2543661 Voorstel van het college aan de raad inzake Q3 en financiële status Prinsenhof

Oplegger raad Raadsvoorstel Onderwerp

Voortgangsrapportage Q3 en financiële status Prinsenhof

Portefeuillehouder

Wethouder Van Vliet

Voorstel ingediend door

Arthur Suiker

Registratienummer

6309421

Datum

17 oktober 2025

Concept-besluit(en)

De raad besluit: 1. Het investeringskrediet project Prinsenhof op te hogen met € 9,0 miljoen, waarvan € 0,7 miljoen is gedekt; 2. Deze ophoging voor € 6,5 miljoen te dekken door dit bedrag vanuit de continuïteitsreservering als onderdeel van de algemene reserve toe te voegen aan de bestemmingsreserve project Prinsenhof; 3. De rest van het ontstane tekort voor € 1,8 miljoen te dekken vanuit de Algemene Reserve; 4. De hierop betrekking hebbende 16e begrotingswijziging 2025 vast te stellen. Waarom nu?

Volgens afspraak rapporteert het college over de voortgang van het project Prinsenhof aan de raad. De voortgangsrapportage van Q3 2025 geeft een terugblik op de vorige periode en de status van het project. De hoofdaannemer heeft op basis van het Technisch Ontwerp een indicatieve raming opgesteld voor de totale bouwkosten van het project. Deze indicatieve raming liet een grote overschrijding op de bouwkosten zien. Als college zijn we uiteraard onaangenaam verrast door dat bericht. Na de eerste berichten die we hierover in de zomer ontvingen, wilden we eerst goed inzicht krijgen in de aard en achtergrond van deze excessieve stijging. Met het analyseren en doorlopen van de initiële bouwkostenraming hebben we met de aannemer afspraken gemaakt om deze met € 6,0 miljoen te verlagen. Om vervolgens de raad goed en volledig te kunnen informeren over de werkelijke tegenvaller. Dat doen we nu. Op basis van de geraamde bouwkosten zijn de totale investeringskosten herijkt. De geprognotiseerde kostenoverschrijding van het project is in totaal € 9,0 miljoen. Begin 2025 is de planning herijkt op basis van gegevens die toen bekend waren. Het voortraject heeft vijf maanden langer geduurd ten opzichte van de planning uit oktober 2023.

Dat komt door de uitwerking van het Technisch Ontwerp, het doorlopen van een Europese Aanbesteding met vaste termijnen, voorbereiding op de vergunningsaanvraag en de zorgvuldige stripsloop (die beter inzicht geeft in de werkelijke bouwkundige situatie). De heropening van het museum is nu beoogd in Q4 2027/ Q1 2028. Het college vindt deze financiële tegenvaller én de vertraging zeer vervelend. We begrijpen dat de raad hierdoor overvallen is. In deze oplegger leggen we uit wat de achtergrond is van deze tegenvallers en wat de gevolgen zijn.

Versie 08.25

De raad heeft het college een duidelijke opdracht meegegeven om het gestelde budget als taakstellend te beschouwen. Daar wordt nu niet aan voldaan. Toch meent het college dat het nu niet verstandig en onwenselijk is om het project af te schalen of het ontwerp of de aanbesteding te herzien. Het is nu vooral belangrijk om tempo te houden. Om het project beheersbaar te houden, zijn vooraf sturingsmiddelen ingebouwd in de vorm van een continuïteitsreservering en risicoreservering binnen de Algemene Reserve. Het college vraagt de raad nadrukkelijk om deze sturingsmiddelen nu in te zetten en de benodigde extra kosten te dekken vanuit de Algemene Reserve. Inhoud

