart te zetten, binnen de regio maar zeker ook daarbuiten. Dat blijkt ook uit de bijdrage van € 130.000 die is toegekend aan de gemeente Delft voor het Innovatiedistrict Delft op grond van de aanvraag en de Bijdrageregeling versterking economisch vestigingsklimaat MRDH.

Internationaal beleid Europa Naast de inzet op de bestaande pijlers Samenwerking, Beïnvloeding & Uitvoering is in oktober 2023 een trainee van de MRDH gestart met een onderzoek hoe Internationaal/Europees Beleid binnen de gemeente wordt ingezet, met als resultaat een onderbouwd advies voor Delft en de relatie met Europa. Nadruk ligt dan op samenwerking en mogelijke subsidiekansen. Dit advies wordt in de 1e helft van 2024 voorgelegd aan het DT en de betrokken wethouder. Economische promotie Evenementenbeleid In 2023 hebben 14 evenementen een bijdrage gekregen uit het budget voor evenementenbeleid (waarvan 9 middels subsidie en 5 middels inkoop). Daarbij geldt dat de meeste evenementen van voor de coronapandemie opnieuw doorgang vonden in Delft, met uitzondering van de Taptoe, muziekfestival Oostpoort en Knapsack. Evenementen hebben het zwaar. Prijsstijgingen en personeelstekort bij leveranciers leggen een ongeëvenaarde druk op de begroting. Waar de incidentele impuls voor 2023 van € 150.000 (uit het coalitieakkoord) mede bedoeld was om het evenementenaanbod in Delft uit te breiden, bleek deze in zijn geheel nodig om noodlijdende evenementenorganisatoren te ondersteunen. Daarvoor is de subsidieregeling tijdelijke impuls evenementen 2023 ingesteld. Evenementen konden daarmee 30% extra subsidie aanvragen (het percentage is gebaseerd op de subsidie voor uitgevoerde activiteiten in 2021).

Toerisme De bezoekerseconomie is weer aangetrokken en nagenoeg hersteld van de coronapandemie. Verblijfsgasten, dagjesmensen en zakelijke bezoekers weten Delft weer te vinden. Delft Marketing heeft zich in 2023 opnieuw ingezet voor het op de kaart zetten van Delft als aantrekkelijke bestemming voor bezoekers. Daarin lag voor 2023 de nadruk op samenwerking en het bundelen van initiatieven. Dat is succesvol gelukt in de themaperiode rondom Vermeer, waar meerdere partners in de stad op hebben ingespeeld, met als centrale actualiteit de Vermeer tentoonstelling in het Prinsenhof. Ook is in 2023 de eerste campagne rondom de festivalzomer uitgerold, waarin evenementen en cultuur gedurende de zomermaanden voor het voetlicht worden gebracht. Daarnaast is aandacht besteed aan de Antoni van Leeuwenhoek-periode en heeft Delft Marketing actief meegewerkt aan de eerste editie van Delft Verlicht. In 2023 is de hernieuwde samenwerking binnen het Platform Bezoekerseconomie geformaliseerd, is er een stichting opgericht en is de voorzitter van start gegaan. Alle leden van het platform dragen financieel bij aan de stichting en daarmee aan het werk van de voorzitter. Het Platform Bezoekerseconomie voert de Visie Toerisme 2030 uit. Een deel van de kosten daarvoor worden gedragen door de inkomsten uit de

Programma-verantwoording / Economie en vastgoed

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 96 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

toeristenbelasting, zoals besloten in de raadsvergadering van 2 februari 2023. Het Platform heeft in 2023 onder andere gewerkt aan de volgende projecten: de toilettoegankelijkheid (samenwerking met de Hoge Nood-app), een voortzetting van de succesvolle Vermeercampagne, een promotiefilm voor hotels en het opstarten van een traject om Delftse Billy Cups te ontwikkelen als alternatief voor plastic wegwerpbekers bij Delftse horeca en MKB. Binnenstad In 2023 is de samenwerking met de SCMD (Stichting Centrum Management Delft) voortgezet. SCMD heeft in 2023 een aantal veranderingen doorgemaakt. Er is een nieuwe centrummanager, een community manager en er is gewerkt aan een nieuwe opzet voor het jaarplan en bijbehorende strategie. Daarnaast is SCMD, samen met BOB (Stichting Bestuurlijk Overleg Binnenstad), bezig met een verkenning voor het opzetten van een BIZ (Bedrijven Investeringszone) in de binnenstad.

