Eerste Voortgangsrapportage DIA
Tekst van het document
De Delftse Inclusieagenda, ‘Samen naar een Toegankelijker Delft’1 Eerste Voorgangsrapportage Inleiding De Delftse Inclusie Agenda (DIA), getiteld ‘Samen naar een Toegankelijker Delft’, heeft als doel de stad toegankelijker te maken voor iedereen. Deze agenda richt zich specifiek op mensen die belemmeringen ervaren bij hun participatie in de samenleving. De agenda sluit aan bij de richtlijnen van het VN-verdrag, dat stelt dat verschillende soorten handicaps mensen kunnen beperken in hun deelname aan de samenleving. Dit betreft zowel lichamelijke als mentale (psychische en verstandelijke) beperkingen, evenals chronische ziekten. Deze beperkingen kunnen mensen in alle levensfasen ervaren, van kind tot jongere, volwassene en oudere (Handreiking van de VNG, Iedereen doet mee!). In mei 2024 heeft het college van B&W de Delftse Inclusie Agenda vastgesteld. Dit document vormt de eerste voortgangsrapportage over de periode van mei 2024 tot april 2025. In deze rapportage worden de stappen beschreven die zijn gezet in het kader van de DIA. Het Toegankelijkheidsnetwerk heeft hierbij een cruciale rol gespeeld door de stad te inspireren, activeren en motiveren om met toegankelijkheid aan de slag te gaan. Toegankelijkheid is niet alleen een kwestie van het nemen van maatregelen; het is een onlosmakelijk onderdeel van alles wat in de stad gebeurt.
De inzet van iedereen die toegankelijkheid op de agenda heeft gezet, heeft geleid tot significante verbeteringen in de toegankelijkheid in Delft. In deze rapportage gaan we hier verder op in. Inclusief Samenleven De gemeente Delft is in 2025 gestart met integraal beleid over inclusie. Hiervoor wordt momenteel een Nota Inclusief Samenleven opgesteld en deze vormt de basis voor verdere ontwikkelingen op het gebied van inclusie en toegankelijkheid. De Delftse Inclusie Agenda is een onderdeel van dit beleid. Aandacht landelijk voor Delft
1 De inclusieagenda is te vinden op www.inclusieagendadelft.nl
1
Vanuit het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport is men ook positief over de Delftse Inclusie Agenda. In juni 2024 schreef Guusje ter Horst2: “Reden tot feest in de Gemeente Delft. De Lokale inclusie-agenda is klaar! En tot stand gekomen met betrokkenheid van ervaringsdeskundigen. Als voorbereiding heeft een week van de toegankelijkheid plaatsgevonden. Per wijk is de openbare ruimte geanalyseerd op hindernissen en wethouders en ambtenaren deden mee aan een ervaringswandeling. Verantwoordelijk wethouder Joëlle Gooijer - Medema diende jaren geleden een motie in om tot een inclusieagenda te komen en mag die nu als bestuurder presenteren en echt inhoud geven. Wat is mooier dan dat. De neuzen staan nu echt bestuurlijk en ambtelijk dezelfde kant op.” Landelijke ontwikkeling Ook landelijk is er aandacht voor de positie van mensen met een beperking. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) heeft een nationale strategie voor de implementatie van het VN-verdrag Handicap opgesteld. Het ministerie heeft een coördinerende rol in de implementatie van dit verdrag, dat het uitgangspunt van het sociaal model volgt: niet de beperking is het probleem, maar de manier waarop de samenleving is ingericht. De kern van dit model is dat mensen met een beperking vaak worden belemmerd door de manier waarop dingen zijn georganiseerd of gemaakt.
Een handicap ontstaat vooral door ontoegankelijkheid. Als we op deze manier naar mensen met een beperking kijken, ligt het oplossen van de handicap niet bij het individu, maar bij ons allemaal. In lijn met het VN-verdrag richt de nationale strategie zich op het wegnemen van obstakels die mensen met een beperking verhinderen om daadwerkelijk mee te kunnen doen. Gemeentelijk draagvlak De gemeentelijke organisatie voelt zich steeds meer betrokken bij het thema toegankelijkheid sinds het vaststellen van de Delftse Inclusie Agenda. Het is in september 2024 besproken in het Directeuren Team (DT) en het DT heeft de aanbeveling gedaan om inclusief denken standaard mee te nemen in het beleidsproces en om toegankelijkheid een plek te geven in de jaarplannen. Ook heeft het DT waardering uitgesproken voor het goede werk om de toegankelijkheid in Delft aan te verbeteren. Toegankelijkheidsnetwerk De Delftse Inclusie Agenda is opgesteld op basis van signalen vanuit inwoners van Delft. De prioritering van maatregelen is ook afgestemd met inwoners. De maatregelen hebben een plek gekregen in de Delftse Inclusie Agenda. De gemeente werkt samen met het Toegankelijkheidsnetwerk en de stad aan de verbetering van de toegankelijkheid van Delft. Inmiddels bestaat dit netwerk uit 15 mensen, met een schil van ongeveer 40 inwoners.
We zijn bezig geweest met het vinden van een passende werkvorm, omdat niet elke inwoner zich prettig voelt in een groot overleg om mee te denken en te werken aan de toegankelijkheid. Daarom zijn kleinere werkgroepen gevormd op basis van de thema’s uit de Inclusie Agenda. 2 Tot voor kort bestuurlijk aanjager VWS-programma Doe onbeperkt mee.
2
Door de focus op één thema en de kleinere groepen kan doelgerichter worden bijgedragen. Hiermee zijn stappen gezet om het netwerk te verbreden omdat de groepen betrokken blijven voor wie een groot overleg niet passend is. Per thema overleggen de leden van het netwerk in d ekleinere groepen Een vrijwilligersvergoeding is besproken tijdens het algemene overleg van het Toegankelijkheidsnetwerk. Daar is tevredenheid uitgesproken over de bestaande waardering voor het netwerk. De leden van het Toegankelijkheidsnetwerk voelen zich gewaardeerd door de stad, gemeentelijke ambtenaren, het college en de raad. Daar hoeft op dit moment geen vergoeding tegenover te staan, werd gezegd. Wel moet er rekening gehouden worden met andere taken en verantwoordelijkheden van de leden van het Toegankelijkheidsnetwerk. Tijd is soms schaars. Uitbreiding netwerk Nog niet elke groep die benoemd is in het VN-verdrag is al aangesloten bij het netwerk. In het afgelopen jaar zijn we bezig geweest die groepen te betrekken waardoor ook hun inbreng en signalen meegenomen worden in de maatregelen. Als voorbeeld zijn tijdens de autismeweek3 stellingen over de toegankelijkheid voorgelegd bij jongeren die begeleid worden door Jados4. Hier is enthousiast door de jongeren op gereageerd. Diverse signalen en voorstellen zijn gedeeld. Daarnaast betrekken we mensen met een (licht) verstandelijke beperking.
