Concept-handelingen raadsvergadering 4 november 2021

overwegende dat: -

-

het onderzoek 'Perspectieven voor Kostenbeheersing Wmo' van de Delftse Rekenkamer de gemeente aanbeveelt om meer te sturen op samenhang tussen financiën, aanbod en ook op vraag (door netwerkversterking) en zelfvoorziening (door gemeenschapsvorming), omdat dit leidt tot minder hulpvragen, minder Wmo-indicaties en dat leidt uiteindelijk tot een kostenbesparing; een effect van het afschalen is dat sociaal werkers en vrijwilligers van Delft voor Elkaar met een complexere doelgroep te maken krijgen (mensen met dementie, psychische kwetsbaarheid, lichte verstandelijke beperking); 23

-

er in andere gemeenten goede voorbeelden zijn, zoals resultaatgericht beschikken (Den Haag), het opnemen van de voorliggende voorziening in het persoonlijk ondersteuningsplan (Den Haag) en de indicatiecoach Jeugdhulp (Maassluis en Vlaardingen), waarbij de gemeenten een aanzienlijke kostenbesparing weten te realiseren met behoud van kwaliteit van de zorg;

verzoekt het college: -

-

-

de aanbevelingen van de Delftse Rekenkamer t.a.v. kostenbeheersing over te nemen; ervoor zorg te dragen dat de bezuinigingsopgave van 10% op Delft voor Elkaar niet mag leiden tot het niet halen van de bezuinigingsopgave in het kader van het Actie Plan Sociaal Domein, te realiseren door Delft Support en Wmo-zorgleveranciers, jeugdhulpaanbieders; samen met Delft voor Elkaar, Delft Support en Wmo-zorgleveranciers een brede, samenhangende maatwerkaanpak te ontwikkelen voor de doelgroep, om te voorkomen dat zij te licht zijn voor Delft Support en Wmozorgleveranciers en te zwaar voor Delft voor Elkaar; hierbij te leren en gebruik te maken van goede voorbeelden uit andere gemeenten."

Door de fracties van GroenLinks, STIP, D66, de PvdA, de VVD en het CDA wordt motie M8.1.24 (Energie in de wijken) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 4 november 2021, ter bespreking van het agendapunt Programmabegroting 2022-2025, constaterende dat: -

-

-

Delft een grote opgave heeft om haar klimaatdoelen te bereiken; uit het meest recente rapport van het IPCC blijkt dat de klimaatopgave alleen maar in urgentie is toegenomen; er tegelijkertijd andere opgaven spelen in met name de kwetsbare wijken die door mensen als minstens even belangrijk worden ervaren; de gemeente Delft momenteel onvoldoende middelen heeft om de klimaatdoelstellingen te behalen; het Rijk de gemeenten nog niet tegemoetkomt voor de aanvullende uitvoeringslasten die deze transitie met zich meebrengt; in het coalitieakkoord is overeengekomen om de Eneco-gelden in eerste instantie in te zetten om de Delftse duurzaamheidsdoelen te behalen, waarbij overigens een integrale afweging plaatsvindt; de Eneco-gelden inmiddels voor een groot deel zijn besteed aan of gereserveerd voor investeringen in de stad, noodzakelijkerwijze ook voor het Herstelplan en om extra uitgaven vanwege corona te dekken; van de Eneco-gelden nog € 23,4 mln. beschikbaar is;

overwegende dat: -

de impact van de energietransitie op de samenleving groot is en dat daarmee gesproken kan worden van een maatschappelijke transitie; 24

-

-

-

voor het draagvlak en de slaagkans van deze maatschappelijke transitie het van belang is om breed te kijken naar de opgaven in de meest kwetsbare wijken; het in het belang is van de snelheid van de energietransitie om winwinsituaties te vinden met belangrijke wijkopgaven zoals werkloosheid, eenzaamheid, klimaatadaptatie, veiligheid of anderszins; verschillende organisaties al denken op deze manier maar geen uitvoering kunnen geven vanwege het gebrek aan financiële middelen; om het weerstandsvermogen van de gemeente op peil te houden het verstandig is om de inzet vanuit de Eneco-gelden vooralsnog te beperken tot circa € 15 mln.;

verzoekt het college: -

-

met een voorstel te komen op welke manier de inzet van Eneco-middelen kan bijdragen aan het behalen van de duurzaamheidsdoelen in de wijken; in dit voorstel in kaart te brengen welke andere belangrijke uitdagingen in de met name kwetsbare wijken spelen en aan te geven hoe deze in samenhang met de energietransitie kunnen worden opgepakt; daarbij uit te gaan van verschillende scenario's tot een maximum van € 15 mln.,

en gaat over tot de orde van de dag." Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Goedenavond, voorzitter. De begroting: we hebben weer grote problemen in de stad. We moeten tekorten opvullen met reserves. Ook Onafhankelijk Delft had zich rijk gerekend om eens flink te gaan spenderen met de opbrengst van de Eneco-aandelen en mooie dingen te doen voor mensen in de stad. Maar we zien dat de gelden vanwege het klimaatbeleid als het ware verdampen als sneeuw voor de zon. Zoals meneer De Wit van Hart voor Delft net al zei, vinden wij ook dat dit niet alle Delftenaren ten goede komt. Wij hebben ook gevraagd om een gespecificeerd overzicht van de uitgaven hieromtrent. Daarom wil Onafhankelijk Delft dat er van de opbrengst van de Eneco-aandelen geld gebruikt wordt dat voor meer Delftenaren iets positiefs brengt op hun saldo. Vandaar dat wij ondanks deze begroting in de knel toch geld willen uitgeven. Onafhankelijk Delft dient met andere partijen amendementen en moties mee in. Wij hebben zelf de moties Schoolzwemmen en Energiehulp. Ik wil iets zeggen over de motie Energiehulp. De gas- en stroomprijzen gaan enorm omhoog. Wij maken ons zorgen over het buurt- en wijkwerk. Daar komen veel mensen samen. Ik hoor zelfs dat mensen daar gaan zitten omdat dat hun geld bespaart, want thuisblijven kost hartstikke veel geld. De gasprijs is van € 0,82 naar € 1,32 gegaan.

Het gaat gelukkig weer iets goedkoper worden, maar het is natuurlijk een enorm bedrag. Vandaar dat wij dachten: als die buurthuizen daadwerkelijk in de knoop komen en straks hun energierekening of eindafrekening niet goed kunnen voldoen, kunnen wij als stad, die toch ook voor onze mensen moet zorgen, een tegemoetkoming creëren. Dat geldt dan echt met name voor de wijk- en buurthuizen die aantonen dat ze anders echt in de knel komen. Vandaar dat wij de motie Hulp bij energieproblemen indienen. De heer VAN VLIET (GroenLinks): Als die buurtcentra slecht geïsoleerd zijn en als de energierekening daardoor zo hoog is, kan je de energierekening natuurlijk 25

vergoeden, maar denkt u niet dat het een veel beter idee is dat de gemeente de buurtcentra gewoon snel goed isoleert? Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Dat is natuurlijk een inkoppertje voor u aangaande het hele klimaatgebeuren. Dat snap ik natuurlijk heel goed en daar heeft u ook zeker een punt. Er zijn oude gebouwen die dat niet hebben en dat zou inderdaad eerst moeten, maar dat is nu niet aan de orde, want het probleem dient zich nu ineens aan. We hebben er allemaal nu ineens mee te maken. Ik weet ook dat er qua belastingtarief andere regels gelden voor bedrijven en dat het bij de individuele burger duurder is, maar het gaat Onafhankelijk Delft er puur om dat … Kijk, het is niet zo dat wij een zak geld weg willen geven. Wij willen gewoon zorgen dat de nood gelenigd wordt. U heeft helemaal een punt, hoor. Maar ik kom ook in buurtcentrum De Parel. Daar is zo'n prachtig klimaatcontrolegebeuren dat je daar binnen zowat dood gaat van de hitte en de ramen kunnen ook niet open. Dat is dus ook heel "fijn". Laten we dus ook eens kijken hoe dat zit, meneer Van Vliet. Vandaar deze motie. Het gaat niet om tonnen. Het gaat gewoon om acute hulp als mensen afgesloten dreigen te worden van de wijkcentra. Dat kan toch niet? Dat kunnen we niet toestaan. Ik hoop dat iedereen dit begrijpt en deze motie wil steunen. Vervolgens heeft mijn collega mevrouw Van Tricht de motie Schoolzwemmen.