Museum Prinsenhof Delft wordt gerenoveerd om een toekomstbestendig, kwalitatief hoogstaand en maatschappelijk relevant museum te bieden. De geprognotiseerde kosten liggen momenteel een stuk hoger dan het oorspronkelijke budget. Waarom hogere kosten? De stijging van de bouwkosten komt vooral door prijsstijgingen als gevolg van landelijke ontwikkelingen: • De prijsstijgingen van grondstoffen, vooral door stijgende kosten voor energie en transport. Geopolitieke onrust en een gebrek aan investeringen in de winning van nieuwe grondstoffen versterken dit probleem. • De schaarste op de arbeidsmarkt: dit project vraagt om zeer specialistisch en daarmee zeer schaars vakmanschap. Dat drijft de prijs op. • Marktwerking door gebrek aan concurrentie: voor sommige onderdelen is het aanbod van partijen die dit kunnen uitvoeren te beperkt. Daarnaast waren enkele zaken onvoldoende in beeld of niet goed begroot, zoals de staat van de sprinklerinstallatie en de beveiligingsinstallatie. Ook is er sprake van extra uitgaven van € 1,0 miljoen ten behoeve van de museale vernieuwing en heropening, als onderdeel van de exploitatie tijdens de sluitingsjaren van Museum Prinsenhof Delft. Zorgvuldige raming De oorspronkelijke raming is met zorg opgesteld door het ontwerpteam, waarbij een reële inschatting is gemaakt van de bouwkosten.

Tijdens het ontwerpproces heeft een onafhankelijke partij tweemaal een second opinion gedaan op de bouwkostenraming die het ontwerpteam had opgesteld. Deze onafhankelijke second opinions lieten beide zien dat de oorspronkelijke ramingen passend waren. Specifieke aanbestedingsstrategie Zoals met de raadswerkgroep gedeeld, hebben we gekozen voor een aanbesteding van een coördinerend hoofdaannemer. Daarbij vindt samenwerking met de coördinerend hoofdaannemer plaats op basis van een raamovereenkomst. De gekozen aanbestedingssystematiek geeft ons de mogelijkheid om met de aannemer in gesprek te blijven. En samen te werken aan oplossingen om het project te realiseren. Deze samenwerkingssystematiek zorgt er nu voor dat we in dialoog met de gecontracteerde aannemer nog kunnen zoeken naar optimalisaties. In de verkenning heeft dit al tot een forse reductie van de initiële indicatieve raming van de aannemer geleid. Bij een traditionele aanbesteding was deze hoogstwaarschijnlijk mislukt, omdat de prijs niet lager en er geen dialoog mogelijk zou zijn geweest. Dit had geleid tot de noodzaak van een nieuw aanbestedingsproces op basis van een aangepast ontwerp. In het verdere proces worden met de aannemer op een transparante wijze de werkpakketten en bijbehorende prijsvorming uitgewerkt.

Dit geeft ons de mogelijkheid om samen met de aannemer te sturen op een optimale invulling van het Definitief Ontwerp en de bijbehorende Business Case, zoals de gemeenteraad op 1 februari 2024 heeft vastgesteld. Deze samenwerking verloopt transparant en constructief.

Pagina 2 van 5

Mogelijke afschaalopties Als sturingsmiddel hebben we als onderdeel van de besluitvorming over het Definitief Ontwerp en de Business Case - volgens het uitdrukkelijke verzoek van de raad mogelijke afschaalopties in kaart gebracht. Deze zijn niet allemaal meer mogelijk. Daarnaast hebben we nieuwe afschaalopties verkend. Onze constatering is dat de afschaalopties sterk afbreuk doen aan doelstellingen die ten grondslag liggen aan de besluitvorming rondom het vernieuwde museum. Daarbij is het belangrijk om in ogenschouw te nemen dat het succes van de fondsenwerving voor een belangrijk deel is gelegen in de bereidheid van fondsen om juist bij te dragen aan de toegankelijkheid en de museale functie. Tot slot kost een herziening van het ontwerp tijd en geld, terwijl het gezien de voortdurende inflatie juist belangrijk is om vaart te houden met het project. Daarom is het nadrukkelijke advies van het college om het volledige bedrag te dekken en niet af te schalen. Voortgang verbouwing tot nu toe Na de sluiting op 5 januari 2025 is de kunst succesvol uitgehuisd en de stripsloop binnen afgerond, objecten in de buitenruimte zijn veiliggesteld. De poort aan de Phoenixstraat is tijdelijk uitgenomen en de verbindingsgang tussen Kapittelzaal en Historische zaal is verwijderd. In het Prinsenkwartier is een infopunt geopend voor belangstellenden.

