2519228 Voorstel van het college aan de raad inzake Inkoopstrategie doorontwikkeling regionale jeugdhulp 2027

Oplegger raad Raadsvoorstel Onderwerp

Inkoopstrategie doorontwikkeling regionale jeugdhulp 2027

Portefeuillehouder

Wethouder Gooijer

Voorstel ingediend door

Shuijsen@Delft.nl, Dslingerland@Delft.nl, Lvdhulst@Delft.nl

Registratienummer

6144331

Datum

6 mei 2025

Concept-besluit(en) De raad besluit: 1. De inkoopstrategie doorontwikkeling regionale jeugdhulp 2027 vast te stellen met geformuleerde kaders: a. de jeugdhulp inrichten aan de hand van vijf segmenten: Jeugdhulp met verblijf Hoog specialistische GGZ Dagbesteding/dagbehandeling Onderwijs - jeugdhulp Veel voorkomende jeugdhulp b. de genoemde inhoudelijke afbakening en doelstellingen per segment vast te stellen; c. focus te leggen op strategisch partnerschap met de jeugdhulpaanbieders vanuit gezamenlijke verantwoordelijkheid en gedeelde visie; d. ervaringsdeskundigheid prominent bij het vormgeven van jeugdhulp te betrekken; e. flexibiliteit in de contracten te brengen om de gewenste ontwikkeling en innovatie gedurende de looptijd in de contracten te kunnen verwerken; f. de rol van de lokale teams/toegang per gemeente te bestendigen (conform het Richtinggevend kader Stevige Lokale Teams); g. hiermee het kader vast te stellen voor het afsluiten van de contracten voor de regionale jeugdhulp per 1 januari 2027, dat verdiepend wordt beschreven in de inkoopstrategie ontwikkeling regionale jeugdhulp 2027 (bijlage1); h. bij dit alles liefdevolle jeugdhulp als leidend uitgangspunt te nemen.

Waarom nu? Het college verzoekt de gemeenteraad de ‘inkoopstrategie doorontwikkeling regionale jeugdhulp 2027’ versneld door te geleiden naar de overlegvergadering van de commissie sociaal domein en wonen op 12 juni 2025 en in de raadsvergadering op 19 juni 2025. De reden voor het versnellingsverzoek is een gelijktijdige behandeling van de inkoopstrategie in de negen gemeenteraden in jeugdhulpregio Haaglanden (juni) en de haalbaarheid van de planning voor de doorontwikkeling van de jeugdhulpcontracten voor 2027. Inhoud Niet alle kinderen krijgen op dit moment de hulp waaraan zij behoefte hebben. De regio Haaglanden staat ervoor dat ieder kind de liefdevolle hulp krijgt die het kind nodig heeft. Inmiddels maakt één op de zeven jongeren in de regio Haaglanden gebruik van een vorm van jeugdhulp. Ook is de intensiteit van de jeugdhulp toegenomen: jeugdigen maken steeds langer en intensiever gebruik van de beschikbare hulp. De noodzaak om dit tij te keren is groot, gegeven de almaar toenemende kosten en de behoefte om daar structurele en fundamentele verandering in aan te brengen. De oplossing voor de grote vraag naar jeugdhulp ligt voor een belangrijk deel in systemen buiten de jeugdzorg: in het gezin, op school, en in de samenleving. Om de jeugdhulp in de toekomst betaalbaar én