Die neemt zij straks voor haar rekening. Mijn fractiegenoot mevrouw Timmermans wil iets zeggen over de motie 38CC. De heer VAN VLIET (GroenLinks): Ik ga toch nog even terug naar het begin van het betoog van mevrouw Gaal. Zij probeert een tegenstelling te creëren tussen klimaat en armoede. We zien op dit moment dat juist mensen met een kleine beurs heel erg veel gaan betalen aan hun energielasten. GroenLinks is ervan overtuigd dat het dus heel goed is als we heel snel gaan inzetten op isoleren en betaalbare energie en dat we daarmee juist de mensen in armoede helpen. Waar komt het dan vandaan dat er in de ogen van mevrouw Gaal toch een tegenstelling lijkt te zijn? Mevrouw GOOIJER (ChristenUnie): Ik hoorde in het betoog en ik zie ook in de motie niet of er nu echt buurthuizen in problemen komen, want er zijn ook organisaties en particulieren die gewoon meerjarige contracten hebben en nu dus nog niet getroffen worden door hogere energielasten. Dan zou het wel een beetje een fictieve oplossing zijn om daar nu alvast een uitspraak over te doen. Ik ben dus benieuwd hoe realistisch het probleem nu is. Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Meneer Van Vliet, ik zie helemaal geen tegenstelling. Het is een vaststaand feit dat wij, als wij buurthuizen hebben die geëxploiteerd worden, daarin zeker een taak hebben.

Dat is absoluut zo, maar het is ook zo dat wij met de Eneco-gelden, al bedroegen die 200 miljoen, niet heel Delft kunnen helpen. Er moeten dus natuurlijk keuzes gemaakt worden. Ik vraag me in alle redelijkheid af of, als wij inwoners van Delft bijvoorbeeld € 100 geven om hun huis te isoleren, de mensen met een kleine beurs dat daadwerkelijk aan tochtstrips en dergelijke besteden of dat ze denken: ik heb gewoon niet te eten en ik ga het daaraan uitgeven. Of wilt u dit dan gespecificeerd op een bonnetje zien van hen? Hoe moet ik dit zien? Stel dat we met de hele energietransitie de armste mensen in de slechtst geïsoleerde huizen aanpakken. Daar hebben woningbouwverenigingen een aandeel in en daar hebben ook wij allemaal een aandeel in. Ik heb gelezen dat 26

woningcorporaties mensen een bepaald budget willen geven om hun woning te isoleren met tochtstrips. Maar de vraag blijft dan of die mensen dat ook daarmee gaan doen, want als jij heel arm bent en geen eten op tafel hebt, denk ik niet dat er een tochtstrip in dat huis gaat komen. Wat denkt u, meneer Van Vliet? De VOORZITTER: Gaarne ook even mevrouw Gooijer beantwoorden. Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Ik heb diverse buurthuizen gebeld, onder andere het buurthuis in De Bras en de Border. Daar heb ik een meneer gesproken. Ik weet niet of ik zijn naam mag zeggen; nee? Hij zei: "Ik denk dat mijn baas daar heel blij mee zou zijn, want wij denken nu al: O jee, wat gaat er gebeuren?" Ik vind het dus prima om de motie in te trekken om eerst te kijken en te wachten, maar ik vind het ook goed dat deze hele raad dan in elk geval wakker is geworden en heeft gezien dat daar een punt is. Ik trek de motie net zo makkelijk in als we daar dan met z'n allen gewoon over nadenken en weten dat het wel zo is. De heer VAN VLIET (GroenLinks): Mevrouw Gaal vraagt: hoe weet je nou dat als mensen geld krijgen voor het isoleren van hun huis, zij daar niet iets anders mee gaan doen? Het mooie is dat 015Duurzaam bij deze mensen langsgaat, advies geeft en vouchers daarbij geeft. Met die vouchers kunnen ze naar de winkel en kunnen ze dit soort dingen kopen.

Ik vind dat een prachtig systeem, dat goed is ingericht. Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Meneer Van Vliet, we gaan het zien en ik hoop dat het waar is wat u zegt en dat het allemaal goed gaat. Dan zal ik de laatste zijn die daar iets van zal zeggen. Dan zal ik erkennen dat ik ernaast zit. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. De hoofdindiener van de motie heeft nog niet gesproken. Ik denk dus dat ik wacht tot de tweede termijn met iets zeggen over de motie waarover ik het woord zou willen voeren. De VOORZITTER: Dank u wel, mevrouw Timmermans. Kort en krachtig. Mevrouw VAN TRICHT (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Onafhankelijk Delft en de SP willen dat er weer begonnen wordt met schoolzwemmen. Het blijft voor ons een heet hangijzer dat kinderen niet gezamenlijk klassikaal naar zwemles kunnen gaan voor de vaardigheden die zij daar samen leren. Het kan ook socialiserend zijn en ze kunnen van elkaar leren, bijvoorbeeld bij het aan- en uitkleden, samen oplossingen bedenken en waterangst overwinnen. Onafhankelijk Delft vindt dit net zo belangrijk als in de schoolbanken zitten. Grote verdrinkingsgevallen hebben we in Delft gelukkig niet, maar dat willen we ook graag zo houden. Delft is een waterrijke stad en Nederland is een waterrijk land. Onze inwoners blijven niet alleen in Delft, maar gaan ook naar grote plassen, meren en de zee.

Een A-diploma zwemmen is in een land als het onze dus onmisbaar. Bij onze motie speelt ook mee dat sommige ouders of verzorgers een inkomen hebben dat net boven het minimum uitkomt, waardoor zij geen gebruik kunnen maken van het Jeugdfonds Sport & Cultuur. Als je boven een bepaald inkomen zit, loop je ook andere toeslagen mis. De keuze van ouders of verzorgers is dan ook gauw gemaakt: rekeningen gaan voor plezier en in dit geval ook voor veiligheid. Het schoolzwemmen is duur, duurder dan wanneer je zelf naar zwemles gaat, maar samen met je klasgenoten zwemmen is ook goed voor de onderlinge contacten, zonder te weten of iemand uit een gezin komt met of 27

zonder geld. Daarnaast is zwemmen goed voor lichaam en geest. Als ouders dit niet kunnen bekostigen, vindt Onafhankelijk Delft in het kader van "iedereen gelijk" dat de gemeente hier een taak in heeft. Er zijn ook in de Tweede Kamer gelukkig fracties, zoals de SP en GroenLinks, die het schoolzwemmen weer zouden willen invoeren. Ook al is er een jeugdfonds voor zaken zoals leszwemmen, wij merken dat ouders of verzorgers klem zitten en niet kunnen kiezen voor leszwemmen. Medewerkers van zwembaden, Kerkpolder en het Sportfondsenbad, juichen het in ere herstellen van het schoolzwemmen toe. Daarmee krijgen alle kinderen vanaf 4 jaar weer de mogelijkheid om te leren zwemmen en hun A-diploma te halen. Wij vinden schoolzwemmen net zo belangrijk als muziekles op school. Niet alle kinderen zijn sportief. Samen muziek maken is gezond, zoals de heer Van Woudenberg van het CDA al benoemde. Muziek maken kun je leren en daarmee leer je je goed te concentreren, zeker als je dit met elkaar doet. Dan vorm je samen een mooi orkest. Door de fracties van Onafhankelijk Delft en de SP wordt motie M8.1.8 (Schoolzwemmen) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, bijeen op 4 november 2021, constaterende dat: • • • •

schoolzwemmen in Delft in september 2014 is stopgezet; wij in een waterrijke stad wonen en in een waterrijk land leven; reguliere zwemlessen veel geld kosten en dat geld dat bij sommige gezinnen ontbreekt; er daarnaast wachtlijsten zijn voor deze reguliere zwemlessen;

overwegende dat: • • • • • • •

de gemeente, mede, een verantwoordelijkheid voor de (water)veiligheid van kinderen draagt; mede door corona wachtlijsten voor de reguliere zwemlessen zijn ontstaan waardoor kinderen later leren zwemmen en hun A-diploma kunnen halen; de financiële situatie van sommige ouders hun in de weg staat om hun kind mee te laten doen met deze lessen; mensen die het niet kunnen betalen, weliswaar gebruik kunnen maken van het sportfonds, maar kinderen daarmee vaak hun A-diploma nog niet halen; alle kinderen, arm of rijk, zo vroeg mogelijk hun A-diploma moeten kunnen halen, ongeacht inkomensverschillen; het schoolzwemmen hiervoor een oplossing biedt omdat alle kinderen hierbij een gelijke kans hebben om op jonge leeftijd hun A-diploma te halen; dit de veiligheid van alle kinderen in Delft ten goede komt;

draagt het college op met de scholen in overleg te gaan om zwemles terug te brengen op elke basisschool en alle kinderen de gelegenheid te geven in ieder geval hun A-diploma te halen, en gaat over tot de orde van de dag."

