2551801 Voorstel van het college aan de raad inzake Concept centrumregeling archeologischemonunentenzorg

Oplegger raad Raadsvoorstel Onderwerp

Zienswijze over concept Centrumregeling Archeologische Monumentenzorg Delft en omstreken

Portefeuillehouder

Van Vliet

Voorstel ingediend door

Lotte Bekkers, Nadine Conradi, Brenda Hooiveld

Registratienummer

6361383

Datum

16 december 2025

Concept-besluit(en) De raad besluit: 1. geen zienswijze over de concept Centrumregeling Archeologische Monumentenzorg Delft en omstreken met kenmerk 6361398 in te brengen; 2. Het college te informeren over dit besluit. Waarom nu? Op dit moment zijn er meerdere verschillende regelingen en dienstverleningsovereenkomsten (DVO’s) met omliggende gemeenten op gebied van archeologische monumentenzorg, waarmee dezelfde wettelijke taak wordt vervuld. De regeling met de gemeente Westland, de grootste gemeente/afnemer, loopt af in 1 januari 2026. De gemeente Midden-Delfland heeft ook aangegeven dat het tijd is voor een vernieuwde regeling. De huidige regeling met Midden Delfland en Pijnacker-Nootdorp is 20 jaar oud. Daardoor staan er in de huidige regeling verouderde afspraken en wetten. De gemeenten Lansingerland en Zoetermeer maken gebruik van een DVO. Deze zijn beide meer dan 10 jaar oud. We vragen de raad om een zienswijzebesluit, dit is de eerste stap in het aangaan van een (lichte variant) GR, zodat we op een duurzame manier de samenwerking in de regio voort kunnen zetten. Aangezien de vijf gemeenten dezelfde taken afnemen, is ervoor gekozen om de afspraken met gemeenten te bundelen in een geactualiseerde centrumregeling. Inhoud Met de centrumregeling verzorgen we de wettelijke taken voor Delft en de regio op het gebied van archeologie.

Conform artikel 1 lid 3 van de Wet gemeenschappelijke regelingen wordt de raad in de gelegenheid gesteld een zienswijze naar voren te brengen. Er wordt voorgesteld om geen zienswijze in te dienen, omdat wij als centrumgemeente de opsteller van de centrumregeling zijn. De regeling volgt onze richtlijnen en afspraken als gemeente Delft en is goed voorbereid. Met het voorleggen van dit voorstel biedt het college de raad de gelegenheid zich daarover uit te spreken. Als de raad besluit geen zienswijze naar voren te brengen, stelt zij het college van burgemeester en wethouders hiervan op de hoogte. Het besluitvormingsproces rond het vaststellen van de centrumregeling vindt in elk van de gemeenten plaats. Waarom een centrumregeling? We hechten als gemeenten aan samenwerking en het aangaan van commitment met elkaar. Daar hoort ook een passende juridische vormgeving bij. Een centrumregeling is een lichte vorm van een GR. Dit type GR telt niet als verbonden partij. Er wordt dus geen zelfstandige nieuwe organisatie opgericht, zoals als een Openbaar lichaam, bedrijfsvoeringsorganisatie of gezamenlijk orgaan. In de centrumregeling staan de uitgangspunten, richtlijnen en condities waar we gezamenlijk voor kiezen. Iedere gemeente heeft namelijk dezelfde taak te vervullen.

De eindverantwoordelijkheid voor de taak blijft bij het bestuur van de gemeenten zelf liggen, de centrumgemeente doet de uitvoering. Voordeel voor alle gemeenten is dat de expertise en slagkracht voor de taken wordt vergroot door de bundeling.

Pagina 1 van 3

Wettelijke taak De wettelijke taak van iedere gemeente (zoals vastgelegd in de Erfgoedwet en de Omgevingswet) is zorgdragen voor een goede omgang met archeologische resten binnen de ruimtelijke ordening. Dat betekent het uitvoeren en borgen van de archeologische monumentenzorgcyclus binnen ruimtelijke plannen en procedures op basis van het gemeentelijke archeologiebeleid. De gemeenschappelijke regeling wordt getroffen door de colleges van Delft, Midden-Delfland, Pijnacker-Nootdorp, Lansingerland, Westland en Zoetermeer. Er zijn twee hoofdpunten waarop de regelingen en overeenkomsten wijzigen: verouderde bepalingen zoals een depotfunctie zijn wettelijk niet juist en worden gecorrigeerd. De taakomschrijving is verduidelijkt, waardoor de dienstverlening enkel voorziet in de wettelijke taak. In de regeling worden concrete afspraken vastgelegd over evaluatie van de centrumregeling en afspraken over de evaluatie van de Dienstverleningsovereenkomst (één keer per jaar). De dienstverlening zelf evalueren de deelnemende gemeente en centrumgemeente minimaal twee keer per jaar. Deze evaluaties vinden plaats op ambtelijk niveau. De centrumregeling loopt in principe voor onbepaalde tijd. Ook regelt de centrumregeling toetreding en uittreding. Wat verandert er? De huidige regelingen per regiogemeente worden vervangen door één centrumregeling met de regiogemeenten gezamenlijk.