Om deze groep te bereiken is er gekozen om met Ipse De Bruggen in gesprek te gaan. Dit is een organisatie die actief is in Delft en veel werkt met deze groep inwoners. In overleg met deze professionals is een passende werkvorm gevonden, en nu wachten we op een datum waarop we deze mensen kunnen ontvangen om het gesprek aan te gaan. Inclusie Collectief Delft De gemeente werkt samen met het Inclusie Collectief Delft. Een particulier initiatief dat zich richt op het thema bewustwording. Een mooi voorbeeld hiervan is dat twee leden van het Toegankelijkheidsnetwerk actief betrokken zijn bij het inclusief theaterproject van het Inclusie Collectief Delft. In dit project werken mensen met en zonder beperking samen onder leiding van twee theatermakers om een theatervoorstelling te maken. Volgend jaar zal de voorstelling plaatsvinden in Hal015. Op 9 maart 2025 is er een artikel in de Stadskrant Delft op Zondag geplaatst
3 Van 29 maart tot en met 5 april 2025 is de NVA-Autismeweek! Dit jaar is het thema ‘ruimte voor autisme’. 4 Jados richt zich op (jong)volwassenen met autisme die (dreigen te) stagneren in hun ontwikkeling en/of participatie. Jados biedt ondersteuning bij werk,
studie en wonen.
3
en werd aandacht besteed op sociale media. In april vond de aftrap plaats. Voor de zomer wordt met de deelnemers aan de hand van hun verhalen een raamwerk voor de voorstelling ontwikkeld. Na de zomer vinden wekelijks repetities plaats.
Rapportage per thema Na deze introductie en wat voorbeelden van de verbetering van de toegankelijkheid van Delft wordt de voortgang vanuit de Delftse Inclusie Agenda (DIA) beschreven. Aan de hand van thema’s en de bijbehorende maatregelen uit de DIA is deze rapportage opgebouwd. Eerst is de voortgang beschreven in onderstaand schema met een kleur. Waarin groen betekend dat de maatregel is behaald, oranje betekend goed op weg, maar nog niet afgerond. En rood betekent nog niet afgerond. Vervolgens zijn in deze rapportage de thema’s en maatregelen uitgebreider toegelicht. Per thema staan de vervolgstappen benoemd. Sommige maatregelen hebben een structureel karakter, anderen zijn incidenteel van aard. Ook wordt een doorkijk gegeven naar het komende jaar.
Thema 1. Bewustwording
Maatregel Week van de toegankelijkheid
Doel Inspireren van de stad om met toegankelijkheid bezig te zijn
Actie Samen met organisaties en ervaringsdeskundigen een mooi programma organiseren
Ervaringswandelingen
Mogelijkheid bieden om ervaringen op te doen over de beleving van mensen met een beperking
Twee keer per jaar een wandeling organiseren
Resultaat Maandag 7 t/m 12 oktober 2024 is de week van de toegankelijkheid georganiseerd in Delft. Vanuit de gemeente is de week ook via de sociale media onder de aandacht gebracht. De online advertentie heeft meer dan 50.000 mensen bereikt. 13 mei 2025 wordt een ervaringswandeling georganiseerd rond het busplatform van station Delft. Door het Toegankelijkheidsnetwerk, Delft voor Elkaar en Koninklijke Visio. De 2de ervaringswandeling staat gepland in de Week van de Toegankelijkheid 2025. Scholieren van het voortgezet en middelbaar onderwijs worden uitgenodigd om
4
Tentoonstelling van Stichting Open Mind 2. Gemeentelijke organisatie van Delft
Maatregel vergroten toegankelijkheid van Delft
3. Openbare ruimte
Maatregel regulier overleg toegankelijkheidsnetwerk met de afdeling openbare ruimte
deel te nemen. Het landelijke thema van de Week van de Toegankelijkheid dit jaar is toegankelijk onderwijs. Van 8 tot en met 25 april 2024 is de buitenexpositie ‘Open over depressiviteit’ te zien geweest.
Bewustwording vergroten rond psychische kwetsbaarheden en het stigma wegnemen. Een gastvrije gemeente voor alle inwoners
Tentoonstelling naar Delft halen GGZ Delfland Onderzoek naar de toegankelijkheid van het stadskantoor. Daar een actie op formuleren om dit te verbeteren.
Het onderzoek is afgerond met een aantal documenten waarbij de gids voor professionals het resultaat is. Dit is een gids voor professionals voor menselijke en begrijpelijke dienstverlening om inwoners vooruit te helpen. Deze gids is aan medewerkers verstrekt van de vier deelnemende organisaties (Werkse! Delft Support, Delft voor Elkaar en de gemeentelijke afdeling KCC), en ook gepresenteerd op het sociaal platform5.
De toegankelijkheid als onderwerp agenderen in de plannen op het gebied van de openbare ruimte
Per kwartaal aansluiten bij het overleg over dit onderwerp
Het thema toegankelijkheid komt steeds meer ‘tussen de oren’ van de collega’s van de gemeentelijke organisatie. Tijdens de kwartaaloverleggen komt dit naar voren. De Voorhofdreef in januari 2025 toegankelijker is gemaakt, in
5 Het sociaal platform is een overleg tussen de gemeente en maatschappelijke partners met als doel om gezamenlijk goede, adequate, op elkaar afgestemde
zorg aan inwoners (van de gemeente Delft) aan te bieden.
5
samenwerking met een lid van het toegankelijkheidsnetwerk.
Maatregel uitbreiden Ongehinderd app
Uitbreiden informatie over de toegankelijkheid van plekken in Delft in de Ongehinderd app
Het leveren van informatie aan Ongehinderd over de Delftse situatie
Deze maatregel blijkt in de praktijk meer samen te hangen met thema Vrije tijd, sport en cultuur.
4. Werk en inkomen
Maatregel informatie rond mogelijkheden werk
Voor mensen met een beperking en wergevers op het gebied van werk aan de slag gaan. Om drempels en onduidelijkheden zo veel mogelijk weg te nemen.
Met de verschillende partijen samenkomen om de informatiebehoefte te onderzoeken. Plan maken om drempels en onduidelijkheden aan te pakken.
5. Vrije tijd, sport en cultuur
Maatregel MKB toegankelijke route
Toegankelijke horeca en winkels
Samen met Ongehinderd met deze maatregel aan de slag gaan.
Er gebeurt veel in Delft om mensen met een beperking en werkgevers te ondersteunen hierin. Dit is niet bij iedereen bekend. Bekendheid onder doelgroepen die niet gerelateerd zijn aan een uitkeringsinstantie kan verder uitgebreid worden alsmede bij (medische) doorverwijzers en werkgevers. Hier zal nog een plan voor gemaakt worden. Dit thema is wel al opgepakt tijdens de Week van de Toegankelijkheid. In een groepsgesprek met inwoners en Werkse! werden mogelijkheden besproken en de ervaringen gedeeld. De gemeente organiseert in cocreatie met Ongehinderd, het Toegankelijkheidsnetwerk en andere partners een MKB toegankelijk route in de binnenstad. Door de uitvoering van deze
6
maatregel hebben inmiddels meer dan 50 horeca/winkels zich aangesloten bij de route.
6. Vervoer
Maatregel aan de slag met het openbaar vervoer
Vertrouwen krijgen in het openbaar vervoer, bijvoorbeeld het in -en uitstappen in een bus, de betalingswijze
Organiseren ov opstapdagen gericht op het busvervoer.