28

Door de fractie van Onafhankelijk Delft wordt motie M8.1.9 (Help buurt- en wijkcentra, zo nodig, de energiecrisis door) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, bijeen op 4 november 2021 constaterende dat: • • • •

de stijgende energieprijzen kunnen leiden tot flinke kostenstijgingen voor Delftse buurt- en wijkcentra; de buurt- en wijkcentra dit niet hadden kunnen voorzien bij het opstellen van hun begroting; sommige centra hierdoor in de knel kunnen komen; buurt- en wijkcentra niet zonder stroom en warmte kunnen omdat zij druk bezocht worden;

overwegende dat: • • • • • •

buurt- en wijkcentra enorm belangrijk zijn voor de wijk, van jong tot oud; voorkomen moet worden dat zij de energierekening niet meer kunnen betalen; energiearmoede op de loer ligt als buurt en wijkcentra noodgedwongen de kachel moeten uitzetten; voorkomen moet worden dat mensen niet meer komen omdat het er koud is; buurt- en wijkcentra hierdoor minder inkomsten kunnen verwachten, terwijl de kosten voor energie stijgen; dit ertoe kan leiden dat, als dit langer duurt, buurt- en wijkcentra afgesloten kunnen worden van gas en stroom doordat zij achterstand van betaling oplopen;

verzoekt het college wanneer dit zich voordoet, deze buurt- en wijkcentra, die door de hoge energierekening in de problemen raken, te helpen met de energierekening, en gaat over tot de orde van de dag." De heer VAN WOUDENBERG (CDA): Voorzitter. Wij knippen onze bijdrage in drieën. Ik zal beginnen. Daarna volgt mevrouw Van Geenen over het sociaal domein en daarna volgt mijn collega Van der Valk. Sorry, Valk. (Hilariteit) De VOORZITTER: Nou doet u het ook een keer! De heer VAN WOUDENBERG (CDA): Ik wist het natuurlijk wel, maar ik dacht: ik zoek even een moment voor hilariteit in de zaal. Dit was een goed moment. Nee, natuurlijk weet ik hoe mijn zeer gewaardeerde collega heet. Dit gaat allemaal van mijn spreektijd af. Een aantal collega's voor mij hebben al genoemd dat Delft in financieel zwaar weer zit. Er moeten heftige keuzes gemaakt worden. Dat heeft het college ook gedaan. Er zijn wel een flink aantal zaken waar we het niet mee eens zijn. Wij doen vooral een 29

aantal voorstellen om iets te verzachten. Die hebben er alles mee te maken dat wij iedere keer hebben gezegd dat er geen bezuinigingen mogen komen die ten koste of ten laste van mensen gaan. Ik wil dus bij een aantal dingen stilstaan die ik ook vorige week in de commissie en bij de algemene beschouwingen heb genoemd. Ik richt me vooral op de cultuur, in eerste instantie op 38CC. We hebben samen het amendement Behoud hedendaagse kunst voor Delft ingediend. Wat mijn voorgangers hierover al hebben gezegd, ga ik niet aanvullen. Ik wil vooral stilstaan bij de ton aan rijksgelden die per 2023 wegvalt. Daarom komt daar op dit moment geen motie over, maar ik wil daar wel graag aandacht voor. Ik heb begrepen dat we volgende maand een keer gaan praten over het subsidiekader en beeldende kunst, maar ook richting 38CC lijkt het mij in het kader van een transparante maar vooral betrouwbare overheid zijn goed om daar voor de Kadernota duidelijkheid over te geven. Als het aan ons ligt, blijft 38CC voorlopig de uitvoerende organisatie, omdat dat ook richting de wijken gaat. Het heeft ook mooie plannen in het kader van hun visie op een nieuw museum. Graag een reactie van de wethouder. Ik hoop op de toezegging dat hij dit uiterlijk bij de Kadernota kan vertellen. Ten tweede wil ik stilstaan bij de toeristenbelasting. Daar kan ik heel kort over zijn. Collega Bel heeft het uitstekend verwoord.

Wij zijn voor die motie. Zoals de motie al aangeeft: als bezoekers meebetalen aan het leefklimaat in Delft, is dat mooi. Dat gaat niet ten koste van onze eigen inwoners. Dan de motie die wij zelf als eerste en enige indiener indienen. Misschien worden er vanavond nog mensen enthousiast. Dat is de motie Gelijke monniken, gelijke kappen. De gemeentelijke cultuurinstellingen ontvangen geen subsidie maar een exploitatiebijdrage. Die exploitatiebijdrage heeft hetzelfde doel als een subsidie. Het is vooral de naamgeving die verschilt, maar formeel kunnen gemeenten zichzelf geen subsidie geven. Wij willen eigenlijk dat je geen onderscheid maakt. Als je in je eigen portefeuille kijkt, zou je kunnen kijken of er nog gemeentelijke instellingen zijn die misschien ontzien worden of waarmee je anders kunt omgaan. Een voorbeeld zou Museum Prinsenhof kunnen zijn. Het gaat dan om de exploitatiebijdrage. Dan is de vraag natuurlijk hoe het museum daar zelf mee omgaat. Dat kan bijvoorbeeld de entreegelden omhoog doen. We hebben het dus algemeen ingestoken, zodat er gewoon sprake is van gelijke monniken, gelijke kappen. Dat is wel zo rechtvaardig. Ook de motie over OPEN hebben wij van harte mede-ingediend. Twee andere dingen die ook heel belangrijk zijn in het kader van educatie, zijn de Vindplaats en het Taalhuis. Ik zou graag van de wethouder horen hoe daartegen aangekeken wordt.

We hebben gezien dat dat afgebouwd wordt vanaf 2023. Daarom is dat nog niet in deze motie meegenomen, maar ik denk dat het goed is om ook hier keuzes over te maken in december. Ik denk dat de motie over de 4 ton die we achter de hand houden, hier bepalend in is, maar dat hoor ik graag van de wethouder. Mevrouw VAN GEENEN (CDA): Voorzitter. We spreken er hier natuurlijk de hele tijd over dat er geen geld is. Dat weten we allemaal, maar het goede nieuws is dat er wel geld is, als we daar maar bij kunnen komen. We hebben de vorige keer al gezegd dat wij het heel belangrijk vinden dat muziekonderwijs wordt ingezet voor kinderen die een achterstand hebben opgelopen in de coronaperiode, zowel cognitief als sociaal. Er ligt bij de collega van de wethouder een interessant boek, "Singing in the brain". Dan weet u dat dit geen hobby is van mevrouw Van Geenen, 30

maar een wetenschappelijk getoetst concept: muziek werkt daarbij werkelijk. Nogmaals, het goede nieuws is dat er geld beschikbaar is gesteld. Dat heet "Inhaalen ondersteuningsprogramma's extra begeleiding 2020-2021". Als de scholen dit kunnen aanvragen voor 31 december 2021, is het wellicht mogelijk dat we in ieder geval voor dit jaar en volgend jaar weer muziek krijgen in de klas. We hebben van de wethouder al de toezegging gekregen dat er met de scholen wordt gesproken over cultuur en sport, maar wij willen heel graag expliciet muziekonderwijs, cultuur en sport, en dan het liefst meer muziek in de klas. Wij sluiten ons dan ook aan bij de motie van Onafhankelijk Delft over schoolzwemmen. Alles wat gezond en stimulerend is voor kinderen, kan ook een heleboel jeugdzorg voorkomen. Dat zeggen wij natuurlijk al de hele tijd. Ook voor het schoolzwemmen denken wij: maak gebruik van dezelfde regeling. Dus eerst de inhaal- en ondersteuningsprogramma's en daarna weer gewoon de NPO-gelden. Onze naam staat ook onder de motie Verhoog studietoeslag studenten met een beperking. Ik laat het graag aan mijn collega's over om daar uitgebreid op in te gaan, maar wij vinden dit een uitstekend initiatief. Daarom staat onze naam eronder. De VOORZITTER: Dan geef ik het woord graag aan de heer Valk. De heer VALK (CDA): In één keer goed. Nee, het is niet zo moeilijk.