Pagina 1 van 6

beschikbaar te houden voor degenen die het echt nodig hebben, is inzet nodig om de verbinding met de andere domeinen te versterken en om de inrichting van de jeugdhulp in de regio te herzien. Met dit raadsvoorstel wordt de gemeenteraad gevraagd de kaders vast te stellen voor de inkoop van de regionale jeugdhulp met ingang van 1 januari 2027. Deze kaders zijn opgenomen in het document inkoopstrategie ontwikkeling regionale jeugdhulp 2027 (bijlage 1). Deze regionale inkoopstrategie voor jeugdhulp is een middel om de kwaliteit van de zorg te waarborgen en te innoveren, de beschikbare middelen efficiënt in te zetten en sturing op de jeugdhulp te versterken. Het biedt gemeenten de mogelijkheid het opdrachtgeverschap goed in te vullen en de jeugdhulp op een liefdevolle, verantwoorde en kosteneffectieve manier te organiseren. De regionale inkoopstrategie dient als kader voor de invulling van het gezamenlijke inkoopproces. Deze nieuwe inkoopstrategie leidt tot nieuwe contractafspraken met jeugdhulpaanbieders per 1 januari 2027. De huidige contracten lopen af op 31 december 2026. In deze inkoopstrategie gaat het over een nieuwe inrichting van de jeugdhulp aan de hand van segmenten om daarmee gerichter te kunnen sturen op inhoudelijke en financiële opgaven. Het doel is om deze opgaven vanuit gezamenlijke verantwoordelijkheid met aanbieders te realiseren.

Met een inkoopstrategie organiseren we het systeem. Dit vormt de randvoorwaarden voor het leveren van de juiste zorg. Daarbij beseffen we dat de doorontwikkeling van de jeugdhulp altijd met en voor de inwoners moet gebeuren. Met de doorontwikkeling van het stelsel creëren we de voorwaarden om de jeugdhulp beter te organiseren. Het daadwerkelijk goed werkend krijgen van dit nieuwe stelsel vraagt een lange adem. Daarom worden contracten afgesloten voor de duur van minimaal zes jaar. Jeugdhulp in vijf segmenten De indeling van segmenten is grotendeels overeenkomstig met het advies van de landelijke inkoop sociaal domein (VNG). In onderstaande tabel zijn de vijf inhoudelijke segmenten gedefinieerd. Tevens zijn de doelstellingen per segment samengevat. Segment 1: Jeugdhulp met verblijf (incl. crisisopvang) Wanneer de thuissituatie geen veilige of passende woonomgeving voor een kind/ jongere vormt moet er een alternatieve passende woonvorm gevonden worden die zo lang als nodig als thuis fungeert. Crisisopvang, pleegzorg, logeren (kortdurend verblijf), gezinshuis, kamer training centrum, klinische of residentiële verblijfsvoorzieningen vallen binnen het segment jeugdhulp met verblijf. Geïntegreerde ambulante jeugdhulp (J&O, LVB en GGZ) kan thuis ingezet worden om verblijf of terugval van verblijf te voorkomen. 1. Voorkomen van verblijf, verkorten van de duur en inzetten op terugkeer.

2. Alle jeugdigen met verblijf opvangen in de regio Haaglanden. 3. Voorkomen van onnodige doorplaatsingen. 4. Bieden van perspectief; gericht op terugkeer naar huis, toegroeien naar zelfstandigheid of op onvoorwaardelijk duurzaam wonen (Big5) voor jongeren. 5. Grip krijgen op de kosten. 6. Goede samenhang tussen het verblijfsaanbod en de rest van het regionale jeugdhulpstelsel Segment 2: Hoog specialistische jeugdhulp Jeugdhulp bestaande uit hoog specialistische geestelijke gezondheidszorg aan jeugdigen. Dit is inclusief forensische ggz. 1. De jeugdhulp is duurzaam beschikbaar 2. Het voorkomen van wachttijden 3. Inzet op gezinsgericht en contextgericht werken zodat onderliggende factoren worden aangepakt 4. Jeugdhulp is gericht op herstel binnen het eigen gezin/netwerk 5. Goede samenhang tussen hoog specialistisch ggz (inclusief forensische ggz) en de jeugdhulp in andere segmenten Segment 3: Dagbesteding of dagbehandeling Jonge jeugdigen met een ernstige verstandelijke beperking en/ of met een grote ontwikkelingsachterstand willen we zo veel als mogelijk tot ontwikkeling laten komen. Dit gebeurt zo veel als mogelijk in het onderwijs, en als dat (tijdelijk) niet kan in gespecialiseerde voorzieningen.

Pagina 2 van 6

1. 2.

