Brief aan Gemeenteraad vanuit RADIUS VVGB Kalverbos 20

BRIEF AAN GEMEENTERAAD EN -FRACTIES VANUIT RADIUS OMTRENT VVGB KALVERBOS 20 Delft, 16 januari 2026

Geachte Gemeenteraadsleden, Ik hoop dat het goed met u gaat en bij deze nog de allerbeste wensen voor het nieuwe jaar! Graag schrijf ik u namens kunstcentrum RADIUS, tegen de achtergrond van de VVGB voor de ontwikkeling van een restaurant in het Kalverbos (20). Als belanghebbende partij hebben we de ontwikkelingen nauwlettend gevolgd, en zoals u weet daar ook actief aan bijgedragen in verschillende raadsvergaderingen. RADIUS is de afgelopen vijf jaar uitgegroeid tot een geliefde plek, die inmiddels jaarlijks gevonden wordt door 15.000 bezoekers uit Delft, de Randstad, binnen en buitenland, door het rijk en de gemeente wordt ondersteund, en vaak besproken wordt in de landelijke pers. Al onze programma’s—tentoonstellingen, educatieprojecten, publieksevenementen en publicaties— stellen we in dienst van kunst en wetenschap over een duurzame en toekomstbestendige leefomgeving. U kunt hier bijvoorbeeld verder over lezen in ons jaarverslag. Die gedeelde leefomgeving is nu ook precies het speerpunt geworden van de bespreking omtrent de VVGB. Hierbij zou ik graag ons perspectief willen toelichten op de hoop van een meer genuanceerd beeld rond dit plan als positieve en gewenste toevoeging. Inleiding Vooropgesteld heeft RADIUS geen financieel belang bij zelfstandige horeca, maar juist wel een sociaal en cultureel complementair belang. Los van de 1

drempelverlagende werking, kunnen mensen uit Delft en omstreken via het restaurant hun weg vinden naar de kunst (en vice versa). Dit is een belangrijke waarde voor RADIUS, als publieke instelling die het gesprek over klimaatverandering toegankelijk probeert te maken. Een dergelijk restaurant moet dit zelfstandig kunnen beproeven, als plek waar kunst en leven samengaan en het gesprek niet stopt zodra het kunstcentrum sluit. Naar ons idee verdient een stad als Delft ook zo’n plek—denk aan soortgelijke restaurants in Maastricht, Rotterdam, en Amsterdam—waar kunst, samenzijn en respect voor de leefomgeving op groene plekken goed samengaan. In het kader van de verklaring van geen bedenkingen voor Kalverbos 20 staat voor u de vraag centraal of de beoogde ontwikkeling bijdraagt aan een goede ruimtelijke ordening en aan het bredere publiek belang van Delft. Vanuit RADIUS zien wij de toevoeging van een zelfstandige, aan cultuur en ecologie verbonden horeca niet als een commerciële ingreep, maar als een kwalitatieve versterking van de publieke functie van het Kalverbos als cultuur- en groengebied. De zelfstandige horeca fungeert hier niet primair als commerciële exploitatie, maar als publieke voorziening die het park, het erfgoed en het kunstcentrum verbindt en verlengt in tijd en gebruik.

Waarden In goed overleg met initiatiefnemer wil ook RADIUS op gelijke voet staan met een horeca die onze waarden deelt: sociaal, groen, duurzaam en solidair met mens en leefomgeving, in lijn met eerdergenoemde voorbeelden. Initiatiefnemer onderschrijft ook deze wens en wil daar actief invulling aan geven. De grootschaligheid waar zo vaak over gesproken wordt is hierin naar ons idee te ver uitvergroot in de beeldvorming. Het gaat om een restaurant dat meedenkt in lijn met de waarden van RADIUS, het menu daarop afstemt, de tuin gebruikt voor eigen lokale voedselvoorziening, stageplaatsen biedt, biodynamisch is, zorg heeft voor mens en omgeving, en logischerwijs dus ook de omwonenden en andere diersoorten waarmee het terrein gedeeld wordt. Aangezien een partner voor de horeca nog gevonden 2