De omgevingsvergunning is verleend, de aanbesteding van het project heeft plaatsgevonden en de coördinerend hoofdaannemer is gecontracteerd. De eerste voorbereidingen voor de uitwerking en de engineering van het plan in het bouwteam zijn gestart. Tevens is de bouwplaats in de Prinsentuin ingericht. De voorbereiding op de uitvoering van de eerste werkpakketten heeft plaatsgevonden en de eerste bouwwerkzaamheden zijn inmiddels opgestart. Planning herzien Ten opzichte van de planning van de businesscase van oktober 2023 loopt het project vijf maanden uit. De oplevering van het bouwproject is nu beoogd einde Q2 2027. Hierna wordt het museum heringericht en is de heropening Q4 2027/ Q1 2028. De vertraging is een gevolg van de uitwerking van het Technisch Ontwerp, het doorlopen van een Europese Aanbesteding met vaste termijnen, voorbereiding op de vergunningsaanvraag en de zorgvuldige stripsloop (die beter inzicht geeft in de werkelijke bouwkundige situatie). Mogelijkheden voor versnelling worden momenteel onderzocht. Fondsenwerving De fondsenwerving is succesvol, maar het doel is nog niet volledig gehaald. Inmiddels is € 17,5 miljoen aan fondsen en donaties binnengehaald (inclusief de schenking van familie Vlek). De vooruitzichten op extra giften vanuit fondsen, bedrijven en particulieren zijn beperkt.

De Motie Mohandis-Beckerman is in de Tweede Kamer met grote meerderheid aangenomen. Die draagt de minister op om bij te dragen aan de verbouwing van het Prinsenhof. Wij gaan uit van een bijdrage van het Rijk van minimaal € 5,0 miljoen euro. Museale vernieuwing en heropening Naast de stijging van de bouwkosten zijn er ook additionele uitgaven nodig voor de museale vernieuwing en heropening. Er wordt gewerkt aan tientallen deelprojecten museale herinrichting inclusief openingstentoonstelling, inrichting beveiligingsorganisatie, invulling horeca, nieuwe winkel, propositie van de commerciële verhuur, fondsenverantwoordingen, uit- en inhuizing van de collectie. Maar ook de optimale bezoekersreis met ondersteunende digitale infrastructuur en wayfinding (binnen en buiten). Deze kosten overstijgen de geraamde kosten voor exploitatie tijdens sluiting. Inmiddels is duidelijk dat deze werkzaamheden wel onlosmakelijk verbonden zijn met de opening van een hernieuwd museum en is inzicht verkregen in de hiervoor benodigde investeringen. Daarom is hiervoor € 1,0 miljoen opgenomen als onderdeel van de € 9,0 miljoen. Het museum krijgt een toekomstbestendig gebouw en wordt een inspirerende ontmoetingsplek voor Delftenaren. Met een openings- en internationale perscampagne zet het vernieuwde Museum Prinsenhof Delft de stad extra op de kaart.

De (inter)nationale aantrekkingskracht zorgt voor meer toerisme, een

Pagina 3 van 5

substantiële economische impact en extra werkgelegenheid, én behoud van erfgoed en maatschappelijke waarde. Governance en voortgang De raad heeft de verbouwing van het Prinsenhof aangemerkt als risicovol project dat zij met bovengemiddelde aandacht wil volgen. Wij kunnen ons voorstellen dat de raad frequenter geïnformeerd wil worden nu het project in uitvoeringsfase is. Daarom wil het college ook spreken met de raadscommissie over de frequentie en wijze van rapporteren over de voortgang. We organiseren zo snel mogelijk een technische sessie voor de raad om bovenstaande toe te lichten. Lopende de besluitvorming worden de werkzaamheden aan het Prinsenhof volgens planning doorgezet. We hebben beter en actueel inzicht gekregen in de marktprijzen. De aannemer heeft het project gedetailleerd bekeken en geraamd. Dit geeft meer zekerheid over de uitvoerbaarheid en stelt ons in staat een deel van de post onvoorzien (€ 0,5 miljoen) in te zetten om een deel van de onvoorziene omstandigheden te bekostigen. Het college is zich er zeer van bewust dat een dergelijk complex project alle mogelijke aandacht en zorgvuldigheid blijft vereisen. En dat toch onvoorziene omstandigheden kunnen blijven optreden. Hiervoor blijven we de reguliere risicosessies gebruiken. We blijven transparant over de voortgang van het project via de openbare voortgangsrapportages.