Tijdens de Week van de Toegankelijkheid is een ovopstapdag gericht op het busvervoer georganiseerd. Door een lid van het Toegankelijkheidsnetwerk en EBS. Dit was een succes, omdat er veel mensen op af kwamen die graag wilden oefenen met het OV. We hebben uitleg kunnen geven, de informatie kunnen overbrengen en zijn in gesprek gegaan met verschillende inwoners met een beperking.
7. Welzijn, gezondheid en ondersteuning
Maatregel onafhankelijke clientondersteuning(oco)
Duidelijkheid krijgen op welke manier de bekendheid van een onafhankelijke clientondersteuning vergroot kan worden
Het onderzoek in samenwerking met Muzus volgen en meedenken over de stappen erna.
Het onderzoek is afgerond. Het vervolg zal leiden tot een algemeen communicatie-pakket waarin de meerwaarde van de inzet van oco’s in begrijpelijk taal wordt uitgelegd. De belangrijkste doelgroep om de bewustwording te vergroten zijn de professionals, zoals WMOconsulenten, woningbouwcoöperaties.
8. Thuis
Op dit thema is vooralsnog geen maatregel geformuleerd
7
9. Onderwijs en ontwikkeling
Op dit thema is vooralsnog geen maatregel geformuleerd
Uit het overzicht in de tabel blijkt dat we al goed op weg zijn met het uitvoeren van de maatregelen. Met een aantal zijn we nog bezig en een wordt nog opgepakt. Toch is het grootste gedeelte groen gekleurd, waaruit blijkt dat stappen zijn gezet in co-creatie met de stad. Hierna volgt een toelichting op de voortgang van de maatregelen. Ook wordt een vervolg beschreven. 1. Thema Bewustwording Bewustwording is de basis om aan de slag te gaan met het verbeteren van de toegankelijkheid van Delft. Bewustwording en begrip voor elkaars situatie kwamen terug in elk gesprek met de stad. Alleen als mensen zich bewust zijn van de positie, behoeften en mogelijkheden van mensen met een beperking, kunnen ze pas oog hebben voor en rekening houden met inwoners met een beperking. Het doel van deze Agenda is dat mensen zich bewuster zijn van de drempels die bestaan voor inwoners met een beperking om mee te doen in de samenleving. En naar vermogen bijdragen om de drempels weg te nemen. •
Maatregel: Week van de Toegankelijkheid
De Week van de Toegankelijkheid heeft als doel de stad te inspireren over hoe de samenleving toegankelijker kan worden. En de stad te informeren over de ervaringen van mensen met een beperking in de samenleving. Maandag 7 t/m 12 oktober 2024 is de week van de toegankelijkheid georganiseerd in Delft. Samen met verschillende partners uit de stad is een mooi programma neergezet en is deze week onder de aandacht gebracht. De online-advertentie vanuit de gemeente heeft 58.942 mensen bereikt. •
Maatregel: Ervaringswandelingen
Deze zijn uitgevoerd tijdens de week van de toegankelijkheid en ervoor. Het Toegankelijkheidsnetwerk, Delft voor Elkaar en Koninklijke Visio werken samen. Op dinsdag 13 mei 2025 is een ervaringswandeling georganiseerd rond het busplatform van station Delft. Hiervoor zijn collega's van verschillende afdelingen aangesloten waarvoor dit interessant is. •
Maatregel: Tentoonstelling Open
Van 8 tot en met 25 april 2024 is de buitenexpositie ‘Open over depressiviteit’ te zien geweest. Rondom het stadskantoor stonden borden met 30 indringende foto's en verhalen van jongvolwassenen die in hun leven te maken hebben met depressiviteit. De gemeente heeft deze expositie georganiseerd samen met stichting Open Mind. Het doel van de expositie was om het taboe rond dit onderwerp te verminderen en depressiviteit bespreekbaar te maken, gezien één op de vijf (jong)volwassenen hier in zijn of haar leven mee te maken krijgt. Vanwege het 8
taboe op onderwerpen als eenzaamheid en depressie gaat de gemeente met partners in onderwijs, kunst- en cultuur na wat er vanuit hun functie kan worden gedaan om het gesprek te stimuleren. De tentoonstelling OPEN heeft daaraan bijgedragen. Een vervolg is de tentoonstelling Intersekse. In onze samenleving rust nog altijd een taboe op het bestaan van seksediversiteit. De portretserie moet daar verandering in brengen. De tentoonstelling was te zien in november 2024, in het stadskantoor aan het Stationsplein. Ook organiseerde DWH6 in deze periode een avond over dit onderwerp. Vervolg Eerder is vanuit het ICD samen met studenten een poster ontworpen. Het doel van deze poster is de bewustwording te vergroten onder studenten over het plaatsen van hun fiets. Signaal vanuit de stad was dat de stoep niet toegankelijk is vanwege de fietsen. Tijdens de OWeeweek is vanuit een stand deze poster uitgedeeld en is het gesprek aangegaan met de studenten door het ICD, leden van het Toegankelijkheidsnetwerk en de aanjager van het netwerk. Vanuit het Toegankelijkheidsnetwerk zijn we bezig met een vervolgactie op de fietsenposter. Samen met de afdeling communicatie van de gemeentelijke organisatie wordt bekeken of deze poster bijvoorbeeld in de Delft op Zondag toegevoegd kan worden.
We willen aandacht besteden aan het onderwerp toegankelijk houden van stoepen op onze gemeentelijke kanalen (Stadskrant en social media). Op welke manier dat zal gaan, moet nog over besloten worden. Ook zal in 2025 een Week van de Toegankelijkheid georganiseerd worden. Overige Acties binnen het Thema Naast de inzet op de maatregelen is meer gebeurd in de stad om de bewustwording te vergroten en het stigma rond mensen met een beperking weg te nemen. Een voorbeeld is het Inclusief theaterproject door ICD. In 2025 starten de voorbereidingen, in 2026 zal het stuk worden opgevoerd. In het theaterproject werken mensen met en zonder beperking samen in het kader van inclusie. Twee leden vanuit het Toegankelijkheidsnetwerk zijn hierbij betrokken. Andere voorbeelden zijn: -
Van 23 maart tot en met 29 maart vonden in de Week van de psychiatrie verschillende activiteiten plaats. Deze week is georganiseerd door Doel Delft Met als doel bewustwording en het wegnemen van het stigma. Van 25 maart tot 1 april vond de AccessAbility week 2025 plaats van de TU Delft, een week gewijd aan het vergroten van bewustwording en het delen van kennis over toegankelijk en inclusief onderwijs. Met inspirerende lezingen, interactieve workshops en een indrukwekkende expositie is het doel om samen een positieve verandering teweeg te brengen.