moet worden kunnen deze waarden ook meegenomen worden in de besluitvorming omtrent vorm, communicatie met omwonenden en openingstijden. Cultuurhistorie RADIUS vervult een centrale rol in de publieke ontsluiting en hedendaagse betekenisgeving van het cultuurhistorisch ensemble in het Kalverbos. Via de openstelling van de watertoren en de programmering in het pomphuis en het ondergrondse reservoir verbinden wij erfgoed, hedendaagse kunst en maatschappelijke vraagstukken voor een breed publiek uit Delft en daarbuiten. Binnen de afweging over de verklaring van geen bedenkingen voor Kalverbos 20 zien wij het als een gezamenlijke opgave om dit gebied ook in de toekomst te positioneren als een plek van rust, groen en cultuur, die tegelijkertijd toegankelijk is voor een groeiende stad. In het licht van de toekomstige gebiedsontwikkeling rondom het voormalige DSM-terrein kan het Kalverbos uitgroeien tot een belangrijk scharnierpunt tussen wonen, werken, recreatie en cultuur. De toevoeging van een zelfstandige horeca, zorgvuldig ingepast en in samenhang met het bestaande erfgoed, kan deze rol versterken door het gebied langer en voor meer doelgroepen beleefbaar te maken, zonder afbreuk te doen aan de landschappelijke en historische kwaliteiten.

In uw afweging over de VVGB is het van belang te bezien dat de ontwikkeling van Kalverbos 20 niet slechts een horeca-initiatief betreft, maar een voortzetting en versterking van de cultuurhistorische ontsluiting van het watertorencomplex en het voormalige pomphuis. Daarmee sluit het plan aan bij gemeentelijk erfgoedbeleid en bij de doelstelling om monumentaal vastgoed duurzaam en publiekstoegankelijk te herbestemmen. Natuurhistorie en Ecologie Als centrum voor kunst en ecologie hecht RADIUS groot belang aan de kwaliteit en toekomstbestendigheid van de natuurlijke leefomgeving in en rond het Kalverbos. Het beoogde plan voor de herinrichting van dak en tuin, 3

inclusief het paviljoen en het seizoensgebonden terras, biedt naar ons oordeel een kans om de ecologische waarde van het terrein daadwerkelijk te versterken. De voorgestelde vergroening en biodiversiteitsmaatregelen dragen bij aan een klimaatadaptieve inrichting en aan een aantrekkelijker, meer samenhangend landschap. Daarbij is het uitgangspunt dat de schaal en het gebruik van het terras in balans blijven met de rust, de natuurwaarden en de beleving van het park. Een zorgvuldig ontworpen en beheerde buitenruimte kan juist bijdragen aan zowel ecologische kwaliteit als aan het welzijn van bezoekers en omwonenden. Wij menen dat de voorgenomen inrichting van dak, tuin en terras—met nadruk op vergroening en biodiversiteit—in lijn is met de ambities uit de Omgevingsvisie en het gemeentelijk groen- en klimaatbeleid, en dat deze aspecten bij de beoordeling van de VVGB nadrukkelijk als kwaliteitswinst zouden moeten worden meegewogen. Bereikbaarheid De aanname dat een zelfstandige horeca direct een attractiewaarde zou vormen waardoor een meervoud aan automobilisten zich naar het Kalverbos zouden begeven is vergezocht. Met de nieuwe verkeerssituatie rond het Kalverbos wordt bezoekers een uitgelezen kans geboden om ons te bezoeken met het openbaar vervoer via de tram (1 en 19, richting Den Haag en Tanthof).