Ik ga het hebben over onze motie over het Klimaatplan. Het Klimaatplan in de begroting is een van de wat kleinere potjes: € 175.000 dit jaar, € 114.000 het jaar daarop en daarna wordt het nul. In de toelichting zie je ongeveer het breedste zoekgebied waaraan dat geld besteed kan worden. Dat straalt een beetje uit: we weten eigenlijk zelf ook niet waaraan we dat geld moeten gaan besteden. Even teruggaand naar de basis: we zijn het er allemaal over eens - die ambitie hebben we al honderden keren uitgesproken met elkaar - dat we in 2050 in Delft klimaatneutraal, CO2-neutraal, willen zijn. Ik denk dat we het er ook allemaal over eens zijn dat we er nog lang niet zijn. Het college zegt zelf in de begroting dat een inspanningsverzwaring nodig is. Ik hoorde D66 zeggen dat het klimaat niet langer kan wachten. GroenLinks zegt: nu wordt er actie gevraagd. Maar je kunt een euro, een duurzame euro, maar één keer uitgeven. Vandaar dat wij met deze motie komen, die zegt: laten we de laatste twee jaar dat we dit potje nog hebben, dat besteden aan laaghangend fruit, dat direct bijdraagt aan de ambitie die we met elkaar hebben afgesproken, namelijk CO 2reductie binnen Delft. Denk aan het renoveren van buurthuizen of schoolgebouwen om ze energieneutraal te maken, wat net al aan de orde kwam in het debat tussen Onafhankelijk Delft en GroenLinks.

Het geld moet in ieder geval besteed worden aan maatregelen die gewoon direct leiden tot CO2-besparingen in Delft. Dat is ook een mooi signaal aan de stad. Dat is meteen een bruggetje naar de motie Energie in de wijken, waar onze handtekening ook onder staat. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Ik heb twee vragen naar aanleiding van deze motie en de toelichting. Mogen we het dictum in de motie lezen als: op Delfts grondgebied en eventueel ook omliggende gebieden? Kortom: het hoeft niet alleen of uniek voor Delft van meerwaarde te zijn. Dat zou ik een hele mooie toelichting vinden op de tekst die ik hier lees. Klopt dat? En is het eigenlijk niet heel jammer om

31

in het dictum het woord "proeftuinen" te noemen als iets wat we willen schrappen, omdat we dat als Delft juist heel erg omarmen en uitstralen als innovatieve stad? De heer VALK (CDA): Dank aan mevrouw Van den Berg voor de vragen, maar ik snap eigenlijk niet waarom je zou willen dat we ons geld gaan besteden aan omliggende gemeenten. Wij hebben met elkaar de ambitie afgesproken dat we in Delft geen CO2-uitstoot meer willen hebben. We constateren met elkaar dat we heel erg achterliggen op het schema. Dus zegt deze motie: laten we nou beginnen met het in Delft, aan Delftse scholen, Delftse buurthuizen en Delftse straten, uitgeven van dat geld, dat Delftse geld. Als we straks weer voorliggen op het schema, als we het met twee vingers in de neus en fluitend allemaal gaan halen en als het geld van de banken klotst, kunnen we ook kijken hoe we de wereld kunnen verbeteren, maar laten we gewoon beginnen met Delft. Uw tweede vraag betreft "proeftuinen". Ik ben daar zelf werkzaam. Dat zijn natuurlijk hartstikke leuke initiatieven, maar dit leidt op korte termijn niet tot CO2-reductie. Bovendien zijn er heel veel andere potjes voor die proeftuinen om aan geld te komen. Ik heb zelf tientallen voorstellen geschreven voor subsidies voor proeftuinen. Die kunnen wel aan geld komen. Ons geld voor klimaat is gewoon heel schaars. Laten we dat nou besteden aan iets wat daadwerkelijk helpt.

Vandaar dit dictum. Mevrouw DE BOER (STIP): Ik hoor meneer Valk zeggen dat we dit moeten uitgeven aan kortetermijndingen, maar denkt meneer Valk niet dat de energietransitie en de klimaatverandering juist langetermijnproblemen zijn, zodat we het geld juist efficiënt moeten uitgeven, met aandacht voor de lange termijn? De heer VALK (CDA): Ik ben heel blij met deze vraag, want mevrouw De Boer draait het volgens mij precies om. Deze motie zegt dat we dat geld moeten gaan gebruiken voor dingen die op korte termijn resultaat opleveren en CO2 besparen. Het mooie is dat je dan tot in de eeuwigheid die CO2 bespaart. Als we erin slagen om volgend jaar een buurthuis te renoveren en energieneutraal te maken - stel dat dat zou lukken dan stoot het nooit meer CO2 uit. Dat is dus juist een langetermijnwinst. Deze motie gaat dus juist over kortetermijnbesparingen waar we eeuwig lol van hebben. De VOORZITTER: Dat klinkt goed! Mevrouw DE BOER (STIP): Juist als je op de lange termijn zo veel mogelijk wil doen, kan het zo zijn dat een innovatie ervoor zorgt dat je exponentieel een reductie hebt. Dus waarom zou je daar dan niet in willen investeren? Mevrouw BEL (D66): Eigenlijk haalt mevrouw De Boer mij de woorden uit de mond.

Als we in Delft iets kunnen doen wat in de hele wereld op korte termijn zoden aan de dijk zet, is dat dan niet een verstandige investering als maatregel voor het klimaat? De heer VALK (CDA): Ik ben een groot liefhebber van innovatie. Dat weet u en zo kent u me. Duurzame innovaties zijn trouwens ook mijn werk. Wij zijn van mening dat het feit dat een proeftuin toevallig op Delfts grondgebied ligt, niet betekent dat al ons klimaatgeld daar ook heen moet. Wij hebben ook gewoon gebouwen in Delft die nog wat achterstallig onderhoud hebben. Om onze ambities te halen, moeten we die vroeg of laat gaan renoveren. Wij zeggen: laten we dat gewoon nu doen. Daarmee 32

doe ik niks af aan de waarde van innovaties, maar daar zijn ook andere potjes voor. Bovendien vind ik dat Pijnacker-Nootdorp, Rijswijk of Midden-Delfland ook weleens mee mogen betalen, als we het toch over buurgemeenten hebben; daarbij kijk ik met een schuin oog naar de VVD. Die gemeenten profiteren er ook zelf van. Het hoeft niet altijd Delfts geld te zijn, zeker als we dat niet hebben. Ik had het over het signaal naar de stad. Als wij zelf niet investeren in onze eigen gebouwen om die duurzaam te maken, is dat een heel gek verhaal als je wel naar de stad gaat met de aanpak van Energie in de wijken, waarbij we van bewoners vragen om in hun eigen huizen te investeren. We hebben onze handtekening dus met heel veel plezier onder die motie gezet, omdat die inderdaad een verbetering van wijken oplevert. Maar we denken ook: gemeente, doe dan zelf ook mee en besteed dan je klimaatgeld ook aan die verbeteringen. Het mooie van de motie is ook dat we niet in het centrum beginnen, maar in wijken waar we normaal gesproken niet beginnen. Ik denk aan Poptahof, Wippolder of zo, waar we dan een kwaliteitsimpuls gaan geven. De heer DE WIT (Hart voor Delft): Komt die € 175.000 bovenop de 15 miljoen euro? De heer VALK (CDA): Nee, dat zijn twee verschillende potjes. We hebben in de begroting € 175.000 staan voor het Klimaatplan.