2. Thema Gemeentelijke organisatie van Delft
6 DWH is de onafhankelijke LHBTI+ verenging van Delft en omgeving.
9
Inwoners zien de gemeente en haar stadskantoor als visitekaartje van de stad. De gemeente heeft een voorbeeldfunctie als het gaat om toegankelijkheid. Daarom is de gemeentelijke organisatie van Delft toegevoegd aan de thema’s van deze Agenda. In het afgelopen jaar is steeds meer duidelijk geworden dat alle afdelingen van de gemeentelijke organisatie aan zet zijn om de toegankelijkheid te verbeteren. Een stap is gezet door elke afdeling het thema toegankelijkheid op te laten nemen in de jaarplannen. •
Maatregel vergroten toegankelijkheid gemeente
Vorig jaar is een onderzoek naar de toegankelijkheid van het stadskantoor gedaan. Vanuit de gemeente met directie Dienstverlening, afdeling HR en Frontoffice KCC en Delft Support, Delft voor Elkaar, en Werkse! De uitkomsten van het onderzoek door Muzus over de klantreis leidden tot adviezen voor de dienstverlening aan de inwoners van Delft en voor de samenwerking onderling. Resultaat van het onderzoek van Muzus is een gids ontwikkelt vanuit contextmapping voor professionals. Deze gids laat ‘het sociaal domein door de ogen van Delftenaren’ zien. De behoeften en ervaringen zijn in kaart gebracht middels 30 interviews met inwoners in een kwetsbare situatie. Dit vormt de basis voor advies, kansen en nieuwe ideeën om de toegang tot dienstverlening in Delft te verbeteren. Het resultaat is een aantal documenten waarbij de gids voor professionals de belangrijkste is. Dit is een gids voor professionals voor menselijke en begrijpelijke dienstverlening om inwoners vooruit te helpen. Dit gebeurt onder meer aan de hand van interviews en routekaarten zodat de verschillende strategische uitvoeringspartners elkaar beter kennen en weten te vinden. Deze gids is niet alleen aan collega’s verstrekt van de vier deelnemende organisaties maar ook gepresenteerd op het sociaal platform7.
Overige Acties binnen het Thema Training toegankelijkheid: Vanuit de afdeling HR wordt in september 2025 de training ‘VN-verdrag Handicap en Toegankelijkheid in de praktijk van beleid’ intern beschikbaar gesteld aan de ambtenaren. Dit is een training voor alle beleidsmakers en projectleiders binnen gemeenten die hun kennis over het VN-verdrag Handicap willen vergroten en willen weten hoe zij inclusie kunnen bevorderen binnen hun eigen dossiers. Een inclusieve gemeente ontstaat niet vanzelf. Het vraagt om bewustwording, samenwerking en praktische handvatten om beleid te vertalen naar de dagelijkse praktijk. Daar draagt deze training aan bij. Loket: Met een motie van Onafhankelijk Delft en D66 (M20231109.4.22) is een aanzet gegeven om de toegankelijkheid te verbeteren van de gemeentelijke organisatie. Het resultaat is dat de gemeente sinds het begin oktober 2024 een informatiebalie heeft in de hal van stadskantoor aan het Stationsplein. Op werkdagen tussen 08.30 en 17.00 uur kunnen inwoners terecht voor vragen over voorzieningen, uitkering of over een
7 Het sociaal platform is een overleg tussen de gemeente en maatschappelijke partners met als doel om gezamenlijk goede, adequate, op elkaar afgestemde
zorg aan inwoners (van de gemeente Delft) aan te bieden.
10
brief van een instantie die niet wordt begrepen. Ook kunnen ze terecht voor het maken van een afspraak als dit niet telefonisch of digitaal kan. Het gaat om de volgende dienstverlening: -
Innemen documenten, bijvoorbeeld bewijsstukken voor bijzondere bijstand;
-
Verstrekken van informatie net als callcenter;
-
Afspraak maken;
-
Terugbelverzoek aanmaken;
-
(Warme) doorverwijzing sociaal vangnet, zoals de formulierenbrigade bij Delft voor Elkaar, Instituut Sociaal Raadslieden, Steunpunt Belastingdienst en Informatiepunt Digitale Overheid bij DOK.
Vervolg De evaluatie van het loket ligt bij de gemeentelijke afdeling dienstverlening. Deze evaluatie zal besproken worden in het Toegankelijkheidsnetwerk. 3. Thema Openbare ruimte Dit thema leeft enorm onder de inwoners van Delft. Over dit thema zijn de meeste signalen binnengekomen. Wanneer de openbare ruimte toegankelijk is, kunnen mensen meedoen op allerlei levensgebieden. Het begint ermee dat mensen zich bewust worden van waar mensen met een beperking tegenaan lopen bij het gebruik maken van de openbare ruimte. •
Maatregel Regulier overleg Toegankelijkheidsnetwerk met de afdeling openbare ruimte
Elk kwartaal vindt er een overleg plaats tussen de leden van het Toegankelijkheidsnetwerk en ambtenaren van de directie Ruimte en Economie. Tijdens deze bijeenkomsten worden beleidsontwikkelingen toegelicht en is er ruimte om vragen te stellen en onderwerpen te bespreken. De gesprekken verlopen in een constructieve en positieve sfeer, waarbij alle deelnemers waardevolle inzichten opdoen en van elkaar leren. Vervolg De kwartaalgesprekken blijven doorgaan zoals gepland. Daarnaast gaan we ons in de komende periode richten op een belangrijke vraag: welke (soort) locaties zouden vanuit de werkgroep prioriteit moeten krijgen? Hierbij kan gedacht worden aan specifieke plekken zoals winkelcentra, zorgcentra, (sport)parken of OV-locaties.
11
Dit onderwerp is eerder besproken tijdens het Toegankelijkheidsoverleg. Het is van groot belang om dit samen met zoveel mogelijk vertegenwoordigers van mensen met een beperking op te pakken, zodat diverse perspectieven worden meegenomen. We realiseren ons dat dit geen eenvoudige opgave is, omdat de behoeften en prioriteiten per persoon kunnen verschillen. Om hier goed mee aan de slag te gaan, zal er samen met het netwerk een plan van aanpak worden opgesteld. Dit onderwerp staat op de agenda voor de komende periode en zal verder worden uitgewerkt. •
Maatregel Uitbreiden Ongehinderd app.
Deze maatregel blijkt in de praktijk meer samen te hangen met thema Vrije tijd, sport en cultuur. Deze maatregel is bij dat thema toegevoegd. Overige Acties binnen het Thema Voor het vormgeven van de nieuwe Visie Openbare Ruimte is een compact kernteam, met vertegenwoordigers van Stadsbeheer & Realisatie, Samenleving Advies en R&E Advies, aan de slag met het uitwerken van een eerste conceptversie. In de nieuwe visie komt de nadruk vooral te liggen op het afwegen van alle opgaven die landen in de openbare ruimte, dit gebeurt aan de hand van een afwegingskader. Een van de belangrijke opgaven is het verbeteren van de toegankelijkheid. Door dit thema al vanaf het begin centraal te stellen bij het ontwerpen van de openbare ruimte, wordt toegankelijkheid direct geïntegreerd. Dit voorkomt herstelwerkzaamheden achteraf en leidt tot een efficiënter en inclusiever ontwerpproces. Het toegankelijkheidsnetwerk is regelmatig betrokken bij de plannen vanuit de afdeling Openbare Ruimte. Hieruit blijkt dat het onderwerp toegankelijkheid meer tussen de oren komt van betrokkenen. Het handboek Toegankelijkheid (CROW) en de Leidraad openbare ruimte geven wel in het algemeen technische handvatten. Maar het is belangrijk in gesprek te blijven gaan met inwoners over de situatie in de praktijk. Dit is een aantal herinrichtingsactiviteiten in de stad gebeurt.