Er zijn nieuwe fietsnietjes bij de halte geïnstalleerd die ruimte bieden aan tientallen fietsen naast RADIUS en het restaurant. In de laatste plaats zijn er afdoende parkeerplaatsen in de Prinsenhof-garage en op de parkeerplaats in het Kalverbos. In het kader van de VVGB is relevant dat de locatie Kalverbos 20 primair wordt ontsloten via openbaar vervoer en fiets en dat geen sprake is van een ontwikkeling die structureel extra autoverkeer in het gebied hoeft te genereren. Dit sluit aan bij het gemeentelijk beleid om binnenstedelijke voorzieningen zoveel mogelijk duurzaam bereikbaar te maken. 4

Participatie RADIUS hecht grote waarde aan een zorgvuldig participatieproces en aan het in onderlinge samenhang wegen van de verschillende belangen die bij deze ontwikkeling spelen. Wij zien het als een gezamenlijke verantwoordelijkheid van initiatiefnemer, omwonenden, gemeente en betrokken instellingen om te zoeken naar een inrichting die recht doet aan zowel de woonkwaliteit, de natuurwaarden als de publieke en culturele functie van het Kalverbos. Vanuit die rol zijn wij bereid om, waar mogelijk, bij te dragen aan het gesprek en aan het vinden van oplossingen die draagvlak vergroten en die passen binnen de lange termijnvisie voor dit gebied. Wij onderkennen dat binnen dit dossier uiteenlopende belangen spelen. Tegelijkertijd vragen wij u bij de besluitvorming over de VVGB niet alleen de zorgen van direct omwonenden, maar ook het bredere stedelijke, culturele en maatschappelijke belang van deze ontwikkeling te betrekken, zoals bedoeld in het principe van een evenwichtige belangenafweging binnen de Omgevingswet. Conclusie Vanuit RADIUS willen we een beroep op u doen om te bedenkingen nog eens af te wegen en tegen het licht te houden. Ik nodig u ook uit om met mij en het team van RADIUS te spreken, als belanghebbende in dit geheel, om tot een weloverwogen beslissing te komen die uitgaat van alle gemoeide perspectieven.

Zelfstandige horeca en groen hoeven nergens wederzijds uitsluitend te zijn, integendeel: de ontwikkeling van dit plan staat een groene en biodiverse omgeving voor ten opzichte van de gegeven situatie. Denk bij de beraadslaging ook aan het verder tot wasdom laten komen van RADIUS als belangrijke culturele waarde in de stad, een brede visie op stadsontwikkeling en spreiding van bezoekers, de toekomstige ontwikkeling van deze omgeving voorbij het vergrootglas “groene parel”, en de aanzienlijke maatschappelijke en culturele meerwaarde die dit plan bijdraagt aan deze omgeving en een stadsbreed idee van welzijn. Wij vragen u daarom ook bij 5

de besluitvorming niet alleen te kijken naar wat er mogelijk wordt toegevoegd, maar vooral naar wat er verloren gaat als deze ontwikkeling geen doorgang vindt: een zeldzame kans op een duurzaam, cultureel en ecologisch samenhangend stadslandschap op een sleutelplek in Delft. Gelet op het voorgaande verzoeken wij u bij de stemming over de verklaring van geen bedenkingen voor Kalverbos 20 expliciet mee te wegen dat: • de ontwikkeling bijdraagt aan de publieke en culturele functie van het Kalverbos; • zij past binnen gemeentelijk beleid op het gebied van erfgoed, groen en duurzame stedelijke ontwikkeling; • en dat de ruimtelijke en ecologische kwaliteit van het gebied per saldo wordt versterkt. Vanuit dit perspectief hopen wij dat u tot het oordeel kunt komen dat het verlenen van de VVGB voor Kalverbos 20 bestuurlijk verdedigbaar en maatschappelijk wenselijk is. Het verlenen van de VVGB biedt daarmee niet alleen inhoudelijk, maar ook bestuurlijk en juridisch een stabiele basis voor verdere gebiedsontwikkeling van het Kalverbos en omgeving. Dank voor uw tijd en overweging! In de tussentijd ben ik steeds bereikbaar voor een nadere toelichting en ontvang u met plezier op locatie! Hoogachtend en met vriendelijke groet,

6