Onze motie roept ertoe op om dat te besteden aan het verduurzamen via wat de gemeente zelf kan doen. Dat heb ik al gezegd. De andere motie, Energie in de wijken, gaat over kwaliteitsverbeteringen in de wijken, waar je Eneco-gelden voor kunt gebruiken. Ik denk ook dat het een hele goede besteding van Eneco-gelden is om te investeren in veiligheid, sociale voorzieningen en het klimaatadaptief maken van de stad. De heer DE WIT (Hart voor Delft): Die motie over die 15 miljoen euro heeft al een dikke meerderheid, met ook het CDA. Mijn vraag is dus nogmaals of dit niet van die 15 miljoen euro af kan, want die motie stellen we vanavond ook vast. De heer VALK (CDA): Ja, die motie gaat het halen, maar dat is een voorstel om daartoe te komen. De motie over de € 175.000 van het Klimaatplan gaat over geld dat in de begroting al gealloceerd is aan iets waartegen we in het verleden al ja hebben gezegd. Daarvan zeggen we: laten we dat gewoon zo slim mogelijk gaan besteden. "Zo slim mogelijk" is wat ons betreft iets wat op Delfts grondgebied tot CO2-besparing leidt. Tot slot het amendement over het niet verplaatsen van de tramhalte. Dat is uitstekend toegelicht door de heer Van der Woerd van de ChristenUnie. Daar sluit ik mij gewoon bij aan. Daar staat dus met trots ook mijn handtekening onder.

Door de fracties van het CDA en de ChristenUnie wordt motie M8.1.10 (Klimaatbudget alleen voor directe CO2-besparing op Delfts grondgebied) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 4 november, ter bespreking van het agendapunt Programmabegroting 2022-2025, constaterende dat: -

Delft de ambitie heeft in 2050 CO2-neutraal te zijn; 33

-

in de Programmabegroting Delft 2022-2025 voor het Klimaatplan voor 2022 € 175.000 is gereserveerd en voor 2023 € 114.000 ( en de volgende jaren € 0); in de toelichting staat dat bij de besteding van dit geld gedacht kan worden aan 'het ontwerp van een bijna energieneutrale school (BENG), of een bijdrage aan duurzame proeftuin The Green Village' of 'het kopen van expertise';

overwegende dat: -

-

-

ook een duurzame euro maar één keer uitgegeven kan worden; om de eigen duurzaamheidsambities voor 2030 en 2050 te kunnen bereiken, er snel concrete stappen moeten worden gezet die direct leiden tot minder CO2-uitstoot op Delfts grondgebied; het college zelf schrijft (pagina 39 van de programmabegroting) dat een 'inspanningsversterking nodig is' om de doelen voor 2030 en 2050 te realiseren; het ontwerp van een bijna energieneutrale school wel leidt tot permanente CO2-besparing in Delft op korte termijn en een financiële bijdrage in een proeftuin of een onderzoek niet;

draagt het college op het budget voor het Klimaatplan in 2022 en 2023 alleen uit te geven aan projecten, initiatieven of expertise die direct bijdragen aan het verminderen van de CO2-uitstoot op Delfts grondgebied en niet aan proeftuinen, externe onderzoeken en dergelijke, en gaat over tot de orde van de dag." Door de fractie van het CDA wordt motie M8.1.20 (Gelijke monniken, gelijke kappen) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 4 november 2021, ter bespreking van het agendapunt Programmabegroting 2022-2025, constaterende dat: • • •

• •

Delft in financiële zin in zwaar weer is beland; ook Cultuur een bijdrage moet leveren om de begroting sluitend te krijgen; in het Herstelplan 'Delft in Balans' op pagina 13, onder subsidies, staat vermeld dat de gesubsidieerde cultuurinstellingen die geen specifieke bezuinigingstaakstelling opgelegd hebben gekregen, geen inflatiecorrectie op de subsidiebijdrage in 2022 ontvangen; gemeentelijke cultuurinstellingen deze inflatiecorrectie wel ontvangen omdat zij geen subsidie ontvangen, maar een exploitatiebijdrage; het Herstelplan is aangenomen en de bezuinigingstaakstelling in de begroting is opgenomen;

overwegende dat: •

gemeentelijke cultuurinstellingen in de exploitatie niet wezenlijk verschillen van gesubsidieerde cultuurinstellingen; 34

• •

het logisch is dat ook gemeentelijke cultuurinstellingen een bijdrage leveren aan het sluitend krijgen van de begroting; het niet te rechtvaardigen is dat gesubsidieerde cultuurinstellingen wel deze bijdrage leveren en de gemeentelijke cultuurinstellingen niet;

draagt het college op • •

de gemeentelijke cultuurinstellingen een gelijke bijdrage te laten leveren als de gesubsidieerde cultuurinstellingen voor het sluitend krijgen van de begroting; de raad bij de besluitvorming over het Cultuurkader een voorstel voor te leggen hoe de vrijvallende gelden in te zetten om de bezuinigingen op Cultuur te verzachten,

en gaat over tot de orde van de dag." De heer STOOP (Hart voor Delft): Voorzitter. Ik ga drie moties doen. Daarna geef ik het woord aan mevrouw De Koning. Die geeft het woord dan weer door. Dat hebben we met elkaar afgesproken. Dat zien we vanzelf wel. We hebben de motie Haalbaarheidsonderzoek voor een openluchtzwembad. Ik denk dat het verhaal duidelijk is. Ik zal het verhaal niet te lang maken, maar de motie draagt het college op om een bedrag van 2 miljoen euro beschikbaar te houden vanuit de nog overgebleven Eneco-gelden of Fonds 2040. Dat geld is immers, zoals meneer De Wit al zei, voor de Delftse inwoners. Het is weleens leuk om de burgers iets te geven. Dit college is continu aan het halen en het bezuinigen. Leeft de energietransitie onder de bewoners? Dat zal wel, maar ik weet in ieder geval dat dit leeft. Elk jaar weer blauwalg in de Delftse Hout. We kunnen niet meer zwemmen. Dan gaan we in de Schie zwemmen en dan hebben we daar weer hetzelfde. Het is gevaarlijk, zoals ook in de motie staat. Vandaar dat wij deze motie indienen.

Stel je eens voor dat die Eneco-gelden er niet waren; hoe hadden we er dan voor gestaan met de energietransitie en dergelijke? Daar moet je toch niet aan denken? Dus wij dachten ook: als we nou toch bezig zijn met de Eneco-gelden, zou het dan iets leuks zijn voor de bewoners van Delft om dit te realiseren, al is het maar om via een haalbaarheidsonderzoek toch iets in het vooruitzicht te kunnen stellen? Mevrouw GOOIJER (ChristenUnie): Er staat 2 miljoen euro en er staat een haalbaarheidsonderzoek. Voor 2 miljoen euro kan je geen zwembad bouwen en een haalbaarheidsonderzoek van 2 miljoen euro vind ik vrij veel geld. Waar is die 2 miljoen euro nou voor bedoeld? De heer STOOP (Hart voor Delft): "Hiervoor beschikbaar te houden". Wij zijn ervan overtuigd dat, als er een haalbaarheidsonderzoek komt, hetzelfde kan gebeuren als wat er bij het Korft is gebeurd. Wellicht staat er een ondernemer op die iets in een openluchtzwembad ziet. Als je het over investeren voor de stad hebt, zou dit een goede investering zijn. Ik denk dat dit zichzelf terug gaat verdienen. Vandaar dat we dat daarin hebben benoemd. Het is dus niet zomaar iets wat uit de lucht komt vallen. Ik ga naar de motie Lhbti's. Dat staat voor lesbiennes, homo's, biseksuelen, transgenders en intersekse personen. Wij hebben een gesprek gehad bij de 35

voetbalvereniging in Delft. Deze motie dienen we samen met D66 en de VVD in. Dat doet ons deugd. Het is leuk dat we dat samen invullen. D66 en de VVD hebben de boodschap begrepen. Eerlijk gezegd nemen wij aan dat deze motie unaniem wordt aangenomen, omdat daar gewoon naar gekeken moet worden en omdat dit iets heel belangrijks is; dat vinden wij. Mevrouw TIEKSTRA (PvdA): Laat ik vooropstellen dat ik deze motie zonder meer een warm hart toedraag, zeker waar het gaat om de aanwezigheid van - om het helemaal volledig te maken - lhbtiq+'ers op sportvelden. Ik denk dat er zeker op voetbalvelden nog een wereld te winnen is. Maar het valt mij op dat u in uw motie toch twee groepen op één hoop goot, namelijk de "alfabetmensen" - zo zal ik het maar even zeggen - en mensen met een beperking. Dat vind ik toch een beetje weinig recht doen aan beide groepen. Mijn verzoek zou dus eigenlijk zijn om dit de volgende keer apart te doen. Ik ben benieuwd naar de reden waarom ze samengevoegd zijn. De heer STOOP (Hart voor Delft): Dat kan ik u uitleggen. Ik ben met mevrouw De Koning bij de sportverenigingen geweest. Zij geven net als de Delftse voetbalvereniging aan dat ze op dit moment 60 mensen begeleiden met een beperking.