Afgesproken is dat in de participatie-/ontwerpfase gebruik gemaakt gaat worden van de kennis en ervaring van leden van het Toegankelijkheidsnetwerk, Koninklijke Visio en/of PBT-consult8. De Voorhofdreef is in samenwerking met een lid van het Toegankelijkheidsnetwerk in januari 2025 toegankelijker gemaakt, Vooral op het gebied van geleide-lijnen en logische oversteekpunten. Hierdoor is de Voorhofdreef voor iedereen toegankelijker en veiliger geworden. 4. Thema Werk en Inkomen Werk draagt bij aan het onbeperkt mee kunnen doen. De gemeente ondersteunt deze ambitie Zowel het UWV als Werkse! hebben een groot arsenaal speciale instrumenten om mensen met een beperking te ondersteunen bij het vinden van werk. Denk hierbij aan o.a. Jobcoaching,
8 https://www.pbtconsult.nl/
12
werkplekaanpassingen, meeneembare voorzieningen, loonkostensubsidies, beschut werk, etc. Speciale aandacht is er hierbij voor mensen met een psychische kwetsbaarheid waar in samenwerking met GGZ Delfland een speciale aanpak voor is ontwikkeld. Er is een werkgeversnetwerk opgezet om het toepassen van het speciale instrumentarium bij werkgevers te vergroten alsmede de inclusiviteitsgedachte. Veel aandacht wordt besteed aan het vergroten van de bekendheid van de mogelijkheden via websites, marketing, events, en zichtbaar zijn in de wijk (o.a. Wij West in de Hoven). Ook zijn er diverse plekken beschikbaar waar mensen met een beperking een zinvolle dagbesteding kunnen hebben als regulier werk (nog) niet aan de orde is bijvoorbeeld met het initiatief Lekker Bezig. Hierin bieden Stichting Stunt, DOEL en Firma van Buiten een vrij toegankelijke dagbesteding voor alle Delftenaren die graag bezig willen zijn. Tijdens gesprekken met de stad over het thema blijkt dat werkgevers vaak moeite ervaren bij het aannemen van mensen met een beperking. Daarnaast is er onduidelijkheid over de beschikbare mogelijkheden en regelingen. •
Maatregel: Informatie verzamelen rond mogelijkheden werk
Het zo veel mogelijk wegnemen van drempels en onduidelijkheden voor mensen met een beperking en werkgevers. Met de verschillende partijen samenkomen om de informatiebehoefte te onderzoeken. Bekendheid onder doelgroepen die niet gerelateerd zijn aan een uitkeringsinstantie kan verder uitgebreid worden alsmede bij (medische) doorverwijzers en werkgevers. Plan maken om drempels en onduidelijkheden aan te pakken. Vervolg In april 2025 staat er een afspraak ingepland met Werkse! om de mogelijkheden te bespreken, de ervaringen van Werkse! en hun cliënten op dit gebied te horen en te bekijken wat de volgende stappen zijn die we kunnen zetten. Op basis daarvan kunnen we bepalen wat er precies nodig is om de drempels te verlagen. Daarnaast wordt er samen met de gemeentelijke afdeling HR de situatie verkend en een stappenplan opgesteld. Hiermee wordt duidelijk op welke manier de dienstverlening van de gemeente op dit thema verbeterd kan worden. Het is belangrijk dat de gemeente hiermee aan de slag gaat, omdat de gemeente hierin een voorbeeldfunctie heeft als het gaat om het normaliseren van het beeld van medewerkers met een beperking naar buiten toe. Overige Acties binnen het Thema In de Week van de Toegankelijkheid hebben we dit thema ‘werk’ opgepakt als onderwerp.
Vanuit Werkse! vertelden de directeur en een jobcoach over hun werkzaamheden en missie, maar ook werkgevers uit de stad deelden hun positieve ervaringen tijdens een groepsgesprek 5. Thema Vrije tijd, sport en cultuur 13
Het ontmoeten van mensen gaat moeilijk als de plek waar je mensen kan ontmoeten niet toegankelijk is. Denk bijvoorbeeld aan de toegankelijkheid van horeca, winkels, sport- en cultuurvoorzieningen, speelruimtes, natuur en openbare gebouwen. Hierbij hoort ook het belang van openbare toiletten en de beschikbaarheid van toiletten geschikt voor mensen met een beperking. •
Maatregel: Uitbreiden Ongehinderd app + MKB toegankelijke route
De gemeente organiseert in co-creatie met stichting Ongehinderd, het Toegankelijkheidsnetwerk en andere partners dat de route in de binnenstad met horeca en winkels, toegankelijker wordt ingericht. Horeca en winkels op deze route worden uitgedaagd en ook geholpen om stappen te zetten om hun zaak toegankelijker te maken. Of om op hun website inzichtelijk te maken hoe toegankelijk zij al zijn. Er is begonnen met het uitbreiden van de informatie over de toegankelijkheid van plekken in Delft in de Ongehinderd app. Ondernemers zijn via social media, Delft op Zondag, Stadskrant Chainels, flyeractie door het SCMD (Stichting Centrum Management Delft) en ondernemersontbijt op de hoogte gebracht van de route. De samenwerking is opgezocht met het SCMD, KHN Delft, Binnenstad Noord, Delft Marketing. Zij zijn enthousiast over de route (zie bijlage 2) De oorspronkelijk afspraak tussen stichting Ongehinderd en gemeente was dat stichting Ongehinderd keurmeesters in zou zetten om de ondernemingen te toetsen. Deze afspraak is tussentijds aangepast in opdracht van MKB Nederland (de grootste sponsor). MKB Nederland heeft voorgesteld om ervaringsdeskundigen uit Delft in te zetten, als verkenner en ambassadeur. Delft heeft vervolgens ingezet op de werving van verkenners en ambassadeurs. Dit bleek een uitdaging. Delft Marketing heeft ook bijgedragen aan de werving van ambassadeurs.
In de ondernemersbrief is een interview geplaatst met een aantal MKB bedrijven. Zie bijlage. Door de uitvoering van deze maatregel hebben inmiddels meer dan 50 horeca/winkels zich aangesloten bij de route. Vervolg Ondernemers die deelnemen aan de MKB toegankelijke route zijn gratis 1 jaar lid. Het lidmaatschap wordt betaald vanuit MKB Nederland, stichting Ongehinderd en de gemeente. Na 1 jaar zal stichting Ongehinderd de ondernemer benaderen en vragen het lidmaatschap te verlengen voor slechts 50,00 per jaar. Verwacht wordt dat deze start van de route zich als een olievlek zal verspreiden door de stad en andere ondernemers zal aanmoedigen om aan te sluiten. Het initiatief wordt gesteund vanuit Koninklijke Horeca Nederland/Delft en Stichting Centrum Management Delft. De evaluatie van de route zal medio 2026 plaatsvinden. Overige Acties binnen het Thema Toiletten: Een opvallend bericht in het Algemeen Dagblad van november 2024. Meest toiletvriendelijke gemeenten 2024 | Iedere WC telt. Delft is volgens onderzoek van de Toiletalliantie de meest toiletvriendelijke gemeente van de regio (AD Delft).