Wat heeft het gekost? Overzicht van baten en lasten (bedragen × € 1.000)

Realisatie 2022

Begroot Begroot na vóór wijziging wijziging

Realisatie Verschil 2023 begroot na wijziging / realisatie

Economie en Vastgoed Baten Lasten

10.077 12.625

5.387 12.396

6.723 18.884

6.936 18.562

213 322

Saldo Economie en Vastgoed

-2.548

-7.008

-12.161

-11.626

535

Storting

Onttrekking

Het resultaat wijkt € 535.000 positief af ten opzichte van de begroting Verschillen tussen begroting en realisatie naar oorzaak I/S Bedragen x € 1.000 03 Beheer overige gebouwen en 21 Verkeer en vervoer 31 Economische ontwikkeling 32 Fysieke bedrijfsinfrastruct 33 Bedrijvenloket en bedrijfsr 34 Economische promotie Totaal

I I I I I I

R/O

Totaal

Lasten

Baten

R R R R R R

-339 147 624 31 -88 159

-281 147 374 1 -88 169

-58 250 30 -10

535

322

213

-

-

-

Toelichting 03 Beheer overige gebouwen en gronden € 339.000 nadeel: • Vastgoedportefeuille € 281.000 nadeel Het resultaat van de vastgoedportefeuille sluit met een nadeel van € 281.000. Het nadeel bestaat voornamelijk uit een risicovoorziening voor onderhoud. De gemeente is gedagvaard in een civielrechtelijke procedure over de financiële afwikkeling van een regiecontract voor onderhoud. De gemeente gaat hiertegen in verweer. De gemeente loopt het risico dat de rechter, ondanks het verweer, een deel van de claim zal toekennen. In de Jaarstukken 2023 is om deze reden rekening gehouden met een risicovoorziening. • Overig € 58.000 nadeel Dit nadeel van € 58.000 is aan de batenkant. Dit zijn afwijkingen kleiner dan € 100.000 en behoeven verder geen toelichting. 31 Economische Ontwikkeling € 624.000 voordeel: • Economische Ontwikkeling € 374.000 voordeel Op dit taakveld is minder uitgegeven dan begroot (€ 304.000 voordeel). Dit heeft verschillende oorzaken. Een deel is te verklaren door personele wisselingen binnen het team van economie en een

Programma-verantwoording / Economie en vastgoed

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 97 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

•

krappe arbeidsmarkt waardoor capaciteitstekort was in 2023. Zo was in de begroting voor 2023 voor het programma Betaalbare ruimte € 100.000 begroot. Vanwege de genoemde capaciteitsproblemen is hiervan pas € 30.000 besteed aan fase 1. Voor 2024 wordt daarom voorgesteld het resterende begrote bedrag van € 70.000 te bestemmen ten behoeve van de volgende fases van dit programma. Ten aanzien van de bij de niet in de balans blijkende verplichtingen bij de jaarrekening genoemde huurgarantie zijn de verantwoorde lasten over 2023 lager dan begroot, wat ook deels debet is aan het voordeel op dit taakveld. Overig € 43.000 voordeel Dit voordeel van € 43.000 is aan de batenkant. Dit zijn afwijkingen kleiner dan € 100.000 en behoeven verder geen toelichting.

Investeringen Toegekend Realisatie bedrag t/m 2022

Beschikbaar vanaf 1-1-2023

Economie en vastgoed

Begroot 2023

Realisatie 2023

Jaar van start en gereed

Investeringsplan Evenementen en kermis inrijbeperkende maatregelen Inrichting Willem van Oranje

30 630

-

30 630

30 100

49 99

Totaal investeringen

660

-

660

130

148

2023-2023 2023-2024

Toelichting De investering betreft het bouwdepot, gebaseerd op de overeenkomst waarbij de gemeente en de initiatiefnemer afspraken hebben gemaakt over de kosten voor het bouwrijp maken en de aanleg van voorzieningen op de betreffende kavels (besluit genomen op 19 november 2020). Een gedeelte van deze investering is doorgeschoven naar 2024, zoals opgenomen in de Programmabegroting 2024-2027. Voorstellen tot afrekening van het resultaat Voorstellen tot afrekening van het rekeningresultaat Bedragen x € 1000

Storting / Lasten

Onttrekking / Baten

Economische ontwikkeling

70

Totaal afrekening bestemmingsreserve:

70

-

Toelichting Zie toelichting hierboven.