Zij zijn heus bereid om die te begeleiden, maar het voorbeeld dat zij gaven, was dat iemand met een beperking met de regiotaxi mag komen en dat de vrijwilliger die diegene begeleidt, dan moet betalen. Die haken dus af. Vandaar dat wij in overleg gelijk hebben gezegd: dan nemen we in de motie gelijk de mensen met een beperking mee en dan hebben we gelijk het hele spectrum, als u begrijpt wat ik bedoel. Het zal wel niet alles zijn, maar we zijn in ieder geval op de goede weg. Mevrouw TIEKSTRA (PvdA): Heel kort, want ik weet dat de tijd schaars is. Meneer Stoop, ik denk juist dat uw toelichting extra bevestigt waarom het goed zou zijn om twee moties aan twee zulke belangrijke onderwerpen te wijden. De heer STOOP (Hart voor Delft): Je kan ook weleens moties hebben waarmee je twee vliegen in één klap slaat. De VOORZITTER: Ik wou dat niet zeggen, maar het lag voorop mijn tong. De heer STOOP (Hart voor Delft): De laatste motie gaat over iets wat ik ook al in de algemene beschouwing heb gezegd, namelijk over de evaluatie van het welzijnswerk met de nadruk op het jeugd- en jongerenwerk en het seniorenwerk. Deze motie is tot stand gekomen naar aanleiding van onderzoek dat deze persoon zelf heeft gedaan in de stad. Daar is de motie dus uit voortgekomen. De rest heb ik al toegelicht in de algemene beschouwing en daar hebben we een vette discussie over gehad.

De VOORZITTER: Een zeer vette discussie. Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Voorzitter. De volgende motie is de motie Onderzoek uitbreiding beleidsregels bijzondere bijstand. Ik was op zoek naar hoe we mensen in de bijstand kunnen helpen om eventueel een voucher aan te nemen van 015Duurzaam, want dat wordt als een cadeaubon gezien. Als je daar te veel van krijgt, kan je dat weer inleveren op je bijstandsuitkering. Toen kwam ik erachter dat die beleidsregels voor de bijzondere bijstand opnieuw herijkt moeten worden. Als we 36

die dit jaar of komend jaar opnieuw gaan herijken en vaststellen, kunnen we daar dus mooi in meenemen dat mensen met een bijstandsuitkering of op 110% van de bijstandsuitkering een beroep kunnen doen op de bijzondere bijstand om daaruit een bijdrage te kunnen krijgen. Ik denk dat best wel een aantal mensen daarmee blij zullen zijn, niet alleen met die voucher, want het zou ook weleens fijn zijn als ze een stroomdeel mee zouden kunnen nemen van een zonnepaneel dat op de Voedselbank komt te liggen. De heer VAN VLIET (GroenLinks): Ik wil graag een verduidelijking. We hebben die vouchers. Die zijn precies hiervoor bedoeld. U wilt nu graag iets nieuws in het leven roepen. Op welke manier is dat beter of welk probleem lossen we op door het op een andere manier te doen? Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Een voucher maakt nog niet genoeg schaapjes die over de dam komen en maakt een heel huis ook niet optimaal geïsoleerd. Dat wil niet zeggen dat dat met de bijzondere bijstand wel zou kunnen, maar er kan wel iets meer gedaan worden. Als er gratis een duurzaamheidscoach langskomt om te vertellen wat er kan gebeuren, kunnen ze dan in ieder geval iets meer doen dan drie ledlampen kopen bij de Gamma, want die kosten een tientje per stuk voor een redelijk licht.

Vandaar dat we dit opgenomen willen zien in de beleidsregels voor de bijzondere bijstand, zodat er wat meer vrijheid komt voor deze mensen om een aanvraag te doen om hun huis te kunnen verduurzamen. De heer VAN VLIET (GroenLinks): Het gaat u er dus vooral om dat de vouchers maar voor een beetje zijn en dat u graag zou willen dat mensen meer kunnen doen. Bent u niet bang dat het daarmee ook ingewikkelder wordt voor deze mensen om dan weer iets met een regeling aan te vragen? Mevrouw BEL (D66): Ik had een vergelijkbare vraag. Ik kan me juist voorstellen dat het belangrijk is dat we het makkelijker maken. Er zijn natuurlijk al heel veel dingen met vouchers en gratis ledlampen die je kunt aanvragen, maar ik kan me voorstellen dat heel veel mensen in de bijstand genoeg aan hun hoofd hebben en er niet toe komen om dat te doen. Zijn ze dus niet meer gebaat bij wat meer faciliteren van alle regelingen, gratis ledlampen, folie voor achter de radiator en wat al niet meer om dat makkelijk bij die mensen te krijgen dan met een ingewikkelde regeling die ze weer moeten aanvragen? Mevrouw VAN GEENEN (CDA): Dit geldt eigenlijk ook voor de vouchers, maar we hebben het nu toevallig over de motie van mevrouw De Koning. Ik begrijp helemaal dat jullie beiden de directe nood van mensen willen lenigen, maar ik heb er bijzonder veel bezwaar tegen om dingen te individualiseren.

Dat gebeurt eigenlijk veel te veel. Woningen worden niet verduurzaamd. Ik zie iedere keer weer die flat in de Poptahof voor me. Die mensen krijgen nota bene een voucher. Ze mogen niet eens zelf iets inkopen wat ze handig vinden, bijvoorbeeld als ze allemaal dingen breien om in de kieren te leggen of voor het raam te hangen. Maar nee, dan krijgen ze een voucher. Ik vind het zo onvoorstelbaar betuttelend en ik vind dat we daarmee de verantwoordelijkheid van woningcorporaties om de woningen fatsoenlijk te verduurzamen, gewoon gladstrijken. Dat geldt zowel voor de motie van mevrouw De Koning als voor de andere moties die hierover gaan.

37

Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Begreep ik het nou goed dat mevrouw De Koning zei dat bij de Voedselbank eventueel sprake zou zijn van zonnepanelen of zo? Uw partij had recent een heel groot probleem met de brand bij huizen met zonnepanelen. Het is toch best gevaarlijk als mensen daar op eigen houtje wellicht zonnepanelen gaan halen en die zelf gaan installeren? De VOORZITTER: Ik ga nu het woord geven aan mevrouw De Koning, want ik denk dat zij al die vragen inmiddels weer kwijt is. Mevrouw De Koning, weet u ze nog? Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Ja hoor, voorzitter. Ik geef mevrouw Van Geenen gelijk. Vandaar dat wij dit opgenomen willen hebben in de beleidsregels, waarbij de ambtenaar van de Sociale Dienst de mensen kan helpen met het aanvragen hiervan. Het antwoord op de vraag van mevrouw Gaal is dat het gaat over stroomdelen, over zonnepanelen die op de Voedselbank gelegd gaan worden. Die worden in drieën gedeeld en dan kunnen mensen een stroomdeel kopen. Dat is goedkoper dan een zonnepaneel of twaalf zonnepanelen. Dan de motie Hoogbouw en verzamelen van PMD. Die spreekt eigenlijk ook voor zichzelf. We hebben heel veel klachten uit de Voorhof en de Buitenhof. We zouden graag zien dat er gewoon nascheiding komt van het restafval.

Daarnaast hebben we heel veel klachten gekregen uit de Harnaschpolder, waar dit als eerste is ingevoerd en waar mensen nu dus alles maar bij het algemene huisvuil gooien. Dat vinden wij ook zonde. Vandaar deze twee moties. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Vindt u niet dat de opdraging in de motie Hoogbouw en verzamelen van PMD te algemeen is? Het geldt dan voor elke hoogbouw in Voorhof en Buitenhof. De motie kwam erg laat, maar toch was ik in staat om een aantal bewoners van de Voorhof en de hoogbouw te bellen. In de meeste flats daar is er werkelijk geen probleem met ruimte op het punt van PMD. Als het nou weer anders zou worden, vindt u dan ook niet dat dat dan een zwabberbeleid van de gemeente zou zijn? Zwabberen heeft overigens wel iets met schoonmaken te maken. Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Kort: nee. De VOORZITTER: Heerlijk, mevrouw De Koning. Daar houd ik van. De heer VAN VLIET (GroenLinks): Over dat scheiden van afval is twee jaar geleden in de begrotingsraad een motie aangenomen waarin de gemeenteraad heeft gezegd: we willen maatwerk voor elke wijk en we willen dat, wanneer dat beter is, ook nascheiding wordt toegepast. Vindt u dan niet dat wat u in deze motie vraagt, eigenlijk meer van hetzelfde is en dat dat hetzelfde is als we toen als raad al unaniem hebben aangenomen? Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Nee, dat vinden we niet.