14
Gezondheidsfestival: In maart is er een afspraak ingepland met evenementenorganisatie De Burgemeesters over het toegankelijk organiseren van het Gezondheidsfestival. Het gesprek verliep erg positief en de Burgemeesters staat open voor het meenemen van toegankelijkheid bij het festival. Er is een checklist opgesteld met punten om rekening mee te houden voor wat betreft toegankelijkheid bij het organiseren van het event. Deze checklist dekt de belangrijkste basisbehoeften op dit vlak. Hierbij is ook de mening van het Toegankelijkheidsnetwerk meegenomen. Daarnaast is er ruimte om een activiteit te organiseren waarmee wordt ingezet op het creëren van bewustwording onder bezoekers. Idee is om net als in de Week van de Toegankelijkheid informatie te geven over mogelijkheden in het openbaar vervoer voor mensen met een beperking en ouderen, gezien de behoefte hiernaar en positieve reacties op de eerdere editie. Contact hierover met EBS loopt. Tweede idee is om dit aan te vullen met een interactieve activiteit waarbij bezoekers bewust worden gemaakt door middel van VR. Mogelijkheden worden bekeken. Vervolg Betrekken van relevante partijen uit de stad bij dit thema is essentieel. De eerste stap hierin is dat de aanjager van het Toegankelijkheidsnetwerk actief deelneemt aan de Cultuurtafel.
Dit biedt de mogelijkheid om kennis en ervaringen te delen en tot gezamenlijke actiepunten te komen. Het aansluiten zal plaatsvinden bij de eerstvolgende gelegenheid, afhankelijk van beschikbare ruimte en planning. Het contact hierover wordt actief onderhouden. 6. Thema Vervoer Een groep mensen in Delft kan zich door verschillende redenen niet verplaatsen in de stad wanneer en op welke manier ze dat wil. Delft streeft ernaar dat iedereen zich kan bewegen door Delft, het liefst zo zelfstandig mogelijk. •
Maatregel: aan de slag met het openbaar vervoer.
Het doel van deze maatregelen is de inwoners meer vertrouwen te laten krijgen in het gebruiken van het ov, in eerste instantie de bus. Bijvoorbeeld het in- en uitstappen in een bus, de betalingswijze. Tijdens de Week van de Toegankelijkheid is een OV-opstapdag georganiseerd, gericht op het busvervoer. Een lid van het Toegankelijkheidsnetwerk heeft het contact gelegd met EBS en heeft de informatie gezamenlijk gebundeld. De OV-opstapdag was een succes. Mensen met verschillend vragen kwamen de OV-opstapdag bezoeken. Vanuit de bezoekers kwamen positieve reacties op de beschikbare informatie. En het oefenen met het in- en uitstappen en het gebruiken van de rolstoelplank. Vervolg Door de grote behoefte vanuit de bezoekers is er dan ook de wens om hier op een later moment een vervolg aan te geven waarbij we het concept breder trekken door ook andere vervoerstypen naast de bus te betrekken (tram, trein, regiotaxi, etc.) en eventueel een informatiemarkt 15
toe te voegen. Mooi dat er een prettige en soepele samenwerking was met busmaatschappij EBS voor deze activiteit. EBS staat ervoor open om in de toekomst opnieuw samen te werken aan soortgelijke activiteiten. Het toegankelijkheidsnetwerk betrekt de MRDH bij het verbeteren van de toegankelijkheid. De samenwerking met de MRDH heeft als doel de reisinformatie toegankelijker en completer aan te bieden. Hierdoor kunnen inwoners zich vooral goed informeren over de mogelijkheden van ondersteuning en hulp voor tijdens de rit. En hierdoor kunnen mensen zich ook beter voorbereiden op de reis. Deze informatie zal met een volgende OV-opstapdag gepresenteerd worden. Overige Acties binnen het Thema De ov-coach is een concept dat is begonnen in de Vervoerregio Amsterdam en wordt uitgevoerd door Stichting MEE. De ov-coach helpt inwoners bij het oefenen van hun reis, totdat ze zelf hun weg kunnen vinden. De ov-coach zit in opstartende fase in Den Haag met het idee regionaal op te gaan schalen en het plan daarvoor wordt op dit moment gemaakt bij de MRDH. Het Toegankelijkheidsnetwerk heeft contact gehad met de MRDH om meer informatie te krijgen over de mogelijkheden van een ov-coach in Delft. Vanuit de gemeente is een stap gezet om het project om Mee op weg te laten starten in Delft.
Met als doel leerlingen die normaal gesproken met leerlingenvervoer naar school vervoerd worden, te leren zelfstandig te reizen. Aangezien de ov-coaches ook vanuit stichting MEE werken, kan dit mogelijk over een tijdje in elkaar opgaan. 7. Thema Welzijn, gezondheid en ondersteuning Iedereen moet ondersteuning kunnen krijgen wanneer dat nodig is. Om goed mee te kunnen doen in de samenleving, is een bepaalde mate van zelfredzaamheid op verschillende domeinen nodig. Een deel van de Delftenaren is minder tot niet zelfredzaam en heeft gepaste ondersteuning nodig om mee te kunnen doen en waar mogelijk hun zelfredzaamheid te vergroten. Een mooi signaal kwam vanuit jongeren met autisme. Ze zijn blij dat de optie van begeleid wonen in de stad bestaat. Hierdoor kunnen ze toch wonen waar zij het liefst willen en toch zoveel mogelijk hun eigen leven leiden. •
Maatregel: Onafhankelijke clientondersteuning
Als maatregel staat in de inclusieagenda om de bekendheid te vergroten van een onafhankelijke clientondersteuning, daarnaast het onderzoek volgen en meedenken over de stappen erna. Onafhankelijke cliëntondersteuning (oco) is in Delft beschikbaar voor iedere inwoner met vragen over verschillende levensgebieden. Zoals zorg en ondersteuning, participatie, wonen, onderwijs en werk en inkomen. Een onafhankelijke cliëntondersteuner handelt zonder belangenconflicten en denkt mee in het belang van de betrokken burger. Vaak is het voor inwoners niet duidelijk welke organisatie zij moeten benaderen voor hulp. Omdat onafhankelijke cliëntondersteuners bekend zijn met het beschikbare hulpaanbod, kunnen ze de juiste weg wijzen. Bovendien zijn ze 16
gespecialiseerd in het verhelderen van vragen en behoeften, waardoor de inwoner beter geholpen wordt. Dit maakt het verkrijgen van ondersteuning laagdrempeliger en toegankelijker dan het benaderen van formele loketten. We willen dat het gebruik en de bekendheid van oco stijgt. De Adviesraad Sociaal Domein benoemt de onbekendheid met cliëntondersteuning als knelpunt en adviseert het college van Bestuur & Wethouders hier meer aandacht aan te besteden. Muzus onderzocht daarom de vindbaarheid en zichtbaarheid van oco voor inwoners van Delft. Ook analyseerde Muzus wat er nodig is in Delft om de bekendheid en toegankelijkheid van onafhankelijke cliëntondersteuning te vergroten Het rapport dat Muzus opleverde aan de kerngroep is een startpunt van een verbetertraject om de onafhankelijk cliëntondersteuning beter zichtbaar en vindbaar te maken in Delft. Het omvat adviezen die aansluiten bij de behoeften van de inwoners van Delft. Met behulp van deze adviezen kan het geplande verbetertraject worden vormgegeven en ondersteund. Het is van belangrijk om bij het uitvoeren van deze aanpak de inwoners van Delft, met name de beoogde doelgroepen, te betrekken bij het verder uitwerken en implementeren. Zo blijft er oog voor wat zij belangrijk vinden en wat voor hen werkt.