Voor de meest kwetsbare jeugdigen zonder onderwijsperspectief bieden we een passend en sluitend aanbod dagbesteding of dagbehandeling. Voor jeugdigen die tijdelijk (dreigen) uitvallen op school, maar wel onderwijsperspectief hebben, ontwikkelen we een alternatief collectief aanbod in en rondom school.

Segment 4: Onderwijs – Jeugdhulp Het betreft collectieve en context gerichte ondersteuning en jeugdhulp op scholen. Het gaat om een thuisnabije inclusieve leer- en ontwikkelomgeving voor jeugdigen. 1. Inclusieve onderwijsplek voor alle leerlingen op school en waar mogelijk ook voor jeugdigen op een zorglocatie: Schoolgang leerlingen op de eigen school bevorderen of uitstroom naar school vanuit zorglocatie. Onderwijsdoelen staan centraal; goed onderwijs doet welbevinden kinderen verbeteren. Segment 5: Veel voorkomende jeugdhulp Veel voorkomende specialistische zorg voor jeugdigen met enkelvoudige of kortdurende problematiek. Het gaat om ambulante en/of poliklinische hulp. Vaak ligt de focus op het verbeteren van- of ondersteunen bij problematische opvoedingssituaties. 1. Jeugdhulp is tijdelijk. 2. Jeugdhulp is gericht op herstel binnen het eigen netwerk/gezin: meedoen aan het gewone leven. 3. Het gezin centraal: gelijkwaardig gezinsgericht samenwerken. 4. Jeugdhulp is collectief, tenzij. 5. Onderliggende factoren in de leefwereld (thuis, school, vrije tijd) worden aangepakt (bestaanszekerheid). De lokale teams en de toegang De lokale teams (en andere wettelijk verwijzers) zijn verantwoordelijk voor de toegang tot jeugdhulp maar geven ook zelf lichte hulpverlening, voeren regie en monitoren resultaten. In maart 2024 is het Richtinggevend kader Stevige Lokale Teams verschenen.

In deze handreiking is in beeld gebracht wat gemeenten moeten doen - onder andere vanuit de Hervormingsagenda en het toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming - om stevige lokale teams en een goede toegang te realiseren. De nieuwe inrichting van het regionale jeugdhulpstelsel vraagt om een stevige invulling van de gemeentelijke lokale teams. Sterker nog: de gemeentelijke lokale teams spelen een essentiële rol voor het welslagen van de doorontwikkeling van het regionale jeugdhulpstelsel. Het gaat hierbij om stevige regievoering op de samenhang tussen de segmenten en de verbinding met de aanpalende domeinen zoals werk & inkomen en onderwijs. Daarbij is voor de inrichting van het segment jeugdhulp met Verblijf een centraal plaatsingspunt essentieel voor (over)zicht op de beschikbaarheid en effectieve benutting van de capaciteit. Inrichting per segment Met het vaststellen van bovenstaande segmenten en inhoudelijke doelstellingen legt de gemeenteraad de kaders vast voor de doorontwikkeling van de regionale jeugdhulp. Het college zal binnen die kaders het komende jaar invulling geven aan de ontwikkeling, door per segment de volgende concrete keuzes te maken: o Contractvorm: contractduur en inkoopvorm. Bijvoorbeeld herziening van bestaande contracten of hernieuwde inkoop door inschrijving op nieuwe contracten.

o Bekostigingsvorm: differentiëren in financieringssystematiek aansluitend bij het segment. Bijvoorbeeld door inspanningsgerichte bekostiging of taakgerichte bekostiging. In de voorliggende inkoopstrategie worden daarvoor voorlopige richtingen genoemd. De richtingen vragen nog om verdere uitwerking voordat definitieve keuzes per segment kunnen worden gemaakt. Overwegingen Overwegingen voor de doorontwikkeling van de regionale jeugdhulp: de intensiteit van de zorg voor ieder kind sterk is gestegen; de kosten van de jeugdhulp de afgelopen jaren zijn eveneens enorm gestegen; de inhoudelijke transformatie in de jeugdhulp is urgent en fors; de Hervormingsagenda leidt tot teruglopende middelen in het gemeentefonds; de regionale financiële taakstelling van € 25 mln. eerder is vastgesteld op basis van de teruglopende middelen in de Hervormingsagenda; de noodzaak van een doorontwikkeling van het regionale jeugdhulpstelsel om bovenstaande factoren het hoofd te kunnen bieden; het aflopen van de huidige contracten met de regionale jeugdhulpaanbieders op 31 december 2026. Pagina 3 van 6