Programma-verantwoording / Economie en vastgoed

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 98 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

Stad en bestuur Algemeen Mensen maken de stad. De stad maken we met elkaar. Samen bepalen we hoe iedereen in Delft leeft, werkt en hoe Delft zich daardoor ontwikkelt. We zien dit uitdrukkelijk als gezamenlijke opgave van de gemeenteraad en het college. Daar waar het nodig is, willen we de kracht van de samenleving versterken. Daar waar die kracht al aanwezig is, willen we ruimte geven aan initiatieven, bijvoorbeeld via participatietrajecten waarbij omwonenden en ondernemers meedenken over de thema's werken én wonen, leefkwaliteit, bereikbaarheid, alsmede met het verstrekken van subsidies. Wij staan als college voor de waarden van goed bestuur. Dat betekent voor ons dat we als college zichtbaar zijn, betrouwbaar zijn, verantwoordelijkheid nemen en echt luisteren. Wij willen meer met bewoners en bedrijven samen oppakken en zichtbaar zijn in de wijken. Dus dichtbij alle Delftenaren en dichtbij de uitvoering. We werken samen met de stad en partners aan een aantrekkelijk Delft, ook voor toekomstige generaties. Tegelijkertijd: er gebeurt al veel moois in Delft. Met de aanpak 'Wij West - Gelijke kansen in Delft' bijvoorbeeld. Waarin we samen met bewoners, instellingen en organisaties uit Delft-West vorm en inhoud geven aan de opgaven, vanuit vertrouwen. Voor het toekomstbestendig versterken van de stad werken we samen met, en behartigen we belangen bij, mede-overheden.

Dit met oog voor de (wijdere) omgeving. Daartoe zorgen we ook dat we de kansen in beeld hebben die samenwerking op bovengemeentelijk niveau en in netwerkverbanden met zich mee kan brengen.

Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Stad en bestuur Streven: PB Stand: JR 2023 2023 Met elkaar: vertrouwensscore B&W

6,5

6,4

Toelichting Het streven ten aanzien van de vertrouwensscore B&W is nagenoeg gehaald en gelijk gebleven met 2022. Relatie Stad en bestuur en relatie Delftenaren onder elkaar Het college en de organisatie hebben zich ook in 2023 ingezet om de relatie tussen stad en bestuur en tussen bewoners onderling te versterken. Het is daarnaast belangrijk dat mensen vanuit verschillende achtergronden elkaar ontmoeten in de stad en vreedzaam samenleven met elkaar, omzien naar elkaar en samen initiatief nemen op allerlei gebieden. Gelukkig heeft Delft op dit gebied veel in huis: veel Delftenaren zetten zich dagelijks in voor de stad en voor elkaar. We stimuleren daar waar mogelijk gemeenschapszin en onderlinge betrokkenheid. Samen maken we de stad In 2023 is verder ingezet op het versterken van de relatie tussen stad en bestuur en tussen bewoners onderling. Binnen de organisatie wordt steeds meer gestuurd op handelen volgens het gedachtengoed van Samen maken we de stad. We werken daarbij in 2 lijnen: een organisatie-ontwikkelprogramma en een uitvoeringsprogramma. Samen maken we de stad is bijvoorbeeld geland in de gemeentelijke visie op dienstverlening.