Vanuit het onderzoek is de kerngroep nu met name gericht op de communicatie over oco vanuit de Wmo en is de brief over de ondersteuner hierop aangepast. Vervolg De kerngroep wil komen tot een algemeen communicatie-pakket waarin de meerwaarde van de inzet van oco’s in begrijpelijk taal wordt uitgelegd. En richten zich in eerste instantie op het vergroten van de bewustwording onder professionals, zoals Wmo-consulenten, Wmo loket, woningbouwcoöperaties. Vanuit de Toegankelijkheidsnetwerk zullen we binnenkort meedenken over het vervolg. 8. Thema Thuis Een woning is pas een thuis wanneer deze toegankelijk is voor de bewoner en past bij de leefstijl van de bewoner. De signalen die we hebben opgehaald over dit levensgebied gaan vooral over ontoegankelijke nieuwbouw, woningaanpassingen, woningtoewijzing en het aantal beschikbare woningen dat toegankelijk is voor specifieke doelgroepen. De toegankelijkheid van wonen wordt in de prestatieafspraken Delft 2025-2031 behandeld vanuit het programma Langer en Weer Thuis. Deze aanpak sluit naadloos aan bij de Delftse Inclusie Agenda, met als doel een inclusieve samenleving waarin mensen met een ondersteuningsbehoefte passende hulp krijgen. Door de vergrijzing groeit het aantal bewoners met zorgbehoeften in corporatiewoningen.
Om hierop in te spelen, werken de gemeente Delft, woningcorporaties (Stedelink, Vidomes, Woonbron), zorgkantoor DSW, lokale zorgaanbieders en welzijnsorganisaties intensief samen binnen dit programma. Belangrijke pijlers uit het programma die passen bij het verbeteren van de toegankelijkheid op het thema Thuis: •
17
Geschikte woningen: Het realiseren van zorggeschikte en geclusterde ouderenwoningen (wonen met een plus) in bestaande bouw en nieuwbouw, evenals woonvormen voor aandachtsgroepen.
•
Toegankelijke woonomgeving: Een fijne en toegankelijke woonomgeving met goede basisvoorzieningen en plekken voor (spontane) ontmoeting, die bijdragen aan gemeenschapsvorming.
•
Welzijn en zorg: Goed samenwerkende informele en formele ondersteuning in de buurt of in het complex die bijdraagt aan welbevinden, met inzet van welzijnsinitiatieven zoals flatcoaches en communitybuilders.
•
Innovatie en maatwerk: Het ontwikkelen van nieuwe locaties, woonconcepten (Gezond en Wel Thuis buurten) en beheeroplossingen, ondersteund door stedelijk programmeren om woningen en voorzieningen goed over de stad te verdelen.
Daarnaast wordt ingezet op gemeenschapsvorming via welzijnsinitiatieven zoals flatcoaches en communitybuilders, met aandacht voor ontmoetingsruimten en buurtvoorzieningen. Vervolg Een mooie afspraak vanuit deze prestatieafspraken is dat de corporaties de verbinding gaan leggen met de ervaringsdeskundigen uit het ‘toegankelijkheidsnetwerk’ en bekijken met hen wat de meerwaarde van dit netwerk voor corporatieactiviteiten kan zijn. 9. Thema Onderwijs en ontwikkeling Het is van belang dat een inwoner van Delft de mogelijkheid heeft om zich levenslang te blijven ontwikkelen wanneer die daar behoefte aan heeft. De VNG (2019) geeft onder andere aan dat de toegankelijkheid van schoolgebouwen belangrijk is, net als het bieden van inclusief onderwijs waar mensen met én zonder beperking zoveel mogelijk naar dezelfde school kunnen gaan. Vervolg Het Toegankelijkheidsnetwerk onderzoekt of de maatregelen in de Inclusie Agenda kunnen bijdragen aan het bevorderen van onderwijs en ontwikkeling. De Delftse Educatieve Agenda (DEA) werkt aan het creëren van inclusiever onderwijs, en de doelstellingen uit het uitvoeringsplan voor 2027 sluiten hierbij aan. Dit houdt in dat bestaande initiatieven rond sociaal inclusiever onderwijs en/of opvang in kaart worden gebracht, met de gewenste uitbreidingen.
Daarnaast worden gesprekken gevoerd over de benodigde houding ten opzichte van inclusiever onderwijs en de gevolgen voor het educatieve aanbod. En er wordt ook gewerkt aan het ontwikkelen van een gedeelde visie op inclusiever onderwijs en het opstellen van een gezamenlijke uitvoeringsagenda.
Monitoring Er is gezocht naar een passende methode om de toegankelijkheid in Delft te monitoren. Uit de Omnibus-enquête is een groep inwoners gefilterd die ‘een beperking ervaart’. Over deze groep is informatie beschikbaar op verschillende leefgebieden. Deze resultaten zijn vergeleken met die van de gemiddelde Delftenaren. Hieruit blijkt dat inwoners met een beperking op diverse thema’s, zoals prettig wonen en mentaal 18
welzijn, consequent lager scoren. Om deze verschillen aan te pakken, zijn gesprekken gestart met de verantwoordelijke beleidsafdelingen. Het doel van deze gesprekken is om bewustwording over het thema te vergroten en concrete voorstellen te verzamelen. Deze input zal worden verwerkt in de Inclusie Agenda van Delft, waarmee wordt gewerkt aan een meer toegankelijke en inclusieve stad.
Vervolg Het komende jaar gaan we verder aan de slag om de toegankelijkheid te verbeteren in samenwerking met inwoners en partners uit de stad. Over een jaar zal de Agenda worden aangevuld met andere maatregelen om de toegankelijkheid van Delft te verbeteren. Wanneer het Toegankelijkheidsnetwerk groeit in zijn rol, komt het initiatief daar steeds meer te liggen. Het initiatief met welke maatregelen de Agenda wordt aangevuld ligt nog steeds bij het Toegankelijkheidsnetwerk. ‘Niets over ons, zonder ons’.