Mevrouw GROBBEN (Hart voor Delft): Voorzitter. Ik wil even verduidelijken waarom wij de motie van de SP en de ChristenUnie, de motie Zelfbewoningsplicht, 38

ondersteunen en mede hebben ingediend. Ik vind al die pleidooien van moties over muziekles, schoolzwemmen en burgerbetrokkenheid enzovoort fantastisch, maar om van dit alles te kunnen genieten, heb je als burger wel een basis nodig. Wat is er nu meer een basis als een huis? Door opkoopbescherming in te stellen in Delft hopen we de schaarste op de koopwoningmarkt te lijf te gaan. Het goede voorbeeld wordt gegeven door de gemeente Amsterdam, die de zelfbewoningsplicht volgend jaar gaat toepassen; dat is vandaag bekendgemaakt. Ik spreek dus de hoop uit dat, ook al zal deze motie het niet halen, wij voortvarend gaan kijken naar de zelfbewoningsplicht en deze zo spoedig mogelijk instellen. De heer DE WIT (Hart voor Delft): Voorzitter. Ik neem het kleine stokje van deze estafette over. In principe hadden we een motie Eneco. Na vanavond is er van de 99 miljoen euro van Eneco waarschijnlijk nog maar 9 miljoen euro over. Het is dan in twee jaar door voornamelijk de coalitie opgemaakt. Wij willen dat dat inzichtelijk wordt op Delft.nl op een aparte pagina, maar wij willen dit ook in de Stadskrant, zodat de Delftenaren weten wat er met dat geld gebeurd is. Want ik krijg veel vragen van mensen: wat is er nou allemaal met dat geld gebeurd? Wij weten dat allemaal wel, maar zij niet.

Op het punt van de inhuur van externen willen wij een piketpaal slaan, want wij krijgen gelijk van PvdA-wethouder Schrederhof. Wij willen meer mensen in vaste dienst. Het is niet eens zo moeilijk: wij willen die 21% naar 15% brengen om dit te keren. De redenen zijn bekend: meer mensen willen toch meer vastigheid. Zeker als mensen tegenwoordig een huis willen kopen, hebben zij vaste banen nodig, enzovoort, enzovoort. Ik noem ook corona. Mevrouw GOOIJER (ChristenUnie): Het is misschien een beetje raar, maar ik wil toch nog iets vragen aan meneer Stoop over de eerste motie, de motie over de evaluatie van het welzijnswerk. Ik heb daar nog even naar zitten kijken en ik vraag me af waarom de focus wordt gelegd op jeugd- en jongerenwerk en senioren. Waarom gaat het niet om een brede evaluatie? Dat vraag ik om te begrijpen waarom deze motie deze focus zo legt. De heer STOOP (Hart voor Delft): Ik lette even niet op. De VOORZITTER: De vraag is waarom u focust op jeugd en senioren en waarom het niet breed is. De heer STOOP (Hart voor Delft): Als ik in mijn eentje heel Delft voor Elkaar moet gaan doorlichten op de welzijnsorganisaties … Er gebeuren heus wel goede dingen in de stad.

Dat moet je ook gewoon bekennen, maar de meeste klachten die je hoort, waar je ook komt en in welk wijkcentrum dan ook - tenminste, de meeste - zijn dat er in het jeugd- en jongerenwerk weinig tot niets te doen is in de wijk. Ik heb ook in mijn algemene beschouwing aangegeven dat, als je de wijkcentra binnenkomt, dan twee jaar wegblijft en dan weer binnenkomt, het net is alsof je gisteren weg bent gegaan. Er zit geen vernieuwing in; er zit niks in. Wat senioren betreft: er gebeuren zeer weinig activiteiten die gericht zijn op senioren. Sterker nog: we hebben afgesproken dat we geen doelgroepenbeleid meer zouden doen. Vandaar dat wij in de fractie ervoor gekozen hebben om het te richten op het jeugd- en jongerenwerk en de senioren. Ook in de media lees je dat jongeren maar ook ouderen door corona 39

een tik hebben gehad. Dat moeten we niet onderschatten, want de problemen die er zijn, gaan we zien na corona. Dat zal je zien. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Fractiegenoten gaan samen onderbreken, maar het gaat mij om het punt dat de heer De Wit maakte; dat is weer een ander fractielid van Hart voor Delft. Het gaat om de combinatie van het percentage inhuur en het kopen van een huis door een medewerker. Kunt u daar nog iets meer over zeggen? Want dat begrijp ik niet. De heer DE WIT (Hart voor Delft): Dat weet ik ook niet. Misschien kan wethouder Schrederhof dat precies uitleggen, maar het staat zo in de Najaarsrapportage. Dat heb ik dus overgenomen. De VOORZITTER: Misschien kan meneer Van der Woerd de vraag nog één keer herhalen, want hij was voor mij ook niet helemaal scherp. Ik kan me voorstellen dat het ook voor de wethouder niet scherp is. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Er zou minder externe inhuur moeten zijn bij de gemeente. Die mensen moeten in dienst bij de gemeente. Dan kunnen ze een eigen huis kopen. Zo'n constructie bouwde de heer De Wit op. De VOORZITTER: Daar gaat de wethouder vast nog even op in. Ik moet gelijk denken aan meneer Froger, die een mooi lied heeft gezongen bij mevrouw Den Dulk, die 105 jaar was geworden. Hoe begint het ook alweer? O, de wethouder laat het even horen. "Een huis onder de zon".

De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Gaat de wethouder zingen? De VOORZITTER: Meneer Vollebregt is tot alles in staat. Door de fractie van Hart voor Delft wordt motie M8.1.12 (Hoogbouw en verzamelen van PMD) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 4 november 2021, constaterende dat: • •

waar mogelijk, zo veel als mogelijk, gescheiden huishoudelijk afval in de Delftse hoogbouw wordt verzameld; woningcoöperaties in de bestaande hoogbouw, zo veel als mogelijk, daarvoor ruimte creëren;

overwegende dat: • •

woningen en appartementen in de hoogbouw zelf in het algemeen weinig ruimte hebben om het afval dusdanig te scheiden dat het aan de eisen van Avalex voldoet; daarnaast apart inzamelen van PMD in de Delftse hoogbouw veelal ruimteproblemen oplevert;

40

•

in de binnenstad ook gekozen is voor het niet apart inzamelen van PMD, maar voor nascheiding;

draagt het college op: • •

bij de hoogbouw in de Voor- en Buitenhof niet apart PMD in te zamelen, maar dit via nascheiding van het restafval te gaan doen; het inzamelen van PMD ook bij andere hoogbouw in Delft hiervoor in aanmerking te laten komen,

en gaat over tot de orde van de dag." Door de fractie van Hart voor Delft wordt motie M8.1.13 (Evaluatie welzijnswerk) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 4 november 2021, constaterende dat: • • • • •

er veel klachten uit de wijken komen dat er onvoldoende of helemaal geen activiteiten voor jongeren georganiseerd worden; de focus uitsluitend ligt op jongeren die problemen hebben; de wijkcentra niet meer gebruikt worden waar ze in beginsel voor bedoeld zijn: ontmoeten en samenzijn; wijkcentra verhuurd worden aan commerciële partijen en gebruikt worden voor cursussen voor bepaalde doelgroepen, dit terwijl besloten is in de gemeenteraad geen doelgroepenbeleid meer te voeren; het in de wijkcentra De Hofstee en de Wending aantoonbaar goed gaat met de verhuur van ruimte, er toch te weinig te doen is voor de jeugd en senioren;

overwegende dat: • •

Delft voor Elkaar voor een bezuinigingsopgave staat, welke we in de evaluatie mee kunnen nemen of dit wel of niet terecht is; het voor de gemeenteraad en Delft voor Elkaar goed is over de gevoerde werkwijze een evaluatie te houden;

draagt het college op: •

in overleg met Delft voor Elkaar een evaluatiebijeenkomst voor te bereiden en deze te bespreken in de commissie Sociaal domein; • afhankelijk van de uitkomst van de evaluatie de resultaten te bezien en het beleid aan te passen; • de focus van de evaluatie moet liggen op: ➢ jeugd- en jongerenwerk; ➢ senioren, en gaat over tot de orde van de dag."