Om jeugdhulp in de toekomst betaalbaar en beschikbaar te houden voor degene die het echt nodig hebben èn de kwaliteit van de jeugdhulp te verbeteren, is nodig de inrichting van de regionale jeugdhulp te herzien. Deze inkoopstrategie stimuleert een fundamentele inhoudelijke verbetering door: de jeugdhulp in te richten aan de hand van segmenten; voor iedere segment een concrete inhoudelijke opgave te formuleren; de inkoopvorm en financieringsvorm te kiezen die het best past bij de opgave van het segment; hier stevig opdrachtgeverschap aan te koppelen en te sturen vanuit gezamenlijke verantwoordelijkheid tussen gemeenten en aanbieders (gelijkwaardigheid en partnerschap); flexibiliteit in contracten te brengen om gewenste ontwikkeling en innovatie gedurende de looptijd in de contracten te kunnen verwerken; ervaringsdeskundigheid prominent bij het vormgeven van jeugdhulp te betrekken. De doorontwikkeling van de regionale jeugdhulp brengt risico’s met zich mee. Belangrijke risico’s zijn bijvoorbeeld: onvoldoende kunnen realiseren van de financiële taakstelling; vertraging herzieningen of aanbesteding door juridische procedures van aanbieders; afstemming besluitvorming door negen gemeenten in relatie tot strak tijdspad; de afbakening in segmenten leidt tot nieuwe schotten tussen zorgvormen; nieuwe bekostigingsvormen leiden tot onbedoelde en ongewenste prikkels.

Deze en andere risico’s worden in kaart gebracht, geanalyseerd en beheerst via een risicomanagementprogramma en zijn een belangrijk sturingsinstrument voor de projectorganisatie. Op het moment dat colleges en gemeenteraden worden betrokken en geïnformeerd over volgende stappen, wordt het risicomanagement nader toegelicht. Wat verandert er? Om de jeugdhulp in de toekomst betaalbaar én beschikbaar te houden voor degenen die het echt nodig hebben, is inzet nodig om de verbinding met de andere domeinen te versterken en om de inrichting van de jeugdhulp in de regio te herzien. Met dit raadsvoorstel wordt de gemeenteraad gevraagd de kaders vast te stellen voor de inkoop van de regionale jeugdhulp met ingang van 1 januari 2027. Deze kaders zijn opgenomen in het document inkoopstrategie ontwikkeling regionale jeugdhulp 2027 (bijlage 1). Beleidskaders Bij het maken van keuzes voor de herinrichting van de jeugdhulp hebben we ons te verhouden tot vastgestelde kaders. In hoofdstuk 2 van de inkoopstrategie is toegelicht hoe het huidig voorstel verhoudt tot kaders en ontwikkelingen. Jeugdwet Hervormingsagenda jeugd Regiovisie Jeugdzorg Haaglanden 2021-2026 Beleidskader Jeugd gemeente Delft Financiën In hoofdstuk 8 van de inkoopstrategie is het financieel kader voor de herinrichting van de regionale jeugdhulp uitgewerkt (p. 24-25).