Met de invoering van deze centrumregeling verandert ook de systematiek van de afspraken. In de praktijk merkt een gemeente er weinig van. De afspraken worden geactualiseerd en daardoor sluiten deze weer aan op de huidige wettelijke kaders en de uitvoering in de praktijk. Bovendien is er met de vernieuwde regeling een juridisch betere borging en daardoor een transparantere regeling. Voor de gemeentelijke organisaties betekent dit transparante en duidelijke afspraken voor de dienstverlening rond wettelijke taken archeologie zodat deze op een duurzame manier kunnen worden voortgezet Beleidskaders Gemeenten in Nederland hebben een wettelijke zorgplicht voor archeologie binnen hun gemeentegrenzen. Deze zorgplicht houdt in dat ze archeologie moeten betrekken bij ruimtelijke ontwikkelingen, vergunningverlening en planvorming, om ervoor te zorgen dat archeologische waarden in de bodem worden beschermd en behouden, bijvoorbeeld via het omgevingsplan. De zorgplicht komt voort uit de Erfgoedwet en de Omgevingswet. Erfgoed Delft heeft een adviseursteam dat momenteel de toetsing van plannen uitvoert voor Delft en de regiogemeenten. De regeling is volgens de Wet gemeenschappelijke regelingen. De centrumregeling regelt de uitvoering van de wettelijke archeologische taak, het is dus geen beleidsstuk.

In de centrumregeling is rekening gehouden met de Nota Bestuurlijke rolneming & Verbonden partijen 2025. Financiën Het voorstel heeft geen financiële consequenties. De regiogemeenten vergoeden de kosten voor de geleverde diensten via een Dienstverleningsovereenkomst (DVO). De wettelijke taak wordt structureel afgenomen, maar het verschilt per gemeente hoeveel capaciteit er nodig is. Jaarlijks wordt het tarief voor de dienstverlening vastgesteld op basis van de actuele normbedragen. Het tarief in combinatie met de in de DVO’s afgesproken taken leidt tot het door de regiogemeenten te vergoeden bedrag. Deze kosten worden per kwartaal door de centrumgemeente in rekening gebracht. Vervolg Na het besluit over zienswijze van de raad ontvangen de gemeenteraden de concept centrumregeling nogmaals om toestemming te verlenen aan de colleges om de regeling definitief vast te stellen. De regeling treedt in werking als alle colleges het vaststellingsbesluit hebben genomen en als centrumregeling door de centrumgemeente op de gebruikelijke wijze bekend is gemaakt.

Pagina 2 van 3

Naast de centrumregeling archeologische monumentenzorg komt er ook een centrumregeling archiefbeheer, en een regeling voor de archieftaken van het Hoogheemraadschap Delfland (deze is nieuw) naar de raad voor besluitvorming. Participatie Er zijn jaarlijks feedback en evaluatiegesprekken met de regiogemeenten Westland, Midden-Delfland, PijnackerNootdorp, Zoetermeer en Lansingerland. Met die feedback is de nieuwe centrumregeling opgesteld, die is besproken met alle gemeenten (teammanagers, juristen en financieel adviseurs) Communicatie Niet van toepassing. Bijlage(n) Bijlage 1: Concept_raadsbesluit_zienswijze_centrumregeling_archeologische_monumentenzorg Bijlage 2: Concept_centrumregeling_archeologische_monumentenzorg

Het besluit moet gepubliceerd worden in het Gemeenteblad ☒ Ja

☐ Nee

☐ Niet van toepassing

Motie / toezegging Heeft het voorstel betrekking op een motie en/of toezegging?

☐ Ja,

het college verzoekt de raad om motie ….. / toezegging … als afgedaan te beschouwen

☒ Nee

Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Delft,

M Berger Loco-secretaris

FWJ van Vliet Loco-burgemeester 17-12-2025

Pagina 3 van 3