41

Door de fractie van Hart voor Delft wordt motie M8.1.14 (Inhuur externen bij de gemeente Delft) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 4 november 2021, constaterende dat: • •

uit het debat over de begroting bleek dat de gemeente Delft gemiddeld 21% van de loonsom aan externe inhuur kwijt is; corona heeft aangetoond dat vooral tijdelijke contracten als eerste zwaar de dupe werden van alle maatregelen;

overwegende dat: • • • •

de gemeente Delft een voorbeeldfunctie heeft voor duurzame arbeidsrelaties; het belangrijk is om werknemers zekerheid te bieden in zeer onzekere tijden; externe inzet veel duurder is dan werknemers in vaste dienst; ook telkens veel expertise verloren gaat bij het in- en uitvliegen van tijdelijke werknemers;

draagt het college op om te streven naar een maximale inzet van 15% van de totale loonsom van extern ingehuurde werknemers, en gaat over tot de orde van de dag." Door de fracties van Hart voor Delft, D66 en de VVD wordt motie M8.1.15 (Lhbti's) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 4 november 2021, constaterende dat: • • •

er in Delft in de sport nog te weinig rekening wordt gehouden met lhbti's en mensen met een beperking; sporten goed is voor geest en gezondheid; sportverenigingen vaak wel willen, maar dat er aanpassingen gedaan moeten worden aan hun sportcomplex of zaal;

overwegende dat: • • •

iedere Delftenaar gebruik moet kunnen maken van het sportaanbod in onze stad; uit de presentatie op vrijdag 1 oktober jongstleden bij voetbalvereniging Full Speed over lhbti's naar voren kwam dat Delft hier nog een slag te maken heeft; bij deze presentatie naar voren kwam dat sporten voor mensen met een beperking veel duurder is in verband met vervoer, aanpassingen en dergelijke binnen het speelveld;

42

draagt het college op: • •

met de Sportraad en medebelanghebbenden zoals sportclubs, sportscholen en de doelgroep of diens woordvoerder om de tafel te gaan, met als doel lhbti's te integreren in het sportaanbod van Delft; belemmeringen te identificeren en aan te pakken voor sporters met een beperking,

en gaat over tot de orde van de dag." Door de fractie van Hart voor Delft wordt motie M8.1.16 (Maak besteding van de opbrengst van Eneco inzichtelijk) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 4 november 2021, constaterende dat: • •

er nog maar 23 miljoen van de 99 miljoen Eneco-gelden over is; het voor de bewoners van Delft vrijwel onmogelijk is om te zien waar de 76 miljoen reeds aan besteed is;

overwegende dat: • •

de forse opbrengst van de Eneco-aandelen van alle Delftenaren is; het van groot belang is dat alle inwoners transparant kunnen zien waar de Eneco-miljoenen aan besteed zijn en nog worden;

van mening dat: • •

de hoogte en éénmaligheid van dit giga-miljoenenbedrag voor onze stad een speciale behandeling rechtvaardigen; het daarom bij uitzondering wenselijk is om dit zo transparant mogelijk inzichtelijk te maken en niet enkel als zoekplaatje in dikke programmabegrotingen;

verzoekt het college een speciale pagina op de gemeentelijke website Delft.nl te maken, alsmede publicatie in de Stadskrant (Delft op Zondag), waar de stad de besteding van de Eneco-miljoenen kan volgen, en gaat over tot de orde van de dag." Door de fractie van Hart voor Delft wordt motie M8.1.17 (Onderzoek uitbreiding beleidsregels bijzondere bijstand) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 4 november 2021, constaterende dat Delftse inwoners in de bijstand, of net boven de grens van de bijstand, niet gelijkwaardig mee kunnen doen met acties van 015Duurzaam; overwegende dat: 43

•

• •

Delftse inwoners in de bijstand of net boven de grens van de bijstandsnorm wel een bezoek van de energiecoach via 015Duurzaam aan kunnen vragen om hun huis op energieverbruik en duurzaamheid te laten toetsen, maar geen financiële middelen hebben om de geadviseerde maatregelen uit te kunnen voeren; wanneer inwoners in de bijstand financieel geholpen worden, middels geld of in natura, dit van hun maandelijkse bijstandsuitkering afgetrokken wordt (rechtszaak wekelijkse boodschappen); inwoners met een laag inkomen vaak in slecht geïsoleerde woningen wonen, waardoor zij, zeker in deze energiecrisis, meer geld aan energie kwijt zijn;

verzoekt het college: •

• •

de 'beleidsregels bijzondere bijstand 2015', geldend van 03-04-2015 tot en met 31-07-2021, te herijken en opnieuw vast te stellen, zodat de Delftenaar met een bijstandsuitkering of net boven de bijstandsnorm een beroep kan doen op de bijzondere bijstand voor de door de energiecoach geadviseerde noodzakelijke kosten, om hun woning 'energierijk' te maken; te onderzoeken op welke wijze deze inwoners financieel mee kunnen doen met acties van de gemeente, 015Duurzaam of andere erkende instanties om hun leefomgeving 'energierijk' te maken; dit actief onder de aandacht van de inwoners te brengen, via bijvoorbeeld acties bij de Voedselbank, de gemeentelijke Sociale Dienst en de Stadskrant in Delft op Zondag,

en gaat over tot de orde van de dag." Door de fractie van Hart voor Delft wordt motie M8.1.18 (Haalbaarheidsonderzoek openluchtzwembad) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 4 november 2021, constaterende dat: • • •

de blauwalg in de Delftse Hout, ondanks diverse pogingen dit op te lossen, nog steeds een groot probleem is waarbij na een paar dagen zon er al een negatief zwemadvies is; inwoners van Delft een alternatief voor recreatie zoeken zoals zwemmen in het Schiekanaal en omgeving, wat gevaarlijk is en bovendien verboden; er grote behoefte is in Delft aan een openluchtzwembad, waar men veilig kan zwemmen;

overwegende dat: • •

voor een stad als Delft een openluchtzwembad met meerdere faciliteiten, zoals een wellness en sauna, goed zou zijn; de gemeente Delft het niet naar haar inwoners toe kan maken dat we nog jaren doormodderen in de Delftse Hout zonder een oplossing in het verschiet; 44

draagt het college op: • • •

een haalbaarheidsonderzoek te laten doen naar een openluchtzwembad voor Delft, inclusief wellnessfaciliteiten; dit onderzoek aan de raad aan te bieden voorafgaand aan de behandeling van de Kadernota 2022; een bedrag van 2 miljoen euro hiervoor beschikbaar te houden vanuit de nog overgebleven Eneco-gelden of Fonds 2040. Deze gelden zijn immers van de Delftse inwoners,

en gaat over tot de orde van de dag." Mevrouw DE BOER (STIP): Voorzitter. We hebben het al uitgebreid over de begroting gehad. STIP zal zich dus alleen richten op de motie. Ik zou het woord graag eerst willen geven aan meneer Dag en daarna aan meneer Van den Brink. De VOORZITTER: Dan geef ik dat. De heer DAG (STIP): Voorzitter. Ten eerste wil STIP graag de mede-indieners, andere collega-raadsleden en de wethouder bedanken voor het fijne contact bij het opstellen van de motie Verhoog de studietoeslag voor studenten met een beperking. Dank daarvoor. Het is voor STIP cruciaal dat extra drempels voor studenten met een beperking weggenomen worden. Daarom zijn we blij dat er wetgeving is aangenomen die alle gemeenten opdraagt om over te gaan tot een studietoeslag van € 300 per maand. Daar hebben studenten met een beperking recht op. Dat is namelijk veel meer in lijn met wat een reguliere student bijverdient naast zijn studie. Het ingaan van de wet laat echter alweer meer dan twee jaar op zich wachten. In de tussentijd zijn de gemeenten opgeroepen om alvast over te gaan tot een studietoeslag van € 300 per maand. Delft is een van de laatste studentensteden die nog steeds niet daartoe is overgegaan. We begrijpen natuurlijk wel waarom. Er is op dit moment al sprake van een tekort van € 75.000. Dat komt door de huidige compensatie van het Rijk.