Vervolg De huidige regionale contracten met jeugdhulpaanbieders lopen af op 31 december 2026. Om voor ieder segment de nieuwe contracten tijdig af te sluiten, doorlopen we verschillende stappen voor b) contracten die middels een nieuwe inkoopprocedure kunnen worden afgesloten, of c) contracten die via een herziening kunnen worden afgesloten. De planning daarvoor is op hoofdlijn als volgt: a) Genomen en te nemen stappen inkoopstrategie: Tijd Actie Najaar 2024 Marktconsultaties aanbieders BOJ 14 november 2024 Uitgangspunten segmenten vastgesteld Januari – maart 2025 Informele werksessies gemeenteraden (2x) Mei – juni 2025 College- en raadsbesluiten vaststellen inkoopstrategie Pagina 4 van 6

b) Te nemen stappen inkoop nieuwe contracten (onder voorbehoud): Tijd Actie Najaar 2025 Consultatie aanbieders Januari 2026 Collegebesluiten inkoopdocumenten Februari -mei 2026 Aanbestedingsfase Juni 2026 Gunning Juli – december 2026 Voorbereiding start 1 januari 2027 Start opdracht, verander- en transformatiejaren c) Te nemen stappen herziening overeenkomsten (onder voorbehoud): Tijd Actie Najaar 2025 Consultatie aanbieders per segment Januari 2026 Presentatie tekst herzieningen aan de zorgaanbieders Februari 2026 Behandeling ingekomen reacties aanbieders Maart - juni 2026 Publicatie overeenkomsten en (eventuele) toelatingsprocedure andere aanbieders 1 juli 2026 Nieuwe contracten gereed voor ingang op 1 januari 2027 1 januari 2027 Start opdracht, verander- en transformatiejaren Mogelijk vraagt deze veranderopgave twee herzieningen. In dat geval zal een nieuwe planning worden opgesteld, waarbij de nieuwe contracten op 1 juli 2026 gereed zullen zijn voor ingang op 1 januari 2027. Participatie Bij de totstandkoming van deze inkoopstrategie zijn verkennende gesprekken gevoerd in de vorm van ontwikkeltafels1, marktconsultaties met jeugdhulpaanbieders, twee informele raadssessies en twee overleggen met de negen adviesraden sociaal domein uit de jeugdhulpregio.

De inkoopstrategie is gebaseerd op inbreng van jeugdhulpaanbieders, diverse samenwerkingspartners (bijvoorbeeld lokale teams en onderwijsbesturen) en gemeenteraden. Het perspectief van inwoners is clientvertegenwoordigers (jongerenplatform Jong doet mee! en de regionale Oudersraad Haaglanden) en de adviesraad sociaal domein ingewonnen. Zie bijlage 3 voor het advies van de adviesraad sociaal domein Delft. Het betreft een gezamenlijk advies van alle adviesraden uit de jeugdhulpregio Haaglanden. Communicatie Na vaststelling van de inkoopstrategie zullen de gemeenteraden regelmatig worden geïnformeerd over en worden betrokken bij de belangrijkste vervolgstappen. Bijlage(n) 1.

2. 3. 4.

Inkoopstrategie doorontwikkeling regionale jeugdhulp 2027 a. Bijlage A - Factsheet bekostigingsvormen b. Bijlage B - Factsheet inkoopvormen Raadsbesluit inkoopstrategie doorontwikkeling regionale jeugdhulp 2027 Gezamenlijk advies regiovisie jeugdzorg Haaglanden & Hervormingsagenda jeugd adviesraden sociaal domein H10 Bestuurlijke reactie advies Inkoopstrategie Jeugdhulp Adviesraad Sociaal Domein Delft

Het besluit moet gepubliceerd worden in het Gemeenteblad ☒ Ja

☐ Nee

☐ Niet van toepassing

Motie / toezegging ☐ Ja,

het college verzoekt de raad om motie ….. / toezegging … als afgedaan te beschouwen

1 Ontwikkeltafel: Gezamenlijk overleg tussen het servicebureau, gemeenten en jeugdhulpaanbieders voor de doorontwikkeling van de

contracten en de jeugdhulp.

Pagina 5 van 6

Heeft het voorstel betrekking op een motie en/of toezegging?

☒ Nee

Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Delft,

M Berger Loco-secretaris

MA Huijsmans Loco-Burgemeester 07-05-2025

Pagina 6 van 6