Programma-verantwoording / Stad en bestuur

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 99 identificatiedoeleinden

Jaarstukken 2023

In de stad zien we dat veel Delftenaren zich dagelijks inzetten voor de stad en voor elkaar via bijvoorbeeld vrijwilligerswerk, maar ook door mee te denken bij ontwikkelingen in de stad. We stimuleren participatie, initiatieven van bewoners en maatschappelijke organisaties en bevorderen waar mogelijk gemeenschapszin en onderlinge betrokkenheid. Een aantal voorbeelden zijn: • • • • • •

het participatieproces in de Multatulibuurt waarin samen met de bewoners is gewerkt aan een warmte-uitvoeringsplan; de wijze waarop bewoners zijn betrokken om de openbare ruimte te herinrichten in de Van Gevel tot Gevel-projecten in Buitenhof en Voorhof; de wijze waarop bewoners en maatschappelijke organisaties onderdeel uitmaken van de structuur bij zowel het maken van plannen voor Wij West als in de uitvoering ervan; de wijkregie die sinds dit jaar is gestart met leefbaarheidsoverleggen in alle wijken; de samenwerking met de TU Delft en studentenorganisaties om zich meer maatschappelijk in te zetten voor Delft; het gesprek dat plaatsvindt met de Joodse gemeenschap als vervolg op het onderzoek naar het gemeentelijk handelen rondom Joods vastgoed na de Tweede Wereldoorlog. Onderzocht wordt wat gezamenlijk gedaan kan worden op het vlak van educatie/bewustwording en behoud van de synagoge.

Bovengemeentelijke samenwerking, lobby en public affairs Onze stad is sterk verbonden met de regio. We werken met onze buurgemeenten, de partners in de regio, de provincie en het Rijk samen aan de maatschappelijke opgaven. We zijn lid van diverse gemeentelijke netwerken voor kennisdeling, gezamenlijke uitvoering en om de belangen van de inwoners van onze gemeente in beeld te brengen en te houden bij het Rijk. We vertegenwoordigen Delft binnen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) in de algemene ledenvergaderingen (ALV). Daar bepalen gemeenten samen de koers voor contacten met het Rijk over rijksbeleid, regelgeving, uitvoeringskaders en financiering én maken we keuzes voor gezamenlijke gemeentelijke uitvoering (GGU). Na de juni-ALV kregen de gemeente erkenning van het rijk voor de disbalans in taken en middelen. De gesprekken met het Rijk over het ‘financiële ravijn’ vanaf 2026 en de oplopende zorgkosten lopen door tijdens de kabinetsformatie. In de december-ALV gaven de gemeenten via een VNG-resolutie een inhoudelijke én financiële boodschap aan de deelnemers in de kabinetsformatie. Ook riepen de gezamenlijke gemeenten op om hen nú al nauw te betrekken, zodat oplossingen goed toepasbaar en uitvoerbaar zijn. De gemeenten spraken af gezamenlijk concrete oplossingsvoorstellen aan te dragen voor een nieuw te vormen regeerakkoord onder meer voor de woningmarkt en bestaanszekerheid.

Delft bleef bestuurlijk actief in de VNG-commissie Economie, Klimaat, Energie en Milieu (EKEM), die afspraken maakt met het Rijk over de randvoorwaarden die de gemeenten van het Rijk nodig hebben bij uitvoering van de energietransitie op een maatschappelijk haalbare, betaalbare en rechtvaardige manier. Bij stedelijke vraagstukken kunnen de VNG en het G40-stedennetwerk elkaar complementeren en versterken. Delft werkte met de G40-steden en andere partners o.a. aan het aanpakken van schaarste op de woningmarkt. In 2023 stelden we binnen de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) de nieuwe Strategische Agenda vast. We stemden de Delftse inbreng in de MRDH af met de Delftse Delegatie van gemeenteraadsleden, die lid zijn van de MRDH-adviescommissies (verkeer en economisch vestigingsklimaat) en de rekeningcommissie binnen de MRDH. In 2023 hebben wij een plan van aanpak Public Affairs en lobby opgesteld met 3 sporen: de inhoudelijke lobbyprioriteiten, het verstevigen van de bilaterale en netwerksamenwerking en een passende organisatie. De herijking en aanscherping van de lobbyprioriteiten, een organisatieadvies en een advies voor de werkwijze rond Europese lobby c.q. het internationale beleid zijn in ontwikkeling, en worden naar verwachting in het eerste half jaar van 2024 afgerond. De interne samenwerking

Programma-verantwoording / Stad en bestuur

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor 100 identificatiedoeleinden