Bijlagen Bijlage 1 Programma Week van de toegankelijkheid 2024 Het programma bestond uit de volgend onderdelen: Maandag 7 oktober: Lunchbijeenkomst ‘Inclusief Theater’. Inclusie Collectief Delft (ICD). Madeleine de Bruijn, cultuurmakelaar bij Cultuurweb Westland. Zij vertelt over haar ervaringen met het theaterproject ‘Onbelemmerd expressief’. Deelnemers praten daarna met elkaar door over ideeën, ervaringen en samenwerkingsmogelijkheden voor inclusief theater in Delft. Proef de creatieve workshops van Cultuurhuis Delft, Beeldende kunst, Theater en Zingen met elkaar. Dinsdag 8 oktober Themadag DOK in OPEN, Voorlezen voor kinderen, kennismaken met gebarentaal. Voorlezen is leuk en belangrijk voor elk kind. De verhalen in DOK worden op 8 oktober ook vertaald in gebarentaal door Bas Bonnier. Hij is doof geboren. Hij geeft ’s avonds, samen met gebarentolk Bettina Kok, een introductie in gebarentaal. Zo krijgt u een inkijkje in het leven van mensen die doof zijn. Workshop ‘Onbeperkt Werk’. Stichting Inclusie & Discriminatiebestrijding en ICD hebben een workshop georganiseerd over de rechten en plichten rondom werk en toegankelijkheid. Woensdag 9 oktober 19
Bijeenkomst waarbij vrijwilligers van het toegankelijkheidsnetwerk in het zonnetje worden gezet. Opening door wethouder Joëlle Gooijer. De directeur van Werkse! vertelt over de kansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Donderdag 10 oktober Ervaringswandeling om en door winkelcentrum De Hoven Passage georganiseerd door Delft voor Elkaar en het Toegankelijkheidsnetwerk in samenwerking met Koninklijke Visio.
Ervaringswandeling 2024.pdf
Vrijdag 11 oktober OV-opstapdag. De gemeente organiseert op vrijdag 11 oktober, samen met vervoersmaatschappij EBS, de OV-Opstapdag. Deze dag is bedoeld voor mensen die graag met het openbaar vervoer (OV) willen reizen, Voor deze dag is in samenwerking met EBS een informatiefolder gemaakt.
Ov-reistips.pdf
Op vrijdag 11 oktober is er een bijzondere dansworkshop: ‘Blinde Liefde voor Salsa’. Oprichtster Annemarie Nodelijk, zelf slechtziend, ontwierp deze workshop speciaal voor mensen met een visuele beperking. Delftenaren kunnen tijdens de workshop met een simulatiebril ervaren hoe het is om te dansen met beperkt zicht.
Bijlage 2. Artikel over de MKB-route Dit artikel is geschreven voor de nieuwsbrief N@twerk van gemeente Delft. Bedoeld voor ondernemers. ‘Kleine aanpassingen, groot verschil’ Bredere gangpaden in de winkel, een rustig plekje in het restaurant, een toilet op de begane grond of grotere paskamers. Robert Stok van Van Uffelen Mode en Fennie Kostense van Eet- & Proeflokaal De Kurk weten hoe ze hun onderneming met kleine aanpassingen een stuk aantrekkelijker maken voor mensen met een beperking. Daarom werken ze graag mee aan de MKB Toegankelijke Route.
20
Grotere paskamers “Kijk", zegt Robert aan het begin van het gesprek. Hij wijst naar de paskamers achter in de zaak in de Jacob Gerritstraat. “We hebben ze extra breed gemaakt voor mensen die slecht ter been zijn, met een rollator lopen of in een rolstoel zitten. En we hebben ze achter in de zaak geplaatst. Dan heb je net even iets meer privacy. Er passen makkelijk twee mensen in de paskamer. Handig, want wie in een rolstoel zit, neemt vaak iemand mee om te helpen.” Toilet op de begane grond Ook De Kurk in de Kromstraat is goed toegankelijk. Er zijn geen drempels vanaf de straat en met een rolstoel is het makkelijk aanschuiven. “Bij de laatste verbouwing hebben we de routing in het restaurant aangepast. De toiletten wilden we op de eerste verdieping, maar dan moest de gast de trap op", zegt Fennie. “Daarom wilden we per se een toilet op de begane grond. Dat is niet verplicht in de horeca, maar ik vind dat je dat als ondernemer gewoon moet doen als het kan.” Speciale wensen Robert: “We kunnen voor mensen die slecht ter been zijn een dagontheffing voor het autoluwe gebied regelen, want de parkeergarages zijn voor onze winkel te ver weg. Met die vergunning mogen ze de binnenstad in en iemand afzetten.
De bestuurder rijdt terug naar de parkeergarage en kan de klant na afloop weer ophalen.” Fennie: “Wij regelen voor mensen die slechthorend zijn een rustig tafeltje aan de rand van ons restaurant. Dan versta je elkaar beter. De hulphond is uiteraard ook welkom, gewone honden trouwens ook. Vaak weten we al van tevoren of er speciale wensen zijn, want er wordt veel meer dan vroeger gereserveerd. De gast meldt die wensen dan op het reserveringsformulier.” Belangrijkste vraag Robert: “Soms zijn het hele kleine dingen die een groot verschil kunnen maken, bijvoorbeeld een op maat gemaakte plank die je als een kleine hellingbaan gebruikt. Het zijn kleine extra stapjes die je als ondernemer kunt nemen voor mensen met een beperking.” De tip van Fennie en Robert aan collega-ondernemers is dan ook: kijk vooral eerst zelf naar je eigen zaak. “Delft heeft veel historische panden. Niet alles kan dan altijd, maar ga bij je voordeur staan en vraag je af: kan iemand bij mij überhaupt naar binnen? Dat is misschien wel de belangrijkste vraag.” Voetgangersgebied De twee werken graag mee aan de oproep van de gemeente voor de app van de MKB Toegankelijke Route. Ze laten hun zaak doorlichten om te zien waar verbeteringen mogelijk zijn. Maar de gemeente kan zelf ook iets doen. “In de Jacob Gerritstraat zijn fietsers te gast.
Maar het lijkt er steeds meer op dat wandelaars te gast zijn, zeker met die fatbikes", zeggen Robert en Fennie. “Een dove of slechthorende hoort zo’n fiets niet aankomen, iemand met een goed gehoor overigens ook niet. En heb je een rollator of zit je in een rolstoel, dan kun je niet makkelijk opzij als er een fietser aankomt. Dus maak hier weer een voetgangersgebied van. Daar moet de gemeente echt mee aan de slag. Het maakt Delft veel gastvrijer én toegankelijker.”
21
[kader] Wilt u weten hoe toegankelijk uw onderneming is? Meldt u zich dan aan voor de MKB Toegankelijke Route. De gemeente hoopt daarmee een stap te zetten naar een toegankelijker Delft. Delftenaren met een beperking helpen mee. Zij komen langs om uw deelname te bespreken. Zij kunnen ook alvast een kleine beoordeling doen over de toegankelijkheid van uw bedrijf, bijvoorbeeld het beoordelen van de entree. Meer weten? Neem contact op met Nienke Bouw van Stichting Ongehinderd: 06 – 58 81 39 69. Of mail naar mkbtoegankelijk@ongehinderd.nl.
22