De recente ontwikkelingen geven aanleiding om de governance van het project kritisch te herzien. De situatie onderstreept bovendien het belang om binnen de organisatie breder te kijken naar de governance en sturing van projecten met grote financiële of maatschappelijke impact, en deze waar nodig bij te stellen. Daarnaast wil het college meer inzicht krijgen in de verwachte effecten van excessieve prijsstijgingen op deze grote projecten. Het college heeft daarom de gemeentesecretaris opdracht gegeven om deze acties op te pakken en de rol van opdrachtgever voor project Prinsenhof op zich te nemen, zodat er krachtig en direct op de voortgang kan worden gestuurd. Wat verandert er?

Met de huidige inzichten kan met dekking van het tekort van € 9,0 miljoen het volledige programma van eisen - en daarmee de scope van het project en bijbehorende doelstellingen - behorende bij de op 1 februari 2024 vastgestelde businesscase en het bijbehorende Definitief Ontwerp gerealiseerd worden. Beleidskaders

Bij gemeenteraadbesluit van1 februari 2024 heeft de raad ingestemd met het definitief ontwerp, de businesscase en het investeringskrediet van het project Prinsenhof Delft (nummer 2350804). Dit besluit is een vervolg op het raadsbesluit van 4 juni 2021 (nummer 4573021). Financiën Het voorstel heeft effecten op de hoogte van het oorspronkelijke krediet.

Het college stelt de raad voor het krediet voor museum Prinsenhof op te hogen met € 9,0 miljoen en deze te dekken door: -

€ 6,5 miljoen te onttrekken uit de algemene reserve (continuïteitsreservering) € 0,7 miljoen te gebruiken uit de reserve Museum Prinsenhof die bij de Najaarsnota 2025 daarin gestort zal worden door de vrijval van de reservering voor onderhoud Aanvullend € 1,8 miljoen te onttrekken uit de algemene reserve

Daarmee resteert € 3,5 miljoen in de continuïteitsreservering die voor het project Museum Prinsenhof Delft in de Algemene Reserve is voorzien. Dit dient ter dekking van het nog resterende deel van de voorgenomen fondsenwerving.

Pagina 4 van 5

Met de uitvoering van de motie Mohandis-Beckerman hoopt de gemeente op een bijdrage van het Rijk van ten minste vijf miljoen euro. Wanneer deze bijdrage van het Rijk wordt toegekend kan deze worden toegevoegd aan de algemene reserve als compensatie van bovenstaande onttrekkingen Vervolg Gedurende besluitvorming worden de werkzaamheden aan het Prinsenhof volgens de planning uitgevoerd. Participatie nvt Communicatie Er is een persbericht opgesteld. Bijlage(n) - Nota financiële status Prinsenhof Delft - Status Prinsenhof Q3 d.d. 14-10-2025 - Raadsbesluit - 16e begrotingswijziging

Het besluit moet gepubliceerd worden in het Gemeenteblad ☐ Ja

☐ Nee

☒ Niet van toepassing

Motie / toezegging Heeft het voorstel betrekking op een motie en/of toezegging?

☐ Ja,

het college verzoekt de raad om motie ….. / toezegging … als afgedaan te beschouwen

☒ Nee

Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Delft,

M Berger Loco-secretaris

JK Gooijer - Medema Loco-burgemeester 21-10-2025

Pagina 5 van 5